1. VERGİNİN KONUSU

1319 sayılı Emlak Vergisi Kanununun (2) 1 ve 12 nci maddelerinde belirtilen bina, arsa ve araziler ek emlak vergisine tabidir.

2. MÜKELLEF

1319 sayılı Emlak Vergisi Kanununun 3 ve 13 üncü maddelerine göre, bina ve arazi vergisinin mükellefi, bina, arsa ve arazinin maliki, varsa intifa hakkı sahibi, her ikisi de yoksa bina, arsa ve araziye malik gibi tasarruf edenlerdir. Bina ve arazi vergisinin 2003 yılında mükellefi olanlar, ek emlak vergisinin de mükellefidirler.

3. MUAFLIK VE İSTİSNALAR

1319 sayılı Emlak Vergisi Kanununun 4 ve 14 üncü maddelerinde bina ve arazi vergisine ilişkin daimi muaflıklar, 5 ve 15 inci maddelerinde de geçici muaflıklar düzenlenmiştir.

Aynı Kanunun 9 ve 19 uncu maddelerinde de, oturulması ve kullanılması kanunların verdiği yetkiye dayanılarak yasak edilen bina ve arazilerden emlak vergisinin alınmaması öngörülmüştür. Ayrıca, söz konusu 9 uncu maddenin ikinci fıkrası hükmüne göre; yıkılan, yanan veya tamamen kullanılamaz hale gelen binalardan dolayı bina vergisi mükellefiyeti sona ermektedir.

Yine aynı Kanunun 30 uncu maddesinde, kanunlar veya diğer kamu düzeni koyan mevzuatla tasarrufu kısıtlanan bina, arsa ve araziler için kısıtlılığın devam ettiği müddetçe emlak vergisinin 1/10 oranında ödeneceği belirtilmiştir.

Buna göre, Emlak Vergisi Kanununda yer alan ve yukarıda belirtilen muafiyet ve istisna hükümleri ile diğer kanunlarda emlak vergisi ile ilgili olarak yer alan muafiyet ve istisna hükümleri, ek emlak vergisinin uygulanmasında da aynen dikkate alınacaktır.

4. MATRAH VE NİSPET

Ek emlak vergisi, Emlak Vergisi Kanunu hükümlerine göre tespit edilen 2003 yılına ait bina ve arazi (arsa dahil) vergisi matrahları üzerinden, Emlak Vergisi Kanununda yer alan nispetlerde hesaplanacaktır.

Emlak Vergisi Kanununun 8 ve 18 inci maddelerinde 4736 sayılı Kanunla(3) yapılan değişiklik ile bina, arsa ve arazilere ilişkin vergi oranlarının, 1.1.2002 tarihinden geçerli olmak üzere, 3030 sayılı Kanunun uygulandığı büyükşehir belediye ve mücavir alan sınırları içinde yüzde 100 artırımlı uygulanması esası getirilmiştir.

Bu hükümlere göre, büyükşehir belediye sınırları ve mücavir alanlar içinde bulunan bina, arsa ve arazilerin ek emlak vergisinin; emlak vergisinde olduğu gibi, meskenlerde binde 2, diğer binalarda binde 4, arazilerde binde 2, arsalarda ise binde 6 oranı dikkate alınarak hesaplanması gerekmektedir. Ancak, 4736 sayılı Kanunla Emlak Vergisi Kanununa eklenen geçici 19 uncu madde hükmüne göre, Adapazarı Büyükşehir Belediyesi sınırları ve mücavir alanlar içinde bulunan bina, arsa ve arazilerin ek emlak vergisi artırımlı oranlar yerine normal oranlar uygulanmak suretiyle hesaplanacaktır.

Büyükşehir Belediye sınırları ve mücavir alanlar dışında bulunan gayrimenkullerden muafiyet kapsamına girmeyen bina, arsa ve arazilere ait ek emlak vergileri ise; emlak vergisinin hesabında olduğu gibi konutlarda binde 1, diğer binalarda binde 2, arsalarda binde 3,arazilerde ise binde 1 oranı uygulanmak suretiyle hesaplanacaktır.

Hesaplanan ek emlak vergisi, mükelleflere tebliğ edilmeyecek ve başka bir işleme gerek olmaksızın tahakkuk etmiş sayılacaktır.

Diğer taraftan, Emlak Vergisi Kanununun 8 inci maddesinin ikinci fıkrasının Bakanlar Kuruluna verdiği yetkiye istinaden çıkarılan 19.12.2002 tarih ve 2002/4998 sayılı Bakanlar Kurulu Kararı(4) ile Türkiye sınırları içinde tek meskeni olup, gelirleri münhasıran kanunla kurulan sosyal güvenlik kurumlarından aldıkları aylıklardan ibaret bulunanların veya bunlardan kendileri üzerine kayıtlı meskeni olmayanların anılan kurumlardan aylık almayan ve herhangi bir geliri de bulunmayan eşleri ile şehitlerin dul ve yetimlerine ve gazilere ait tek meskenin bina vergisi oranı, 2003 yılı için sıfıra indirilmiştir.

Bu nedenle, indirimli (sıfır) bina vergisi oranından yararlanan mükelleflerin sahip olduğu bu konutların ek emlak vergisi sıfır oranında hesaplanacak, dolayısıyla bu konutlar için ek emlak vergisi ödenmeyecektir.

5. TARH, TAHAKKUK VE ÖDEME

Ek emlak vergisi için herhangi bir bildirim verilmeyecek ve 2003 yılına ait bina , arsa ve arazi vergisi matrahları üzerinden yukarıda belirtilen bina, arsa ve arazi vergisi oranları dikkate alınarak ilgili belediyelerce hesaplanacaktır. Hesaplanan ek emlak vergisi mükelleflere tebliğ edilmeyecek ve başka bir işleme gerek olmaksızın tahakkuk etmiş sayılacaktır.

2003 yılı bina, arsa ve arazi vergisi matrahı üzerinden tarh ve tahakkuk ettirilen ek emlak vergisi, birisi 2003 yılının Mayıs ayı sonuna kadar, diğeri ise 2003 yılı Kasım ayında olmak üzere emlak vergisinin taksit süreleri içinde iki eşit taksitte belediyelere ödenecektir. Bu verginin tamamının ilk taksitte ödenmesi de mümkündür.

4837 sayılı Kanunun yayımı tarihine kadar emlak vergisi beyannamesi veya bildirimi verilmemiş bina, arsa ve arazilere ilişkin ek emlak vergisi, Emlak Vergisi Kanununun 32 nci maddesine göre belirlenecek bina ve arazi vergisi matrahı üzerinden tarh ve tahakkuk ettirilecektir.

6. TAHSİL EDİLEN EK EMLAK VERGİSİNDEN BÜYÜKŞEHİR BELEDİYESİNE PAY VERİLMESİ

Belediyelerce tahsil edilecek ek emlak vergisinden, Emlak Vergisi Kanununun mükerrer 38 inci maddesinde belirtilen oranlarda sadece büyükşehir belediyesine pay verilecektir. Dolayısıyla, ek emlak vergisinden il özel idarelerine pay verilmeyecektir.

ÖRNEK: (A) Büyükşehir Belediye sınırları ve mücavir alanlar içinde bulunan (B) İlçe Belediyesi 2003 yılı Nisan ayı içinde 600 Milyar lira ek emlak vergisi tahsil etmiştir. (B) İlçe Belediyesince tahsil edilen ek emlak vergisinin (A) Büyükşehir Belediyesi ve (B) İlçe Belediyesi arasındaki dağılımı aşağıdaki gibi olacaktır.

Tahsil edilen ek emlak vergisi tutarı	: 600 Milyar TL
(A) Büyükşehir Belediyesi için ayrılacak ilk pay tutarı	: 300 Milyar TL
(600 Milyar TL/2=)
(A) Büyükşehir Belediyesi için ayrıca ayrılacak pay tutarı	: 60 Milyar TL
[(600 Milyar TL- 300 Milyar TL)x %20=]
(A) Büyükşehir Belediyesi için ayrılacak toplam pay tutarı	: 360 Milyar TL
(300 Milyar TL+ 60 Milyar TL=)
(B) İlçe Belediyesinin alacağı pay tutarı	: 240 Milyar TL
(600 Milyar TL- 360 Milyar TL=)

Tahsil edilen ek emlak vergisinden ilgili belediyeler tarafından büyükşehir belediyesi payı olarak ayrılan tutarlar, tahsil edildiği ayı takip eden ayın yedinci günü akşamına kadar bir bildirim ile büyükşehir belediyesine beyan edilecek ve aynı süre içinde ödenecektir.

Tahsil edilen ek emlak vergisinden büyükşehir belediyesi payı olarak ayrılan tutarları, yukarıda belirtilen süre içinde ilgili büyükşehir belediyelerine yatırmayan belediyelerden, yatırmaya mecbur oldukları paylar, 6183 sayılı Amme Alacaklarının Tahsil Usulü Hakkında Kanun hükümlerine göre gecikme zammı tatbik edilerek tahsil edilecektir.

Büyükşehir belediye sınırları ve mücavir alanlar dışında kalan belediyelerce tahsil edilen ek emlak vergisinden ise gerek büyükşehir belediyelerine gerekse il özel idarelerine herhangi bir pay verilmeyecektir.

7. EK EMLAK VERGİSİ HAKKINDA UYGULANACAK KANUN HÜKÜMLERİ

Ek emlak vergisi hakkında 4837 sayılı Kanunda hüküm bulunmayan hallerde 1319 sayılı Emlak Vergisi Kanunu, 213 sayılı Vergi Usul Kanunu ve 6183 sayılı Amme Alacaklarının Tahsil Usulü Hakkında Kanun hükümleri uygulanacaktır.

Tebliğ olunur.



(1) 11.4.2003 gün ve 25076 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanmıştır.
(2) 11.8.1970 gün ve 13576 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanmıştır.
(3) 19.1.2002 gün ve 24645 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanmıştır.
(4) 28.12.2002 gün ve 24977 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanmıştır.