SERBEST MUHASEBECİLİK, SERBEST MUHASEBECİ MALİ MÜŞAVİRLİK VE YEMİNLİ MALİ MÜŞAVİRLİK KANUNUN GENEL TEBLİĞİ (SIRA NO:6)

3568 sayılı Serbest Muhasebecilik, Serbest Muhasebeci Mali Müşavirlik ve yeminli Mali Müşavirlik Kanununun 12. maddesinin Maliye ve Gümrük Bakanlığı'na verdiği yetkiye dayanılarak hazırlanan ve 2/1/1990 tarihli resmi Gazetede yayımlanarak yürürlüğe giren "Yeminli Mali Müşavirlerin Tasdik Edecekleri Belgeler, Tasdik Konuları ve Tasdike İlişkin Usul ve Esaslar Hakkındaki Yönetmelik"in 7-C/b maddesi ile katma değer vergisi yönünden iade hakkı doğuran işlem ve belgeler tasdik kapsamına alınmış; 1 Sıra No.lu Serbest Muhasebecilik, Serbest Muhasebeci Mali Müşavirlik ve Yeminli Mali Müşavirlik Kanunu Genel Tebliği ile de ihracat teslimleri ve ihracat kaydıyla yapılan teslimlerden doğan katma değer vergisi iade ve mahsup işlemlerinin yeminli mali müşavirlerce tasdik edilmesine ilişkin usul ve esaslar belirlenmiştir.

3568 sayılı Kanun ile yukarıda belirtilen Tasdik Yönetmeliği hükümlerinin Maliye ve Gümrük Bakanlığının verdiği yetkiye dayanılarak, bu Tebliğ ile; Katma Değer Vergisi Kanununun 14. maddesinde yer alan taşımacılık hizmetlerinden doğan katma değer vergisi iade ve mahsup işlemleri yeminli mali müşavirlerin tasdiki kapsamına alınarak, bu tasdike ilişkin usul ve esaslar belirlenmiştir.

Ayrıca, 1 Sıra No.lu Genel Tebliğ uyarınca ihracat istisnası kapsamındaki teslimlerden doğan katma değer vergisi iade ve mahsuplarına ilişkin yeminli mali müşavirlerin tasdik uygulaması ile ilgili olarak belirlenen yeni düzenlemeler bu Tebliğin konusunu teşkil etmektedir.

I- YEMİNLİ MALİ MÜŞAVİR TASDİK RAPORUNA GÖRE ULUSLARARASI TAŞIMACILIK İSTİSNASI NEDENİYLE YAPABİLECEK KATMA DEĞER VERGİSİ İADE VE MAHSUPLARINA İLİŞKİN USUL VE ESASLAR

A- YETKİ

3568 sayılı Kanunun 12. maddesi ile Tasdik Yönetmeliğinin 7. maddesi hükümlerinin Maliye ve Gümrük Bakanlığı'na verdiği yetkiye dayanılarak Katma Değer Vergisi Kanununun 14. maddesi ile vergiden müstesna tutulan uluslararası taşımacılık işlemlerinden doğan katma değer vergisi iade ve mahsuplarından vergilendirme dönemleri itibariyle 750.000.000.-TL' yi aşmayan iade ve mahsuplar tasdik kapsamına alınmıştır. (1)

Katma Değer Vergisi Kanununun 14. maddesi uyarınca yapılan taşıma işlemleri nedeniyle yüklenilip indirim konusu yapılamayan katma değer vergisi aynı Kanunun 32. maddesi gereğince ve Devlet Harcama Belgeleri Yönetmeliği'nin 77. maddesi çerçevesinde mükelleflere iade edilmektedir. İade ve mahsupla ilgili usul ve esaslar Katma Değer Vergisi Genel Tebliğleri ile açıklanmaktadır.

İade veya mahsup edilecek katma değer vergisi tutarının vergilendirme dönemleri itibariyle 15.000.000.- TL lirayı aşmaması halinde iade veya mahsup işlemi teminat ve inceleme raporu aranmaksızın yapılabilmektedir.

15.000.000.-lirayı aşan iade veya mahsup taleplerinde ise, 15.000.000.- liralık kısım teminat ve inceleme raporu aranmaksızın, aşan kısım ise teminat gösterilmesi şartıyla iade veya mahsup edilmekte, bilahare talep incelemeye sevk edilerek düzenlenen rapor sonucuna göre işlemler yürütülmektedir.

Mükelleflerin teminat bulma konusunda karşılaştıkları güçlükler de göz önüne alınarak, bu Tebliğin yayım tarihinden önceki vergilendirme dönemlerine ait olanlarda dahil olmak üzere uluslararası taşımacılık işlemlerinden doğan katma değer vergisi iade veya mahsup tutarı vergilendirme dönemleri itibariyle 15-750 milyon lira arasında olan mükelleflerden dileyenlerin iade veya mahsup taleplerinin teminat göstermeden Yeminli Mali Müşavir Tasdik Raporu sonucuna göre yerine getirilmesi imkanı sağlanmıştır.(2)

Bu uygulamadan yararlanmak isteyen mükelleflerin ilgili vergi dairesine verecekleri dilekçede;

-İade veya mahsubunu istedikleri katma değer vergisini teminat göstermeden Yeminli Mali Müşavir Tasdik Raporu sonucuna göre almak istediklerini,belirtmeleri gerekmektedir.

(1) Bu tutar 10 Sıra Numaralı Genel Tebliğ ile 1,5 milyar liraya, 13 Sıra Numaralı Genel Tebliğ ile 5 milyar liraya 23 Sıra Numaralı Genel Tebliğ ile de 15 milyar liraya yükseltilmiştir.

(2)Ayrıca 18 Numaralı Genel Tebliğ kapsamında yıllık gelir veya kurumlar vergisi beyannamelerinin tasdiki için yeminli mali müşavirlerle sözleşme düzenleyen mükelleflere yapılacak katma değer vergilerinin nakden veya mahsuben iadesinde iade miktarına bakılmaksızın yeminli mali müşavir tasdik raporuna göre iade talebi yerine getirilecektir.

20 Sıra Numaralı Genel Tebliğ ile de 18 Sıra Numaralı Genel Tebliğ hükümlerine göre yeminli mali müşavirlerle gelir veya kurumlar vergisi beyannamelerinin tasdikine (tam tasdik) ilişkin sözleşme düzenlenmiş bulunan mükelleflerin katma değer vergisi iadelerinin yeminli mali müşavir tasdik raporuna istinaden talep etmeleri halinde bu iadelere ait işlemlerin tam tasdik sözleşmesi imzalanan yeminli mali müşavir tarafından yerine getirileceği belirtilmiştir.

Haklarında sahte veya muhtevıyatı itibariyle yanıltıcı belge düzenlediği konusunda rapor bulunan mükelleflerin, katma değer vergisi iade veya mahsup talepleri ancak 4 kat teminat karşılığında veya Maliye ve Gümrük Bakanlığı inceleme elemanlarınca düzenlenmiş vergi inceleme raporu sonucuna göre yapılacağından, bu mükelleflerin Yeminli Mali Müşavir Tasdik Raporuna göre iade veya talepleri kesinlikle söz konusu olmayacaktır. Bu uygulama haklarında rapor düzenlenen mükelleflerin kurdukları veya ortak oldukları şirketler ile bu mükelleflerin şahıs veya sermaye şirketi olmaları halinde bu şirketlerin ortakları için de geçerlidir.

Ancak, haklarında sahte veya muhteviyatı itibariyle yanıltıcı belge kullandığı konusunda tespit bulunan mükellefler, ilgili Genel Tebliğlerdeki şartların yerine gelmesi ve normal teminat uygulamasına dönmeleri halinde Yeminli Mali Müşavir Tasdik Raporuna göre teminatsız iade veya mahsup uygulamasından yararlanabileceklerdir.

İade hakkı doğuran işlemi bulunan mükelleflerin iade ve/veya mahsup taleplerine ilişkin olarak ilgili dönem hesapları incelemeye sevk edilmediği veya incelemeye sevk edildiği halde inceleme elemanınca incelemeye başlanılmadığı takdirde, bu mükelleflerin ibraz edecekleri Yeminli Mali Müşavir Tasdik Raporu uyarınca iade ve/veya mahsup talepleri vergi dairelerince yerine getirilecektir.

B- YEMİNLİ MALİ MÜŞAVİR TASDİK RAPORLARINDA BULUNMASI GEREKLİ BİLGİLER

3065 sayılı Katma Değer Vergisi Kanununun 14. maddesinin 1. fıkrasının verdiği yetkiye istinaden çıkarılan 84/8889 sayılı Bakanlar Kurulu Kararı ile katma değer vergisinden istisna edilen transit ve Türkiye ile yabancı ülkeler arasında yapılan yük ve yolcu taşıma işlemleri nedeniyle yüklenilen katma değer vergilerinin Yeminli Mali Müşavir tasdik raporuna göre iadesi veya mahsubunun yapılabilmesi için öncelikle istisna kapsamına giren taşıma işleminin yapıldığını belgeleyen, kara manifestosunun, bunun düzenlenmediği hallerde TIR karnesinin, iki belgenin de düzenlenmediği konteyner taşımacılıkta, kara manifestosunda yer alan bilgileri de içerecek şekilde düzenlenen ve gümrük idarelerince de onaylanmış olan transit/aktarma beyannamesinin ve ekli yükleme listelerinin doğruluğu araştırılacak ve bu belgelere ilişkin bilgilere yer verilecektir.

Yeminli Mali Müşavirlerin katma değer vergisi iadesi ve/veya mahsup incelemesi sonucunda düzenleyecekleri tasdik raporlarında, taşımacılık faaliyetlerinin gerçekleştirilmiş olduğunun tespit ve ispat edilmiş olmasının yanı sıra, aşağıda belirtilen hususlara ayrıca yer verilecektir.

-Firmanın ticari unvanı, ticaret sicil kaydı ve numarası,

-Firma sahibi veya ortaklarının ad ve soyadları ile işyeri ve ikametgah adresleri, bağlı oldukları vergi dairesi ve hesap numarası,

-İletişim araçlarının (telefon,teleks, faks vb.) sayısı ve numarası ile kanuni defterlere kayıtlı olup olmadığı,

-Son bir yıl için de kredi kullanıp kullanmadığı kullanmışsa hangi banka şubelerinden ne miktar kredi aldığı,

- Mevcut en son tarihli bilanço örneği,

-Ödenmiş sermaye tutarı,

-İşyerinin durumu.

Katma Değer Vergisi iadesi tasdik raporları, bu Tebliğin 1 No. lu ekini oluşturan rapor kapağı 2 No. lu ekini oluşturan rapor dispozisyonunda uygun olarak hazırlanır. Rapor içeriği itibariyle rapor dispozisyonunda yer alan hususlara da ayrıca yer verilir. Bu tebliğde istenilen belgeler ve yeminli mali müşavirin gerekli gördüğü diğer belgeler ve inceleme kanıtları raporun eklerini oluşturur.

Yeminli mali müşavir tasdik raporlarının sonuç bölümünde; bu Tebliğde belirtilen konuların incelenip incelenmediği, fiili durum ile muhasebe kayıtlarının uygun olup olmadığı, yapılan işlemlerin, kayıtların ve beyannamelerin mevzuata uygun olup olmadığı, iadesi veya mahsubu istenen katma değer vergisinin iade veya mahsup edilip edilmeyeceği veya ne kadarlık kısım iade ve/veya mahsup edilmesi gerektiği mutlaka belirtilecektir.

C-YEMİNLİ MALİ MÜŞAVİRLERİN MÜTESELSİL SORUMLULUĞU

Yukarıda belirtilen aranması ve doğruluğunun araştırılması zorunlu konular ve belgeler ile bunlara ilişkin defter kayıtlarının usulüne uygun olarak düzenlenmiş kayıt nizamı ve muhasebe ilkelerine göre kaydedilmiş olması gereklidir. Yeminli mali müşavirler, belgelerin geçerliliğini, diğer bir deyişle belli edilen şekil şartlarına uygun olarak düzenlenip düzenlenmediğini aksettirip aksettirmediğini tespit etmek zorundadırlar.

Yeminli mali müşavirin yapmış olduğu incelemenin amacı iade veya mahsup edilmesi gereken vergilerin doğruluğunu araştırmak, tespit etmek ve sağlamaktır. Bu nedenle, yeminli mali müşavir, gerçek durumu tespit etmek için her türlü belgeden yararlanmak ve her türlü inceleme tekniklerini kullanmak zorundadır.

Bu yükümlülüğün yerine getirilebilmesi için;

1- Taşımanın yapıldığı araç ve araçlara ait bilgilere (plakası,markası,yaşı,istiap haddi) taşıma faaliyetlerinin tamamının veya bir kısmının başka firmalara yaptırılması halinde, bu firmaların adı, adresi,vergi dairesi ve hesap numaraları ile araçlara ait diğer bilgilere yer verilecektir (plakası,markası,yapı,istiap haddi vb.).

2- İşin niteliğine ve işletmenin türüne göre, tasdike dayanak yapılan belgelerin sahte veya muhteviyatı itibariyle yanıltıcı olup olmadığı belirlenecek, şüphelenilen durumlarda ilgililerin mükellefiyet kayıtları vergi dairelerinden ve diğer kamu idarelerinden bilgi alınarak tetkik edilecektir.

3- İstisna kapsamına giren işlemler nedeniyle yapılan giderlere ait fatura ve benzeri belgelerin usulüne uygun olarak düzenlenip düzenlenmediği gerçek nitelikte mal veya hizmet alımlarına konu olup olmadığı araştırılacaktır.

4- Taşımanın başlangıç ve bitiş noktaları arasındaki uzaklık kilometre olarak belirtilecektir.

5,- İstisna kapsamına giren ve girmeyen taşımacılık işlemlerinin birlikte yapan yükümlülerde, istisna kapsamına giren işlemlere ilişkin olarak yüklenilen vergilerin yasal defterlerde gösterilip gösterilmediği kontrol edilecek, yüklenilen verginin ne kadarlık kısmının istisna kapsamındaki işlemlere ait belirtilecektir.

6- Belgelerin hukuki geçerliliği tespit edildikten sonra, ilgili mevzuat hükümlerine uygunluk sağlanarak tasdişk işlemi yapılacaktır.

İmza ve mühür kullanmak suretiyle tasdik yapan raporu düzenleyen yeminli mali müşavirler, tasdik kapsamı ile sınırlı olmak üzere tasdikin doğruluğundan sorumludurlar.

Yeminli mali müşavirler, yaptıkları tasdikin doğru olmaması halinde ziyaa uğratılan vergilerden ve kesilecek cezalardan mükellefle birlikte müştereken ve müteselsilen sorumlu tutulurlar.

D-YEMİNLİ MALİ MÜŞAVİRLERCE DÜZENLENECEK KATMA DEĞER VERGİSİ İADESİ TASDİK RAPORLARIYLA İLGİLİ OLARAK VERGİ DAİRELERİNCE YAPILACAK İŞLEMLER

Yeminli mali müşavirlerce düzenlenen raporlar iki örnek olarak yeminli mali müşavirlerce kimlik ibraz edilerek tutanak karşılığında vergi dairesine teslim edilecektir. Raporda iade ve/veya mahsup edilmesi öngörülen meblağ, herhangi bir teminat aranmaksızın mükellefle iade ve/veya mahsup edilecek ve raporun bir örneği ilgili vergi dairesince değerlendirilmek üzere Bakanlığımıza gönderilecektir.

Katma değer vergisi iadesi tasdik raporlarıyla ilgili olarak tereddüde düşülen hususlarda, 1990/8 seri numaralı Uygulama İç Genelgesinde belirtildiği şekilde Bakanlığımızdan (Gelirler Genel Müdürlüğünden) alınacak cevaba göre gerekli işlemler yapılacaktır.

Yeminli mali müşavirlerin katma değer vergisi iadesi tasdik raporlarında; inceleme sonucu ortaya çıkan iadesi gereken katma değer vergisi ile beyan edilen ve iade edilmesi ve/veya mahsubu istenen katma değer vergisi arasında fark olduğu ve bu fark; maddi hatalardan veya hesap hatalarından kaynaklandığı takdirde, yeminli mali müşavirin tasdik raporundaki iadesi ve/veya mahsubu gereken katma değer vergisi tutarı esas alınır. Ancak, farkın sahte ve muhteviyatı itibariyle yanıltıcı belge düzenlenmesinden, kullanılmasından veya bilerek ve isteyerek yapılan yanlış işlemlerden kaynaklanması halinde, iade ve/veya mahsup işlemi kesinlikle yapılmayacaktır.

II- İHRACAT TESLİMLERİ VE İHRAÇ KAYDIYLA YAPILAN TESLİMLERDEN DOĞAN KATMA DEĞER VERGİSİ İADELERİNİN YEMİNLİ MALİ MÜŞAVİRLERCE TASDİKLERİNE İLİŞKİN AÇIKLAMALAR

Katma Değer Vergisi Kanununun 11. maddesinde yer alan ihracat teslimleri ile ihraç kaydıyla tecil-terkin uygulaması kapsamında yapılan teslimlerden doğan katma değer vergisi iadelerinin yeminli mali müşavir tasdik raporlarına göre yapılabilmesine ilişkin açıklamalar 1 sıra numaralı Serbest Muhasebecilik, Serbest Muhasebeci Mali Müşavirlik ve Yeminli Mali Müşavirlik Kanunu Genel Tebliğinde yapılmıştır."Söz konusu Tebliğde yapılan düzenlemeler esas itibariyle yürürlükte olmakla beraber aşağıda belirtilen konularda uygulama ve iade hadlerinde değişiklik olmakla beraber gerek aşağıda belirtilen konularda uygulama ve iade hadlerinde değişiklik yapılmasına gerek görülmüştür.

A-TASDİK KAPSAMINA GİREN KATMA DEĞER VERGİSİNİN İADESİNE İLİŞKİN HAD ARTIRILMIŞTIR.

Günün ekonomik koşulları göz önünde bulundurularak Yeminli Mali Müşavir Tasdik Raporları uyarınca ihracat teslimleri ve ihraç kaydıyla yapılan teslimler nedeniyle doğan katma değer vergisinin vergilendirme dönemleri itibariyle iade edilebilecek tutarları, 150.000.000.-TL'dan 750.000.000.-'ya yükseltilmiştir. Buna göre, bu Tebliğin yayımlandığı tarihten önceki vergilendirme dönemlerine ait olanlarda dahil olmak üzere ihracat istisnası nedeniyle 750.000.000.TL'ye kadar katma değer vergisi iadesine hak kazanan mükellefler teminat göstermeden yeminli mali müşavir tasdik raporu sonucuna göre iade imkanından yararlanabileceklerdir.(3)

B-KATMA DEĞER VERGİSİ İADELERİNİ YEMİNLİ MALİ MÜŞAVİR TASDİK RAPORUNA GÖRE ALMAK İSTEYEN MÜKELLEFLERİN KATMA DEĞER VERGİSİ BEYANNAMELERİNE DİLEKÇE EKLEME ZORUNLULUĞU KALDIRILMIŞTIR.

1 sıra numaralı Serbest Muhasebecilik, Serbest Muhasebeci Mali Müşavirlik ve Yeminli Mali Müşavirlik Kanunu Genel Tebliği ile katma değer vergisi iadelerini yeminli mali müşavir tasdik raporuna göre almak isteyen mükelleflerin, bu isteklerini içeren dilekçelerini ilgili katma değer vergisi beyannamelerine ekleme zorunluluğu getirilmiştir. Bu düzenlemenin uygulamada yarattığı sıkıntıları gidermek amacıyla mükelleflerin ilgili dönem beyannamelerine ekledikleri ve iadesini istedikleri katma değer vergisini teminat göstermek suretiyle veya yeminli mali müşavir tasdik raporu sonucuna göre alabilmelerine ilişkin tercihlerini gösteren dilekçelerin ilgili dönem katma değer vergisi beyannamelerine ekleme zorunluluğu kaldırılmıştır.

Bu tebliğin yayımlandığı tarihten itibaren iade hakkı doğuran işlemleri bulunan mükellefler, ilgili dönem katma değer vergisi beyannamesi verildikten sonra da iade taleplerine ilişkin tercihlerini bir dilekçe ile belirleyebileceklerdir. Bu itibarla, mükelleflerin iade talepleri ve buna ilişkin yeminli mali müşavir tasdik raporları aynı dönem hesapları incelemeye sevk edilmediği veya incelemeye sevk edildiği halde inceleme elemanınca incelemeye başlanılmadığı sürece kabul edilecektir.

Tebliğ olunur.

(3) Bu tutar 10 Sıra numaralı Genel Tebliğ ile 1,5 milyar liraya, 13 sıra Numaralı Genel Tebliğ ile 5 milyar liraya, 23 Sıra Genel Tebliğ ile de 15 milyar liraya yükseltilmiştir.

EK : 1

Rapor Sayısı:YMM.../...	.........
Rapor Ekleri:	../../....

YEMİNLİ MALİ MÜŞAVİRLİK KATMA DEĞER VERGİSİ İADESİ TASDİK RAPORU

İncelemeyi yapan Yeminli Mali Müşavirin

Adı ve Soyadı.
Bağlı Bulunduğu Oda:
Büro Adresi:
Vergi Dairesi:
Hesap No'su:
Telefon Numarası:

Dayanak Sözleşmesinin

Günü:
Sayısı:

Mükellefin

Adı:
İşi:
Adresi:
Vergi Dairesi:
Hesap No' su:
Telefon Numarası:

İncelemenin Dönemi:

SONUÇ:

RAPORDİSPOZİSYONU

I-GENEL BİLGİ:

(Bu bölüm aşağıdaki bilgileri içerecektir.)

-Firmanın ticari unvanı, ticari sicil kaydı ve numarası.)

-Firma sahibi veya ortaklarının ad ve soyadları ile işyeri ve ikametgah adresleri, bağlı oldukları vergi dairesi ve hesap numaraları.

-İletişim araçlarının (telefon,teleks,faks v.b.) sayısı ve numaraları ile kanuni defterlere kayıtlı olup olmadığı.

-Son bir yıl içinde kredi kullanıp kullanmadığı kullanmışsa hangi banka şubelerinden ne miktar kredi alındığı.

-İşyerinin durumu, önceki altı ay içinde ve altı ay sonunda işyerinde çalıştırdığı işçi sayısı.

-Mevcut en son tarihli bilanço örneği.

-Muhasebeden sorumlu olanların adları,Serbest Muhasebeci, Serbest Muhasebeci Mali Müşavir veya Yeminli Mali Müşavir unvanını alıp almadıkları.

-Gerekli görülen diğer hususlar.

II- USUL İNCELEMELERİ:

(Bu bölümde en az aşağıdaki hususlar tespit edilecektir.)

-Yasal defterlerin tasdikine ilişkin bilgiler.

-Defter kayıtlarına dayanak teşkil eden belgelerin usulüne uygun olup olmadığı gerçeği yansıtıp yansıtmadığı.

-Defter kayıtlarının kayıt nizamına, muhasebe ilkelerine uygun olup olmadığı,

-Beyannamelerin zamanında verilip verilmediği.

III- HESAP İNCELEMELERİ:

(Bu bölümde en az aşağıdaki hususların belirtilmesi zorunludur.)

-İstisna kapsamındaki işlemin, gerçekleştiğini gösteren ve kanıtlayan belgelerin irdelenerek, doğruluğunun belirlenmesi,

-İstisna kapsamında yer alan işlemler dolayısıyla yapılan mal ve hizmet alışlarının doğruluğunun ve gerçekliğinin belirtilmesi.

- Belgelerin hukuki ve geçerliliği ilgili mevzuat hükümlerine uygunluğu sağlanan işlem sonucunda iade veya mahsup edilmesi gereken verginin miktarının hesaplanması ile ilgili tüm verilerin ve hesaplamaların yapılması, ilgili dönem katma değer vergisi beyannamelerinde yer alan bilgilere uygunluğunun ortaya konması.

-İncelemenin sağlıklı ve amacına uygun sonuçlandırılabilmesi için ilgili mevzuat uyarınca gerekli olabilecek diğer konular.

IV-SONUÇ :

Yeminli Mali Müşavir, firmanın ilgili dönem hesaplarının katma değer vergisi iadesi yönünden incelenmesinde, fiili muhasebe kayıt ve belgelerinin ve buna ilişkin beyannamelerin ilgili mevzuata uygunluğunu araştırdığını belirterek, iadesi ve/veya mahsubu gereken katma değer vergisi miktarının ne kadar olduğu konusundaki görüşünü kesin olarak ifade edecektir

YEMİNLİ MALİ MÜŞAVİR

Adı ve Soyadı

İmza Mühür

Hakkımızda	e-Posta
Açılış Sayfam Yap	Ücretsiz Üyelik