Bankacılık Düzenleme ve Denetleme Kurumu’ndan Açıklama

4.7.2003

Bilindiği üzere, Bankacılık Düzenleme ve Denetleme Kurulunun (Kurul) 3/7/2003 tarih ve 1085 sayılı kararı ile; yükümlülüklerini vadesinde yerine getiremeyen, alınması istenen tedbirleri almayan, faaliyetine devamı mevduat sahiplerinin hakları ve mali sistemin güven ve istikrarı bakımından sorunlu olan Türkiye İmar Bankası T.A.Ş.’nin bankacılık işlemleri yapma ve mevduat kabul etme izni 4389 sayılı Bankalar Kanunu’nun 14 üncü maddesinin (3) numaralı fıkrası uyarınca kaldırılmış ve  Bankanın yönetim ve denetimi Bankalar Kanunu’nun 16 ncı maddesinin (1) numaralı fıkrası hükmü gereği Tasarruf Mevduatı Sigorta Fonuna (Fon) intikal etmiştir.

Konuya ilişkin olarak kamuoyunun sağlıklı bilgilendirilmesi için, aşağıdaki açıklamanın yapılması gerekli görülmüştür.

Mali durumu bozulan ve muhtelif nedenlerle yükümlülüklerini vadesinde yerine getiremeyen ve faaliyetinin devamı mevduat sahibinin hakları ve mali sistemin güven ve istikrarı bakımından tehlike oluşturan bankalarla ilgili alınabilecek tedbirler Bankalar Kanunu’nun 14 üncü maddesinde yer almaktadır.

Söz konusu maddenin uygulamasında iki temel alternatif bulunmaktadır. Bunlardan birincisi; bankanın mülkiyetinin Fona devredilmesi, ikincisi ise bankanın bankacılık işlemleri yapma ve mevduat kabul etme yetkisinin kaldırılmasıdır. Eldeki tespitler çerçevesinde Kurum’un karar organı Kurul bankanın durumunu, aktif ve pasif yapısı, sistemin güven ve istikrarına etkisi, tasarruf sahipleri ile yerli ve yabancı diğer kreditörlerin hakları gibi kriterleri gözeterek değerlendirip, kamuya en az maliyetli olacak şekilde işlem tesis etmektedir.

Yukarıda belirtilen birinci alternatifin uygulamasında bankanın mülkiyeti Fona intikal etmekte ve bankanın bilanço içi ve dışı tüm yükümlülükleri Fon tarafından üstlenilmekte, bu çerçevede tasarruf sahipleri ve diğer hak sahipleri bankadan olan alacaklarını Fon’dan talep etmektedirler. İkinci alternatifin uygulamasında ise, Bankanın yönetim ve denetimi Kanunun 16 ncı maddesi kapsamında Fona intikal etmekte, Fon sigortaya tabi tasarruf mevduatını hak sahiplerine ödemekte ve bu ödemeler karşılığı bankanın iflasını istemekte ve tasfiye işlemlerini yürütmektedir.

Bu kapsamda, Kurul karar alırken başta tasarruf mevduatı sahiplerinin hakları olmak üzere diğer tüm unsurları dikkatle değerlendirmekte ve gerekli işlemleri tesis etmektedir. T. İmar Bankası T.A.Ş.’nin durumu da yukarıda özetlenen hususlar dikkate alınarak değerlendirilmiş, Banka aktif büyüklüğünün yaklaşık % 80’inin Bankanın hakim sermayedarına doğrudan ve dolaylı olarak kullandırıldığı, bilanço dışı yükümlülüklerinin ise hemen hemen tamamının aynı Gruba ilişkin olarak üstlenildiği dikkate alınarak; genel ekonomiye olabilecek etkileri ile birlikte kamuya maliyeti en az olacağı sonucuna varılan Bankanın bankacılık işlemleri yapma ve mevduat kabul etme yetkisinin iptali kararı verilmiştir. Bu aşamadan sonra, Banka nezdindeki tüm tasarruf mevduatı Fon tarafından hak sahiplerine ödenecek ve Bankanın tasfiye işlemleri de Fon eliyle yürütülecektir. Bankalarca kabul edilen tüm tasarruf mevduatı sigorta kapsamında bulunduğundan, Tasarruf Mevduatı Sigorta Fonu tarafından gerekli altyapının en kısa sürede hazırlanması sonrasında ödemeler yapılacak ve tasarruf sahipleri ödemelerin nasıl yapılacağına ilişkin bilgilendirilecektir.

Neticede, alınan kararla T. İmar Bankası T.A.Ş.’nin yönetim ve denetimi tasarruf mevduatı sahiplerinin tüm mevduatının ödenmesini müteakip tasfiye edilmek üzere Fona devredilmiştir. Bankalardaki tüm tasarruf mevduatı sigorta kapsamında olduğundan, tasarruf sahiplerinin endişelenmelerini, kendilerine ve çevrelerine zarar verebilecek işlem ve hareketlerde bulunmalarını gerektirecek bir durum bulunmamaktadır.