|
7 Agustos 2002, Svalbard, Kuzey Kutbu:
Greenpeace yaptigi bir basin toplantisiyla, bayrak gemisi Rainbow Warrior'la
Kuzey Kutbu'ndaki Svalbard adalarindaki buzullara yapilan bilimsel yolculugun
sonuclarini acikladi. Iklim degisikligi nedeniyle artan sicakliklar ve kar ve
yagmur yagisindaki degisikliklere bagli olarak, bu buzullarin bazilarinda yilda
150 metreye varan geri cekilmeler gozlenmektedir.
Svalbard'daki Greenpeace iklim kampanyasi sorumlusu Truls Gulowsen'e gore,
"Kongsvegen buzulunun yilda 150 metrelik cekilmesi, dunya caginda yasanan benzer
olaylarin yalnizca bir ornegidir. Buzullar yalnizca olaganustu manzaralar
olmakla kalmaz, milyonlarca insanin, hayvanin ve bitkinin su kaynaklaridir.
Petrol, komur ve dogal gaz gibi fosil yakitlarin yarattigi sera etkisi nedeniyle
artan sicakliklar, buzullari yok ediyor. Fosil yakit bagimliligimizdan
kurtulmazsak, once buzullarin, ardindan da milyarlarca yasamin mahvolmasi
riskini goze aliyoruz demektir."
Greenpeace bugun, iklim degisikliginin
sonuclarini belgelemek amaciyla, internette dunyanin cesitli yerlerindeki
buzullarin tarihi ve guncel goruntulerini karsilastiran fotograflari yayinlamaya
basliyor. Greenpeace'in www.greenpeace.org adresinde yer alan
eslestirilmis fotoglaflarda, ABD, Peru, Yeni Zellanda, Nepal, Avusturya, Uganda
ve Kuzey Kutbu'nda Svalbard (Norvec) buzullarinin durumunu ve bu buzullara
iliskin bilgileri bulabilirsiniz.
Uluslararasi Kar ve Buz Komisyonu ve
Hindistan'in Yeni Delhi kentindeki Jawaharlal Nehru Universitesi Cevre Bilimleri
Okulu'na gore, Himlayalar'daki buzullar dunyanin diger yerlerindeki buzullardan
cok daha fazla eriyerek cekilmektedir. Eger erime bu hizla devam ederse, bu
buzullarin 2035 yilina kadar yok olmasi buyuk bir olasiliktir. Dunya nufusunun
ucte biri olan 2 milyardan fazla insanin, icme suyu bulabilmesi Himalayalar'dan
kaynaklanan irmaklara baglidir. Eger Himalaya buzullari ortadan kalkarsa,
bunun cok yikici etkileri olacaktir.
Kongsfjorden'deki (Norvec) Svalbard
buzullari1900'lerin basindan itibaren neredeyse surekli bir cekilme icindeydi ve
Blomstrandbreen buzulu son 80 yilda 2 km geri cekilmisti. 1960'tan itibaren ise
bu buzulda gozlenen ortalama cekilme artarak, yilda 35 metreye ulasmis ve son on
yilda iyice hizlanmistir. Buzul, 1992 yilina dek eski Blomstrandhalvøya
yarimadasina bagliyken, simdi artik bir adaya donusmus olan Blomstrandhalvøya
ile hizla cekilen buzulun ucu arasinda 1 kilometrelik bir gecit ortaya
cikmistir.
Kongsbreen kompleksinin Kongsvegen
buzulu ise son 50 yil icinde yilda yaklasik 150 metre geri cekilmistir.
Bolgedeki diger buzullar da ayni kotu sonuclari paylasmaktadir. Conwaybreen,
1880'den beri 3,5 kilometre, 14Julybreen ise 1906'dan beri 2 kilometre
cekilmistir.
Greenpeace'in Rainbow Warrior'la gerceklestirdigi Svalbard
buzullarini belgeleme calismalarina, Oslo Universitesi'nden Profesor Jon Ove
Hagen ve Norvec Kutup Enstitusu katilmistir.
Professor Ove Hagen soyle
edmistir: "Kongsfjorden'de gordugumuz buzul cekilmeleri, son yuzyildaki iklim
degisikliklerine baglidir. Kuresel isinma, iklim modellerinin ongordugu bicimde
devam ederse, Alaska ve dunyanin baska yerlerinde oldugu gibi, bu buzullardaki
erimenin de gelecekte hizlanmasini bekliyoruz."
Greenpeace'in
uluslararasi Iklim Kampanyasi Koordinatoru Benedict Southworth ise sunlari
soylemistir: "Iklim degisikligi kuresel bir sorundur - yalnizca dunya
buzullarini kaybetme riski ile degil, artan seller, kurakliklar, kasirgalar,
mercanlarin olumu, deniz seviyelerinde yukselme ve boceklerle tasinan salgin
hastaliklarin yayginlasmasi gibi bircok farkli etkiyle karsi
karsiyayiz."
Southworth, "Dunya hukumetleri bu ayin sonunda Dunya Zirvesi
icin Johannesburg'da bulusacaklar. Greenpeace, onlara, cevreyi korumak icin
simdi harekete gecmezlerse nelerin tehlikede oldugunu animsatmak icin -
kelimenin tam anlamiyla - dunyanin en uc noktalarina kadar gitti. Iklim
degisikligi yalnizca Kuzey Kutbu degil tum dunyanin canini yakiyor. Enerji
yasamsal bir konu ve hukumetler artik bu konuyu dogru anlamak
zorundadir!"
Greenpeace yuruttugu kampanyalarla, hukumetlerin
Johannesburg Dunya Zirvesi'nde, elektrigi olmayan iki milyar insana temiz ve
ucuz yenilenebilir enerji saglamalari kararini almalarini ve 2010 yilina kadar
dunya elektriginin %10'unun yenilenebilir enerden saglanacagini garanti
etmelerini talep etmektedir.
Svalbard yolculugu, Greenpeace'in
nukleer enerji ve fosil yakitlara karsi surdurdugu kampanya cercevesindeki
Olumlu Enerjiyi Secin turunun kuzey ayagini olusturmustur. Greenpeace'in Arctic
Sunrise gemisi ise su anda ruzgar, gunes ve biyokutle gibi yenilenebilir enerji
kaynaklarini desteklemek ve komurlu termik santrallara karsi cikmak amaciyla
Guney Cin Denizi'ndeki calismalari yurutmektedir.
(Kaynaklar= Yazı: Greenpeace Türkiye, Melda Keskin Fotoğraflar:
Greenpeace International, www.greenpeace.org
)
|