|
İşçi
çalıştırmaya karar veren bir işverenin nelerle karşılaşacağını
daha önce ayrıntılı olarak listelemiştik. Hatırlayacak
olursak:
|
1-
Sosyal Sigortalar Kurumu Bölge Müdürlüğünden
işyerinize sigorta sicil numarası almanız gerekir.
Tabiiki onlarca evrak vermek durumundasınız.
|
|
2-
İşçiniz için İlk/Tekrar Giriş
Bildirgesi Vermelisiniz.
|
|
3-
Dizi Pusulası Vermelisiniz.
|
|
4-
Çalışma Bakanlığı'ndan ve Bölge
Çalışma Müdürlüğünden
İşyeri sigorta sicil numarası almanız gerekir.
|
|
5-
Çalışma Bakanlığı'na ve Bölge Çalışma
Müdürlüğüne EK/1 İşçi
İşe Giriş Bildirimi vermelisiniz.
|
|
6-
Eğer Emekli İşçi Aldıysanız. İlk Tekrar
Giriş Bildirgesi Yerine Emekli İşçi Sözleşmesi
vermelisiniz.
|
|
7-
İşçinizle Hizmet Akdi imzalamalısınız.
|
|
8-
İş Kurumu'ndan Çalışma Karnesi Almalısınız.
|
|
9-
İşçiniz için işyerinizde işçi
dosyası oluşturmalısınız. Bu dosyada:
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
10-
Her ay maaş bordrosu yapmak zorundasınız.
|
|
11-
Her ay işçiye aylık hesap pusulası vermelisiniz.
|
|
12-
Her ay Aylık SSK Bildirgesi vermek zorundasınız.
|
|
13-
Her ay eğer emekli işçi çalıştırıyorsanız.
Sosyal Güvenlik Destek Primleri Bildirgesi
vermek zorundasınız.
|
|
14-
Her ay puantaj cetveli hazırlamalısınız.
|
|
15-
Eğer İşçiniz herhangi bir sebeple 30
günden az çalışmışsa Dörtaylık
SSK Bildirgesi ile birlikte Bildirim Formu vermek
zorundasınız. Eğer emekli çalıştırıyorsanız,
SGDP Bildirgesi ile birlikte her ay vermelisiniz.
|
|
16-
Her dört ayda bir 4 Aylık SSK Bildirgesi
vermek zorundasınız. Bu bildirgeyi de görünür
bir yere asmak zorundasınız.
|
|
17-
İşçiniz izne çıkarsa, ücretli
izin vermek zorundasınız. Ayrıca Ücretli
İzin Defteri doldurmak zorundasınız.
|
|
18-
İşçinizin izne ayrıldığı tarihte ücretli
izin bordrosu hazırlamak zorundasınız.
|
|
19-
İş Kanunu gereğince İşçi Çizelgesi
Hazırlayıp görünür bir yere asmak
zorundasınız.
|
|
20-
Aylık özel indirimi işçinin gelirlerinden
muaf tutmak için
işçiden indirim dilekçesi almak zorundasınız.
|
|
21-
İşçinizin Stopajı için Muhtasar
Beyannamesi vermek zorundasınız.
|
|
22-
İşçiniz veya eş ve çocukları viziteye
çıkmak isterlerse vizite kağıdı hazırlamak
zorundasınız. Sağlık Karneleri yoksa, dört
aylık fotokopileri de eklemek zorundasınız.
|
|
23-
İşçiniz vergi iadesi almak isteyebilir.
Bu durumda Vergi İade Bordrosu düzenlemek
ve fişleri toplayıp, hesaplayıp, saklamak zorundasınız.
|
|
24-
Bir de 50 işçi ve üzerinde işçi
çalıştırırsanız; oranları nispetinde
eski hükümlü, sakat, ve terör
mağduru çalıştırmak zorundasınız. Ayrıca
Türkiye İş Kurumuna her ay işçi
talep dilekçesi, Personel Durum Çizelgesi,
İşçi Talep Formu vb. vermek zorundasınız.
|
|
25-
Muhasebeci, her ay sonu bordro kayıtlarını muhasebe
defterlerine işlemek zorundadır.
|
|
26-
Bu işlemleri günü gününe
ve kanuni sürelerinde yapmadıysanız. En
ağır para cezalarına muhatap kalacaksınız.
|
|
27-
İşçiniz işten ayrılırsa Türkiye
İş Kurumuna İşten ayrılma bildirgesi vermek
zorundasınız.
|
|
28-
...
|
|
Baktınız
olmadı bu işten vazgeçmek isterseniz:
|
|
1-
SSK'ya kapama dilekçesi vermek zorundasınız.
|
|
2-
Bölge Çalışma Müdürlüğüne,
Ek/2 İşçi Çıkış Bildirimi vermek
zorundasınız.
|
|
3-
İşçinize bir yılı geçmiş ise kıdem
tazminatı ödemek zorundasınız.
|
|
4-
İhbar tazminatı ödemek zorundasınız.
|
|
5-
İşçiden alacaklarını aldığına dair İbraname
almak zorundasınız.
|
|
Eğer
işçiniz memnun kalmadı ve sizi Çalışma
Bakanlığı'na şikayet ettiyse...
|
Şimdi de
SSK'ya işyeri tescili için yapmamız gereken işlemlerden
ve vermemiz gereken evraklardan bahsedelim:
| Gerçek
Kişilerde |
|
- 2 adet SSK işyeri
bildirgesi (matbu)
|
| - İşyeri Yetkili
Bilgileri (matbu)
|
| - Nüfus Cüzdanı
Sureti
|
| - İkametgah İlmühaberi
|
| - Belediye küşat
ya da işyeri açma izin belgesi fotokopisi
|
| - Vergi levhası
fotokopisi
|
| - Bağlı
bulunduğu Oda, dernek veya birliklerden alınacak kayıt sureti
|
| - Kira kontratı
veya tapu fotokopisi
|
| - İş ihaleli ise
ihale sözleşmesi
|
|
- Defter ve belge
düzenleyen muhasebeci-mali müşavirlerin belgesi
|
|
- İşveren vekillerinin
noter tasdikli vekaletnameleri
|
| - İş ihaleli ise
ihale sözleşmesi veya işyeri teslim tutanağı
|
| Tüzel Kişilerde
(Şirketler) |
|
- 2 adet SSK işyeri
bildirgesi (matbu)
|
| - İşyeri Yetkili
Bilgileri (matbu)
|
| - Müdürün ve
ortakların nüfus
cüzdanı Suretleri
|
| - Müdürün ve
ortakların ikametgah
ilmühaberleri
|
| - Belediye küşat
ya da işyeri açma izin belgesi fotokopisi
|
| - Vergi levhası
fotokopisi
|
| - Bağlı
bulunduğu Oda, dernek veya birliklerden alınacak kayıt sureti
|
| - Ticaret Sicili
Kuruluş Gazetesi
|
| - Müdür imza sirküleri
|
| - Kira kontratı
veya tapu fotokopisi
|
|
- Defter ve belge
düzenleyen muhasebeci-mali müşavirlerin belgesi
|
| - İş ihaleli ise
ihale sözleşmesi veya işyeri teslim tutanağı
|
| Tüzel Kişilerde
(Kooperatifler) |
|
- 2 adet SSK işyeri
bildirgesi (matbu)
|
| - İşyeri Yetkili
Bilgileri (matbu)
|
| - Kooperatif
Başkanının nüfus
cüzdanı Suretleri
|
| - Kooperatif
Başkanının ikametgah
ilmühaberleri
|
| - Kooperatif
Tüzüğü
|
| - Belediye küşat
ya da işyeri açma izin belgesi fotokopisi
|
| - Vergi levhası
fotokopisi
|
| - Bağlı
bulunduğu Oda, dernek veya birliklerden alınacak kayıt sureti
|
| - Ticaret Sicili
Kuruluş Gazetesi
|
| - Kooperatif
Başkanının imza sirküleri
|
| - Kira kontratı
veya tapu fotokopisi
|
|
- Defter ve belge
düzenleyen muhasebeci-mali müşavirlerin belgesi
|
| - İş ihaleli ise
ihale sözleşmesi veya işyeri teslim tutanağı
|
| Kapıcılık
İşyerlerinde |
|
- 2 adet SSK işyeri
bildirgesi (matbu)
|
| - Yöneticinin nüfus
cüzdanı Suretleri
|
| - Yöneticinin ikametgah
ilmühaberleri
|
| - Kat
Maliklerinin adı soyadı ve adresleri ile imzaları bulunan liste
|
| - Apartman
Karar defterinin ilgili sayfalarının fotokopisi
|
| İnşaat
İşyerlerinde (İnşaat kendi arsası üzerine yapılıyorsa) |
|
- 2 adet SSK işyeri
bildirgesi (matbu)
|
| - İnşaat
ruhsatı ve tapu fotokopisi
|
| - Gerçek
kişi ve şirketlerden istenilen diğer belgeler
|
| İnşaat
İşyerlerinde (İnşaat Müteahhit Tarafından yapılıyorsa) |
|
- 2 adet SSK işyeri
bildirgesi (matbu)
|
| - İnşaat
ruhsatı ve tapu fotokopisi
|
| - Arsa
sahibi ile müteahhit arasındaki inşaatın anahtar teslim sözleşmesi
|
| - Gerçek
kişi ve şirketlerden istenilen diğer belgeler
|
| Nakliye
ve Hafriyat İşlerinde |
|
- 2 adet SSK işyeri
bildirgesi (matbu)
|
| - Nakliye
ise aracın ruhsat fotokopisi
|
| - Hafriyat
ise aracın kati alım satım sözleşmesi veya fatura
|
| - Gerçek
kişi ve şirketlerden istenilen diğer belgeler
|
Gördünüz
işçi çalıştırmak, istihdam yaratmak ne kadar
zor.
İşverenler,
eğer işçi çalıştıracaklarsa; hukuki yapıları
ve faaliyet alanlarına göre yukarıda listelenen evrakları
vermek zorundalar. Bu kadar evrakı bir araya getirmek bile
başlı başına bir sorun. Yetkililer, adeta sigortalı işçi
çalıştırmayı ve istihdamı engelleyici her türlü
zorluğu çıkarma yolunda elinden gelen gayreti ve
bürokrasiyi önümüze sürmektedir.
Bir çok
işveren, işyerini ne zaman tescil ettireceğini, işçiyi
ne zaman işe alacağını, bildirimde ne zaman bulunacağını
bilmemektedir. Hatta öyleki muhasebeci arkadaşlar bile
bazen bu konularda sorular sormaktadırlar.
Bu kadar
mevzuatı işverenin bilmesi imkânsız, muhasebeciler ise işlerin
yoğunluğu nedeniyle bazen eksik bildirge, yanlış işe başlama vb.
konularda yanlışlıklar yapmakta ve işverene idari para cezası
ödettirmektedirler. Hatta çoğu zaman bu cezaları
kendi cebinden vermek zorunda kalmaktadırlar.
SSK'da
idari para cezaları çok ağır durumdadır. SSK kurtarılmak
istenirken işveren batırılmak istenmektedir. Bir işverenin
hataya düşmesi veya herhangi bir konuda sehven yanılması
ve yanlış bildirimde bulunması sonucunda çok büyük
idari para cezaları kesilmektedir. Vergi Usul Kanununda
pişmanlık hükümleri yer alırken (vuk 371) SSK'da
en ufak bir tölerans bulunmamaktadır. Ayrıca yine vergide
bu tip cezaların ödenmesinde 3 te 1 oranında indirim
söz konusuyken (vuk 376) SSK'da böyle bir
şey de sözkonusu değildir.
Tüm
bunlar yetmezmiş gibi, bir de yıllardır SSK taban matrahı
asgari ücretin üzerinde tespit edilerek işverenlere
çok ağır prim yükü getirilmektedir. 31
Aralık 2001 tarihine kadar asgari ücret 167.940.000.-Tl. iken,
SSK taban matrahı 210.000.000.- Tl. olarak açıklanmış
ve işverenler bu taban üzerinden işçiye düşen
pay dahil kendi hissesi ile birlikte fazladan aylık: 16.193.100.-
Tl. prim yatırmak zorunda kalmışlardır.
Kanunen
Nisan 2002 tarihinde de SSK taban matrahının yeniden tesbit
edilmesi gerekmektedir. Kanuni değerler gözününde
bulundurulduğunda SSK Taban matrahının 277.872.000.- Tl.
civarında olması gerekmektedir. Bu ise işverene işçi
başına ve her ay fazladan 20.393.006 Tl.
yük getirmektedir. İşverenlerin bu kriz ortamında,
bu miktarı kaldırabilecekleri düşünülemez.
Yetkililer bir an önce bu karmaşaya son
vermelidirler. SSK işyeri tescillerinde kolaylık getirilmelidir.
Eğer istihdam artırılmak isteniyorsa mevzuatımız yeniden
düzenlenmeli ve sadeleştirilmelidir. SSK Taban matrahı
uygulamasına son verilmelidir. Ayrıca sürekli olarak
ve katlanarak giden idari para cezaları da minumuma indirilmelidir.
Hatta gerçekçi olmak gerekirse kaldırılmalıdır.
Yönetici
|
