KÜÇÜK VE ORTA ÖLÇEKLİ SANAYİ GELİŞTİRME VE DESTEKLEME İDARESİ BAŞKANLIĞI KURULMASI HAKKINDA KANUNDA DEĞİŞİKLİK YAPILMASINA DAİR KANUN TASARISI

MADDE 1- 12/4/1990 tarihli ve 3624 sayılı Küçük ve Orta Ölçekli Sanayi Geliştirme ve Destekleme İdaresi Başkanlığı Kurulması Hakkında Kanunun adında yer alan “Sanayi” ibaresi “İşletmeleri” şeklinde ve 1 inci maddesinin birinci fıkrası aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.

“Ülkenin ekonomik ve sosyal ihtiyaçlarının karşılanmasında küçük ve orta ölçekli işletmelerin payını ve etkinliğini artırmak, rekabet güçlerini ve düzeylerini yükseltmek, sanayide entegrasyonu ekonomik gelişmelere uygun biçimde gerçekleştirmek amacıyla, Küçük ve Orta Ölçekli İşletmeleri Geliştirme ve Destekleme İdaresi Başkanlığı kurulmuştur. Kuruluşun kısa adı KOSGEB’dir.”

MADDE 2- 3624 sayılı Kanunun;

a) 1 inci maddesinin ikinci fıkrasında yer alan “Kuruluş” ibaresi “KOSGEB”, 5 inci maddesinde yer alan “Kuruluşun” ibaresi “KOSGEB’in” ve 9 uncu maddesinin (c) bendinde yer alan “Başkanlık” ibaresi “KOSGEB”,

b) 2 nci maddesinde yer alan “Genel Kurul”, “İcra Komitesi” ve “Başkanlık” tanımlarında, 11 inci maddesinin birinci, ikinci, üçüncü fıkralarında ve 17 nci maddesinin (I) numaralı fıkrasında yer alan “Sanayi” ibareleri “İşletmeleri”,

c) 2 nci maddesinde yer alan “Merkez ve Enstitüler” tanımındaki “Küçük ve Orta Ölçekli Sanayi kesiminin” ibaresi “işletmelerin”,

ç) 4 üncü maddesinin (e) bendinde yer alan “sanayinin çeşitli alt sektörlerinde” ibaresi “değişik sektörlerde”,

d) 7 nci maddesinde yer alan “küçük ve orta ölçekli sanayi kesimine” ibaresi “işletmelere”,

e) 9 uncu maddesinin (a) bendinde yer alan “küçük ve orta ölçekli sanayinin” ibaresi “işletmelerin”,

f) 12 nci maddesinin (b) bendinde yer alan “sanayi kesiminin” ibaresi “işletmelerin”, (d) bendinde yer alan “sanayiyi, genel sanayi politikalarına göre” ibaresi “işletmeleri, kalkınma politikalarına göre”, (i) bendinde yer alan “mamullerin pazarlanması” ibaresi “mamullerin ve hizmetlerin pazarlanması”, (j) ve (s) bentlerinde yer alan “sanayi” ibaresi “işletmeler”, (n) bendinde yer alan “sanayi sektörü” ibaresi “işletmeler” ve “sanayicilerin” ibaresi “işletmelerin”, (o) bendinde yer alan “sanayi işletmelerinin” ibaresi “işletmelerin”, (s) bendinde yer alan “çalışmaların sanayiye uygulanması” ibaresi “çalışmaların uygulanması”, (t) bendinde yer alan “sanayi kesimine” ibaresi “işletmelere” ve (u) bendinde yer alan “sanayinin” ibaresi “işletmelerin”,

şeklinde değiştirilmiştir.

MADDE 3- 3624 sayılı Kanunun 2 nci maddesinde yer alan “İşletmeler” tanımı aşağıdaki şekilde değiştirilmiş ve aynı maddeye “İşletmeler” tanımından sonra gelmek üzere aşağıdaki tanım eklenmiştir.

“İşletmeler: 8/1/1985 tarihli ve 3143 sayılı Sanayi ve Ticaret Bakanlığının Teşkilat ve Görevleri Hakkında Kanunun ek 1 inci maddesine göre belirlenen küçük ve orta büyüklükteki işletmeleri ( KOBİ),

Girişimci: Bir iş fikrine dayalı olarak kendi işini kurmak isteyen gerçek kişileri,”

MADDE 4- 3624 sayılı Kanunun 3 üncü maddesi başlığı ile birlikte aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.

“İşletmelere İlişkin Sektörel ve Bölgesel Önceliklerin Belirlenmesi

MADDE 3- Bu Kanun kapsamında KOSGEB tarafından verilecek hizmetler ve desteklerden yararlanacak işletmelere ilişkin sektörel ve bölgesel öncelikler, günün ekonomik ve sosyal şartlarına göre Bakanlar Kurulu tarafından belirlenir.”

MADDE 5- 3624 sayılı Kanunun 4 üncü maddesine aşağıdaki bentler eklenmiştir.

“j) Girişimcilik kültürünün ve ortamının geliştirilmesi ve yaygınlaştırılması için gerekli tedbirleri almak, bu kapsamda girişimleri ve girişimcileri desteklemek,

k) İşletmeler arası işbirliğini geliştirmek, yerli veya yabancı sermaye katkısı ile gerçekleştirilecek ortak yatırımların oluşturulmasını ve yaygınlaştırılmasını desteklemek, yatırım ortamının iyileştirilmesi için gerekli tedbirleri almak ve destekleri sağlamak.”

MADDE 6- 3624 sayılı Kanunun 6 ncı maddesinin birinci fıkrasında yer alan “Hazine ve Dış Ticaret Müsteşarı” ibaresi “Hazine Müsteşarı, Dış Ticaret Müsteşarı”, “(TOSYÖV) Başkanından meydana gelir” ibaresi “(TOSYÖV) Başkanı ve Kurul gündemi dikkate alınarak Başbakan tarafından belirlenebilecek diğer bakanlar, kamu ve özel sektör temsilcilerinden meydana gelir” şeklinde ve ikinci fıkrasında yer alan “iki” ibaresi “bir” şeklinde değiştirilmiş ve 8 inci maddesinin birinci fıkrasında yer alan “Devlet Planlama Teşkilatı Müsteşarı,” ibaresinden sonra gelmek üzere “Hazine Müsteşarı,” ibaresi eklenmiştir.

MADDE 7- 3624 sayılı Kanunun 12 nci maddesinin (b) bendinde yer alan “eğitim” ibaresinden sonra gelmek üzere “ve denetim” ibaresi ile aynı maddeye aşağıdaki bentler eklenmiştir.

“v) İşletmelerin ve girişimcilerin yatırım, üretim, ihracat, istihdam, teknoloji geliştirme, pazarlama ve diğer konularda ihtiyaç duydukları ürün ve hizmetleri temin edebilmeleri ile sermaye piyasalarına açılabilmeleri için gerekli geri ödemeli veya geri ödemesiz destekleri sağlamak;

y) İşletmelerin ve girişimcilerin kamu bankaları, özel bankalar ve katılım bankaları ile diğer finans kuruluşlarından uygun koşullarda nakdi veya gayri nakdi kredi temin edebilmeleri için faiz, komisyon ve diğer masraflarına geri ödemeli veya geri ödemesiz destekler sağlamak.”

MADDE 8- 3624 sayılı Kanuna aşağıdaki geçici madde eklenmiştir.

“GEÇİCİ MADDE 3- Diğer mevzuatta Küçük ve Orta Ölçekli Sanayi Geliştirme ve Destekleme İdaresi Başkanlığına yapılan atıflar Küçük ve Orta Ölçekli İşletmeleri Geliştirme ve Destekleme İdaresi Başkanlığına yapılmış sayılır.”

MADDE 9- Bu Kanun yayımı tarihinde yürürlüğe girer.

MADDE 10- Bu Kanun hükümlerini Bakanlar Kurulu yürütür.

GENEL GEREKÇE

3624 sayılı Küçük ve Orta Ölçekli Sanayi Geliştirme ve Destekleme İdaresi Başkanlığı Kurulması Hakkında Kanun, 20/4/1990 tarihli ve 20498 sayılı Resmi Gazetede yayımlanarak yürürlüğe girmiştir. Bu tarihten günümüze kadar, anılan Kanun ile belirlenen görevler kapsamında KOSGEB tarafından küçük ve orta ölçekli sanayi işletmelerine çeşitli hizmet ve destekler verilmiştir.

Avrupa Birliği müktesebatına uyum sürecinde ülkemizin taahhütleri doğrultusunda, Sanayi ve Ticaret Bakanlığı tarafından 3143 sayılı Kanunun ek 1 inci maddesine dayanılarak Küçük ve Orta Büyüklükteki İşletmelerin Tanımı, Nitelikleri ve Sınıflandırılması Hakkında Yönetmelik hazırlanmış ve Bakanlar Kurulunun 2005/9617 sayılı Kararı ile kabul edilerek 18/5/2006 tarihinde yürürlüğe girmiştir. Bu Yönetmelikte KOBİ’lerin sınıflandırılmasında Avrupa Birliğinde olduğu gibi çalışan sayısı, bilânço ve ciro büyüklükleri esas alınmıştır. Aynı Yönetmelik, KOBİ’lere destek sağlayan kuruluşların, Yönetmelikteki sınırları aşmamak kaydıyla kendi sektör ve büyüklük önceliklerini belirleyebilmelerine izin vermektedir. KOSGEB, kendi destek mevzuatını söz konusu Yönetmelik ile KOBİ’lerin sınıflandırılması bakımından uyumlu hale getirmiş ancak 3624 sayılı Kanunda hedef kitlesinin “sanayi sektörü KOBİ’leri” olarak belirlenmiş olmasından dolayı, faaliyetlerini bu sektördeki KOBİ’lere yönelik olarak gerçekleştirmeyi sürdürmüştür.

Diğer taraftan, ülkemizde sanayi sektörü dışındaki sektörlerin ekonomik katma değer üretme ve istihdam yaratma potansiyeli artmaktadır. Gerek bu artış, gerekse sanayi dışındaki sektör firmalarından ve bunların temsilcisi kuruluşlardan gelen talepler, KOSGEB’in hedef kitlesini sanayi kesiminden tüm KOBİ’leri kapsayacak şekilde genişletmesi gerekliliğini gündeme getirmiştir. Ülkemiz sanayisine yönelik genel ve sektörel strateji geliştirme çalışmalarında da ortaya çıkan gerçek, sanayi kesiminin geliştirilmesinde başarılı olabilmek için bu kesimle yatay ilişkide olan diğer sektörlerin de geliştirilmesi gerektiğidir.

2003 yılında yayımlanan AB Katılım Ortaklığı Belgesinde KOBİ’lerle ilgili olarak yer alan Avrupa Küçük İşletmeler Şartı ve İşletme ve Girişimcilik İçin Çok Yıllı Programla uyumlu bir ulusal KOBİ stratejisinin geliştirilmesi ve uygulanması hükmü kapsamında hazırlanan “KOBİ Stratejisi ve Eylem Planı”, ülkemizin KOBİ’lere ilişkin ulusal düzeydeki en önemli politika dokümanıdır. Plan, Yüksek Planlama Kurulunun 10/11/2003 tarihli ve 2003/57 sayılı Kararı ile onaylanmış, daha sonra 4/5/2007 tarihli ve 2007/25 sayılı Kararı ile revize edilmiştir. Planın “İş Ortamının İyileştirilmesi” stratejisi alanındaki 4.8 sayılı eylem, KOSGEB’in tüm sektörlerdeki KOBİ’lere destek sağlamasıyla ilgili çalışmalara ilişkindir.

11/12/2001 tarihli Bakanlar Kurulu Prensip Kararı ile kabul edilen “Türkiye’de Yatırım Ortamının İyileştirilmesi Reform Programı” çerçevesinde oluşturulan Yatırım Ortamını İyileştirme Koordinasyon Kurulu çalışmaları kapsamında KOBİ Teknik Komitesince hazırlanan Eylem Planının (1) sayılı plan maddesinde ise; KOSGEB’in imalat sanayi dışındaki sektörlere destek verebilmesine yönelik kanuni düzenleme yapılması öngörülmektedir.

Gerek KOBİ Stratejisi ve Eylem Planı, gerekse Yatırım Ortamını İyileştirme Koordinasyon Kurulu KOBİ Teknik Komitesi Eylem Planında KOSGEB’in hedef kitlesinin genişletilmesine ilişkin olarak yer alan eylemlere paralel olarak Kalkınma Planı, Hükümet Programı ve diğer plan ve politika dokümanlarında KOBİ’lere ilişkin muhtelif eylemlerin sorumluluğu, imalat sanayi ayrımı yapılmaksızın KOSGEB’e verilmiştir.

Tasarı, KOSGEB’in tüm sektörlerdeki KOBİ’leri hedef kitlesine alarak ulusal plan ve politika dokümanlarıyla verilen görevleri yerine getirebilmesi amacıyla hazırlanmıştır. Tasarı ile yapılması öngörülen temel değişiklik hedef kitle değişikliği olmakla birlikte, genişleyen hedef kitleye en etkin şekilde hizmet vermek için yapılması gereken bazı düzenlemeler ile 3624 sayılı Kanunun yayımlandığı tarihten bugüne kadar geçen süre içindeki gelişmelerin gerektirdiği bazı düzenlemeler de hazırlanan Tasarıya dâhil edilmiştir.

MADDE GEREKÇELERİ

MADDE 1- Madde ile; küçük ve orta ölçekli sanayi işletmelerine hizmet ve destekler veren KOSGEB’in hedef kitlesinin tüm sektörlerdeki küçük ve orta ölçekli işletmeleri ve girişimcileri kapsayacak şekilde genişletilmesi ve bu şekilde ekonomik katma değer üretme ve istihdam yaratma potansiyeli artan sanayi sektörü dışındaki sektörlerin de desteklenebilmesi için gerekli hukuki zeminin oluşturulması amacıyla 3624 sayılı Kanunun 1 inci maddesinde yer alan ve işletme tanımını sadece sanayi kesimiyle sınırlayan ibareler düzenlenmekte ve Kuruluşun kısa adının “KOSGEB” olduğu Kanuna dercedilmektedir.

MADDE 2- Madde ile; küçük ve orta ölçekli sanayi işletmelerine hizmet ve destekler veren KOSGEB’in hedef kitlesinin tüm sektörlerdeki küçük ve orta ölçekli işletmeleri ve girişimcileri kapsayacak şekilde genişletilmesi ve bu şekilde ekonomik katma değer üretme ve istihdam yaratma potansiyeli artan sanayi sektörü dışındaki sektörlerin de desteklenebilmesi için gerekli hukuki zeminin oluşturulması amacıyla 3624 sayılı Kanunun muhtelif maddelerinde işletme tanımını sadece sanayi sektörü ile sınırlayan bazı kelime ve ibareler yeniden düzenlenmektedir.

MADDE 3- Madde ile; KOSGEB hedef kitlesinin imalat sanayi dışındaki küçük ve orta ölçekli işletmeleri ve girişimcileri de kapsayacak şekilde genişletilmesi için, 3624 sayılı Kanundaki “İşletme” tanımı değiştirilmekte ve anılan Kanuna “Girişimci” tanımı eklenmektedir.

MADDE 4- Madde ile; 3624 sayılı Kanunda yapılacak değişiklik sonucunda KOSGEB’in tüm sektörlerdeki küçük ve orta ölçekli işletmelere hizmet ve destek sunabilmesi için gerekli hukuki zeminin oluşmasına karşılık, bu işletmeler için sağlanabilecek kaynak imkanlarının belirli büyüklüklerle sınırlı olacağı dikkate alınarak kamu kaynaklarının etkin kullanımı prensibinden hareketle; ülkemizdeki ekonomik ve sosyal gelişmelere ilişkin veriler ışığında hangi sektörlerdeki işletmelerin destekleneceği, ayrıca ihtiyaç duyulduğunda bu işletmelere ilişkin bölgesel tercihlerin ne olacağı hususlarında karar verecek yetkili merci belirlenmektedir. Ekonomik faaliyetlerin madencilik ve taşocakçılığı, imalat, elektrik, gaz, buhar ve sıcak su üretimi ve dağıtımı, inşaat, toptan ve perakende ticaret; onarım hizmetleri, oteller ve lokantalar, ulaştırma, depolama ve haberleşme, gayrimenkul, kiralama ve iş faaliyetleri, eğitim, sağlık işleri ve sosyal hizmetler, diğer sosyal, toplumsal ve kişisel hizmet faaliyetleri ana başlıklarıyla gruplanabildiği dikkate alındığında, bu geniş sektörel dağılımdaki küçük ve orta ölçekli işletmeler ile ilgili yukarıda belirtilen kararların alınmasında, Bakanlar Kurulunun sayılan tüm bu sektörlere ilişkin verilerin elde edilebilmesi ve gerekli çalışmaların koordinasyonunun sağlanabilmesi açısından en uygun karar verici irade olacağı değerlendirilmiştir.

MADDE 5- Madde ile; istihdam yaratılmasına ve büyümeye katkıda bulunan, toplumsal refah ve fayda yaratan, kişisel potansiyeli açığa çıkaran ve tüketici için seçenek bulabilme fırsatını yaratan girişimcilik olgusunun geliştirilmesi ve yaygınlaştırılması, rekabet edebilir, dinamik, bilgi tabanlı, sürdürülebilir ekonomik büyümeyi sağlayacak girişimlerin kurulmasına uygun ortamın oluşturulması amacıyla girişimlerin ve girişimcilerin desteklenmesi; ayrıca, işletmelerin ortak iş yapma kültürünü geliştirerek yerli ve yabancı ortak yatırımların oluşmasını sağlamak için bu konularda gerekli tedbirlerin alınması ve desteklerin sağlanması amacıyla KOSGEB’e iki yeni görev verilmektedir.

MADDE 6- Madde ile; genişleyen KOSGEB hedef kitlesinin KOSGEB Genel Kurulunda temsilinde katılımcılığı artırmak amacıyla Kurulun doğal üyelerinin yanı sıra Kurulun gündemine göre Başbakan tarafından belirlenecek diğer bakan, kamu ve özel sektör temsilcilerinin de Genel Kurul toplantılarına davet edilebilmesi için düzenleme yapılmakta, benzer şekilde, genişleyen KOSGEB hedef kitlesinin KOSGEB’in en üst icra organı olan İcra Komitesinde daha etkin temsil edilebilmesini teminen Hazine Müsteşarı komite üyelerine eklenmekte, Genel Kurulun yılda iki defa yerine bir defa toplanması hususu düzenlenmekte ve ayrıca KOSGEB İdaresi Başkanlığının hizmet birimleri ile merkez ve enstitülerden meydana geldiğinin Kanunda belirtilmesi amacıyla diğer bazı maddelerde gerekli olan değişiklikler yapılmaktadır.

MADDE 7- Madde ile; KOSGEB’in 3624 sayılı Kanunda belirlenen amaçlarının gerçekleştirilebilmesini teminen, küçük ve orta ölçekli işletmeler ile girişimcilerin çeşitli işletme fonksiyonlarını geliştirmek ve rekabet güçlerini artırmak konusunda ihtiyaç duyacakları ürün ve hizmetleri temin edebilmeleri, uygun koşullarda kredi temin edebilmeleri ve sermaye piyasalarına açılabilmeleri için KOSGEB tarafından geri ödemeli ve geri ödemesiz destekler verilmesi ve verilen hizmet ve desteklerin denetlenmesine yönelik olarak Başkanlık görevlerinde düzenleme yapılmaktadır.

MADDE 8- Madde ile; Kanunla Küçük ve Orta Ölçekli Sanayi Geliştirme ve Destekleme İdaresi Başkanlığının adının, Küçük ve Orta Ölçekli İşletmeleri Geliştirme ve Destekleme İdaresi Başkanlığı olarak değiştirilmesi nedeniyle mevzuatta oluşabilecek karışıklığın önlenmesi ve mevzuat arası uyumun sağlanması amaçlanmaktadır.

MADDE 9- Yürürlük maddesidir.

MADDE 10- Yürütme maddesidir.

Yararlı Dosyalar (xls)

Ücretsiz Programlar