Hukuk işleri müşavirliği,
Kurumun ilgili olduğu sektörün yerinde denetimiyle görevli kılınan birimin teşkili, görev, yetki ve sorumluluklarına ilişkin ilgili kanun hükümleri saklıdır.
Kurum personelinin statüsü
Madde 13- Kurum hizmetlerinin gerektirdiği asli ve sürekli hizmetler, kariyer uzmanı ve uzman yardımcıları ile denetim elemanı ve yardımcılarından oluşan meslek personeli ve diğer personel eliyle yürütülür. Kurum personeli sözleşmeli olarak istihdam edilir ve bunlarla Kurum arasında idari hizmet sözleşmesi akdedilir. Kurum personeli bu kanunda ve ilgili kanunda öngörülen hükümler saklı kalmak kaydıyla 657 sayılı Devlet Memurlar Kanununa tabidir.
Kurum, hizmet ihtiyacı çerçevesinde, meslek personeli sayısının yüzde onbeşini geçmemek kaydıyla ve meslek personeliyle aynı özlük ve mali haklara sahip olmak üzere ihtisas personeli çalıştırabilir.
Kurumun ilgili kanununda unvanı ve sayısı belirlenen sözleşmeli personel pozisyonlarında, yılda bir kez değişiklik yapmaya kurulun teklifi üzerine Bakanlar Kurulu yetkilidir.
Kurum pozisyonlarına atama yapmaya başkanın teklifi üzerine kurul yetkilidir.
Belirli bir ihtisas gerektiren geçici mahiyetteki hizmetler kurulca tespit olunur ve bu işlerde çalıştırılacak geçici personel hakkında vekalet veya istisna akdi hükümleri uygulanır. Bu şekilde istihdam edilecek personelin çalıştırma usul ve esasları kurul tarafından belirlenir.
Ayrıca, Bakanlar Kurulu tarafından çıkarılacak yönetmelik esaslarına göre, kurul kararıyla yabancı uzmanlar istihdam edilebilir.
Meslek personeli
Madde 14- Meslek personeli kapsamında bulunan yardımcılıklara atanacaklarda aranacak özel şartlar ile meslek personelinin görev, yetki ve sorumluluklarına ilişkin ilgili kanundaki hükümler saklı kalmak kaydıyla, meslek personelinin, giriş ve yeterlik sınavları ile çalışma esas ve usullerine ilişkin hususlar kurul tarafından çıkarılacak yönetmelikte düzenlenir.
Kariyer uzmanlığına ve denetim elemanlığına atanma
Madde 15- Kariyer uzman yardımcıları ile denetim elemanı yardımcıları, en az üç yıl çalışmış ve olumlu sicil almış olmak kaydıyla, konularıyla ilgili hazırlayacakları tezin Kurul tarafından oluşturulan komisyonca kabul edilmesi ve yapılacak yeterlik sınavında başarılı olmaları halinde, sırasıyla kariyer uzmanlığına, denetim elemanlığına atanırlar. Kariyer uzmanlığına ve denetim elemanlığına atanmada kurumların ilgili kanunlarında belirtilen ilave şartlar saklıdır.
Kurum hizmet ihtiyacı çerçevesinde, kurumun görev alanına giren konularda en az altı yıllık mesleki tecrübeyi haiz, kurumların tercih ettikleri yabancı dile iyi derecede vakıf ve kurum tarafından yapılacak sınavda başarılı olmak kaydıyla, kurum başkanının teklifi üzerine kurul kararıyla “kariyer uzman adayı” olarak personel istihdam edilebilir. Bu şekilde istihdam edilecek personelle bir yıllık idari hizmet sözleşmesi akdedilir. Bir yıllık süre içerisinde olumlu sicil almış olmaları ve konularıyla ilgili olarak hazırlayacakları araştırma raporunun, kurul tarafından oluşturulan komisyonca kabul edilmesi halinde kariyer uzmanlığına atanırlar. Bu kapsamda atanacak personelin sayısı meslek personeli sayısının yüzde beşini geçemez.
DÖRDÜNCÜ BÖLÜM
Mali ve Sosyal Haklar
Başkan ve üyelerinin aylık ücretleri
Madde 16- Başkan ve üyelerin net aylık ücretleri, Bakanlar Kurulu tarafından belirlenir.
Başkan ve üyelere ödenen aylık ücret nedeniyle kendilerine sosyal güvenlik kuruluşları tarafından bağlanan emekli aylığı ve benzeri ödenekleri kesilmez.
Kurum personelinin aylık ücretleri
Madde 17- Kurum personelinin net aylık ücret taban ve tavanları, bu Kanunun 16 ncı maddesi uyarınca belirlenmiş bulunan Başkanın net aylık ücretini geçmemek üzere kurul tarafından belirlenir.
Sosyal haklar
Madde 18- a) Yiyecek yardımı ve giyecek yardımı: Kurum personeline ayni veya nakdi olarak yapılacak yiyecek ve giyecek yardımları tutarları kurul tarafından belirlenir. Nakdi olarak verilecek giyecek yardımı emsali Devlet memuruna yapılan yardım tutarını aşamaz. Nakdi olarak verilecek yiyecek yardımı tutarı ise 193 sayılı Gelir Vergisi Kanununun 23 üncü maddesinin 8 inci bendinde belirtilen miktarın iki katını aşamaz.
Kurum personeline, işin gerektirdiği araç ve gereçler kurum demirbaşı olarak verilebilir.
b) Aile yardımı ödeneği; Kurum personeline, 657 sayılı Devlet Memurları Kanuna göre hesaplanan aile yardımı ödeneği tutarının iki katını geçmemek üzere kurul tarafından belirlenecek net tutarda aile yardımı ödeneği verilir.
c) Doğum ve ölüm yardımı ödenekleri: Kurum personeline kendisinin veya eşinin doğum yapması halinde bir net aylık ücret tutarında doğum yardımı, kendisinin vefatı halinde sağlığında bildiriyle gösterdiği kimseye, eğer bildiri vermemiş ise eşine ve çocuklarına, bunlar yok ise ana ve babasına, bunlar da yok ise kardeşlerine son net aylık ücretinin iki katı, eş veya bakmakla yükümlü olduğu aile bireylerinin vefatı halinde ise kendisine son net aylık ücreti tutarında ölüm yardımı yapılır.
d) Temsil ve Ağırlama Giderleri: Kurum bütçelerinde öngörülen yıllık temsil ve ağırlama gideri başkanın net aylık ücretinin on katını geçemez.
e) Tedavi Yardımı: Üyeler ve kurum personeli ile bunların eşlerinin ve bakmakla yükümlü olduğu ana, baba ve çocuklarının resmi ve özel sağlık kuruşlarında ayakta veya yatarak tedavileri kurumlarınca sağlanır.
Kurum, serbest çalışan özel hekimler ve özel sağlık kuruluşlarıyla, sağlık tedavilerinde Türk Tabipler Birliği asgari ücret tarifesini ve diş tedavilerinde ise Türk Diş Hekimleri Birliği asgari ücret tarifesini geçmemek üzere anlaşma yapar.
Tedavi yardımına ilişkin usul ve esaslar kurul tarafından belirlenir.
f) Cenaze gideri: Başkan, üyeler ve kurum personeli ile bunların aile fertleri için cenazenin kaldırılmasıyla ilgili giderler ve cenazenin yurtiçinden veya yurtdışından ülkemize nakli halinde nakil giderleri kurumları tarafından karşılanır. Cenaze giderlerinin ödenmesine ilişkin usul ve esaslar kurul tarafından belirlenir.
g) Ödül : Kurumda olağanüstü gayret ve çalışmaları sonucunda emsallerine göre başarılı görev yaptıkları tespit edilen personele başkan onayıyla bir takvim yılı içinde net aylık ücretini iki katını aşmamak üzere ödül verilebilir.
h) Diğer Hususlar : Başkan, üyeler ve kurum personeli, bedelini ödemek şartıyla kurumun varsa lojman, misafirhane ve diğer sosyal tesislerinden yararlanırlar. Buralarda uygulanacak bedeller, emsali Devlet memurlarına uygulananlardan az olmamak üzere kurul tarafından belirlenir.
Aylık ücretlerde yıl içinde yapılacak artışlar
Madde 19- Başkan, üyeler ve kurum personelinin net aylık ücretlerine, Devlet memurlarının mali haklarında yapılan artış oranları veya miktarları uygulanır.
Harcırah
Madde 20- Kurul başkan ve üyeler ile kurum personelinin yurt içi ve yurt dışı net gündelik tutarları, emsali Devlet memurlarına 6245 sayılı Harcırah Kanunu uyarınca yapılan gündelik ödemelerin bir buçuk katını geçemez. Yatacak yer temini için ödedikleri ücretleri fatura ile belgelendirenlere bu belge karşılığı yapılan ödemeler bir buçuk katın hesabında dikkate alınmaz.
Emeklilik ve hizmet sürelerinin değerlendirilmesi
Madde 21- Kurul Başkan ve üyeliklerine atananlar ile Kurum personeli hakkında 5434 sayılı Türkiye Cumhuriyeti Emekli Sandığı Kanunu ile ek ve değişikliklerine ilişkin hükümler uygulanır. Emeklilik açısından Kurul Başkanına Bakanlık Müsteşarı, Kurul üyelerine ve Kurum Başkan Yardımcılarına Bakanlık Müsteşar Yardımcısı, Bankalar Yeminli Murakıpları Kurulu Başkanına Bakanlık Kurul Başkanı, Kurum Daire Başkanlarına Bakanlık Genel Müdürü, Hukuk Müşavirine Bakanlık Hukuk Müşaviri, Basın ve Halkla İlişkiler Müşavirine Bakanlık Basın ve Halkla İlişkiler Müşaviri için tespit edilen ek gösterge, makam ve temsil tazminatları ile diğer malî hükümler uygulanır. Bu görevlerde geçirilen süreler makam tazminatı ödenmesini gerektiren görevlerde geçmiş sayılır.
Kariyer uzmanları ile ihtisas personeli kapsamında görev yapan uzman personele, Başbakanlık uzmanları için tespit edilen ek gösterge ve makam tazminatı; Türkiye düzeyinde teftiş, denetim veya inceleme yetkisine sahip denetim elemanlarına ise bakanlık müfettişi için tespit edilen ek gösterge ve makam tazminatı uygulanır. Bu görevlerde geçirilen süreler makam tazminatı ödenmesini gerektiren görevlerde geçmiş sayılır. Emeklilik açısından diğer personelin ek göstergeleri, kurul tarafından tespit olunur.
Mesleğe özel yarışma sınavına tabi tutulmak suretiyle alınan kariyer uzman yardımcıları ile denetim elemanı yardımcılarının, yapılacak yeterlik sınavlarında başarı göstererek sırasıyla kariyer uzmanlığına, denetim elemanlığına atanmaları sırasında ve bir defaya mahsus olmak üzere haklarında ayrıca bir derece yükselmesi uygulanır.
Kurul Başkan ve üyeliklerine atananlardan atama yapılmadan önce kanunla kurulmuş diğer sosyal güvenlik kurumlarına bağlı olanların, istekleri halinde bu kurumlara bağlılıkları devam eder ve bunlar hakkında yukarıdaki hükümler uygulanmaz.
5434 sayılı Türkiye Cumhuriyeti Emekli Sandığı Kanununa tabi görevlerden emekli olan kurul üyeleri, istekleri halinde emekli aylıkları kesilmek suretiyle Türkiye Cumhuriyeti Emekli Sandığıyla ilgilendirilirler.
Türkiye Cumhuriyeti Emekli Sandığı dışındaki sosyal güvenlik kurumlarından emekli olan kurul üyeleri ise istekte bulundukları tarihi takip eden ayın başından itibaren Türkiye Cumhuriyeti Emekli Sandığıyla ilgilendirilirler. Bunların, iştirakçi oldukları sürece diğer sosyal güvenlik kurumlarından aldıkları aylıkları kesilir.
Bu şekilde iştirakçi olanlar hakkında, diğer sosyal güvenlik kurumlarında geçen hizmetleri de dikkate alınmak suretiyle haklarında, 5434 sayılı Türkiye Cumhuriyeti Emekli Sandığı Kanunu ile ek ve değişikliklerine ilişkin hükümler uygulanır.
Başkan ve üyeliklere atananların kurulda görev yaptıkları sürede eski görevleriyle olan ilişikleri kesilir. Başkan ve üyeler, kuruldaki görevleri sona erdikten sonra ilişkili bakan tarafından, mükteseplerine uygun bir kadroya atanırlar. Akademik unvanların kazanılması için gerekli şartlar saklıdır.
Mesleğe özel yarışma sınavıyla girenler hariç olmak üzere kamu görevlisi iken kurumda görev alanlar istekleri halinde geldikleri kurumlarda mükteseplerine uygun bir göreve atanırlar.Bu taktirde kurumda geçirdikleri süreler tabi oldukları kanun hükümlerine göre hizmetlerinde değerlendirilir. Bu hükümler akademik unvanların kazanılması için gerekli şartlar saklı olmak üzere üniversitelerden gelen personel hakkında da uygulanır.
BEŞİNCİ BÖLÜM
Bütçe, Denetim ve Soruşturma Usulü
Kurum bütçesi
Madde 22- Kurumun gelirlerinin, giderlerini karşılaması esastır. Kurumun gelirleri, ilgili kanunda belirtilir.
Kurum, giderleri Kurul kararıyla yürürlüğe giren yıllık bütçeye göre yapılır. Kurumun bütçe yılı takvim yılı olup, bütçe, bütçe yılından önce gelen otuz gün önce hazırlanır.
Malî denetim
Madde 23- Kurumun yıllık hesapları, Sayıştay denetimine tabidir.
Bilgilendirme
Madde 24- Kurum, bütçe uygulama sonuçlarını içeren Yıllık Mali Raporu, bir önceki yıl faaliyetlerini içeren Yıllık Faaliyet Raporunu, Bütçe Kesin Hesabı ve Yıllık Mali Denetim Raporunu her yılın Mayıs ayı sonuna kadar Türkiye Büyük Millet Meclisi Başkanlığı ile Bakanlar Kuruluna sunar. Her yılın Haziran ayı sonunda da Yıllık Faaliyet Raporunu kamuoyuna açıklar.
Kurul kararlarına karşı yargı yolu
Madde 25- Kurul kararlarına karşı açılacak davalar ilk derece mahkemesi olarak Danıştay’da görülür. Danıştay, Kurul kararlarına karşı yapılan başvurular acele işlerden sayar.
Yargı yoluna başvurulması işlemin icrasını durdurmaz.
Soruşturma usulü
Madde 26- Kurul üyeleri ile kurum personeli görevleri esnasında veya görevleri nedeniyle işledikleri ve kendilerine karşı işlenen suçlar bakımından Devlet memuru sayılırlar. Buna ilişkin soruşturmalar kurul üyeleri için ilişkili olduğu Bakan, kurum personeli için ise kurulun izin vermesi kaydıyla genel hükümlere göre yapılır. Soruşturma izni verilmesine veya verilmemesine ilişkin karara karşı ilgililerin Danıştay nezdinde itiraz hakkı saklıdır.
Kurumun para, evrak ve malları
Madde 27- Kurumun para, evrak ve her çeşit malları, ceza hukuku uygulaması açısında Devlet malı hükmünde olup, bunlar hakkında haciz uygulanamaz.
ALTINCI BÖLÜM
Çeşitli Hükümler
Yetki
Madde 28- Başkan ve her kademedeki kurum yöneticileri gerektiğinde sınırlarını yazılı olarak açıkça belirlemek şartıyla yetkilerinden bir kısmını astlarına devredebilir. Ancak, yetki devri yetki devreden amirin sorumluluğunu kaldırmaz.
Uygulanmayacak hükümler
Madde 29- Kurumlar 26.5.1927 tarihli ve 1050 sayılı Muhasebe-i Umumiye Kanunu, 2.4.1987 tarihli ve 3346 sayılı Kamu İktisadi Teşebbüsleri ile Fonların Türkiye Büyük Millet Meclisince Denetlenmesinin Düzenlenmesi Hakkında Kanun, 10.2.1954 tarihli ve 6245 sayılı Harcırah Kanunu, 21.2.1967 tarihli ve 832 sayılı Sayıştay Kanunu ile bunların ek ve değişikliklerine tabi değildir.
Hususi pasaport
Madde 30- Başkan ve üyeler, 5682 sayılı Pasaport Kanununda düzenlenmiş bulunan hususi pasaport alma hakkına sahiptirler.
Gayrimenkul edinme
Madde 31- Kurumların gayrimenkul satın alma ve kiralamaları Başbakanlık onayına bağlıdır.
YEDİNCİ BÖLÜM
Geçici ve Son Hükümler
Geçici Madde 1- İlgili kanunlar bu Kanunun yürürlüğe girdiği tarihi izleyen altı ay içinde bu Kanuna uygun hale getirilir.
Geçici Madde 2- Başkan hariç olmak üzere, bu Kanun uyarınca atanan üyelerden, ikinci yılın sonunda kur’a sonucunda belirlenecek iki üye ve dördüncü yılın sonunda kalan üyelerden, kur’a sonucunda belirlenecek iki üyenin yerine bu kanun hükümlerine uygun olarak yeni üye ataması yapılır.
İlgili kanunlarında bu maddeye ilişkin hüküm bulunmayan kurul üyeleri hakkında da bu madde hükmü uygulanır.
Geçici Madde 3- Bu Kanunla belirlenmiş bulunan kurul üyesinden fazla üyeye sahip olan kurullarda, ilgili kanunlarında değişiklik yapılmasını müteakip bir ay içinde kur’a ile üye sayısı yediye indirilir.
Geçici Madde 4- Bu Kanun uyarınca kurumların ilgili kanunlarında yapılacak düzenlemeler nedeniyle kadro/pozisyon unvanı ve derecesi değişen veya kaldırılan görevlilerin eski kadro/pozisyonlarına ait aylık ek gösterge ve her türlü mali ve sosyal hakları dikkate alınarak atandıkları yeni görevlerinde (aleyhte bir durum oluşturması halinde) bu görev süresince şahıslarına bağlı olarak saklı tutulur.
Geçici Madde 5- Bu Kanuna göre çıkarılacak düzenlemeler yürürlüğe girinceye kadar kaldırılan hükümlere dayanılarak çıkarılmış ve halen yürürlükte bulunan düzenlemelerin, bu Kanuna aykırı olmayan hükümlerinin uygulanmasına devam olunur.
Geçici Madde 6- Bu Kanun yürürlüğe girdiği tarihten önce kurul üyeliklerine atanarak Türkiye Cumhuriyeti Emekli Sandığıyla ilgilendirilmeyenlerin talep etmeleri ve 5434 sayılı Kanunun 14 üncü maddesi hükmü gereğince görev yaptıkları süreye ilişkin şahıs keseneklerinin taraflarınca ödenmesi kaydıyla haklarında, bu Kanunun 21 inci maddesinin yedinci fıkrası uygulanır.
Yürürlük
Madde 32- Bu Kanun yayımı tarihinde yürürlüğe girer.
Yürütme
Madde 33- Bu Kanun hükümlerini Bakanlar Kurulu yürütür.
GENEL GEREKÇE
Ülkemizde sayıları hızla artan düzenleyici ve denetleyici kurumlarının kuruluş ve görev esaslarının belirli bir yapıda olmadığı; bu tür kuruluşların kurumun teşkilatından karar organı olan kurulun teşkiline, üye sayılarından atama şekillerine, atanacaklarda aranacak niteliklerden görev sürelerine, kurum personelinin statüsünden ücret ve mali haklara, kurul kararlarının yargısal denetiminden mali konularda hesap vermeye kadar bir dizi konuda her düzenleyici kurumun mevzuatında farklı farklı hükümlerin yer aldığı görülmektedir.
Son dönemde oluşturulan düzenleyici ve denetleyici, idari ve mali özerkliği haiz kurumların kanunlarında öngörülmüş bulunan çok farklı yapılar, bu alanda belirsizlik ve tartışmalar yaratmaktadır.
Ekonomik ve kamusal yaşamın duyarlı alanlarında faaliyet gösteren, düzenleyici, denetleyici, yönlendirici ve yaptırım uygulayıcı işlevleri olan sözkonusu bağımsız idari otoritelerin kendilerinden beklenen görevleri etkili ve verimli bir biçimde yerine getirebilmeleri, ancak toplumun bütününde kabul görmeleri, faaaliyetleri ve harcamaları konusunda millete hesap verebilmeleriyle mümkün bulunmaktadır. Bu amaçla, mevcut bağımsız idari düzenleyici kurumların etkili bir şekilde faaliyet göstermelerini sağlamak ve kamu yönetimi sistemi içindeki var olan dağınık yapıyı ortadan kaldırarak yeknesaklığı sağlamak üzere bu tasarı hazırlanmıştır.
Madde 1- Bu madde Kanunun amacını düzenlemektedir. Amaç, maddede ifade edildiği gibi, bağımsız idari otoritelerin karar organları olan Kurulların yetki ve görevlerini, bağımsızlıklarının çerçevesini, üyelerin seçimini, Kurumlarını teşkilatını ve yönetimini, personelin tabi olduğu hukuksal rejimi ve bu otoriteler üzerindeki mali denetimi ortak ilke ve kurallara tabi tutmaktır.
Madde 2- Bu madde ile bağımsız idari otoritelerin düzenleme ve denetleme yapmakla görevli olduğu sektörler sayılmakta bu alanlarda kurulmuş olan ve kurulabilecek olan bağımsız idari otoritelerin bu kanuna tabi olacakları hükme bağlanmaktadır.
Madde 3- Kanunda yer alan bazı kavramların tanımlandığı bu maddede “ Bağımsız İdari Otorite “ kavramı “bu kanun kapsamında özel kanunlarla kurulun, idari ve mali özerkliği haiz Kurul ve Kurumdan oluşan Kamu tüzel kişiliğini ifade eder” hükmüne yer verilerek, “ Üst Kurullar” “Özerk Düzenleyici ve Denetleyici Kurullar” “Bağımsız Kurullar” şeklinde tanımlanan bu kamu kuruluşları, bir ortak kavram içinde tanımlanmaktadır.
Madde 4- Bu madde ile bağımsız idari otoritelerin karar organı olan Kurulların, kararlarında bağımsız olduğu, hiç bir organ, makam, merci veya kişinin Kurulun kararlarını etkilemek amacıyla emir veya talimat veremeyeceği ve telkinde bulunamayacağı hükme bağlanmaktadır. Hiç kuşkusuz bağımsızlığın çerçevesini Türkiye Büyük Millet Meclisince kabul edilen kanunlar belirlemektedir.
Bağımsızlık; hükümete, düzenlenen ve denetlenen sektöre, medyaya, diğer kamu idarelerine, uluslararası kurum ve kuruluşlara, diğer gerçek ve tüzel kişilere karşıdır. Bununla birlikte bu otoriteler, ülkenin kalkınma planları ve yıllık programlarda yer alan ilke, strateji ve politikaları gözetmek ve kanunlarında verilen yetkiler çerçevesinde işlem tesis etmekle yükümlüdürler.
Maddede ayrıca bağımsız idari otoritelerin yürütme organı olan Kurumun teşkili düzenlenmektedir.
Madde 5- Maddede Kurulun teşekkülü, üyelerin atanması ve atanacaklarda aranacak nitelikler düzenlenmektedir.Uygulamada, bağımsız idari otoritelerin kurul üye sayıları 5,7,9,10 ve 11 olarak farklılık göstermektedir. Telekom Kurulu 5, Sermaye Piyasası Kurulu, Bankacılık Düzenleme ve Denetleme Kurumu, Enerji Piyasası Düzenleme Kurulu, Tütün,Tütün Mamülleri ve Alkollü İçkiler Piyasası Kurulu ve Şeker Kurulu 7, Radyo Televizyon Üst Kurulu 9, Kamu İhale Kurulu 10, Rekabet Kurulu 11 üyeden oluşmaktadır. Düzenleme ile Kurullardaki üye sayısı 7 kişiye indirilmekle, bu alanda bir standardizasyon, karar alma sürecinde etkinlik verimlilik, Kamu harcamasında tutumluluk sağlanmaktadır.
Maddede, Kurul üyeliklerine atanacak üyelerin belirlenmesine dair kuruluş kanunlarında benimsenen farklı yöntemler saklı tutularak Başkan İkinci Başkan ve Üyelerin Bakanlar Kurulunca atanacağı hükme bağlanmaktadır.
Madde 6- Kurul Başkan ve üyelerinin görev süresi 6 yıl olarak öngörülmüştür. Uygulamada, faaliyette bulunan Kurullarda görev süreleri 4,5,6 yıl olarak farklılık göstermektedir. Radyo Televizyon Üst Kurulu üyeleri için 4 yıl, Telekom Kurulu, Tütün, Tütün Mamülleri ve Alkollü İçkiler Piyasası Düzenleme Kurulu, Şeker Kurulu ve Kamu İhale Kurulu üyeleri için 5 yıl Sermaye Piyasası, Bankacılık Düzenleme ve Denetleme Kurulu, Enerji Piyasası Kurulu üyeleri için 6 yıl görev süresi öngörülmüştür.Kamu İhale Kurulunda 2 üye için görev süresi 7 yıldır.
Maddede getirilen düzenleme ile süresi biten üyelerin tekrar seçilmelerine olanak tanınmamaktadır. Yeniden seçilme kaygısı ile bağımsızlık ve tarafsızlık ilkesinden uzaklaşma ihtimaline karşı bu kural öngörülmüştür. Uygulamada yeniden seçilememe ilkesi yalnızca Kamu ihale Kurumu yasasında benimsenmiştir.
Kurul başkan ve üyelerinin süreleri dolmadan görevlerine son verilemeyeceği kuralı, bu kuruluşların “ Organik bağımsızlıkları” nın bir gereğidir.
Madde 7- 6 ncı maddede Kurul başkan ve üyelerinin bağımsızlığı ve tarafsızlığını teminat altına almak için üyelikleri süresince özel bir kanuna dayanmadıkça kamu ya da özel kuruluşlarda görev almaları, ticaretle uğraşmaları, ortaklıklarda pay sahibi olmaları yasaklanmıştır. Diğer taraftan, kurul üyeleri ile kurum personelinin uyacakları mesleki ilkelerin kurulca belirleneceği hususu hükme bağlanmaktadır.
Madde 8- 7 nci maddede Kurul başkan ve üyeleri ile vekalet görevi nedeniyle Kurum başkan yardımcılarının görevlerini tam bir dikkat ve dürüstlük ile yürüteceklerine, Kanun hükümlerine aykırı hareket etmeyeceklerine dair yemin edecekleri hükme bağlanmaktadır.
Madde 9- 9 uncu maddede kurulun çalışma usul ve esaslarına ilişkin temel düzenlemelere yer verilmektedir.
Madde 10- 10 uncu maddede Kurul Başkanını kurumun genel yönetimi ve temsilinden sorumlu olacağı ifade edilmekte, Başkanlığın Kurul başkanı ve kurum başkan yardımcılarından oluşacağı düzenlenmektedir.
Madde 11- 11 inci maddede Başkan yardımcısı olarak atanacaklarda aranan nitelik ve şartlar öngörülmekte ve her kurum için atanabilecek azami Başkan yardımcısı sayısı hükme bağlanmaktadır.
Madde 12- 12 inci maddede kurumun merkez teşkilatından ibaret olduğu, taşra teşkilatı kurulamayacağı, ancak, düzenlemek ve denetlemekle görevli olunan illerde sayısı ikiyi geçmemek kaydıyla yurtiçi temsilcilik açılabileceği öngörülmektedir. Ana hizmet birimlerinin Daire Başkanlıkları şeklinde örgütlenmesi kuralı getirilmekte ve bunların sayısının 10’u geçemeyeceği hükme bağlanmaktadır.
Madde 13- 13 üncü maddede kurum hizmetlerinin gerektirdiği asli ve sürekli hizmetlerin, meslek personeli ve diğer personel eliyle yürütüleceği, bunların idari hizmet sözleşmesi ile istihdam edileceği ve mali ve sosyal haklar dışında 657 sayılı Devlet Memurları Kanununa tabi olacağı hükme bağlanmaktadır.
Getirilen düzenlemeyle, kurumların istihdam edeceği sözleşmeli personel pozisyonların ünvan ve sayılarının kuruluş kanunlarında belirtileceği, sözkonusu pozisyonlarda yılda bir kez değişiklik yapmaya (iptal-ihdas) kurulun teklifi üzerine Bakanlar Kurulunun yetkili olacağı düzenlenmektedir.
Madde 14,15- 14 ve 15 inci maddelerde yeralan düzenlemelerle, bu kuruluşların istihdam edeceği meslek personelinin göreve giriş, yükselme, görev, yetki ve sorumluluklarının Kanunla düzenleneceği hükme bağlanmaktadır.
Madde 16,17- 16 ve 17 inci maddelerde yapılan düzenlemeler ile Kurul Başkan ve Üyelerinin net aylık ücretlerinin Bakanlar Kurulu tarafından belirleneceği, Kurum personelinin net aylık ücretlerinin ise Başkanın net aylık ücretini geçmemek üzere kurul tarafından belirleneceği hüküm altına alınmaktadır.
Madde 18- 18 inci maddede kurul başkanı, üyeleri ve kurum personeline sağlanan diğer mali ve sosyal haklar düzenlenmektedir.
Madde 19- 19 uncu maddede kurul başkanı, üyeler ve kurum personelinin aylık ücretlerine Devlet Memurlarının mali ve sosyal haklarında yapılan artış oranları veya miktarlarının uygulanacağı öngörülmüştür.
Madde 20- Kurul başkan ve üyeleri ile kurum personelinin yurtiçi ve yurtdışı harcırahlarının düzenlendiği maddede bu kişilere ödenecek net yurtiçi ve yurtdışı gündelik tutarlarının emsali Devlet memurlarına 6245 sayılı Harcırah Kanunu uyarınca yapılan gündelik ödemelerinin birbuçuk katını geçemeyeceği hükme bağlanmaktadır.
Madde 21- 21 inci maddede kurul başkan ve üyeleri ile kurum personelinin emeklilik rejimi düzenlenmektedir.
Madde 22- Maddede kurum bütçesine ilişkin kurallar düzenlenmektedir. Buna göre, kurum bütçeleri kurul kararıyla yürürlüğe girer. Bağımsız idari otorite bütçelerinin kendi karar organları olan “ Kurul” lar tarafından yapılması, bu kuruluşların “ Mali Özerkliği” nin bir gereğidir. Gerek bütçenin yapılması, gerekse uygulanmasında genel uygulamanın dışında bırakılmaları bu kuruluşların faaliyetlerinde sür’at ve verimlilik sağlayacaktır.
Madde 23- Maddede bağımsız idari otoritelerin “Mali Denetimi” nin Sayıştay tarafından yapılacağı hükme bağlanmak suretiyle bu alanda oluşan yasal boşluk giderilirken, önceki yasal düzenlemelerde yer alan farklı yapılar ortadan kaldırılarak standardizasyon sağlanmaktadır.
Madde 24- Maddede bağımsız idari otoritelerin, Yıllık Faaliyet Raporlarının, Yıllık Mali Raporlarının, Bütçe Kesin Hesaplarının ve Mali Denetim Raporlarının Bakanlar Kuruluna, Türkiye Büyük Millet Meclisine sunulacağı, bu kurumların ve kamuoyunun bilgilendirileceği hükme bağlanmaktadır.
Madde 25- Maddede kurul kararlarına karşı açılacak davaların ilk derece mahkemesi olarak Danıştay’da görüleceği hükme bağlanmak suretiyle bu alandaki farklı düzenlemelere son verilmekte ve standardizasyon sağlanmaktadır.
Madde 26- Maddede Kurul üyeleri ile kurum personelinin tabi olacakları soruşturma usulu tayin edilmiştir. Bu suretle, bu alandaki farklı yapılara son verilmektedir.
Madde 27- Maddede kurumların para, evrak ve her çeşit mallarının Devlet malı hükmünde olduğu düzenlenmektedir.
Madde 28- Maddede “ Yetki Devri “ düzenlenmektedir.
Madde 29- Maddede bağımsız idari otoritelerin tabi olmayacakları mevzuat sayılmaktadır.
Madde 30- Kurul Başkan ve üyelerinin, 5682 sayılı Pasaport Kanunuda düzenlenmiş bulunan hususi pasaport alma hakkına sahip olacakları hükme bağlanmak suretiyle bu alandaki boşluk giderilmektedir.
Madde 31- Kurumların gayrimenkul edinimleri Başbakanlık onayına bağlanmaktadır.
Geçici Madde 1- Madde ile ilgili Kanunlarla kurulmuş bulunan kurumların bu kanunun yürürlüğe girdiği tarihi takip eden altı ay içinde ilgili kanunda değişiklik yapmak suretiyle durumlarını bu kanuna uygun hale getirmeleri öngörülmüştür.
Geçici Madde 2- Maddede bu Kanunun yürürlüğe girdiği tarihten sonra kurulacak olan bağımsız idari otoritelerin başkan hariç olmak üzere kurul üyeliklerine atanan üyelerden ikinci yılın sonunda kur’a sonucunda belirlenecek iki üye ve dördüncü yılın sonunda kalan üyelerden, kur’a sonucunda belirlenecek iki üyenin yerine bu Kanun hükümlerine uygun olarak yeni üye ataması yapılması öngörülmektedir.
Ayrıca, bu Kanunun yürürlük tarihinden önce kurulmuş bulunan bağımsız idari otoritelerin kurul üyeleri içinde paralel bir düzenleme getirilmesi öngörülmüştür.
Geçici Madde 3- Maddede bu Kanunla belirlenmiş bulunan yedi kişilik üye sayısından fazla üyeye sahip olan kurulların üye sayılarını ne suretle bu sayıya düşüreceklerine ilişkin kural düzenlenmektedir.
Geçici Madde 4- Bu Kanun uyarınca ilgili kanunlarda yapılacak değişiklik sonucunda kurum görevlilerinin özlük haklarında ortaya çıkabilecek durumlara ilişkin kurallar düzenlenmektedir.
Geçici Madde 5- Bu madde ile ilgili kanunlarda yapılacak düzenlemeler yürürlüğe girinceye kadar kurumların tabi olacağı hukuki rejim öngörülmektedir.
Geçici Madde 6- Bu maddede bu Kanunun yürürlüğe girdiği tarihten önce kurul üyeliklerine atananların emeklilik işlemlerine ilişkin kurallar düzenlenmektedir.
Madde 32- Kanunun yürürlük tarihinin yayımı tarihi olduğu hükme bağlanmıştır.
Madde 33- Bu Kanun hükümlerinin, Bakanlar Kurulu tarafından yürütüleceği hükme bağlanmıştır.