İŞÇİ SENDİKALI OLSUN/OLMASIN İŞE GİRİŞ/ÇIKIŞLARDA EK:1-2 İŞÇİ BİLDİRİMİ İŞÇİ SAYISINA BAĞLI OLMAKSIZIN ÇALIŞMA VE SOSYAL GÜVEN

İŞÇİ SENDİKALI OLSUN/OLMASIN, İŞE GİRİŞ/ÇIKIŞLARDA EK:1-2 İŞÇİ BİLDİRİMİ İŞÇİ SAYISINA BAĞLI OLMAKSIZIN ÇALIŞMA VE SOSYAL GÜVENLİK BAKANLIĞINA BİLDİRİLECEK

2821 sayılı Sendikalar Kanunu’nun 62.maddesi 5401 [1] sayılı Kanun ile “ İşveren, işe aldığı veya herhangi bir nedenle iş sözleşmesi sona eren işçileri, izleyen ayın 15’ine kadar aylık bildirimle Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığına bildirmek zorundadır” şeklinde değiştirilmiştir[2].

5401 sayılı Kanun ile yapılan değişiklik 19.07.2005 tarihinde yürürlüğe girdiğinden bu tarihten itibaren işverenler işe aldıkları ve herhangi bir nedenle iş sözleşmesi sona eren işçileri sadece Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı bildirmek zorundadır.

İşverenler, işe aldıkları işçileri Ek-1 işçi bildirim listesi ve işten çıkan işçileri ise Ek-2 işçi bildirim listesi ile Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığına bildireceklerdir. Her işçi için ayrı belge düzenlenmesine gerek yoktur. Yasal süresi içinde kalmak şartıyla (İşe giriş ve çıkışlarda takip eden ayın 15’ine kadar bildirim süresi vardır) işe girenler için tek bir Ek-1 işçi bildirim listesi,işten ayrılanlar için ise (İşten çıkma-çıkarılma nedeni önem arz etmez) Ek-2 işçi bildirim listesi düzenlemeleri yeterli olacaktır. İşverenler, matbu Ek-1 ve Ek-2 işçi bildirim listelerini işyerinin bağlı bulunduğu Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı Bölge Müdürlüklerinden ve/veya Bakanlık web[3] sitesinden ücretsiz temin edebilirler.

2821 sayılı Sendikalar Kanunu’nun 59.maddesi[4] “belirtilen ilan ve bildirimleri yapmayanlara sanayi kesiminde çalışan 16 yaşından büyük işçiler için belirlenen asgari ücretin aylık brüt tutarının beşte birinden az olmamak üzere; 62. maddede belirtilen bildirim yükümlülüğüne uymayan işverenler hakkında ise, bildirilmeyen her işçi için sanayi kesiminde çalışan 16 yaşından büyük işçiler için belirlenen asgari ücretin aylık brüt tutarının beşte biri kadar ağır para cezasına hükmedilir…” şeklinde, 62.maddesi[5] ise “İşveren, işe aldığı veya herhangi bir nedenle iş sözleşmesi sona eren işçileri, izleyen ayın 15’ine kadar aylık bildirimle Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığına bildirmek zorundadır” şeklinde düzenleme getirmiştir.

Kanuni düzenlemede, işverenlerin işe aldıkları veya işten çıkardıkları işçileri, izleyen ayın 15 ine kadar, aylık bildirimlerle, Çalışma ve Sosyal güvenlik Bakanlığına bildirmek zorunda oldukları belirtilmiş, işçi sayıları veya sendikalı olup olmadıkları hakkında bir hükme yer verilmemiştir.

Bu nedenle, işten ayrılan veya işe alınan işçilerin, sayıları ve sendikalı olup olmadıkları üzerinde durulmaksızın, Ek:1-2 işçi bildirimlerinin yasal süresi içinde Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığına bildirilmesi gerekir.

Bildirim yükümlülüğüne uymayan, yani işçi alımında Ek-1 işçi bildirim listesini, işçi çıkartılması halinde ise Ek-2 işçi bildirim listesini izleyen ayın 15’ine kadar Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığına bildirmeyen işverenler hakkında para cezası uygulanması için Cumhuriyet Savcılığına suç duyurusunda bulunulmaktadır.

Bildirim yükümlülüğüne aykırılığın cezası 2821 sayılı Kanunu’nun 59/I.maddesinde düzenlenmiştir. Yasal düzenlemeye göre bildirilmeyen her işçi için aylık asgari ücretin brüt tutarının beşte biri nispetinde ağır para cezası uygulanacaktır.

Bildirime uymayan işverenler hakkında 01.01.2006-31.12.2006 tarihleri arasında 106,20 YTL para cezası uygulanacaktır. Para cezaları her bir ihlal için uygulanacaktır.

Örneğin; A işvereni 4 işçi çalıştırmaktadır. İşçiler sendika üyesi değildir. A işvereni işe alınan veya işten ayrılan işçileri, işçi sayısı ve sendikalı olup olmadıkları üzerinde durmaksızın yasal süresi içinde Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığına bildirecektir. Bildirmediği takdirde (bildirimlerin 2006 yılı içinde yapılması gerektiğini varsayalım) 106,20 x 4= 424,80 YTL para cezasına muhatap olacaktır.

İşverenler, işe aldıkları işçileri Ek-1 işçi bildirim listesi ve işten çıkan işçileri ise Ek-2 işçi bildirim listesi ile işçi sayısı ve sendikalı olup olmadıkları üzerinde durmaksızın Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığına işe alış veya işten çıkış tarihini takip eden ayın 15’ine kadar bildireceklerdir.

Ceza miktarının her bir ihlal için olduğu dikkate alınırsa, işçi sirkülasyonunun çok olduğu işyerlerinde para cezası miktarı da büyük olmaktadır. İşverenlerin para cezasına muhatap olmamaları için Ek-1 ve Ek-2 işçi bildirimlerini Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığına süresi içinde bildirmeleri gerekir.

[1] Sendikalar Kanununun Bazı Maddelerinin Değiştirilmesine Dair Kanun

[2] 5401 sayılı Kanun 19.07.2005 tarih,25880 sayılı Resmi Gazetede yayımlanmış,yayım tarihi itibarıyla yürürlüğe girmiştir.

[3] www.calisma.gov.tr

[4] 4101 sayılı Kanunun 12.maddesiyle yapılan değişiklik.

[5] 5401 sayılı Kanunun 2. maddesiyle değiştirilen ve 19.07.2005 tarihinden itibaren yürürlüğe giren madde.