2011 ÇALIŞMALARI

...........................................

 VERGİ TAKVİMİ 2011

...........................................

 PRATİK BİLGİLER

...........................................

 İŞÇİLİK MALİYETLERİ

...........................................

 SGK MEVZUATI

...........................................

 HIZLI ERİŞİM

...........................................

 DİLEKÇEMATİK

...........................................

 MALİ REHBERLER

...........................................

 BÜLTENLERİMİZ

...........................................

 MAKALELER

...........................................

 YARGI KARARLARI

...........................................

 BAKANLAR KURULU K.

...........................................

 KANUNLAR

...........................................

 TEMEL KANUNLAR

...........................................

 TÜZÜKLER

...........................................

 YÖNETMELİKLER

...........................................

 TEBLİĞLER

...........................................

 SİRKÜLERLER

...........................................

 SGK GENELGELERİ

...........................................

 BEYANNEME SÜRELERİ

...........................................

 

 

© www.alomaliye.com

 

 

Açılış Sayfam Yap

Ücretsiz Üyelik

   6111 SAYILI (TORBA) KANUN İLE ÇALIŞMA MEVZUATINDA GETİRİLEN DEĞİŞİKLİKLER -1-     

 

                        

  

 

28 Şubat 2011

 

Cumhur Sinan Özdemir

Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı

Baş İş Müfettişi -Ankara

csnozdemir@gmail.com

6111 SAYILI (TORBA) KANUN İLE ÇALIŞMA MEVZUATINDA GETİRİLEN DEĞİŞİKLİKLER -1-

Kıdem Tazminatı Uygulamasında Değişiklik Varmı?

 

Uzun süredir kamuoyunun gündeminde olan ve Torba Kanun olarak adlandırılan 6111 sayılı  “Bazı Alacakların Yeniden Yapılandırılması İle Sosyal Sigortalar Ve Genel Sağlık Sigortası Kanunu Ve Diğer Bazı Kanun Ve Kanun Hükmünde Kararnamelerde Değişiklik Yapılması Hakkında Kanun” 25 Şubat 2011 tarih, 25857 sayılı Resmi Gazetede (1.Mükerrer) yayımlanarak yürürlüğe girmiştir.                   

 

Uygulamaya yönelik okuyuculardan e-mail aracılığıyla gelen yüzlerce soruya yazılar dizini içinde cevap verilmeye çalışılacaktır.

 

6111 sayılı (Torba) Kanun; kıdem tazminatı uygulamasına ilişkin yeni bir düzenleme getirmemiştir.

 

4857 sayılı İş Kanunu 120 ve geçici 6.maddesi gereği “Kıdem tazminatı için bir kıdem tazminatı fonu kurulur. Kıdem tazminatı fonuna ilişkin Kanun yürürlüğe gireceği tarihe kadar işçilerin kıdemleri için 1475 sayılı İş Kanunu 14.maddesi hükümlerine göre kıdem tazminatı hakları saklıdır” hükmünü içeren yasal düzenlemede bir değişiklik olmamıştır. Özellikle kadın işçileri ilgilendiren “Evlilik Nedeniyle Kıdem Tazminatına” hak kazanımı uygulaması da devam ediyor.

 

Kıdem Tazminatı

 

İşçinin iş sözleşmesinin sona eriş biçimine bağlı olarak ve işçinin çalıştığı süre dikkate alınarak ücret tutarına göre ödenen kıdem tazminatı “İş Hukukuna has, işçinin işini kaybetme olgusuna dayalı, kıdem esası üzerine kurulu özel bir tazminat türü” şeklinde tanımlanabilir[1].

 

Kıdem Tazminatına Hak Kazanımı

 

İşyerinde en az 1 yıl çalışmış olan işçilerin kıdem tazminatına hak kazanması için iş sözleşmesinin aşağıdaki nedenlerle sona ermesi şarttır.

 

a) İşveren tarafından İş Kanunu 25/II. maddesinde gösterilen sebepler dışında işçinin işten çıkarılması.

 

b) İşçinin İş Kanunu 24. maddesi uyarınca işi bırakması.

 

c) Muvazzaf askerlik hizmeti dolayısıyla işçinin işten ayrılması.

 

d) Yaşlılık, emeklilik veya malullük aylığı yahut toptan ödeme almak amacıyla işçinin işi bırakması.

 

e) Kadın işçinin evlendiği tarihten itibaren bir yıl içerisinde kendi arzusu ile işten ayrılması.

 

f) İşçinin ölümü.

 

Kıdem Tazminatının Ödenmesi

 

a) İşçinin işe başladığı tarihten itibaren iş sözleşmesinin devamı süresince her geçen tam yıl için işverence işçiye 30 günlük ücreti tutarında kıdem tazminatı ödenir.

 

b) Bir yıldan artan süreler için de aynı oran üzerinden ödeme yapılır.

 

c) İşçilerin kıdemleri, iş sözleşmesinin devam etmiş veya fasılalarla yeniden akdedilmiş olmasına bakılmaksızın aynı işverenin bir veya değişik işyerlerinde çalıştıkları süreler göz önüne alınarak hesaplanır.

 

d) İşyerlerinin devir veya intikali yahut herhangi bir suretle bir işverenden başka bir işverene geçmesi veya başka bir yere nakli halinde işçinin kıdemi, işyeri veya işyerlerindeki iş sözleşmesi sürelerinin toplamı üzerinden hesaplanır.

 

e) Aynı kıdem süresi için bir defadan fazla kıdem tazminatı veya ikramiye ödenmez.

 

f) Kıdem tazminatının hesaplanması son ücret üzerinden yapılır.

 

g) Son bir yıl içinde işçi ücretine zam yapıldığı takdirde, tazminata esas ücret, işçinin işten ayrılma tarihi ile zammın yapıldığı tarih arasında alınan ücretin aynı süre içinde çalışılan günlere bölünmesi suretiyle hesaplanır.

 

Kıdem Tazminatına Dâhil Edilecek Ödemeler

 

Aile yardımı, ayakkabı bedeli, çıplak ücret, çocuk zammı, devamlı ödenen primler, eğitim yardımı, erzak yardımı, gıda yardımı, giyecek yardımı, havlu ve sabun yardımı (işyerinde kullanılacak ise tazminat hesabında dikkate alınmaz), kalifiye-nitelik zammı, kasa tazminatı, konut yardımı, mali sorumluluk tazminatı, sağlık yardımı, taşıt yardımı, temettü, unvan tazminatı, yakacak yardımı, yemek yardımı, yıpranma tazminatı.

 

Kıdem Tazminatına Dâhil Edilmeyecek Ödemeler

 

Askerlik yardımı, bayram harçlığı, bir defalık verilen ikramiyeler, devamlılık göstermeyen primler, doğal afet yardımı, doğum yardımı, evlenme yardımı, fazla çalışma ücreti, genel tatil ücreti, hafta tatil ücreti, hastalık yardımı, iş arama yardımı, izin harçlığı, jestiyon ödemeleri, ölüm yardımı, seyahat primleri, teşvik ikramiyesi ve primleri, yıllık izin ücreti, yolluklar.

 

Kıdem Tazminat Tavanı

 

Kıdem tazminatının yıllık miktarı, Devlet Memurları Kanununa tabi en yüksek Devlet memuruna 5434 sayılı Emekli Sandığı Kanunu hükümlerine göre bir hizmet yılı için ödenecek azami emeklilik ikramiyesini aşamaz. Diğer bir ifadeyle kıdem tazminatının tavanı en yüksek devlet memuru için öngörülen azami emeklilik ikramiyesine bağlanmıştır.

 

Kıdem tazminat tavanı 01.01.2011–30.06.2011 dönemi için 2.623,23 TL’dir.

 

Evlilik Nedeniyle Kıdem Tazminatına Hak Kazanma

 

Evlilik nedeniyle iş sözleşmesini sona erdirmek isteyen kadın işçinin evlilik ta­rihini takip eden 1 yıl içinde, işverenliğe dilekçe ve ekinde evlenme cüzdan foto­kopisini içerecek şekilde müracaat ede­rek, kıdem tazminatı talep etmesi gere­kir. Bilindiği üzere kıdem tazminatının ödenmesi için iş sözleşmesinin son bul­duğu tarihte, kıdem tazminatının öden­mesi şartlarından biri olan çalışılmış sü­relerin toplam 1 yılı doldurmuş olması gerekir. Aksi halde kıdem tazminatı ödenmez.

 

Kıdem Tazminatı Hesabı

 

Kıdem tazminatı almayı hak eden bir işçinin 5 yıl 5 ay 5 gün hizmeti bulunmaktadır. İşçi kıdem tazminatını aşağıdaki şekilde hesaplayacaktır.

 

 İşçinin son aylık brüt maaşı

796,50 TL

 Günlük ücreti: 796,50: 30

26.55 TL

 

 

 5 yıl için          : 26.55 x 30 gün x 5 yıl

3.982,50 TL

 5 ay için          : 26.55 x 30 gün x 5/12 ay

331,88 TL

 3 gün için        : 26.55 x 30 gün x 5/365 gün

10,91 TL

 Toplam  

4.325,29 TL

 

İşçiye yapılacak 4.325,29 TL kıdem tazminatı ödemesinden sadece %0,66 oranında (28,55 TL) damga vergisi kesilecektir. Kıdem tazminat ödemesinden gelir vergisi kesilmez.

 

Sonuç

 

İş Kanununa özgü, işçi yönünden çalışma yaşamının en önemli düzenlemesi olan kıdem tazminatı uygulaması devam ediyor ve kaldırılmasına yönelik bir yasal düzenleme de henüz yoktur. Kıdem tazminatı işçinin son aldığı brüt ücret üzerinden hesaplanacaktır. Her 365 günlük süre hesaplamada bir yıl olarak dikkate alınmaktadır. Artan süreler ise orantı yapılarak kıdem tazminatı hesabına yansıtılacaktır.

 

Evlenen kadın işçiye, askere giden erkek işçiye, ölen işçinin yakınlarına, emekli olan işçiye, haksız yere işten çıkarılan ve haklı yere işi bırakan işçilere müracaatı halinde kıdem tazminatını ödemeyen işveren hakkında işçiler doğrudan İş Mahkemesine müracaat edebilecekleri gibi, idari yönden incelenmesi için Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığına veya Alo Çalışma ve Sosyal Güvenlik İletişim Merkezi “Alo 170” hattını haftanın 7 günü 24 saat arayarak şikâyette bulunabilirler.

 


 

[1]Ayrıntılı Bilgi İçin Bakınız: Cumhur Sinan ÖZDEMİR-İş Kanununa Göre İşveren ve İşçi Rehberi 2010 Ekim–2.Baskı-Adalet Yayınevi/Ankara

 

YAZARIN KİTAPLARI 

 

 

 

 

Free Hit Counters
Web Site Hit Counters

© Alomaliye.com 2000-...   Tüm Hakları Saklıdır.