|
20
Ekim 2005 Tarihli Resmi Gazete
Sayı: 25972
Kültür
ve Turizm Bakanlığından:
Kültür
Yatırım ve Girişimlerine Taşınmaz Kullandırılması
Hakkında
Yönetmelik
BİRİNCİ
BÖLÜM
Amaç,
Kapsam, Dayanak ve Tanımlar
Amaç
Madde 1 —
Bu Yönetmeliğin amacı, 14/7/2004 tarihli ve 5225 sayılı Kanunun amacı
doğrultusunda kullanılmak üzere taşınmazların Bakanlığa tahsisi, kültür
girişimci veya yatırımcılarına kullandırılması işlemleri ile bu işlemlere
ilişkin süre, bedel, hakların sona ermesi ve diğer hususlara ilişkin usul ve
esasları belirlemektir.
Kapsam
Madde 2 — Bu
Yönetmelik, 5225 sayılı Kanunun amacı doğrultusunda kullanılmak üzere
taşınmazların Bakanlığa tahsisi, kültür girişimci veya yatırımcılarına
kullandırılması işlemleri ile bu işlemlere ilişkin süre, bedel, hakların sona
ermesi ve diğer hususlara ilişkin hükümleri kapsar.
Dayanak
Madde 3 — Bu
Yönetmelik, 14/7/2004 tarihli ve 5225 sayılı Kültür Yatırımları ve Girişimlerini
Teşvik Kanununun 5 inci maddesinin (a) bendine dayanılarak
hazırlanmıştır.
Tanımlar
Madde 4 — Bu
Yönetmelikte geçen;
Kanun: 5225 sayılı Kültür
Yatırımları ve Girişimlerini Teşvik Kanununu,
Bakanlık: Kültür ve Turizm
Bakanlığını,
Komisyon: Bu Yönetmelik uyarınca
oluşturulan İnceleme Komisyonunu,
Girişimci: Kanunun amacı
doğrultusunda faaliyette bulunmak üzere Bakanlığa başvuruda bulunarak kültür
girişimi belgesi almış yerli ve yabancı tüzel kişileri,
Yatırımcı: Kanunun amacı
doğrultusunda yatırımda bulunmak üzere Bakanlığa başvuruda bulunarak kültür
yatırımı belgesi almış yerli ve yabancı tüzel kişileri,
Ön izin: Taşınmazın kullanımı için,
kültür yatırımcı veya girişimcilerine, proje hazırlanması, yatırım veya
girişimin Bakanlıkça kültür yatırımı veya kültür girişimi belgesiyle
belgelendirilmesi ve münhasıran bu Kanunun amacına uygun tüzel kişilik kurulması
için verilen izni,
Kullandırma: Bakanlığa tahsisli
veya tahsis edilecek taşınmazların Bakanlıkça yatırımcı veya girişimciye
kiralama veya bağımsız ve sürekli üst hakkı da dahil olmak üzere irtifak hakkı
tesisi ya da tapuda kayıtlı olmayan yerlerde kullanma
izni verme yoluyla kullanma hakkının devrini,
Taşınmaz: Kanunun 5 inci maddesinin
(a) bendinde belirtilen taşınmaz malları,
Taşınmaz değeri: 2/7/1964 tarihli
ve 492 sayılı Harçlar Kanununda yer alan harca esas değeri
ifade eder.
İKİNCİ
BÖLÜM
Kullandırma
Konusu Taşınmazların Bakanlığa Tahsisi
Tahsise konu
taşınmazlar
Madde 5 — Kültür
yatırım ve girişimlerini teşvik amacıyla Bakanlığa tahsis edilecek taşınmazlar;
mülkiyeti Hazineye ait olan veya tapuda Hazine adına kayıtlı olmamakla birlikte
üzerinde 21/7/1983 tarihli ve 2863 sayılı Kültür ve Tabiat Varlıklarını Koruma
Kanunu hükümlerine göre tescilli kültür varlıklarının bulunduğu taşınmazlar ile
mülkiyeti 10/12/2003 tarihli ve 5018 sayılı Kamu Mali Yönetimi ve Kontrol
Kanununun eki (II) sayılı cetvelde yer alan kamu idareleri ile mahalli idarelere
ait olanlardır.
Taşınmazların Bakanlığa
tahsisi
Madde 6 — Mülkiyeti
Hazineye ait veya tapuda Hazine adına kayıtlı olmamakla birlikte üzerinde 2863
sayılı Kültür ve Tabiat Varlıklarını Koruma Kanunu hükümlerine göre tescilli
kültür varlıklarının bulunduğu taşınmazlardan, kültür yatırımı veya girişimleri
için kullandırılması gerekli görülenler Bakanlıkça tespit edilerek, Maliye
Bakanlığından Bakanlığa tahsisi talep edilir. Maliye Bakanlığınca bunlardan
uygun görülenler üç ay içinde Bakanlığa tahsis edilir. Daha önce Bakanlığa başka
amaçla tahsis edilen taşınmazların bu Yönetmelik uyarınca tahsis edilmek üzere
tahsis amacının değiştirilmesi Maliye Bakanlığından
istenebilir.
Mülkiyeti 5018 sayılı Kamu Mali
Yönetimi ve Kontrol Kanununun eki (II) sayılı cetvelde yer alan kamu idareleri
ile mahalli idarelere ait olanlar, Bakanlığın talebi üzerine ilgili idarenin
uygun görüşü ile en geç üç ay içinde bedelsiz olarak Hazine adına tapuya tescil
edilerek Bakanlığa tahsis edilir.
ÜÇÜNCÜ
BÖLÜM
Taşınmaz
Kullandırma İşlemleri
Duyuru ve
başvuru
Madde 7 — Bakanlığa
tahsisli taşınmazlardan uygun görülenler kullanıma ilişkin şartlarla birlikte
Bakanlık web sitesinde ilan edilir.
Taşınmaz talebinde bulunan
yatırımcı veya girişimciler, ilanda belirtilen belgelerle birlikte süresi içinde
yazılı olarak Bakanlığa başvururlar.
Yatırım, girişim veya taşınmazın
niteliği dolayısıyla ilana gerek görülmeyen hallerde istenecek belgeler talep
sahibine bildirilir.
Kullandırma
yöntemleri
Madde 8 — Kültür
yatırımı veya girişimlerini teşvik amacıyla Bakanlığa tahsis edilen
taşınmazlardan Bakanlıkça uygun görülenler bedeli karşılığında yatırımcı ve
girişimcilere kiralama, irtifak hakkı tesisi veya kullanma izni verilmesi
yoluyla kullandırılabilir.
Bu taşınmazlardan altyapı yapılması
gerekli olanlar, altyapıyı gerçekleştirecek kamu kurumu veya kuruluşuna,
bedelsiz olarak kiralama, irtifak hakkı tesis edilmesi veya kullanma izni
verilmesi yoluyla kullandırılabilir.
İnceleme komisyonunun oluşumu ve
görevleri
Madde 9 — İnceleme
Komisyonu, Bakanlık Müsteşarının başkanlığında, ilgili müsteşar yardımcısı,
Kültür Varlıkları ve Müzeler Genel Müdürü, Yatırım ve İşletmeler Genel Müdürü
ile bu genel müdürlüklerin ilgili genel müdür yardımcıları ve daire
başkanlarından oluşur. Müsteşarın bulunmadığı zamanlarda müsteşar yardımcısı
Komisyona başkanlık eder. Komisyon gerekli gördüğü hallerde uzman
çağırabilir.
Komisyonun kültür merkezleri ile
ilgili sekretarya hizmetlerini Bakanlık Yatırım ve
İşletmeler Genel Müdürlüğü, diğer tesis ve projelerle ilgili sekretarya hizmetlerini Kültür Varlıkları ve Müzeler Genel
Müdürlüğü yürütür.
Bu Komisyon; yatırımcı veya
girişimcilere ön izin verilmesine, ön iznin kesin kullanıma dönüştürülmesine, bu
izinlerin uzatılmasına, dondurulmasına, iptaline, yatırımcı veya girişimcinin
kusuru olmaksızın mücbir veya kamudan kaynaklanan sebeplerle iptal edilen
kullanım kararlarının ihyasına ilişkin kararları alır. Bu kararlar Bakanlık
görüşü ile birlikte Maliye Bakanlığına gönderilir.
Komisyon, başkanın çağrısı üzerine
toplanır. Kararlar, üye tam sayısının salt çoğunluğuyla alınır. Karşı oylar
ayrıntılı gerekçelerle yazılır.
Başvuruların
değerlendirilmesi
Madde 10 — Yatırımcı
ve girişimcilerin bu Yönetmelik hükümlerine göre Bakanlığa yapacakları
başvuruları, başvuru tarihinden itibaren üç ay içinde Komisyonca
değerlendirilir. Gerektiğinde bu süre Bakanlıkça üç ay daha
uzatılabilir.
Ön izin
Madde 11 — Kullandırmaya
konu taşınmazla ilgili harita, plan, tescil, ifraz, tevhit, terkin ve benzeri
işlemlerin yapılması veya yaptırılması, kültür yatırımı veya girişimi için proje
hazırlanması, bunların tasdik işlemlerinin yapılması, yatırım veya girişimin
Bakanlıkça belgelendirilmesi veya münhasıran Kanunun amacına uygun tüzel kişilik
kurulması amacıyla, Komisyonca yatırımcı ve girişimcilere taşınmazın değerinin
binde biri esas alınarak yıllık hesaplanacak bedel üzerinden altı aya kadar ön
izin verilir. Ancak, ön izin bedeli, 2863 sayılı Kanun kapsamındaki tescilli
taşınmaz kültür varlıkları ile 29/1/2004 tarihli ve 5084 sayılı Yatırımların ve
İstihdamın Teşviki ile Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılması Hakkında Kanunun 2
nci maddesi kapsamında olan illerde yapılacak
yatırımlar için yüzde elli indirimli olarak uygulanır. Ön izin süresi, gerekli
görülen hallerde bedeli karşılığında Komisyonca
uzatılabilir.
Ön izin kararının uygulanabilmesi
için kararın tebliğ tarihinden itibaren bir ay içinde;
a) Kullandırmaya konu taşınmazın
değerinin yüzde biri ile yüzde beşi arasında şartnamede belirtilen oranda kesin
ve süresiz teminat mektubunun ilgili saymanlığa teslim edildiğine ilişkin alındı
belgesinin,
b) Noterce tasdik edilmiş ön izin
taahhütnamesinin,
c) Bakanlıkça istenilen ve
şartnamede belirtilen diğer bilgi ve belgelerin,
Bakanlığa teslim edilmesi
şarttır.
Mücbir veya kamudan kaynaklanan
sebepler dışında yatırımcı veya girişimci, ön izin süresi içinde
yükümlülüklerini yerine getirmezse ön izni iptal edilir ve başvuru aşamasında
alınan geçici teminatı Hazineye irat kaydedilir.
Mücbir veya kamudan kaynaklanan
sebeplerle, yatırımcı veya girişimcinin yükümlülüklerini yerine getirememesi
durumunda, Bakanlıkça ön iznin iptali halinde, yatırımcı veya girişimciden
başvuru aşamasında veya ön izin sırasında alınan teminatlar, Komisyonca iade
edilir.
Kullandırma
kararı
Madde 12 — Verilen
ön izin süresi içerisinde yükümlülüklerini yerine getirenlere Komisyonca
kullandırma kararı verilir. Bu durumda ön izin sırasında alınan teminat kesin
teminat olarak kabul edilir ve iade edilmez. Kullandırma, kiralama veya irtifak
hakkı tesisi veya kullanma izni şeklinde
gerçekleştirilebilir.
Kira süresi on yıla kadardır. Bu
süre, tesis veya projenin türü, sınıfı, kapasitesi veya mahalli özellikleri de
göz önünde bulundurularak Komisyonca tespit edilir. Gerek görülen hallerde kira
sözleşmesi yenilenebilir.
Taşınmazlar üzerinde kırk dokuz
yıla kadar bağımsız ve sürekli nitelikli üst hakları dahil olmak üzere irtifak
hakkı veya bunlardan alt yapı için gerekli olanlar üzerinde, alt yapıyı
gerçekleştirecek kamu kurum veya kuruluşu lehine bedelsiz irtifak hakkı tesis
edilebilir. Proje olarak belgelendirilen yatırım veya girişimlere kullandırılan
taşınmazlarda, bağımsız ve sürekli nitelikli üst hakkı tesis
edilemez.
2863 sayılı Kültür ve Tabiat
Varlıklarını Koruma Kanunu kapsamındaki tescilli kültür varlıklarında kiralama
veya irtifak hakkı ya da kullanma izni süresi kırk
dokuz yıla kadar belirlenebilir.
Kiralama veya irtifak hakkı tesisi
ya da kullanma izni işlemleri, Komisyonun
belirleyeceği kişiler adına bedeli üzerinden, bu işlemler Yönetmeliğin 9 uncu
maddesinin üçüncü fıkrası uyarınca kamu kurumu ya da
kuruluşları adına yapılacak ise, bedelsiz olarak Maliye Bakanlığınca
gerçekleştirilir. Kullandırma sözleşmelerine Komisyonca belirlenen özel şartlar
ilave edilir.
Kullandırma kararının tebliğinden
itibaren bir ay içinde noter tasdikli kiralama veya irtifak hakkı ya da kullanma izni sözleşmesinin yapılması ve bir örneğinin
Bakanlığa teslim edilmesi şarttır. Bu süre içinde noter tasdikli sözleşmeyi
yapmayanların kullandırma kararları iptal edilir ve teminatları Hazineye irat
kaydedilir.
Belediye ve il özel idarelerinin
taşınmaz tahsisi
Madde 13 — Belediye
ve il özel idareleri kendi mülkiyetlerindeki taşınmazları Bakanlıktan belgeli
yatırım veya girişimlere Kanun hükümlerine göre kullandırabilirler. Bu durumda
ilgili idareler kullandırma sözleşmesinin imzalanmasından itibaren veya feshi
halinde fesihten itibaren bir ay içinde Bakanlığa bilgi vermekle yükümlüdürler.
Bakanlıkça verilen belgenin iptal edilmesi halinde kullandırma sözleşmesi
feshedilir. Fesih halinde taşınmaz üzerindeki tesislerin ne olacağı ilgili
idarece şartnamesinde belirtilir.
Bu maddede belirtilen hususlar
ilgili idarelerce kullandırma sözleşmesine konulur.
Taşınmaz kullandırma
bedeli
Madde 14 — Taşınmaz
kullandırma bedeli, bu Yönetmelik hükümlerine göre Komisyonca belirlenir.
Kullandırma ve tescil işlemlerine ait giderler yatırımcı veya girişimci
tarafından ödenir.
İlk yıl kullanım bedelleri taşınmaz
değerinin en az binde beşidir. Emlak vergi değeri tespit edilmemiş yerlerde kira
bedelini belirlemeye Komisyon yetkilidir.
Tespit edilen kullanım bedeli
yıllık ve peşin olarak ilgili saymanlığa ödenir ve ödemeye ilişkin makbuzun bir
örneği Bakanlığa teslim edilir.
Kullanım süresi, kullandırma
sözleşmesinin imzalandığı tarihte başlar.
Müteakip yıllar kullanım bedelleri
Devlet İstatistik Enstitüsünce ilan edilen Üretici Fiyatları Endeksinde (ÜFE-Bir
önceki yılın aynı ayına göre % değişim oranı) meydana gelen artış oranının bir
önceki yıl kullanım bedeli ile çarpımı suretiyle bulunacak miktarın, önceki yıl
kullanım bedellerine ilavesi suretiyle arttırılarak tahsil
edilecektir.
Kullandırmaya konu taşınmazın
üzerinde gerçekleştirilen tesisin yatırımdan işletmeye geçmesinden itibaren işletilmesinden elde edilecek toplam
yıllık işletme hasılatı üzerinden Hazinece yüzde bir oranında pay alınır.
Hasılata; tahsis olunan arazi üzerinde kurulan işletmelere ait tahakkuk eden her
türlü mal ve hizmet satış bedelleri, faizler ile yapılan kiralamalar dahil
edilir ve yıllık hasılatı gösteren beyanname 1/6/1989 tarihli ve 3568 sayılı
Serbest Muhasebecilik, Serbest Muhasebeci Mali Müşavirlik ve Yeminli Mali
Müşavirlik Kanununa göre yetkili kılınan Yeminli Mali Müşavirlere tasdik
ettirilerek ilgili defterdarlığa veya malmüdürlüğüne verilir. Bu taşınmazların
üzerinde kurulan tesislerin tamamının veya bir kısmının işletmeciliğinin üçüncü
kişi ve kuruluşlara kiraya verilmesi halinde, yatırımcı veya girişimcilerin
yapacakları kiraya verme işlemleri de dahil olmak üzere, kiraya verenlerin kira
bedeli üzerinden, son yatırımcı veya girişimci işletici ise işletme hasılatı
üzerinden yüzde bir payı ilgili saymanlığa yatırmayı taahhüt ederler. Taahhüt,
kira sözleşmesinin tanzim edildiği tarihten itibaren bir ay içinde yapılır,
yatırımcı veya girişimcilerin taahhütte bulunmamalarından dolayı bunlardan
alınamayan hasılat payları kiraya verenlerden alınır ve yatırımcı veya
girişimcilerin yıllık hasılatını beyan etmesi ile hasılat payını yatırmasında
yatırımcı için öngörülen esaslar uygulanır.
Ancak, kullanım bedelleri ve
hasılattan alınacak paylar, 2863 sayılı Kanun kapsamındaki tescilli taşınmaz
kültür varlıkları ile 29/1/2004 tarihli ve 5084 sayılı Yatırımların ve
İstihdamın Teşviki ile Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılması Hakkında Kanunun 2
nci maddesi kapsamında olan illerde yapılacak
yatırımlar için yüzde elli indirimli olarak uygulanır. Bu fıkra kapsamındaki
taşınmazlar üzerinde bulunan tesislerin işletilmesinden Hazinece alınacak
hasılat payları ise, tesislerin işletmeye geçmesinden
itibaren beş takvim yılı sonra tahsil edilmeye başlanır.
Denetim
Madde 15 — Bu
Yönetmelik hükümlerine dayanılarak kiraya verilen veya irtifak hakkı tesis
edilen ya da kullanma izni verilen yerlerin kontrolü
Bakanlık tarafından yapılır. Yapılan kontroller sonucunda tespit edilen hususlar
bir rapor halinde Bakanlığa sunulur. Bu raporlar Komisyonca değerlendirilerek,
yatırımcı ve işletmecilerin kullandırma sözleşmesine aykırılıklarının bulunması
halinde, bu aykırılıkların giderilmesi için altı aya kadar süre verilebilir.
Mücbir veya kamudan kaynaklanan sebepler dışında, verilen bu süre içerisinde, bu
aykırılıkların giderilmemesi halinde, Yönetmeliğin 16 ncı maddesine göre işlem yapılır.
DÖRDÜNCÜ
BÖLÜM
Çeşitli
ve Son Hükümler
Belgelerin iptali ve sözleşmenin
feshi
Madde 16 — Mücbir
veya kamudan kaynaklanan sebepler dışında, sözleşme hükümlerine uyulmaması ve
Komisyonca verilen altı aylık süre içerisinde de bu aykırılıkların giderilmemesi
halinde, yatırımcı ve girişimcilerin kültür yatırımı belgesi veya kültür
girişimi belgeleri iptal edilerek sözleşmeleri feshedilir ve son yıl kullanım
bedeli kadar tazminat alınır. Bu durumda, yatırımcı ve girişimcilerin o ana
kadar yatırımları ile ilgili tüm hakları sona erer ve taşınmazlar üzerinde
bulunan yapı, tesis ve müştemilatlarla birlikte bedelsiz olarak Hazineye intikal
eder ve teminatları Hazineye irad kaydedilir. Bu
halde, yatırımcı veya girişimciler bunlar için herhangi bir hak, bedel veya
tazminat talebinde bulunamaz. Yatırımcı ve girişimci tarafından, taşınmaza veya
üzerinde bulunan yapı ve tesislere zarar verilmiş ise, bunun bedeli de ayrıca
alınır.
Mücbir veya kamudan kaynaklanan
sebeplerle, yatırımcı veya girişimcinin yükümlülüklerini yerine getirememesi
durumunda, Bakanlıkça kullandırma sözleşmesinin feshi halinde, yatırımcı veya
girişimciden alınan teminatlar Komisyonca iade edilir.
Kullandırmanın sona ermesi
Madde 17 — Kullandırma
süresinin bitiminde yatırımcı ve girişimcilerin tüm hakları sona erer. Bakanlık
amaca uygun kullanımın devamı şartıyla kullandırma sözleşmesinin süresini
uzatabilir. Aksi halde yapı, tesis ve müştemilat herhangi bir bedel ödenmeden
Hazineye intikal eder. Bu durumda yatırımcı veya girişimciler, bunlar için
herhangi bir hak, bedel veya tazminat talebinde bulunamaz. Yatırımcı ve
girişimci tarafından, taşınmaza veya üzerinde bulunan yapı ve tesislere zarar
verilmiş ise, bunun bedeli ayrıca alınır.
Şerh ve tescillerin terkini
Madde 18 — Kullandırma
süresinin sonra ermesi veya sözleşmenin Bakanlıkça feshi halinde, tapu sicilleri
üzerine konulmuş şerh ve tesciller, Bakanlığın görüşü ve Maliye Bakanlığının
talebi üzerine, ilgili tapu sicil müdürü tarafından terkin
edilir.
Yürürlük
Madde 19 — Maliye
Bakanlığı ve Sayıştay’ın görüşleri alınarak hazırlanan bu Yönetmelik yayımı
tarihinde yürürlüğe girer.
Yürütme
Madde 20 — Bu
Yönetmelik hükümlerini Maliye Bakanı ve Kültür ve Turizm Bakanı
yürütür.
| 
KÜLTÜR YATIRIM VE GİRİŞİMLERİNE TAŞINMAZ
KULLANDIRILMASI HAKKINDA YÖNETMELİK