ÖZEL TÜKETİM VERGİSİ GENEL TEBLİĞİ, SERİ NO: 14

4760 sayılı ÖTV Kanununun 1 inci maddesinde, bu Kanuna ekli (I) sayılı listedeki malların ithalatçıları veya rafineriler dahil imal edenler tarafından teslimi ile ÖTV uygulanmadan önce müzayede yoluyla satışı, bir defaya mahsus olmak üzere ÖTV’ye tabi tutulmuştur. Kanunun 3 üncü maddesi hükmü uyarınca (I) sayılı listede yer alan mallar için vergiyi doğuran olay, yurt içi teslimlerde veya teslim sayılan hallerde meydana gelmektedir. Ayrıca aynı Kanunun 16 ncı maddesinin 4 numaralı fıkrasında, (I) sayılı listede yer alan malların ithalinde, ödenecek ÖTV’ye karşılık olmak üzere türü, tutarı ve çözümüne ilişkin usul ve esasları Maliye Bakanlığınca belirlenmek suretiyle teminat alınacağı hükme bağlanmıştır.

Buna göre, ÖTV Kanununa ekli (I) sayılı listedeki malların ithalinde mükellef tarafından gümrük idaresine teminat verilmesi gerektiğinden, bu mallara ilişkin ÖTV mükellefiyetinin en geç ithal (ÖTV Kanununun 2 nci maddesinin 1 numaralı fıkrasının (a) bendi uyarınca Türkiye Cumhuriyeti gümrük bölgesine giriş) tarihinde yurt içinde ÖTV yönünden bağlı olunacak vergi dairesine tesis ettirilmesi gerekmektedir.

Diğer taraftan 213 sayılı Vergi Usul Kanununun (2) (VUK) 153 üncü maddesi uyarınca ÖTV mükellefiyeti tesis ettiren mükellefler, ÖTV’ye tabi işlemleri bulunmaması nedeniyle ÖTV mükellefiyetlerinin sona erdirilmesini, bir dilekçe ile bağlı bulundukları vergi dairesine başvurmak suretiyle isteyebileceklerdir. Bu dilekçe üzerine mükellefiyet kaydı ilgili vergi dairesince terkin edilecektir.

Ancak VUK’un 160 ıncı maddesi hükmü uyarınca, mükellefin ÖTV’ye ilişkin mükellefiyet kaydının terkin edilmesi, mükellefin işi bırakmasından önceki döneme ilişkin yükümlülüklerini ortadan kaldırmayacağı gibi bu tarihten sonra faaliyette bulunduğunun tespiti halinde bu dönemlere ilişkin vergilendirmeye ve sahte belge düzenleme fiilini işleyenler hakkında kovuşturma yapılmasına ve ceza uygulanmasına da engel teşkil etmeyecektir.

ÖTV mükellefiyetleri bu şekilde terkin olunan mükelleflerin daha sonra ÖTV’ye tabi işlemleri bulunması halinde, tekrar ÖTV mükellefiyeti tesis ettirmeleri gerektiği tabiidir.

2. KAYIT VE TESCİLE TABİ TAŞITLAR

1 Seri No.lu Özel Tüketim Vergisi Genel Tebliğinin (3) (1.2.1.) bölümünde, ÖTV Kanununun 1 inci maddesinde geçen "kayıt ve tescile tabi olanlar" ifadesinin; kara taşıtları için 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu ve Karayolları Trafik Yönetmeliğine göre trafik tescil kuruluşlarınca, askeri araçlar ile çeşitli anlaşmalara göre askeri amaçla ülkemizde bulunan kuruluşlara ait araçlar için ise Türk Silahlı Kuvvetlerince tescil edilmesi zorunlu olan araçları kapsadığı belirtilmiştir.

Ancak, Kanuna ekli (II) sayılı listedeki 87.04 ve 87.05 tarife pozisyonuna giren araçlardan Türk Silahlı Kuvvetleri tarafından kayıt ve tescil edilenlerin ÖTV’nin konusuna girmediği ileri sürülerek açılan davalar, ÖTV Kanununun 2 nci maddesinin 1 numaralı fıkrasının (c) bendinde yer alan "kayıt ve tescil" tanımına Türk Silahlı Kuvvetleri tarafından yapılan kayıt ve tescilin dahil olmadığı gerekçesiyle idare aleyhine sonuçlanmakta olup, Danıştay tarafından verilen kararların düzeltilmesine ilişkin taleplerin de reddedilmesi suretiyle bu kararlar müstakar hale gelmiştir.

Bu nedenle 1 Seri No.lu Özel Tüketim Vergisi Genel Tebliğinin kayıt ve tescile tabi araçların tanımına ilişkin (1.2.1.) bölümünün (i) paragrafı aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.

"i. Kara taşıtları için, 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu (4) ve Karayolları Trafik Yönetmeliğine (5) göre trafik tescil kuruluşlarınca,"

Yapılan bu değişikliğe göre, Türk Silahlı Kuvvetleri tarafından kayıt ve tescil edilen araçlar, ÖTV Kanunu uygulamasında "kayıt ve tescile tabi olmayan araçlar" olarak değerlendirilecektir. Bu durumda vergiyi doğuran olay, (II) sayılı listedeki mallardan kayıt ve tescile tabi olmayanların ithali veya bunları imal edenler tarafından tesliminde gerçekleşecektir. Dolayısıyla Kanuna ekli (II) sayılı listedeki araçlardan Türk Silahlı Kuvvetleri tarafından kayıt ve tescil edilecek olanların, ithalinde ÖTV ithal edenler tarafından gümrük idaresine ödenecek, imalatçıları tarafından tesliminde ise imalatçıları tarafından hesaplanacak ÖTV, teslim tarihini takip eden ayın 15 inci günü akşamına kadar KDV yönünden bağlı bulunulan vergi dairesine (2B) numaralı ÖTV beyannamesi verilmek suretiyle beyan edilip ödenecektir. Öte yandan ÖTV Kanunu eki (II) sayılı listede yer alan 87.04 ve 87.05 tarife pozisyonundaki araçlardan kayıt ve tescile tabi olmayanlar ÖTV kapsamı dışında tutulduğundan, Türk Silahlı Kuvvetleri tarafından kayıt tescil edilecek olan 87.04 ve 87.05 tarife pozisyonu kapsamındaki araçlar ÖTV’nin konusuna girmemektedir.

3. DOĞALGAZDA VERGİLEME ÖLÇÜSÜ

ÖTV Kanununun 11 inci maddesinin Bakanlar Kuruluna verdiği yetkiye dayanılarak çıkarılan Bakanlar Kurulu Kararları ile ÖTV Kanununa ekli (I) sayılı listede 2711.11.00.00.00 ve 2711.21.00.00.00 G.T.İ.P. numaraları ile yer alan doğalgaz, standart m³ üzerinden ÖTV’ye tabi tutulmuştur.

Doğalgazın standart m³ biriminin belirlenmesinde, Enerji Piyasası Düzenleme Kurumu (EPDK) tarafından yayımlanan, Doğal Gazın Faturalandırmaya Esas Satış Miktarının Tespiti ve Faturalandırılmasına İlişkin Esaslar Hakkında Tebliğ (6) hükümleri uyarınca, faturalandırmaya esas alınacak doğal gaz miktarının tespitinde kullanılan mutlak bar basınç, sıcaklık ve üst ısıl değer birimlerinin esas alınması gerekmektedir. Söz konusu tebliğde doğalgazın vergilendirme ölçülerine yönelik EPDK tarafından yapılacak değişiklikler, Maliye Bakanlığınca yayımlanan ÖTV Genel Tebliğleri ile uygun görülmediği sürece hüküm ifade etmez.

4. SERBEST BÖLGELERDEN YAPILAN İHRACATLARIN BELGELENDİRİLMESİ

ÖTV Kanununun 5 inci maddesinin 1 numaralı fıkrasında, Kanuna ekli listelerdeki malların ihracat teslimlerinde ÖTV istisnası uygulanabilmesi için:

- Teslimin yurt dışındaki müşteriye yapılması,

- Teslim konusu malın Türkiye Cumhuriyeti Gümrük Bölgesinden çıkmış olması,

şartlarının birlikte gerçekleşmesi gerektiği hükme bağlanmıştır.

Bu hüküm gereğince, yurt içinden serbest bölgelere yapılan teslimlerde ihracat istisnası uygulanmayacaktır. Ancak ihraç kaydıyla teslim edilen malların serbest bölgeden ihracında, Kanunun 8 inci maddesinin 2 numaralı fıkrasına göre tecil-terkin uygulaması kapsamında işlem yapılması mümkündür.

Öte yandan, serbest bölgelerden yurt dışına yapılan ihracatlarda gümrük beyannamesi düzenlenmemesi nedeniyle, ihraç kaydıyla teslim edilen ÖTV Kanununa ekli (II), (III) ve (IV) sayılı listelerdeki malların serbest bölgeden ihracatının, serbest bölgeye giren mallar için düzenlenen gümrük beyannamesi ile birlikte gümrük idaresince onaylı "serbest bölge işlem formları" ile belgelendirilmesi uygun görülmüştür. Bu amaçla 1 Seri No.lu ÖTV Genel Tebliğinin "9.1.2. İhraç Kaydıyla Yapılan Teslimlerde Verginin Tecili ve Terkini" başlıklı bölümünün üçüncü paragrafı aşağıdaki şekilde yeniden düzenlenmiştir.

"İhraç kaydıyla teslim edilen malların, ihracatçıya teslim tarihini takip eden ay başından itibaren 3 ay içinde ihracının gerçekleşmesi halinde, tecil edilen vergi, malın ihraç edildiğini gösteren gümrük beyannamesinin [(II), (III) ve (IV) sayılı listelerdeki malların serbest bölgeden ihracında ayrıca "Serbest Bölgelerden Yapılan İhracat Teslimlerine İlişkin Bildirim (EK:20)" ile giriş ve çıkışla ilgili serbest bölge işlem formlarının] aslı veya ilgili gümrük idaresi, noter ya da yeminli mali müşavir tarafından onaylanmış örneği vergi dairesine verilmek suretiyle terkin edilecektir. Bu malların serbest bölgelerden ihracında vergi dairelerinin terkin işleminden önce, ihraç edilen malların serbest bölgeye girişi ve serbest bölgeden yurt dışına çıkışıyla ilgili serbest bölge işlem formlarındaki bilgilerin ilgili serbest bölge müdürlüğünden teyidini almaları şarttır.

5. MALUL VE ENGELLİLERE MAHSUS TAŞIT ARAÇLARI İSTİSNASI

Malul ve engellilerin ilk iktisabını yapacakları araçlarda ÖTV istisnası uygulamasına ilişkin açıklamaların yer aldığı 1 Seri No.lu ÖTV Genel Tebliğinin (7.2.1.) bölümünde aşağıdaki değişiklikler yapılmıştır.

5.1. Tebliğin (7.2.1.1.) bölümünün dördüncü cümlesi aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.

"Söz konusu Yönetmeliğe göre sakatlık derecesi % 90 veya daha fazla olduğuna dair yetkili sağlık kuruluşlarından alınacak sağlık a l o m a l i y e . c o m kurulu raporunun aslı veya noter onaylı örneği, araçların ilk iktisabının yapılacağı motorlu araç ticareti yapanlar tarafından vergi dairesine verilecek 2A numaralı ÖTV beyannamesine eklenecek ve beyannamede ÖTV hesaplanmayacaktır."

5.2. Tebliğin (7.2.1.2.) bölümünün birinci paragrafındaki "- Alıcının maluliyeti veya sakatlığı ile özel tertibat yaptırılan araçları kullanabileceğine dair Özürlülere Verilecek Sağlık Kurulu Raporları Hakkında Yönetmelik hükümleri uyarınca yetkili sağlık kuruluşlarından alınan sağlık kurulu raporu" ifadesinden sonra gelmek üzere "aslı veya noter onaylı örneği" ibaresi eklenmiştir.

5.3. Tebliğin "Ortak Hususlar" başlıklı 7.2.1.3. bölümü, 7.2.1.4. "Ortak Hususlar" başlıklı bölümü olarak aşağıdaki şekilde değiştirilmiş, Tebliğe "İstisnadan Yararlanılarak İlk İktisabı Yapılan Araçların Hurdaya Çıkarılması Halinde İstisna Uygulaması" başlığı ile aşağıdaki 7.2.1.3. bölüm eklenmiştir.

"7.2.1.3. İstisnadan Yararlanılarak İlk İktisabı Yapılan Araçların Hurdaya Çıkarılması Halinde İstisna Uygulaması

5766 sayılı Kanunun (7) 19 uncu maddesinin (c) bendi ile Özel Tüketim Vergisi Kanununun 7 nci maddesinin 2 numaralı bendine eklenen (c) alt bendi hükmüyle, 87.03 (motor silindir hacmi 1600 cm³’ü aşanlar hariç), 87.04 (motor silindir hacmi 2800 cm³’ü aşanlar hariç) ve 87.11 G.T.İ.P. numaralarında yer alanların, Kanunun 7 nci maddesinin 2 numaralı bendinin (a) ve (b) alt bentlerinde belirtilen malûl ve engelliler tarafından ilk iktisabından sonra deprem, heyelan, sel, yangın veya kaza sonucu kullanılamaz hale gelmesi nedeniyle hurdaya çıkarılmasında, bu G.T.İ.P. numaralarında yer alan malları hurdaya çıkaran malûl ve engelliler tarafından yeni bir aracın ilk iktisabı ÖTV’den istisna edilmiştir. Bu şekilde istisnadan yararlanmak isteyen malûl ve engellilerin istisnadan yararlanarak ilk iktisabını yaptığı araçla ilgili olarak bu aracın deprem, heyelan, sel, yangın veya kaza sonucu kullanılamaz hale geldiğini tevsik eden ekspertiz raporu ile "hurdaya çıkarılmıştır" damgası vurularak kayıt konulan tescil belgesinin aslı veya noter onaylı örneğini de ibraz etmeleri şartıyla, durumlarına göre 7.2.1.1. veya 7.2.1.2. bölümünde yapılan açıklamalara göre işlem yapılarak, ilk iktisabını yapacakları yeni araçlar için ÖTV istisnası uygulanacaktır."

"7.2.1.4. Ortak Hususlar

Yukarıda belirlenen usul ve esaslara göre ilk iktisabında ÖTV istisnası uygulanan araçlar için istisnadan yararlanan kişi (veya kişiler) adına düzenlenecek faturalarda ÖTV gösterilmeyecektir. Bu araçların kayıt ve tescilini yapanların, araç sahibinin faturada ve "ÖTV Ödeme Belgesi"nde alıcı olarak gösterilen kişi (veya kişiler) olduğunu tespit etmeleri gerekmektedir.

Mükellefler, bu kapsamda istisna uygulanan işleminin bulunduğu aylar için 1 Seri No.lu ÖTV Genel Tebliği ekinde örneği bulunan (EK:1) forma uygun olarak düzenleyecekleri listeleri, takip eden ayın onbeşinci günü akşamına kadar Gelir İdaresi Başkanlığının (0 312) 415 28 21, 415 28 22 telefaks numaralarına göndereceklerdir. İstisnadan yararlananların, daha önce de bu istisnadan yararlandığı aracı ilk iktisap tarihinden itibaren 5 yıl geçmeden deprem, heyelan, sel, yangın veya kaza sonucu kullanılamaz hale geldiği için hurdaya ayırmış olması halinde, söz konusu form düzenlenirken "Taşıta İlişkin Bilgiler" bölümünün ilk satırına yeni iktisap edilen araca ait bilgiler, bir alt satıra ise hurdaya ayrılan araç bilgileri yazılacaktır. Hurdaya ayrılan araca ait bilgilerin yazılacağı alt satırdaki "KDV Hariç Satış Bedeli" kutusuna, hurdaya ayrılan aracın trafikten çekilme işleminin yapıldığı tarih yazılacaktır. Vergi dairesi başkanlıkları ile defterdarlıklar tarafından aylık olarak Başkanlığımıza gönderilen listeler de bu şekilde düzenlenecektir.

Malul ve engellilerin yurt dışından ithal edeceği taşıt araçları için de bu belgelerin gümrük idaresine ibrazı üzerine istisna uygulanacaktır. İstisna kapsamında taşıt aracı ithal edenlerin kimlik bilgileri (adı, soyadı, ana ve baba adı, doğum yeri ve tarihi), sakatlığa dair raporun verildiği hastane, tarihi, sayısı, sakatlık türü ve derecesi ile ithal edilen taşıt aracının özelliklerini (G.T.İ.P. numarası, cinsi, modeli, markası, tipi, motor silindir hacmi) gösteren listeler gümrük idarelerince aylık olarak hazırlanarak, takip eden ayın onbeşinci günü akşamına kadar Gelir İdaresi Başkanlığının (0 312) 415 28 21, 415 28 22 telefaks numaralarına gönderilecektir. İthal ettiği araç için istisnadan yararlananların, daha önce bu istisnadan yararlandığı aracı ilk iktisap tarihinden itibaren 5 yıl geçmeden deprem, heyelan, sel, yangın veya kaza sonucu kullanılamaz hale geldiği için hurdaya ayırmış olması halinde, hurdaya ayrılan araç bilgileri ile hurdaya ayırma işleminin gerçekleştiği tarih de listeye yazılacaktır.

Öte yandan bu şekilde istisna kapsamında iktisap edilen araçların istisnadan yararlananlar dışındakilere satışında, bu Tebliğin (15.2.) bölümündeki açıklamalar çerçevesinde vergileme yapılacaktır."

6. YMM RAPORLARININ SÜRESİNDEN SONRA İBRAZ EDİLMESİ

1 Seri No.lu ÖTV Genel Tebliğinin (9.1./h) ve (11./g) bölümlerine aşağıdaki cümle ilave edilmiştir.

"YMM üretim raporlarını süresinde vermeyen mükelleflerin, haklarında vergi incelemesi başlatılmadan önce söz konusu raporları ilgili vergi dairelerine vermeleri halinde de bu raporlar işleme konulmayacak ve inceleme raporu sonucuna göre işlem tesis edilecektir."

7. TAŞIT ARAÇLARINDA VERGİ MATRAHI

ÖTV Kanununun 11 inci maddesinin 3 numaralı fıkrasına göre, Kanuna ekli (II) sayılı listedeki mallar için verginin matrahı; bunların ilk iktisabında hesaplanacak ÖTV hariç, KDV matrahını oluşturan unsurlardan teşekkül etmektedir. 3065 sayılı KDV Kanununun (8) 20 nci maddesine göre teslim ve hizmet işlemlerinde matrah bu işlemlerin karşılığını teşkil eden bedel olup, bedel deyimi, malı teslim alan veya kendisine hizmet yapılan ya da bunlar adına hareket edenlerden bu işlemler karşılığında her ne suretle olursa olsun alınan veya bunlarca borçlanılan para, mal ve diğer suretlerde sağlanan ve para ile temsil edilebilen menfaat, hizmet ve değerler toplamını ifade etmektedir. KDV Kanununun 24 üncü maddesinde belirtilen unsurlar matraha dahil edilmekte, Kanunun 25 inci maddesinin (a) bendine göre mükellefin düzenlediği fatura veya benzeri vesikalarda gösterilen ticari teamüllere uygun iskontolar ise matrahtan indirilebilmektedir. Bu hükümler uyarınca, ÖTV Kanunu eki (II) sayılı listedeki araçların ÖTV mükelleflerince ilk iktisap kapsamındaki teslimlerinde hesaplanacak ÖTV matrahı, teslim işleminin karşılığını teşkil eden bedel olup, bu bedelden, mükellefin düzenlediği faturada ayrıca gösterdiği ticari teamüllere uygun iskontonun düşülmesi mümkün bulunmaktadır.

Ancak ÖTV Kanununun 12 nci maddesinin 1 numaralı fıkrasının sonuna 5766 sayılı Kanunun 19 uncu maddesinin (d) bendiyle eklenen hükümlerle, (II) sayılı listedeki mallardan alınacak verginin, mükellefin bu malları alış bedeli üzerinden malın tabi olduğu orana göre hesaplanan vergi tutarından az olamayacağı hükme bağlanmıştır. İthalatçıların alış bedeli olarak, ithalatta hesaplanan KDV matrahı esas alınacaktır. Verginin alış bedeli üzerinden hesaplandığı durumlarda, mükellefin malı teslim tarihine kadar bu malı mükellefe teslim eden tarafından % 10’a kadar yapılan indirimler alış bedelinden indirilecektir.

Bu hükme göre, mükelleflerin teslim ettikleri (II) sayılı listedeki mallara ilişkin hesapladıkları (varsa ticari teamüllere uygun iskonto tutarının da düşülmesi sonucu oluşan) ÖTV’nin matrahı alış bedelinden daha düşük ise, ÖTV alış bedeli üzerinden hesaplanacaktır. Bu malların mükellef tarafından teslimi tarihine kadar, malları mükellefe satanların satış bedeli üzerinden indirim yapmış olması halinde, mükellefin alış bedelinin %10’unu aşmamak üzere yapılan indirim tutarının düşülmesi sonucu kalan tutar ÖTV’nin matrahının tespitinde dikkate alınacaktır. Mükellefin satış bedelinin ÖTV matrahının tespitinde dikkate alınacak olan bu tutardan düşük olması halinde, ÖTV matrahının tespitinde dikkate alınan bu tutar üzerinden ÖTV hesaplanacaktır.

Örnek : Otomobil bayii (A), distribütör (B)’den KDV hariç 20.000 YTL’ye motor silindir hacmi 1600 cm³’ün altında olan bir otomobil satın almıştır. (A) bu otomobili satmadan önce, distribütör (B) bu otomobil için 3.000 YTL’lik indirim yapmıştır. Daha sonra (A) bu otomobili müşterisi (C)’ye ÖTV ve KDV hariç 17.000 YTL’ye satmıştır. Bu durumda otomobil bayii (A), alıcı (C) adına düzenleyeceği satış faturasında ÖTV ve KDV’yi aşağıdaki şekilde hesaplayacaktır.

-Otomobilin vergisiz satış bedeli : 17.000,00 YTL

-(B)’nin (A)’ya yaptığı indirim tutarı : 3.000,00 YTL

-Alış bedelinden indirilebilecek tutar (20.000 x %10) : 2.000,00 YTL

-ÖTV matrahının tespitinde dikkate alınacak tutar (20.000 – 2.000) : 18.000,00 YTL

-Hesaplanan ÖTV (18.000 x % 37) : 6.660,00 YTL

-KDV matrahı (17.000 + 6.660) : 23.660,00 YTL

-KDV (23.660 x %18) : 4.258,80 YTL

-Toplam satış bedeli : 27.918,80 YTL

Öte yandan mükellefin alış bedeli olarak, bu malları mükellefe satanların düzenledikleri fatura ve benzeri vesikalar üzerinde gösterilen tutarlar esas alınacaktır. Alış bedeli üzerinden yapılan indirimlerin de Vergi Usul Kanunu hükümleri kapsamında belgelendirilmesi gerekmektedir. ÖTV mükellefinin ithal ettiği malları tesliminde vergi hesaplaması halinde, ithal edilen malların alımına ilişkin yurt dışındaki satıcı tarafından yapılan indirimlerin de 253 Sıra No.lu Vergi Usul Kanunu Genel Tebliği (9) hükümleri kapsamında belgelendirilmesi gerektiği tabiidir.

8. ULUSAL MARKERİ VEYA BANDROLÜ OLMAYAN MAL BULUNDURULMASI

5766 sayılı Kanunun 19 uncu maddesinin (e) bendi ile ÖTV Kanununun 13 üncü maddesine eklenen 4 numaralı fıkrada, ihraç edilmek üzere üretilenler hariç olmak üzere, 213 sayılı Vergi Usul Kanununun mükerrer 257 nci maddesinin verdiği yetki uyarınca kullanılma zorunluluğu getirilen özel etiketi veya işareti olmayan veya 5015 sayılı Petrol Piyasası Kanununun 18 inci maddesinin verdiği yetki uyarınca kullanılma zorunluluğu getirilen ulusal markeri bulunmayan ya da standartlara uygun olmayan ÖTV’ye tabi malları bulundurduğu tespit edilen işyeri sahibi adına, tespit tarihindeki malların emsal bedeli veya miktarı üzerinden re’sen ÖTV tarh edileceği, tarh edilen bu verginin asgari maktu vergi tutarına göre hesaplanacak vergiden az olamayacağı ve bu tarhiyata ayrıca vergi ziyaı cezası da uygulanacağı hükme bağlanmıştır.

Bu hükmün uygulanmasına ilişkin olarak, 1 Seri No.lu ÖTV Genel Tebliğinin (4.3.) bölümünün sonuna aşağıdaki paragraflar eklenmiştir.

"Enerji Piyasası Düzenleme Kurumu tarafından akaryakıt alt başlığı ve istasyonlu bayilik kategorisi altında verilen bayilik lisansı bulunan veya bulunmayan iş yerlerinde veya işletmelerde, Enerji Piyasası Düzenleme Kurulunca çıkarılan Petrol Piyasasında Ulusal Marker Uygulamasına İlişkin Yönetmelik (10) hükümleri uyarınca ulusal marker eklenme zorunluluğu getirilen mallarda ulusal marker bulunmadığı veya standartlara uygun markeri olmadığının tespiti halinde, işyeri sahibi adına re’sen ÖTV tarh edilecek ve bu tarhiyata ayrıca vergi ziyaı cezası uygulanacaktır.

Öte yandan büfe, dükkan, stand da dahil olmak üzere iş yerinde, ÖTV Kanununa ekli (III) sayılı listede yer alan alkollü içkiler ile tütün mamullerinden 1 Seri No.lu Tütün Mamulleri ve Alkollü İçkilerde Bandrollü Ürün İzleme Sistemi Genel Tebliği (11) uyarınca kullanılma zorunluluğu getirilen bandrolü olmayan malların bulunduğu tespit edilen iş yeri sahibi adına, tespit tarihinde bandrolsüz alkollü içkilerin emsal bedeli; bandrolsüz tütün mamullerinin ise perakende satış fiyatı üzerinden re’sen ÖTV tarh edilecektir. Bu şekilde hesaplanan vergi tutarının, söz konusu mallar için uygulanmakta olan asgari maktu vergi tutarına göre hesaplanacak vergi tutarından az olması halinde, asgari maktu vergi tutarına göre hesaplanacak vergi üzerinden tarhiyat yapılacaktır. Bu tarhiyatta ayrıca vergi ziyaı cezası da uygulanacaktır.

Ancak ulusal markeri bulunmayan veya standartlara uygun olmayan mallar ile bandrolsüz malların ihraç edilmek üzere işyerinde bulundurulduğu ispat ve tevsik edilmesi şartıyla, bu mallar için Kanunun 13 üncü maddesinin 4 numaralı fıkrası kapsamında tarhiyat yapılmayacaktır."

9. ÖTV ÖDEME BELGESİNİN KAYBOLMASI HALİNDE YAPILACAK İŞLEM

1 Seri No.lu ÖTV Genel Tebliğinin "Verginin Ödenmesi" başlıklı (12.5.) bölümünün dördüncü paragrafına, son cümlesinden önce gelmek üzere aşağıda yer alan cümleler eklenmiştir.

"ÖTV ödeme belgesinin mükellef veya alıcı tarafından kaybedilmesi halinde, ÖTV beyanında bulunan mükellef bu durumu belirten bir dilekçe ile belgeyi düzenleyen vergi dairesine başvuracaktır. İlgili vergi dairesi, ÖTV ödeme belgesinin tarihi ve sayısı ile belgedeki satıcı, alıcı ve araca ait diğer bilgilerin yer aldığı bir yazı verecek, bu yazı kayıt ve tescil işleminde ÖTV ödeme belgesi olarak kabul edilecektir."

10. MATRAHTA, VERGİDE VE MÜKELLEFİYETTE DEĞİŞİKLİK OLMASI HALİNDE YAPILACAK İŞLEMLER

1 Seri No.lu ÖTV Genel Tebliğinin "Fazla veya Yersiz Ödenen ÖTV’nin Düzeltilmesi" başlıklı (15.) bölümü aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.

"15.1. Malların İadesi, İşlemin Gerçekleşmemesi, İşlemden Vazgeçilmesi veya ÖTV Matrahının Değişmesi

ÖTV Kanununun 15 inci maddesine göre, vergiye tabi bir işlem söz konusu olmadığı veya bu Kanun kapsamına giren vergiyi fatura veya benzeri belgelerde göstermeye hakkı bulunmadığı halde, düzenlediği bu tür belgelerde ÖTV gösterenler, söz konusu vergileri beyan ve ödemekle mükelleftirler. Aynı şekilde Kanuna göre borçlu oldukları vergi tutarından daha yüksek bir tutarı fatura ve benzeri belgelerde gösteren mükellefler de bu belgelerde gösterilen vergi tutarını beyan etmek ve ödemek zorundadırlar.

Kanunun 15 inci maddesinin 1 numaralı fıkrasında, 4077 sayılı Tüketicinin Korunması Hakkında Kanun (12) hükümleri saklı kalmak üzere (II) sayılı listedeki kayıt ve tescile tabi tabi olan malların kayıt ve tescil edildikten sonra iade edilmesi hali hariç, malların iade edilmesi, işlemin gerçekleşmemesi, işlemden vazgeçilmesi veya diğer nedenlerle matrahta değişiklik vuku bulduğu ya da yersiz veya fazla vergi hesaplandığı hallerde vergiye tabi işlemleri yapmış olan mükelleflerin; bunlarla ilgili borçlandığı veya ödediği vergiler için değişikliğin mahiyetine uygun şekilde ve değişikliğin meydana geldiği dönem içinde düzeltme yapabilecekleri, bu vergiden mahsup edebilecekleri veya iade talebinde bulunabilecekleri hükme bağlanmıştır. (II) sayılı listedeki kayıt ve tescile tabi mallar için dönem şartı aranmayacaktır. Ancak madde hükmüne göre bu şekilde işlem yapılabilmesi için, iade olunan malların işletmeye girmiş olması, yersiz veya fazla ödenen verginin alıcıya iade edilmesi ve bu işlemlerin defter kayıtları, belgeler ve beyannamede gösterilmesi gerekmektedir.

İthalat sırasında fazla veya yersiz uygulanan ÖTV, Gümrük Kanununa göre bu vergiye muhatap olanlara iade edilecektir.

Bu hükmün uygulamasında, Kanuna ekli (II) sayılı listedeki kayıt ve tescile tabi mallar ile diğer mallar için aşağıdaki şekilde işlem yapılacaktır.

15.1.1. (II) Sayılı Listedeki Kayıt ve Tescile Tabi Araçlarla İlgili Düzeltme İşlemleri

Kanuna ekli (II) sayılı listedeki araçlarla ilgili düzeltme işlemleri, bu araçların kayıt ve tescilinden önce veya sonra iade edilmesine bağlı olarak aşağıdaki bölümlerde yapılan açıklamalara göre yerine getirilecektir.

15.1.1.1. Kayıt ve Tescilden Önce Düzeltme

Kanuna ekli (II) sayılı listedeki kayıt ve tescile tabi malların ilk iktisabından sonra, kayıt ve tescil edilmeksizin iade edilmesi, işlemin gerçekleşmemesi, işlemden vazgeçilmesi sebebiyle düzeltme ve iade talep edilmesi durumunda, iadenin 4077 sayılı Kanun hükümlerine göre yapılması şartı bulunmamaktadır.

Bu durumda;

- Aracın ilk iktisabında beyan edilen ÖTV’ye ilişkin "ÖTV Ödeme Belgesi"nin aslı,

- Aracın iptal edilen satış faturasının birinci nüshasının ve aracın alıcıya teslim edildikten sonra iade edilmesi halinde, iade edilen aracın işletme aktifine girdiğine dair yasal defter kaydının tespiti,

- ÖTV’nin alıcıdan tahsil edilmediğine, tahsil edilmişse iade edildiğine dair alıcının kimlik, adres ve telefon bilgilerinin yer aldığı alıcı tarafından da imzalanmış olan tutanak,

- Mükellefin düzeltme ve iade talebini belirten dilekçe,

mükellefin vergi beyanında bulunduğu vergi dairesine verilecektir. Vergi dairesi tarafından, düzeltilmesi veya iadesi talep edilen verginin ödendiğinin kayıtlardan tespit edilmek suretiyle düzeltme veya iade talebi yerine getirilecektir.

15.1.1.2. Kayıt ve Tescilden Sonra Düzeltme

ÖTV Kanununun 15 inci maddesinin 1 numaralı fıkrasına göre, Kanuna ekli (II) sayılı listedeki araçlardan kayıt ve tescile tabi olanların kayıt ve tescil edildikten sonra iade edilmesi halinde beyan edilen ÖTV’nin düzeltilebilmesi için, bu iadenin 4077 sayılı Tüketicinin Korunması Hakkında Kanun hükümlerine göre yapılmış olması gerekmektedir.

4077 sayılı Kanunun 4 üncü maddesinde; ambalajında, etiketinde, tanıtma ve kullanma kılavuzunda ya da reklam ve ilanlarında yer alan veya satıcı tarafından bildirilen veya standardında veya teknik düzenlemesinde tespit edilen nitelik veya niteliği etkileyen niceliğine aykırı olan ya da tahsis veya kullanım amacı bakımından değerini veya tüketicinin ondan beklediği faydaları azaltan veya ortadan kaldıran maddi, hukuki veya ekonomik eksiklikleri içeren malların ayıplı mal kabul edileceği belirtilmiştir. Bu hükme göre tüketici, malın teslim tarihinden itibaren otuz gün içerisinde ayıbı satıcıya bildirmekle yükümlü olup, bu durumda, bedel iadesini de içeren sözleşmeden dönme, malın ayıpsız misliyle değiştirilmesi veya ayıp oranında bedel indirimi ya da ücretsiz onarım isteme haklarına sahip bulunmaktadır. Satıcı, tüketicinin tercih ettiği bu talebi yerine getirmekle yükümlüdür. Bu madde ile ayıba karşı sorumlu tutulanlar, ayıba karşı daha uzun süre sorumluluk üstlenmemişlerse, ayıplı maldan sorumluluk, ayıp daha sonra ortaya çıkmış olsa bile malın tüketiciye teslim tarihinden itibaren iki yıllık zamanaşımına tabiidir.