|
09
Haziran 2004 Tarihli Resmi Gazete
Sayı:
25487
ZİRAAT ODALARI VE ZİRAAT ODALARI
BİRLİĞİ KANUNUNDA DEĞİŞİKLİK
YAPILMASINA
DAİR KANUN
Kanun
No:5184
Kabul
Tarihi: 3.6.2004
MADDE 1. — 15.5.1957 tarihli ve 6964 sayılı Ziraat Odaları
ve Ziraat Odaları Birliği Kanununun l inci maddesi başlığı ile birlikte
aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.
Odaların kuruluş amacı ve kapsamı
Madde l. — Ziraat odaları, bu Kanunda yazılı esaslar uyarınca
meslek hizmetleri görmek, çiftçilerin müşterek ihtiyaçlarını karşılamak, meslekî
faaliyetlerini kolaylaştırmak, çiftçilik mesleğinin genel menfaatlere uygun
olarak gelişmesini sağlamak, meslek mensuplarının birbirleri ve halk ile olan ilişkilerinde
dürüstlüğü ve güveni hâkim kılmak, meslek disiplin ve ahlâkını kollayıp
gözetmek, çiftçilikle iştigal edenlerin meslekî hak ve menfaatlerini korumak
amacıyla kurulan, tüzel kişiliğe sahip kamu kurumu niteliğinde meslek
kuruluşlarıdır.
MADDE 2. — 6964
sayılı Kanuna 1 inci maddesinden sonra gelmek üzere aşağıdaki 1/A maddesi
eklenmiştir.
Tanımlar
MADDE 1/A. — Bu Kanunda geçen;
Bakanlık: Tarım ve Köyişleri Bakanlığını,
Oda: Ziraat Odasını,
Birlik: Ziraat Odaları Birliğini,
Çiftçilik: Bu Kanunun
uygulanması bakımından ekim, dikim, bakım, üretme, yetiştirme ve ıslah yoluyla
yahut doğrudan doğruya tabiattan istifade etmek suretiyle bitki, orman, hayvan
ve su ürünleri elde edilmesini, bu ürünlerin yetiştiricileri tarafından
işlenip değerlendirilmesini, muhafaza ve pazarlanmasını,
Çiftçi: Çiftçilik faaliyetlerini mal sahibi, kiracı, yarıcı veya
ortakçı olarak devamlı veya en az bir ekim veya yetiştirme devresi
yapanları,
Seçim çevresi: Oda genel kurulu için yapılacak seçimlerde her köy;
kasaba ve şehirlerde ise mahalle muhtarlığı birer seçim çevresini,
İfade eder.
MADDE 3. — 6964
sayılı Kanunun 2 nci maddesi başlığı ile birlikte aşağıdaki şekilde
değiştirilmiştir.
Odaların kuruluş ve çalışma alanları ile tasfiyesi
Madde 2. — Odalar,
merkez ilçeler dahil en az ondört seçim çevresi olan ilçelerde, kurucu
listelerinin Birlik Yönetim Kurulunca onayı ve genel kurulunun bu Kanun ile
tüzükte gösterilen usullere göre dört ay içinde yapılması ve ilgili ilçe seçim
kurulunun sonuçları ilân etmesi ile kurulmuş ve tüzel kişilik kazanmış
olurlar. Bu sürenin aşılması halinde, Birliğin izni alınmadan kuruluş genel
kurul toplantısı yapılamaz.
Kuruluş genel kurulunu oluşturan delegeler, kuruluşu takip eden
ilk delege seçimlerine kadar, oda organları ise kuruluşu takip eden ilk oda
genel kurul toplantısına kadar görev yaparlar.
Odaların kuruluş ve çalışma alanları ilçe sınırlarıdır.
Odası bulunmayan ilçeler, Birlik Yönetim Kurulunun gerekçeli
kararı ile en yakın ilçe ziraat odasının çalışma alanı içine alınabilir.
Birliğin yapacağı denetimler sonucunda; faaliyetinin bulunmadığı
veya bölgesindeki tarım potansiyelinin yetersizliği ya da çiftçi sayısının
azlığı nedeniyle, bu Kanunda gösterilen hizmetleri yeterince yerine getiremediği
tespit edilen oda, Birlik Yönetim Kurulunun gerekçeli kararının odaya yahut
mahallî mülkî amirliğe tebliğ tarihi itibarıyla kapatılır. Bu şekilde kapatılan
odalar, il kongrelerine temsilci gönderemezler.
Kapatılan odalarda yürütülecek tasfiye işlemleri ile tasfiyeye
ilişkin diğer usul ve esaslar tüzükte gösterilir.
Odalar kuruluş amaçları dışında faaliyette
bulunamazlar.
MADDE 4. — 6964
sayılı Kanunun 3 üncü maddesi başlığı ile birlikte aşağıdaki şekilde
değiştirilmiştir.
Odaların görev ve yetkileri
Madde 3. — Odaların başlıca görev ve yetkileri şunlardır:
a) Tarım ve çiftçilikle ilgili haber ve bilgileri toplamak,
gerekli inceleme, endeks ve istatistikî çalışmaları yapmak ve yayımlamak,
gerektiğinde ilgililerce istenilen bilgi ve kayıtları vermek.
b) Kamu ve özel kurum,
kuruluşlara faaliyet konuları ile ilgili önerilerde bulunmak, işbirliği yapmak;
ticaret ve sanayi odalarına, borsa, hâl ve mezbahalara, umumî sergilere,
biçerdöver kontrolleri için oluşturulacak komisyonlara ve gerekli gördüğü diğer
yerlere temsilci göndermek.
c) Tarımın gelişmesi için gerekli gördüğü mevzuat
değişikliklerinin yapılabilmesi veya yeni mevzuat oluşturulması hususunda
Birliğe önerilerde bulunmak.
d) Tarım ve kırsal kesimin kalkınması için her türlü eğitim, yayım
ve danışmanlık faaliyetlerinde bulunmak, ilgili kurum ve kuruluşlarla işbirliği
yapmak, katkı ve önerilerde bulunmak.
e) Çiftçi kayıtlarını tutmak, çiftçilikle ilgili bilgi ve
belgeleri düzenlemek, her türlü tarımsal desteklere ilişkin gerekli bilgi ve
belgeleri çiftçilere ve ilgili kuruluşlara vermek.
f) Çiftçilerin tarımsal girdilerini teminen her türlü faaliyette
bulunmak.
g) Yurt içi veya yurt dışı fuar, sergi düzenlemek ve katılmak,
müsabakalar düzenlemek.
h) Meslek ihtilaflarında hakem olmak, mahkemelere bilirkişi
göndermek.
ı) Yurt içi ve Birliğin izniyle yurt dışındaki diğer meslek
odaları ve kuruluşlarla işbirliği yapmak.
i) Bütçe imkânlarına bağlı olarak; tarım ve kırsal kalkınma ile
ilgili olmak üzere her türlü teknik, idarî ve sosyal hizmet müesseseleri kurmak,
satın almak, kurdurmak, hizmet satın almak, hizmet satmak, yurt içi ve yurt dışı
konsorsiyum kurmak, gerekli olduğunda personel istihdam etmek, her türlü bitki
ve hayvan sağlığı ile ilgili teşhis tedavi hizmetlerinde bulunmak, organize
tarım ve/veya
hayvancılık bölgelerinin ihdası organizasyonunda bulunmak, bu konuyla ilgili her
türlü işbirliği yapmak.
j) Kuruluş amacına uygun olarak kooperatif ve şirket kurmak,
iştirak etmek ve sigorta acenteliği yapmak.
k) Odalara kayıtlı muhtaç çiftçi çocuklarının, yurt içinde
eğitimleri veya ihtisas ya da stajları için Birliğin onayı ile burs
vermek.
MADDE 5. — 6964
sayılı Kanunun 4 üncü maddesi aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.
Madde 4. — Odaların aslî ve fahrî olmak üzere iki tür üyesi
vardır.
I - Aslî üyeler:
Çiftçilikle iştigal eden gerçek ve tüzel kişiler ile tüzel
kişiliğe sahip olmasa da Devlete, katma ve özel bütçeli dairelere ve bu
dairelere bağlı döner sermayeli kuruluşlara, belediyelere ve kamu iktisadî
teşebbüslerine ait işletme ve kuruluşlardır.
II - Fahrî üyeler:
Çiftçilikle iştigal etmedikleri halde odaların faaliyetine yakın
ilgi gösteren, maddî ve manevî yardımlarda bulunan kişi ve kuruluşlardır.
Fahri üyeler oda meclisleri tarafından seçilir.
MADDE 6. — 6964
sayılı Kanunun 5 inci maddesi aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.
Madde 5. — 4 üncü maddede yazılı aslî üyelerden gerçek kişiler
hakkında, tüzükte istenen bilgiler köy veya mahalle ihtiyar heyetlerince, cetvel
halinde düzenlenip onaylandıktan sonra muhtarlıklar tarafından il merkezlerinde
valilere, ilçelerde kaymakamlara verilir. Bu cetveller odalar tarafından
onaylanır ve bir ay süre ile ilân tahtasına ve köylerde muhtarlıklar tarafından
herkesin görebileceği bir yere asılır. Muhtarlar, üyelik durumlarında meydana
gelecek değişiklikleri yılda bir defa, tüzükte gösterilecek bir zamanda odalara
bildirmekle yükümlüdür.
Diğer aslî üyeler, çiftçiliğe başladıkları tarihten itibaren bir
ay içinde şekli tüzükte gösterilen üyelik beyannamelerini, il merkezlerinde
valilere ilçelerde kaymakamlara vermeye
mecburdurlar.
Üyelik kaydına ilişkin itirazlar, tüzükte yazılı usule göre oda
yönetim kurulunca karara bağlanır. Yönetim kurulu kararına karşı itirazlar,
tebliğ tarihinden itibaren onbeş gün içinde oda meclisine
yapılır.
MADDE 7. — 6964
sayılı Kanunun 7 nci maddesi başlığı ile birlikte aşağıdaki şekilde
değiştirilmiştir.
Oda genel kurulu ve görevleri
Madde 7. — Oda genel kurulu seçim çevresinden gelen delegelerden
oluşur.
Delegeler, odaya kayıtlı üyeler arasından dört yılda bir aralık
ayı içinde ve gizli oyla seçilir.
Sandık kurullarında görev alanlar delege seçiminde aday
olamazlar.
Seçilecek delege sayısı, asıl üye sayısı beşyüze kadar (beşyüz
dahil) olan seçim çevrelerinde bir asıl bir yedek; beşyüzden yukarı olanlarda
ise her beşyüz asıl üye için bir asıl bir yedektir.
Seçilecek delegelerde aranan özellikler ve seçim usulleri tüzükte
gösterilir.
Oda genel kurulu, dört yılda bir defa şubat ayı içinde, delege
tamsayısının salt çoğunluğu ile toplanır. Çoğunluk sağlanamadığı takdirde genel
kurul ertesi gün tekrar toplanır. Bu toplantıda çoğunluk aranmaz. Kararlar
katılanların salt çoğunluğu ile alınır.
Oda genel kurulunun görevleri şunlardır:
a) Oda meclisi üyelerini seçmek.
b) Çalışma raporlarını incelemek.
c) Oda meclisi ve oda yönetim kurulunun ibra edilip edilmemesine
karar vermek.
d) Kesin hesapları kabul veya reddetmek.
e) Oda meclisi ve oda yönetim kurulunun teklif edeceği bütçe ve
çalışma programını görüşerek karara bağlamak.
f) Oda meclisi ve oda yönetim kurulunun getirdiği teklifleri karara
bağlamak.
g) Bu Kanuna uygun gerekli karar ve tedbirleri
almak.
Genel kurul, oda meclisinin veya Birlik Yönetim Kurulunun kararı
yahut genel kurul üyelerinden üçte birinin yazılı talebiyle olağanüstü
toplantıya çağrılabilir.
MADDE 8. — 6964
sayılı Kanunun 9 uncu maddesi aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.
Madde 9. — Oda meclisi, genel kurul tarafından dört yıl için
seçilen, genel kurul üye tamsayısının yarısı kadar üyeden oluşur.
Oda meclisi asıl üye sayısı ondörtten az, yirmibirden çok olamaz.
Ayrıca aynı sayıda yedek üye seçilir.
Oda meclisi iki yılda bir, seçilmiş üyeleri arasından bir başkan
ve bir başkan vekili seçer.
Oda meclisi başkanı ve başkan vekili, oda yönetim kurulu üyeliğine
seçilemezler.
MADDE 9. — 6964
sayılı Kanunun 10 uncu maddesi başlığı ile birlikte aşağıdaki şekilde
değiştirilmiştir.
Oda meclisinin görevleri
Madde 10. — Oda meclisinin başlıca görevleri şunlardır:
a) Bu Kanunun amacını gerçekleştirmek için gerekli kararları ve
tedbirleri almak.
b) Kendi üyeleri arasından oda yönetim kurulunu seçmek ve
gerektiğinde değiştirmek.
c) Oda içinde veya çiftçiler arasında doğabilecek ihtilafları
çözmeye çalışmak.
d) Oda üyeleri hakkında bu Kanunda yazılı cezaları karara
bağlamak.
e) Yönetim kurulunun
tespit ettiği giriş ücreti ve yıllık aidat miktarlarına karşı oda üyelerinin
yapacağı itirazları inceleyerek kesin karara bağlamak.
f) Yurt içi ve yurt dışında tarımsal ve ekonomik kuruluşlara üye
olmak, üye kabul etmek ve benzeri hususları karara bağlamak ile bunlardan
uluslararası kuruluşlara ait olanları Birliğin onayına sunmak.
g) Muhtaç çiftçilere odaca yapılacak ekonomik, sosyal ve teknik
yardımları karara bağlamak.
h) Eğitim ve yayım programlarını hazırlamak, hazırlatmak ve
uygulamaları ile ilgili kararlar almak.
ı) Oda kadro ve bütçesi ile çalıştırılacak personelin ücretlerini
tespit etmek, yönetim kurulunun teklifi üzerine bütçe üzerinde gerekli
görüşmeleri yapmak, kesin hesapları karara bağlamak, hakem ve bilirkişi
listelerini onaylamak.
i) Yönetim kurulunun teklifi üzerine gerekli gördüğü konularda
komiteler kurmak.
MADDE 10. — 6964
sayılı Kanunun 11 inci maddesi başlığı ile birlikte aşağıdaki şekilde
değiştirilmiştir.
Oda yönetim kurulu
Madde 11. — Oda yönetim kurulu, oda meclisinin dört yıl için kendi üyeleri arasından
seçtiği en az beş en çok yedi üyeden oluşur. Ayrıca aynı sayıda yedek üye
seçilir.
Oda yönetim kurulu, iki yılda bir seçilmiş üyeleri arasından bir
başkan, bir başkan vekili ve bir muhasip üye seçer.
Bu Kanunun yürürlüğe
girdiği tarihten sonra yapılacak ilk seçimlerden itibaren üst üste dört dönem
oda yönetim kurulu başkanı görevinde bulunanlar, aradan iki seçim dönemi
geçmedikçe aynı göreve yeniden seçilemez.
MADDE 11. — 6964
sayılı Kanunun 12 nci maddesi başlığı ile birlikte aşağıdaki şekilde
değiştirilmiştir.
Oda yönetim kurulunun görevleri
Madde 12. — Oda yönetim kurulunun başlıca görevleri şunlardır:
a) Mevzuat çerçevesinde odanın işlerini yürütmek ve kanunî
görevlerini gerçekleştirmek.
b) Oda muhasebe
kayıtlarını bilanço esasına göre tutmak ve bütçe, kesin hesap ve aktarma
tekliflerini, aylık mizan ve bunlara ait raporları oda meclisine sunmak.
c) Oda genel sekreterinin dışında odada çalıştırılacak personeli
atamak ve gerektiğinde görevlerine son
vermek.
d) Oda meclisine ceza ve ödül tekliflerinde bulunmak, kendi
yetkisi dahilindeki cezaları vermek, meclisçe verilecek karar ve cezaları
uygulamak.
e) Hakem ve bilirkişi listelerini hazırlayarak meclisin onayına
sunmak.
f) Çiftçiliğe ve oda üyelerine ait belgeleri
tasdik etmek.
g) Çiftçi kayıtlarını ve üye defterlerini tutmak.
h) Bütçe dahilinde harcamalar yapmak.
ı) Tarımsal endeks ve istatistikleri tanzim etmek.
i) Odanın taşınır ve taşınmaz mallarını yönetmek ve korumak.
j) Tarım ürünlerinin piyasa fiyatlarını takip ederek çiftçileri
bilgilendirmek.
k) Meslekî toplantılara gönderilecek temsilcileri
belirlemek.
MADDE 12. — 6964
sayılı Kanunun 13 üncü maddesi başlığı ile birlikte aşağıdaki şekilde
değiştirilmiştir.
Odayı temsil ve ilzam
Madde 13. — Odayı yönetim kurulu başkanı temsil eder.
Odanın kanunî temsilcisi yönetim kurulu başkanıdır. Bununla
beraber oda yönetim kurulu başkanı veya başkan vekili ile diğer bir üyenin
müşterek imzaları odayı ilzam eder.
Oda meclisinin kararı ile yönetim kurulunun yetkilerinden bir
kısmı, yönetim kurulu üyelerinden bir veya birkaçına yahut oda genel sekreterine
devredilebilir.
Oda bütçelerinden harcama başkan veya başkan vekili ile oda genel
sekreterinin, genel sekreterin bulunmadığı hallerde muhasip üyenin müşterek
imzası ile yapılır. Yönetim kurulu kararı ile üst sınırı belirlenecek harcama,
oda genel sekreteri tarafından yapılabilir.
MADDE 13. — 6964
sayılı Kanunun 14 üncü maddesi aşağıdaki şekilde
değiştirilmiştir.
Madde 14. — Oda meclisi en az iki ayda bir, yönetim kurulu en az ayda bir defa toplanır.
Başkanların veya toplam üye sayısının üçte ikisinin çağrısı üzerine her zaman
toplantı yapılabilir. Yapılacak olağan toplantıların yer ve zamanı yetkili
organlarca karara bağlanır ve toplantıda alınan kararlar, karar defterine
kaydedilir.
Kararlar oy çokluğu ile alınır, eşitlik olması halinde başkanın oy
kullandığı tarafın kararı geçerli sayılır.
MADDE 14. — 6964
sayılı Kanunun 15 inci maddesi başlığı ile birlikte aşağıdaki şekilde
değiştirilmiştir.
Oda genel sekreteri
Madde 15. — Oda genel sekreteri, en az fakülte veya yüksek okul
mezunları arasından yönetim kurulunca seçilerek oda meclisince atanır. Zorunlu
hallerde lise mezunları vekil olarak atanabilir.
Bu istihdamla ilgili usul ve esaslar tüzükte belirlenir.
MADDE 15. — 6964
sayılı Kanunun 16 ncı maddesi başlığı ile birlikte aşağıdaki şekilde
değiştirilmiştir.
Temsilcilikler
Madde 16. — Odası bulunmayan ilçelerde temsilcilikler açılabilir.
Temsilciliklerin çalışma usul ve esasları Birlik tarafından çıkartılacak bir
yönetmelikle belirlenir.
MADDE 16. — 6964
sayılı Kanunun 17 nci maddesi başlığı ile birlikte aşağıdaki şekilde
değiştirilmiştir.
İl kongresi
Madde 17. — İl kongresi, dört yılda bir mart ayı içinde il
merkezinde yapılır. İl kongresine, il sınırı içindeki oda meclislerinden beşer,
yönetim kurullarından da ikişer temsilci katılır.
Toplantıyı il merkez odası düzenler. İl merkez odası bulunmayan
yerlerde, bu organizasyonu Birliğin görevlendireceği o ildeki odalarından
biri yapar.
İl kongresi üye tamsayısının yarıdan bir fazlasının katılımı ile
toplanır.
Toplantı günü çoğunluk sağlanamazsa ertesi gün, nisaba
bakılmaksızın toplantı yapılır.
Kongrede, ilin tarımsal
sorunları tartışılır ve üyeleri arasından, Birlik Genel Kuruluna dört yıl için
katılacak, asıl ve yedek il temsilcileri seçilir.
Kongre için gerekli harcamalar Birlikçe
karşılanır.
MADDE 17. — 6964
sayılı Kanunun 18 inci maddesi başlığı ile birlikte aşağıdaki şekilde
değiştirilmiştir.
Organların görevden uzaklaştırılması ve görevlerine son
verilmesi
Madde 18. — Amaçları dışında faaliyet gösteren odaların ve
Birliğin sorumlu organlarının görevlerine son verilmesine ve yerlerine
yenilerinin seçilmesine, Bakanlığın veya bulundukları yer Cumhuriyet
Başsavcılığının istemi üzerine, o yerdeki asliye hukuk mahkemesince basit usule
göre yargılama yapılarak karar verilir.
Görevlerine son verilen organların yerine en geç bir ay içinde
yenileri seçilir. Yeni seçilenler eskilerin sürelerini
tamamlar.
Ancak, millî güvenliğin, kamu düzeninin, suç işlenmesini veya
suçun devamını önlemenin yahut yakalamanın gerektirdiği hallerde gecikmede
sakınca varsa, odalar ile Birlik, vali tarafından faaliyetten men edilebilir.
Faaliyetten men kararı, yirmidört saat içinde görevli hâkimin onayına sunulur.
Hâkim kararını kırksekiz saat içinde açıklar, aksi halde, bu idarî karar
kendiliğinden yürürlükten kalkar.
Göreve son verme ve görevden uzaklaştırma hükümleri genel kurul ve
il kongresi hakkında uygulanmaz.
Oda yönetim kurullarının, çalışmalarını meslekî ahlâk ve ülkenin
genel menfaatlerine uygun yürütmemesi, mevzuata uymaması, görevlerini kötüye
kullanması hallerinde, oda meclisleri tarafından görevlerine son verilip
yerlerine bu Kanunun 8 inci maddesinde belirlenen usullere göre, mevcut meclis
üyeleri arasından bir ay içinde yenileri seçilir. Yeni yönetim kurulları,
görevlerine son verilenlerin sürelerini tamamlar.
Oda meclisleri ise üye tamsayısının yarıdan fazlasının yazılı
talebi ve yine üye tam sayısının üçte ikisinin bu talep üzerine vereceği
kararla, kendi kendini görevden uzaklaştırabilir.
Oda yönetim kurulunun görevlerine oda meclisleri tarafından son
verilmesini gerektiren fiillerde bulunan, ayrıca oda genel kurulu veya Birlik
kararlarına uymayan oda meclislerinin görevlerine de, oda genel kurulu veya
Birlik Yönetim Kurulu kararıyla son verilir. Bu hallerde Birlik Yönetim Kurulu
tarafından, bu Kanunun 8 inci maddesinde belirlenen usullere göre mevcut delegeler
arasından, yeni oda meclisinin seçimi sağlanır. Bu şekilde seçilen üyeler
eskilerin süresini tamamlar. Yeni oda meclisi seçilinceye kadar bu Kanunda ve
tüzükte gösterilen görevlerin ne şekilde yapılacağı Birlik Yönetim Kurulunca
karara bağlanır.
MADDE 18. — 6964
sayılı Kanunun 19 uncu maddesi aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.
Madde 19. — Odaların gelirleri şunlardır :
a) Giriş ücreti.
b) Yıllık aidat.
c) Yayın gelirleri.
d) Bağışlar ve diğer gelirler.
e) Para cezaları.
f) Tesis ve
iştiraklerden elde edilecek kârlar.
g) Sergi ve fuar gelirleri.
h) 31 inci maddenin (e), (f), (g) ve (h) bentlerinde yazılı
gelirlerden düşecek pay.
ı ) Birlikten yapılacak yardım.
i) Usul ve esasları Birlik tarafından belirlenmek şartıyla, çiftçi
belgesi hariç olmak üzere diğer belgelerin tasdiki ve hizmet karşılığı olarak
alınacak ücretler.
Odaların bu maddede sayılan gelirleri, odalara ait her türlü
taşınır ve taşınmaz mallar, bunların alım, satım, inşa ve kullanımları ile
odalarca yürütülen hizmet ve faaliyetler damga vergisi hariç her türlü vergi,
resim, harç ve katkı payından muaftır. Ancak odalara bağlı iktisadî işletmeler
bu muafiyetlerden faydalanamaz.
MADDE 19. — 6964
sayılı Kanunun 20 nci maddesi başlığı ile birlikte aşağıdaki şekilde
değiştirilmiştir.
Yükümlülükler, giriş ücreti ve yıllık aidat
Madde 20. — Odaların aslî üyeleri, her yılın ilk beş ayı içinde
arazi büyüklüğü, diğer tarımsal varlığı ve üretim durumları ile ilgili
bilgileri, Birlik Yönetim Kurulunun belirleyeceği usul ve esaslara göre, kayıtlı
oldukları odalara vermek zorundadırlar.
Odalar bu bilgileri dikkate alarak üyelerinden giriş ücreti ve
yıllık aidat alırlar.
Giriş ücretleri ve yıllık aidat tutarları, her yıl ocak ayında
onaltı yaşından büyük işçiler için uygulanan aylık brüt asgari ücretin yüzde
ikisi ile aylık brüt asgari ücretin beş katı arasında kalmak üzere Birlik
Yönetim Kurulunca altı kademe olarak belirlenir.
Kademeler dahilinde oda yönetim kurullarınca belirlenecek giriş
ücreti ve yıllık aidat miktarlarına onbeş gün içinde oda meclisi nezdinde itiraz
edilebilir.
Giriş ücretleri ve yıllık aidatın tahsiline ilişkin usul ve
esaslar Birlikçe çıkarılacak yönetmelikle belirlenir.
Tahakkuk yılını takip eden yılın başından itibaren beş yıl içinde
tahsil edilemeyen giriş ücretleri ve yıllık aidatlar zamanaşımına uğrar.
Giriş ücretinin alındığı yıl ayrıca yıllık aidat
alınmaz.
MADDE 20. — 6964
sayılı Kanunun 22 nci maddesi başlığı ile birlikte aşağıdaki şekilde
değiştirilmiştir.
Malî yetkiler
Madde 22. — Odalar,
meclisleri kararıyla ve amaçlarına uygun olmak kaydıyla menkul ve gayrimenkul
edinmeye, satmaya, kiralamaya, rehin etmeye, kredi almaya ve vermeye, teknik ve
sosyal yardımlarda bulunmaya, Birlik Yönetim Kurulunca usul ve esasları
yönetmelikle belirlenmiş ödüller dağıtmaya yetkilidir.
MADDE 21. — 6964
sayılı Kanunun 23 üncü maddesi aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.
Madde 23. — Bu Kanun ile kendisine verilen görevleri yerine
getirmek üzere, kamu tüzel kişiliğini haiz meslek üst kuruluşu olarak Türkiye
Ziraat Odaları Birliği kurulur.
Birliğin merkezi Ankara'dadır.
Birlik, kuruluş amaçları dışında faaliyette
bulunamaz.
MADDE 22. — 6964
sayılı Kanunun 24 üncü maddesi başlığı ile birlikte aşağıdaki şekilde
değiştirilmiştir.
Birliğin görevleri
Madde 24. — Birliğin
başlıca görevleri şunlardır :
a) Odalara bu Kanun ile verilen görevlerin yerine getirilmesi
amacıyla gerekli önlemleri almak, faaliyetlerine yardımcı olmak.
b) Tarımsal politikaların genel menfaatlere uygun olarak
yürütülmesi amacıyla gerekli çalışmalarda bulunmak, tarımla ilgili görüşlerini
Hükümete ve kamuoyuna duyurmak, çiftçilerin meslekî hak ve menfaatlerini
korumak.
c) Odalar arasında çıkacak ihtilafların çözümlenmesi ve odalar
arasında işbirliği ve ahengi sağlamak, bu amaçla gerekli kararları almak ve
uygulamak.
d) Odalarda idarî, malî iş ve işlemlerin düzen içerisinde ve tek
tip olarak yürütülmesi amacıyla yönetmelikler hazırlamak, kararlar almak ve
bunların uygulanmasını sağlamak.
e) Uluslararası sergi, fuar, toplantı, seminer, panel, kongre gibi
etkinliklere katılmak.
f) Uluslararası benzer kuruluşlara üye olmak, bu kuruluşlar ve
diğer ülkelerin tarımla ilgili kuruluşları ile ortak çalışmalar yapmak.
g) Üyesi olunan uluslararası kuruluşların yönetiminde yer alacak
olanları belirlemek, bu kuruluşların temsilciliğini yapmak.
h) Odaları ve odaların yarıdan fazla hissesine sahip bulundukları
şirketleri denetlemek.
ı) Türkiye'de yerel ve/veya genel tarım kongreleri düzenlemek.
i) Çiftçileri, çiftçi danışmanlarını, oda personelini ve
yöneticilerini eğitmek amacıyla eğitim merkezleri oluşturmak; odalar ve
çiftçilerle ilgili her türlü eğitim araçlarını hazırlayıp sunmak,
j) Tarımsal eğitime yönelik gazete, radyo ve televizyon gibi
basın-yayın araçları kurmak veya kiralamak.
k) Kuruluş amacı ve vazifeleri ile ilgili şirket ve vakıf kurmak,
kurulu şirketlere ortak olmak.
l) Bu Kanunda gösterilen çalışma konularının gerektirdiği
hususlarda faaliyet göstermek.
MADDE 23. — 6964
sayılı Kanunun 26 ncı maddesi başlığı ile birlikte aşağıdaki şekilde
değiştirilmiştir.
Birlik Genel Kurulu
Madde 26. — Birlik Genel Kurulu, 17 nci madde gereğince yapılan il
kongrelerinde, dört yıl için seçilen temsilcilerden oluşur.
Genel Kurula, yediye kadar (yedi dahil) odası olan illerden üç,
ondörde kadar (ondört dahil) odası olan illerden dört, onbeş ve daha fazla odası
olan illerden beş temsilci gönderilir.
Birlik Yönetim Kurulu Başkan ve üyeleri, Genel Kurulda üye ve oy
sahibidirler.
Genel Kurul dört yılda bir mayıs ayı içinde toplanır. Birlik
Yönetim Kurulunun kararı ile Genel Kurul olağanüstü toplantıya çağrılabilir.
Toplantı Birlik Yönetim Kurulu Başkanı tarafından açılır ve
başkanlık divanı için bir başkan, bir başkan vekili ve dört kâtip üye
seçilir.
MADDE 24. — 6964
sayılı Kanunun 27 nci maddesi başlığı ile birlikte aşağıdaki şekilde
değiştirilmiştir.
Birlik Genel Kurulunun görevleri
Madde 27. — Birlik Genel Kurulunun görevleri şunlardır:
a) Birlik Yönetim Kurulunun çalışma dönemine ait raporu,
gelir-gider cetveli ve bilançoları ile kadro cetvelini tetkik etmek ve karara
bağlamak.
b) Birlik Yönetim Kurulunun asıl ve yedek üyelerini seçmek.
c) Yönetim kurulunca hazırlanan odaların çalışma raporu ile
Türkiye'nin ziraî ve iktisadî durum raporunu tetkik etmek ve yayımlanmasını
karara bağlamak.
d) Birlik idarî, malî ve personel yönetmeliğini onaylamak, gelecek
döneme ait yıllık tahmini bütçeleri karara bağlamak.
e) Birlik Yönetim Kurulu üyelerinin huzur hakları ile Genel Kurul
delegelerinin yolluk ve gündeliklerini tespit
etmek.
f) Amaçlarına uygun olmak kaydıyla menkul ve gayrimenkul edinmeye,
satmaya, kiralamaya, rehin etmeye, kredi almaya ve vermeye, teknik ve sosyal
yardımlarda bulunmaya, usul ve esasları yönetmelikle belirlenmiş ödüller
dağıtmaya Birlik Yönetim Kuruluna yetki
vermek.
g) Birlik Yönetim Kuruluna, yabancı ülkelerde ve Türkiye'de
Türk-yabancı tarımsal kuruluşlar kurulmasına, büro açılmasına, ortak çalışmalar
yapılmasına veya yardımda bulunulmasına yetki vermek.
h) Bu Kanun hükümlerinin uygulanmasını sağlamak.
MADDE 25. — 6964
sayılı Kanunun 28 inci maddesi başlığı ile birlikte aşağıdaki şekilde
değiştirilmiştir.
Birlik Yönetim Kurulu
Madde 28. — Birlik Yönetim Kurulu; Birlik Genel Kurulunun kendi
üyeleri arasından dört yıl için seçtiği on üye ile Birlik Genel Sekreterinden
oluşur. Yönetim Kurulu, üye tamsayısının salt çoğunluğu ile toplanır. Kararlar
oy çokluğu ile alınır. Eşitlik halinde Başkanın oy kullandığı tarafın kararı
geçerli sayılır.
Birlik Yönetim Kurulu, Genel Kurulu müteakip kendi üyeleri arasından dört yıl için bir
başkan, bir başkan vekili ve bir muhasip üye seçer.
Bu Kanunun yürürlüğe girdiği tarihten sonra yapılacak ilk
seçimlerden itibaren üst üste iki dönem Birlik Yönetim Kurulu Başkanlığı
görevinde bulunanlar, aradan bir seçim dönemi geçmedikçe aynı göreve yeniden
seçilemezler.
Yönetim Kurulu Başkanı aynı zamanda Birlik Genel
Başkanıdır.
Yönetim Kurulu, üyelerinin dörtte üçünün talebi üzerine yeniden
görev bölümü yapabilir.
Yönetim Kurulu Başkanı veya Başkan vekili ile Genel Sekreter veya
Muhasip Üyenin müşterek imzaları Birliği ilzam eder.
MADDE 26. — 6964
sayılı Kanunun 29 uncu maddesi başlığı ile birlikte aşağıdaki şekilde
değiştirilmiştir.
Birlik Yönetim Kurulunun görevleri
Madde 29. — Birlik Yönetim Kurulunun başlıca görevleri
şunlardır:
a) Çalışma dönemine ait raporu, gelir-gider cetvelini, yıllık
bilançoları, odaların çalışma raporunu, Türkiye'nin ziraî ve iktisadî durumu ve
ziraat ve çiftçi sorunları ile çözüm yolları hakkındaki raporu, gelecek döneme
ait yıllık tahmini bütçeleri ve kadro cetvelini hazırlayarak Genel Kurulun
tetkikine ve kararına sunmak.
b) Bu Kanun ile verilen görevlerin yerine getirilmesi için gerekli
önlemleri almak, odaların
faaliyetlerine yardımcı olmak.
c) Ülkede tarım politikalarının genel menfaatlere uygun olarak
yürütülmesi amacıyla gerekli çalışmalarda bulunmak, bu hususlardaki görüşlerini
Hükümete ve kamuoyuna duyurmak, çiftçilerin hak ve menfaatlerini korumak.
d) Odalar arasında çıkacak ihtilafların çözümü ve odalar arasında
işbirliği ve ahengi sağlamak, bu amaçla gerekli kararları almak ve
uygulamak.
e) Odalarda idarî ve malî iş ve işlemlerin düzen içerisinde ve tek
tip olarak yürütülmesi amacıyla yönetmelikler hazırlamak, kararlar almak ve
Genel Kurul onayını müteakip uygulamak.
f) Yurt içinde ve yurt dışında yapılan her türlü sergi, fuar,
toplantı, seminer, panel, kongre gibi etkinliklere katılmak ve düzenlemek.
g) Konusundaki uluslararası meslekî kuruluşlara üye olmak ve
temsilciliğini yapmak.
h) Birliğin, yönetiminde temsil edileceği kuruluş, kurul ve
benzeri yerlerde görevlendirilecek temsilcilerini belirlemek.
ı) Odaları ve odaların yarıdan fazla hissesine sahip bulundukları
şirketleri denetlemek.
i) Bölge başkanlıkları, il koordinasyon kurulları, danışma
kurullarını oluşturmak ve bu kurulların çalışma usul ve esaslarını
belirlemek.
j) Birlik ve odalarla ilgili idarî, malî ve personel yönetmeliğini
hazırlamak ve Genel Kurulun onayına sunmak.
k) Birlik Genel Sekreterinin görev ve yetkilerini düzenleyen
yönetmeliği onaylamak ve yürürlüğe koymak.
l) Alınan yetki çerçevesinde taşınır ve taşınmaz mal alımı,
satımı, kiralanması, yaptırılması, rehin verilmesi, ipotek alınması ve
verilmesi, kredi alınması ve verilmesi işlerini yürütmek, Birlik ve odaların
işlerinin düzenle yürütülmesini teminen kararlar almak ve yürürlüğe koymak.
m) Odaların kooperatif ve şirket kurmalarına ve kurulu bulunan
kooperatif ve şirketlere iştirak etmelerine, temsilcilik açmalarına izin
vermek.
n) Kredi almak ve vermek, aynî, nakdî, teknik ve sosyal
yardımlarda bulunmak, ödüller dağıtmak.
o) Genel kurulca verilecek diğer görevleri
yapmak.
MADDE 27. — 6964
sayılı Kanunun 30 uncu maddesi aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.
Madde 30. — Genel Sekreter, Birlik Yönetim Kurulunca, resmi veya
özel tarımsal kuruluş ve işletmelerde en az on yıl çalışmış, en az lisans
düzeyinde eğitim almış olanlar arasından atanır. Birliğin sekretarya
hizmetlerini yürütür.
Genel Sekreter, Birlik
Yönetim Kuruluna katılır, ancak oy hakkı yoktur. Birlik personelinin birinci
derece amiridir.
Genel Sekreterin görev ve yetkileri yönetmelikle
belirlenir.
MADDE 28. — 6964
sayılı Kanunun 31 inci maddesi aşağıdaki şekilde
değiştirilmiştir.
Birliğin gelirleri
Madde 31. — Ziraat Odaları Birliğinin gelirleri şunlardır :
a) 21 inci madde gereğince odalardan gönderilecek yüzde onluk
paylar.
b) Yayın gelirleri.
c) Yardım ve bağışlar.
d) Diğer gelirler.
e) T. C. Ziraat Bankasından yapılacak yıllık yardım.
f) Ticaret borsalarının bir evvelki yıl umumî gelirleri tutarının
yüzde üçü oranında ödeyecekleri Birlik payı.
g) Bütçe imkânları dahilinde Tarım ve Köyişleri Bakanlığı
bütçesine konacak ödenekler.
h) Bitkisel, hayvansal ve su ürünlerini üreticiden satın alan gerçek veya tüzel kişiler,
teşekküller, kamu kurum ve kuruluşları, tarım satış kooperatifleri veya bunların
üst kuruluşlarının (tüketim amaçlı alımları hariç) satın veya teslim aldıkları
ürün bedelleri ile sattıkları ürün bedelleri üzerinden kesilecek binde bir oranında Birlik
payları.
ı) Çiftçilere Devletçe ödenen nakdî tarımsal desteklerle ilgili
ödenecek miktardan transferi yapan kurumca binde dört oranında kesilen Birlik
payı.
(e) ve (f) bentlerinde yazılan kuruluşlar, Birlik paylarını eşit
tutarda olmak üzere ertesi yılın mart, haziran, eylül ve aralık aylarının sonuna
kadar, (h) bendinde yazılı kişi, kurum ve kuruluşlar ertesi yılın ocak ayı
sonuna kadar, (ı) bendindeki kurum, transferi yaptığı tarihte Birlik emrine
ödemekle yükümlüdürler.
Birliğin bu maddede sayılan gelirleri, Birliğe ait her türlü
taşınır ve taşınmaz mallar, bunların alım, satım, inşa ve kullanımları ile
Birlikçe yürütülen hizmet ve faaliyetler damga vergisi hariç her türlü vergi,
resim, harç ve katkı payından muaftır. Ancak Birliğe bağlı iktisadî işletmeler
bu muafiyetlerden faydalanamaz.
MADDE 29. — 6964
sayılı Kanunun 32 nci maddesi başlığı ile birlikte aşağıdaki şekilde
değiştirilmiştir.
Hisselerin dağıtımı, yardım ve bütçeden harcamalar
Madde 32. — 31 inci
maddenin (e), (f), (g), (h) ve (ı) bentlerinde yazılı gelirlerin en az yüzde
ellisi odaların kayıtlı üye sayıları, ekonomik durumları ve projeleri dikkate
alınarak Birlik Yönetim Kurulunun belirleyeceği esaslar çerçevesinde odalara
dağıtılır.
Birlik bütçesinden
harcama, Başkan veya Başkan Vekili ile Genel Sekreter, Genel Sekreterin
bulunmadığı hallerde Muhasip üyenin müşterek imzası ile yapılır. Yönetim
Kurulunun üst sınırını belirleyeceği harcama, genel sekreter tarafından
yapılır.
Birlik muhasebe
kayıtları bilanço esasına göre tutulur.
MADDE 30. — 6964
sayılı Kanunun 33 üncü maddesi aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.
Madde 33. — Oda üyelerine aşağıda yazılı cezalar verilebilir
:
a) Uyarma.
b) Kınama.
c) Odadan uzaklaştırma.
Uyarma ve kınama cezaları yönetim kurulu tarafından verilir. Bu
cezalara tebliğinden itibaren onbeş gün içinde oda meclisine itiraz olunabilir;
meclisin kararı kesindir.
Uzaklaştırma cezası, yönetim kurulunun teklifi üzerine meclis
tarafından verilir. Bu ceza bir aydan az, bir yıldan çok olamaz. Bu cezaya
tebliğinden itibaren onbeş gün içinde idari yargı merciine itiraz
edilebilir.
Bu maddenin uygulanma şekli tüzükle belirlenir.
MADDE 31. — 6964
sayılı Kanunun 35 inci maddesi aşağıdaki şekilde
değiştirilmiştir.
Madde 35. — Bu Kanuna
göre odaya üyelik kaydı yapılmadığı tespit edilen çiftçiler re'sen
kaydedilirler.
MADDE 32. — 6964
sayılı Kanunun 36 ncı maddesi başlığı ile birlikte aşağıdaki şekilde
değiştirilmiştir.
Tahsilat ve meslekî konulardaki dava hakkı
Madde 36. — Odaların
giriş ücreti, yıllık aidat ve para cezası alacakları ile Birliğin 31 inci
maddenin (a), (f) ve (h) bentlerindeki alacakları, icra dairelerince ilâmlar
gibi infaz olunur.
Giriş ücretlerini ve yıllık aidatlarını süresinde ödemeyenlerin
borçları, kanunî faizi ile birlikte tahsil olunur.
Odalar ve Birlik, odalara kayıtlı çiftçilerin meslekî
menfaatlerini ilgilendiren konularda adlî ve idarî yargıda dava açma hakkına
sahiptirler.
MADDE 33. — 6964
sayılı Kanunun 38 inci maddesi başlığı ile birlikte aşağıdaki şekilde
değiştirilmiştir.
Personel işlemleri
Madde 38. — Birlik ve odalarda istihdam edilenlerin işe alınma,
çalıştırılma, sicil, atanma, yükselme, nakil, işten ayrılma ve çıkarılma,
disiplin işlemleri, aylık ücret ve diğer tüm özlük hakları ile işten ayrılanlara
ödenecek tazminatların usul ve esasları tüzükte gösterilir.
MADDE 34. — 6964
sayılı Kanunun 39 uncu maddesi başlığı ile birlikte aşağıdaki şekilde
değiştirilmiştir.
Bakanlık ile yardımlaşma
Madde 39. — Bakanlık ile odalar ve Birlik, kendi mevzuatları
uyarınca, tarımla ilgili konularda yardımlaşma içine
girebilirler.
MADDE 35. — 6964
sayılı Kanunun 40 ıncı maddesi başlığı ile birlikte aşağıdaki şekilde
değiştirilmiştir.
Huzur hakkı ve yolluk
Madde 40. — Oda yönetim kurulu, oda meclisi başkanı ve üyeleri ve il kongrelerine
katılacaklara verilecek huzur hakkı ve yolluklar Birlikçe düzenlenecek esaslara
göre oda meclisi tarafından tespit ve tayin olunur.
Yönetim kurulu üyelerinin huzur hakları ve Birlik Genel Kuruluna
katılacak delegelerin zorunlu masraf ve harcırahları Birlik Yönetim Kurulunun
teklifi üzerine Birlik Genel Kurulunca tespit olunur.
MADDE 36. — 6964
sayılı Kanunun 41 inci maddesi aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.
Madde 41. — Odaların ve Birliğin, meclis ve yönetim kurullarına
seçilmiş olan asıl üyelerden mazeretsiz olarak üst üste üç toplantıya
gelmeyenler istifa etmiş sayılır ve yerlerine yedeklerden sırada olanlar
alınır.
MADDE 37. — 6964 sayılı Kanunun 42 nci maddesi başlığı ile birlikte
aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.
Cezaî sorumluluklar
Madde 42. — Odaların ve Birliğin paraları ile para hükmündeki
evrak, senet ve diğer malları aleyhine suç işleyen, yahut bilanço, tutanak,
rapor ve diğer her çeşit kâğıt, defter ve kayıtlar üzerinde suç mahiyetinde
değişiklik yapan veya bunları kasten yok eden organlara dahil kişiler ile
personel hakkında Devlet memurları hakkındaki cezalar
uygulanır.
MADDE 38. — 6964
sayılı Kanunun 43 üncü maddesi başlığı ile birlikte aşağıdaki şekilde
değiştirilmiştir.
Denetim
Madde 43. — Odaları Birlik, Birliği de Bakanlık denetler.
Bakanlık Birliğin organlarını, görevlerinin ifası hususunda idarî
ve malî yönden denetler.
MADDE 39. — 6964
sayılı Kanunun 34 ve 37 nci maddeleri ile muvakkat 1, 2, 3 ve 4 üncü maddeleri
yürürlükten kaldırılmıştır.
MADDE 40. — 6964
sayılı Kanuna aşağıdaki ek maddeler eklenmiştir.
EK MADDE 2. — Çiftçilere Devletçe verilen nakdî destek ödemesini
yapan aynî veya nakdî tarımsal kredi veren, sözleşmeli üretim yaptıran kamu ve
özel sektör kuruluşları ile bankalar, kooperatifler veya birlikler ile benzeri
kurumlar, ziraat odası bulunan yerlerdeki çiftçilerden, bağlı bulundukları
ziraat odalarından bedelsiz olarak alınmış ve o yılın tasdikini taşıyan çiftçi
belgesini istemek zorundadırlar.
EK MADDE 3. — Bu Kanunda geçen "Umumi Heyet" ibaresi "Genel Kurul"
olarak, "İdare Heyeti" ibaresi "Yönetim Kurulu" olarak, "Baş Kâtip" ibaresi
"Genel Sekreter" olarak, "Aza" ibaresi "Üye" olarak, "Reis" ibaresi "Başkan"
olarak, "Vilayet Kongresi" ibaresi "İl Kongresi" olarak, "Nizamname" ibaresi
"Tüzük" olarak, "Uzuv" ibaresi "Organ" olarak
değiştirilmiştir.
MADDE 41. — 6964
sayılı Kanuna aşağıdaki geçici maddeler eklenmiştir.
GEÇİCİ MADDE 1. — Bu Kanunun yayımı tarihinden önce yapılan son
nüfus sayımına göre nüfusu dörtmilyon ve daha fazla olan illerin ilçe tarım
müdürlüğü bulunmayan ilçelerinde kurulmuş bulunan odaların tüzel kişiliği, bu
Kanunun Resmi Gazetede yayımlandığı tarihte kendiliğinden sona erer. Tüzel kişiliği
sona eren odalar hiçbir faaliyette bulunamaz, genel kurulu toplanamaz ve il
kongresinde temsil edilemez. Tüzel kişiliği bu şekilde sona eren odaların
bölgesindeki çiftçilerin hangi odaya bağlanacağına Birlik Yönetim Kurulu
karar verir. Bu
odaların menkul ve gayrimenkul malları Birlikçe aynen yediemin sıfatı ile
muhafaza edilir. Birlik muhafaza ettiği mal ve parayı, tüzel kişiliği sona eren
odanın bölgesindeki çiftçilerin bağlandığı odaya devreder.
GEÇİCİ MADDE 2. — Bu Kanunun yayımı tarihinde seçilmiş bulunan oda
delegeleri, oda genel kurulunun yapılacağı yıldan önceki aralık ayına kadar
görev yaparlar. Birlik delegeleri, oda organlarına seçilmiş üyeler ve yedekleri,
Birlik Yönetim Kurulu üyeleri ve yedekleri ise kalan görev sürelerini dört yıla
tamamlarlar.
Bu Kanunun çerçeve 19 uncu maddesinin beşinci fıkrasında
belirtilen Yönetmelik, bir defaya mahsus olmak üzere Genel Kurulun onayına
sunulmadan, Birlik Yönetim Kurulunca, Kanunun Resmi Gazetede yayımını izleyen
altı ay içinde çıkarılır.
Yürürlük
MADDE 42. — Bu
Kanun yayımı tarihinde yürürlüğe girer.
Yürütme
MADDE 43. — Bu Kanun hükümlerini Bakanlar
Kurulu yürütür.
|