|
T.C. MALİYE
BAKANLIĞI Gelirler
Genel Müdürlüğü
SAYI : B.07.0.GEL.0.66/6650-150 KONU:-
EMLAK
VERGİSİ KANUNU İÇ GENELGESİ
Seri No:2005/1
...........VALİLİĞİNE
(Defterdarlık:Gelir
Müdürlüğü)
1. 2005 yılı
bina, arsa ve araziler için 2006 yılına ait uygulanacak emlak vergi değerinin
tespiti ile ilgili asgari ölçüde arsa ve arazi metrekare birim değer
takdirlerinin yapılacağı yıldır. Söz konusu takdir işlemlerinin aşağıdaki
esaslara göre yapılması uygun görülmüştür.
2. Bilindiği gibi, 2001 yılında
asgari ölçüde arsa ve arazi metrekare birim değerleri takdir edilerek karara
bağlanmıştır. Ancak, 2002 yılında, 4751 sayılı Kanunla Emlak Vergisi Kanununa
eklenen geçici 20’nci maddenin (b) fıkrası hükmü uyarınca 2001 yılından geçerli
olmak üzere söz konusu takdirler yenilenmiştir.
213 sayılı Vergi Usul Kanununun
4751 sayılı Kanunla değişik mükerrer 49’uncu maddesinin (b) fıkrasında,
“Takdir komisyonlarının
arsalara ve araziye ait asgari ölçüde birim değer tespitine ilişkin dört yılda
bir yapacakları takdirler, tarh ve tahakkuk işleminin (Emlak Vergisi Kanununun
33 üncü maddesinin (8) numaralı fıkrasına göre yapılacak takdirler dahil)
yapılacağı sürenin başlangıcından en az altı ay önce karara bağlanarak, arsalara
ait olanlar takdirin ilgili bulunduğu il ve ilçe merkezlerindeki ticaret
odalarına, ziraat odalarına ve ilgili mahalle ve köy muhtarlıkları ile
belediyelere, araziye ait olanlar il merkezlerindeki ticaret ve ziraat odalarına
ve belediyelere imza karşılığında verilir.
Büyükşehir belediyesi bulunan
illerde takdir komisyonu kararları, vali veya vekalet vereceği memurun
başkanlığında, defterdar veya vekalet vereceği memur, vali tarafından
görevlendirilecek tapu sicil müdürü ile ticaret odası, serbest muhasebeci mali
müşavirler odası ve esnaf ve sanatkârlar odaları birliğince görevlendirilecek
birer üyeden oluşan merkez komisyonuna imza karşılığında verilir. Merkez
komisyonu kendilerine tebliğ edilen kararları onbeş gün içinde inceler ve
inceleme sonucu belirlenen değerleri ilgili takdir komisyonuna geri gönderir.
Merkez komisyonunca farklı değer belirlenmesi halinde bu değerler ilgili takdir
komisyonlarınca yeniden takdir yapılmak suretiyle dikkate alınır.
Takdir komisyonlarının bu
kararlarına karşı kendilerine karar tebliğ edilen daire, kurum, teşekküller ve
ilgili mahalle ve köy muhtarlıkları onbeş gün içinde ilgili vergi mahkemesi
nezdinde dava açabilirler. Vergi mahkemelerince verilecek kararlar aleyhine
onbeş gün içinde Danıştaya başvurulabilir.
Kesinleşen asgari ölçüde arsa ve
arazi birim değerleri, ilgili belediyelerde ve muhtarlıklarda uygun bir yere
asılmak suretiyle tarh ve tahakkukun yapıldığı yılın başından Mayıs ayı sonuna
kadar ilân edilir.
Bakanlar Kurulu bu fıkrada yer
alan dört yıllık süreyi sekiz yıla kadar artırmaya veya iki yıla kadar indirmeye
yetkilidir.” hükmü yer almaktadır.
Bu hüküm uyarınca 2005 yılında
takdir komisyonlarınca asgari ölçüde arsa ve arazi metrekare birim değerlerinin
karara bağlanarak, en geç Haziran ayı sonuna kadar ilgili yerlere imza
karşılığında verilmesi gerekmektedir.
3. Arsa Takdirleri;
Arsalar ve arsa sayılan
parsellenmemiş araziler için 2006 yılına ait emlak vergi değeri ilgili
belediyelerce, takdir komisyonları tarafından her mahalle ve arsa sayılan
parsellenmemiş araziyi sınırları içerisinde bulunduran her köy için cadde, sokak
veya değer bakımından farklı bölgeler itibariyle takdir olunan birim değerlere
göre hesaplanacaktır. Turistik bölgelerde, valilerce tespit edilecek pafta, ada
veya parsellere ait 2006 yılı emlak vergisi değerinin hesabı da bu esasa göre
yapılacaktır.
4. Arazi Takdirleri;
Araziler için 2006 yılına ait
emlak vergi değeri ilgili belediyelerce, takdir komisyonları tarafından her il
veya ilçe için arazinin cinsi (kıraç, taban ve sulak) itibariyle takdir olunan
metrekare birim değerlerine göre hesaplanacaktır.
5. Arsa ve arazilere ait asgari ölçüde birim değerlerinin
tespiti Vergi Usul Kanunu gereğince kurulan takdir komisyonlarınca yapılacaktır.
6. Arsalara ait takdir komisyonu,
213 Sayılı Vergi Usul Kanununun 72’nci maddesinin ikinci fıkrası uyarınca;
a) Belediye başkanı veya tevkil
edeceği bir memur (Başkan),
b) İlgili belediyeden yetkili bir
memur,
c) Tapu sicil müdürü veya tevkil
edeceği bir memur,
d) Ticaret odasınca seçilmiş bir
üye,
e) İlgili mahalle veya köy
muhtarından,
kurulur.
7. Arazilere ait Takdir
Komisyonu, 213 Sayılı Vergi Usul Kanununun 72’nci maddesinin üçüncü fıkrası
uyarınca;
a) Vali (Başkan),
b) Defterdar,
c) Tarım ve Köyişleri Bakanlığı
il müdürü,
d) İl merkezlerindeki ticaret
odasından seçilmiş bir üye,
e) İl merkezlerindeki ziraat
odasından seçilmiş bir üyeden,
kurulur.
8. 213 sayılı Vergi Usul
Kanununun mükerrer 49’uncu maddesinin (b) fıkrasının ikinci bendi hükmüne göre,
büyükşehir belediyesi bulunan illerde arsa ve araziye ait takdir komisyonu
kararlarını inceleyecek Merkez Komisyonu ise;
a) Vali veya vekalet vereceği
memurun başkanlığında,
b) Defterdar veya vekalet
vereceği memur,
c) Vali tarafından
görevlendirilecek tapu sicil müdürü,
d) Ticaret odasınca
görevlendirilecek bir üye,
e) Serbest muhasebeci mali
müşavirler odasınca görevlendirilecek bir üye,
f) Esnaf ve sanatkarlar odaları
birliğince görevlendirilecek bir üyeden,
kurulur.
ARSALARA
AİT TAKDİRLERDE UYULACAK ESASLAR
9. Arsa takdirleri, arsalara ait takdir komisyonu
tarafından yapılacaktır.
10. Asgari ölçüde birim değer
tespiti, arsalar ile arsa sayılan parsellenmemiş araziler için
yapılacaktır.
Arsalara ait asgari ölçüde birim
değerlerinin tespiti mahalleler ve arsa sayılacak parsellenmemiş araziyi
sınırları içinde bulunduran köyler itibariyle yapılacaktır. Her mahalle veya
köyün cadde, sokak yahut değer bakımından farklı bölgeleri için ayrı ayrı değer
tespit edilecektir.
11. Turistik bölgelerde, değeri emsallerine nazaran yüksek
bulunan pafta, ada veya parseller müstakilen değerlemeye tabi tutulacaktır. Bu
gibi yerlerde; cadde, sokak veya değer bakımından farklı bölgeler için yapılacak
takdirlerin, söz konusu pafta, ada veya parsellerin dışında kalan bölümler için
geçerli olacağı tabiidir.
12. Turistik bölgelerde, hangi
pafta, ada veya parsellerin müstakilen değerlemeye tabi tutulacağı ilgili
valilerce tespit edilecektir.
13. Arsalara ait asgari ölçüde
birim değer takdirleri cadde ve sokaklar itibariyle yapılacaktır. Arsa sayılacak
parsellenmemiş araziye ait asgari ölçüde birim değer takdirleri ise, değer
bakımından farklı bölgeler itibariyle gerçekleştirilecektir.
Değer bakımından farklı bölge
deyimi, her mahalle veya her köy sınırları içinde bulunan arsa sayılacak
parsellenmemiş arazilerin değerlerindeki farklılıklara göre gruplara ayrılmasını
ifade etmektedir.
14. Değer bakımından farklı
bölgelerin tespitinde aşağıda belirtilen hususlar dikkate alınacaktır.
a) Değeri birbirine eşit veya çok
yakın olan (aynı veya benzer vasıfta bulunan) yerler bir bölge olarak
belirlenecektir. Bu bölgelerin geniş veya dar olmasını, değerleri arasındaki
farklılıklar tayin edecektir.
b) Kesin zorunluluk bulunmadıkça
bu bölgelerin çok dar veya çok geniş olarak belirlenmesinden
kaçınılacaktır.
c) Değerler arasındaki
farklılıkların tespitinde; bu yerlerin genel kullanış biçimleri, başlıca bölge
tipleri, bölgelerin nüfus ve yapı yoğunlukları, yerleşme alanlarının gelişme yön
ve büyüklükleri, iş yeri merkezlerine ve meskun yerlere uzaklık ve yakınlıkları,
ulaşım durumu, su, elektrik, doğalgaz ve kanalizasyon gibi alt yapı
hizmetlerinin gelmiş olup olmadığı, imar planlarındaki durumu ile topografik
durumu dikkate alınacaktır.
d) Cadde veya sokak teşekkül
etmiş bulunan yerlerde, bu cadde ve sokaklar farklı bölge olarak kabul
edilecektir. Cadde veya sokakların dışında kalan yerler ise ayrıca farklı
bölgelere ayrılacaktır.
e) Cadde veya sokak teşekkül
etmemiş olan yerler farklı bölgelere ayrılırken, mükellefler tarafından kolayca
bilinip öğrenilebilmesi bakımından bu bölgelerin tapu kayıtlarında belirlenen
mevkiler veya halk arasında maruf ve meşhur olan mevkiler itibariyle tespit
edilmesine özen gösterilecektir.
f) Bu bölgeler birbirine bitişik
olan arazi parçaları itibariyle tespit edilecek, ayrı ayrı yerlerde bulunan
arazi parçalarının bir bölge olarak tespiti yoluna gidilmeyecektir.
g) Tapuda kayıtlı olan ve
kadastrosu yapılmış bulunan yerlerde, bu bölgelerin sınırları içinde bulunan
pafta ve ada numaraları takdir komisyonu kararlarında mutlaka gösterilecek, aynı
ada birden fazla farklı bölge içinde yer almayacaktır. Ancak, bir paftada
bulunan arazi parçalarının (adaların) iki veya daha ziyade farklı bölgede yer
alması mümkündür.
h) Kadastrosu yapılmamış olan
yerlerde yapılacak değer bakımından farklı bölge tespitlerinde, bu bölgelerin
mevki isimlerinin belirtilmesi yanında, varsa tabii sınırları da takdir
komisyonu kararlarında gösterilecektir.
i) Bataklık veya kayalık gibi
özellik arz eden arazilerin bulunduğu yerlerin ayrı bir farklı bölge olarak
tespiti de mümkün olabilecektir.
j) Değer bakımından farklı
bölgelerin tespitinde, imar planlarından, halihazır haritalardan, kadastral
haritalardan, çevre düzeni plan ve haritalarından, ilgili kuruluşlardaki diğer
bilgi ve belgelerden faydalanılacaktır.
15. Hangi arazilerin arsa
sayılacağı 1.1.1983 tarihinden itibaren yürürlüğe giren 83/6122 sayılı Bakanlar
Kurulu Kararı eki "Arsa Sayılacak Parsellenmemiş Arazi Hakkında
Karar"(1) da belirtilmiştir. Bu hususta ayrıca, 16
Seri Numaralı Emlak Vergisi Kanunu Genel Tebliğinde(2) yer
alan açıklamaların da dikkate alınacağı tabiidir.
16. İdari bakımdan köy sınırları
içinde bulunan bazı yerler, imar uygulaması açısından belediye mücavir
alanlarının içine girebilmektedir. Buralarda bulunan ve "Arsa Sayılacak
Parsellenmemiş Arazi Hakkında Karar" uyarınca arsa sayılan yerler için, her köy
itibariyle yukarıdaki esaslara göre ayrı ayrı tespit yapılması gerekmektedir.
17. 83/6122 sayılı Bakanlar
Kurulu Kararı eki "Arsa Sayılacak Parsellenmemiş Arazi Hakkında Karar”ın (c)
bendi uyarınca arsa sayılan "Belediye ve mücavir alan sınırları dışında olup da
konut, turistik veya sınai tesis yapılmak amacıyla, her ne şekilde olursa olsun
parsellenen ve tapuya bu yolda şerh verilen arazi ve arazi parçaları" ile anılan
kararın (d) bendi uyarınca arsa sayılan "Belediye ve mücavir alan sınırları
dışında olup da deniz, nehir, göl ve ulaşım yolları kenarında veya civarında
bulunması veya sınai veya turistik önemi yahut hızlı şehirleşme faaliyetleri
dolayısıyla ve İmar ve İskan Bakanlığının önerisi üzerine Bakanlar Kurulu Kararı
ile belirlenen alanların sınırları içinde, imar planı ile iskan sahası olarak
ayrılan yerlerdeki arazi ve arazi parçaları" için de her köy itibariyle yukarıda
belirtilen esaslara göre ayrı ayrı tespit yapılacaktır.
18. Yukarıda sayılanlar dışında
kalan ve köy sınırları içinde bulunan mahaller için herhangi bir tespit
yapılmayacaktır.
19. Asgari ölçüde arsa birim
değer tespitleri, Emlak Vergisi Kanununun 31’nci maddesinde yer alan normlardan
ve bu maddeye göre hazırlanmış bulunan Emlak Vergisine Matrah Olacak Vergi
Değerlerinin Takdirine İlişkin Tüzük(3)
hükümleri (Tüzük madde 26,
29, 30, 31, 32) ile mümkün olduğu ölçüde bilirkişiden de yararlanılarak, ilgili
cadde, sokak veya değer bakımından farklı bölgelerdeki arsa bedellerinden
metrekare fiyatı en düşük olanlar nazara alınmak suretiyle
gerçekleştirilecektir.
20. Asgari ölçüde değer
tespitinde esas olan her bir cadde, sokak veya değer bakımından farklı bölgedeki
tüm arsalar için tek bir değer tespit edilmesidir. Ancak, turistik bölgelerde
Valilerce tespit edilecek parseller için ayrı değer tespiti yapılabilecektir.
21. Takdir komisyonlarınca;
ilgili cadde, sokak veya değer bakımından farklı bölgeler ile turistik
bölgelerde ilgili valilerce tespit edilecek pafta ve adalarda metrekare değeri
en düşük olan arsaların, turistik bölgelerde parsel itibariyle yapılacak
takdirlerde ilgili parsellerin takdirin yapıldığı tarihteki asgari ölçüde
metrekare birim değeri tespit edilecektir. Asgari ölçüde arsa metrekare birim
değer tespiti, bu Genelgenin 14/c ve 19’uncu maddelerinde yer alan açıklamalar
dikkate alınarak yapılacaktır.
22. Bir cadde veya sokağın,
birden fazla mahalle veya köy sınırları içinde yer alması halinde, söz konusu
cadde veya sokakların her mahalle yahut köy sınırları içinde bulunan bölümleri
için ayrı ayrı asgari ölçüde birim değer tespiti yapılacağı tabiidir.
23. Bir cadde veya sokağın birden
çok mahallenin sınırını teşkil etmesi halinde, bu cadde veya sokak her mahalle
bakımından takdire konu edilecektir.
24. Bir cadde veya sokağın bir
tarafının bir belediyeye, diğer tarafının ise başka belediyeye ait olması
halinde, farklı takdir komisyonlarınca yapılacak takdirlerde ortaya çıkabilecek
değer farklılıklarını en aza indirmek ve vatandaşların mağduriyetini önlemek
bakımından, takdir komisyonları arasında gerekli eşgüdümün sağlanarak
olabildiğince uyumsuzlukların giderilmesine çalışılacaktır.
25. Takdir komisyonlarınca tespit
edilecek asgari ölçüdeki arsa metrekare birim değerleri dört yıl süreyle
(Bakanlar Kurulu’nca dört yıllık takdir süresi uzatılmadığı veya kısaltılmadığı
takdirde) geçerli olacaktır. Ancak, vergi değerini tadil eden sebeplerin
bulunması nedeniyle mükellefiyet tesisi gereken hallerde vergi değerinin
hesabında, söz konusu değerler gelecek yıllarda emlak vergisindeki yıllık artış
oranı olan yeniden değerleme oranının yarısı nispetinde artırılarak dikkate
alınacağından, değer tespiti yapılırken ileriye yönelik muhtemel değer artış ve
azalışı gibi faktörler üzerinde durulmayacaktır. Buna göre, takdirler, takdir
işlemlerinin yapıldığı tarihteki (2005 yılındaki) cadde, sokak veya değer
bakımından farklı bölgedeki en düşük değerli arsanın asgari ölçüdeki birim
değerine göre gerçekleştirilecektir.
26. Tespitler mutlaka metrekare
esasına göre yapılacak, dönüm veya hektar gibi ölçü birimleri
kullanılmayacaktır.
27. Mahalle ve köylerin
sınırları, her muhtarlığın mülki idare açısından yetki ve sorumluluğunda bulunan
bölge esas alınarak belirlendiğinden, bu hususa açıklık getirilmesi ve herhangi
bir karışıklığa meydan verilmemesi için öncelikle bunların haritaları temin
edilecek, bu sınırlar esas alınarak tespitler gerçekleştirilecektir.
28. Belediye ve mücavir alan
sınırları ilgili belediyelerden öğrenilecek, bu sınırların plan ve haritalarda
gösterilmesi sağlanacaktır.
29. 83/6122 sayılı Bakanlar
Kurulu Kararı eki Kararın 1’inci maddesinin (c) ve (d) bentlerine göre arsa
sayılan araziye ait bilgi ve belgeler, valiliklerden temin edilecektir.
30. Her mahalle ve köy için ayrı
ayrı takdir komisyonu kararı verilecek, takdir komisyonu kararlarında cadde,
sokak veya değer bakımından farklı bölgeler ekli (Ek: 1) listedeki esaslar
dikkate alınarak alfabetik sıra dahilinde gösterilecektir.
ARAZİLERE AİT TAKDİRLERDE
UYULACAK ESASLAR
31. Arazi takdirleri, arazilere ait takdir komisyonu tarafından
yapılacaktır.
32. Araziye ait asgari ölçüde
birim değerlerinin tespiti her ilde, il çapında veya ilçeler itibariyle
yapılacaktır. Tespitlerin il itibariyle mi yoksa ilçeler itibariyle mi
yapılacağına, ilin tamamındaki arazinin vasıfları ve ilçeler itibariyle
gösterdiği değer farklılıkları dikkate alınarak takdir komisyonlarınca karar
verilecektir.
33. Araziye ait asgari ölçüde
birim değer takdirleri her ilin tamamı veya her bir ilçe (merkez ilçeler dahil)
için arazinin cinsi (kıraç, taban ve sulak) itibariyle gerçekleştirilecektir.
34. Arazi cinsinin
belirlenmesinde esas alınacak özellikler aşağıdaki şekilde tespit olunacaktır.
a) Kıraç Arazi: Bariz olarak
civardan yüksekte bulunan, meyilli ve sulanmayan arazidir. Yıllık yağış miktarı
yeterli ve yağış dağılımı uygun olmayan düz ve düze yakın, nadas sistemiyle
kültür bitkileri yetiştirilmesi mümkün olan ve sulanmayan arazi de kıraç
sayılır.
b) Taban Arazi: Yağışların ve
akarsuların toplandığı taban konumunda (pozisyonunda) genellikle düz ve düze
yakın meyilde ve iyi, kifayetsiz ve fena drenaj şartlarındaki arazidir.
c) Sulak Arazi: Kıraç ve taban
arazilerden sulananlara sulak arazi denir.
35. Araziye ait asgari ölçüde
birim değerlerinin tespitleri, Emlak Vergisi Kanununun 31’inci maddesinde yer
alan normlardan ve bu maddeye göre hazırlanmış bulunan Emlak Vergisine Matrah
Olacak Vergi Değerlerinin Takdirine İlişkin Tüzük hükümleri (Tüzük Madde: 33,
34, 35, 40, 41, 42, 43, 44, 45) ile mümkün olduğu ölçüde bilirkişiden de
yararlanılarak, ilgili il veya ilçede bulunan kıraç, taban ve sulak arazi
itibariyle her arazi cinsi için bu arazi bedellerinden metrekare fiyatı en düşük
olanlar nazara alınmak suretiyle gerçekleştirilecektir. Buna ilişkin örnek
aşağıda yer almaktadır.
Örnek: Asgari ölçüde arazi m2 birim değeri
(YKr)
36. Takdir komisyonlarınca tespit
edilecek asgari ölçüdeki arazi birim değerleri dört yıl süreyle (Bakanlar
Kurulu’nca dört yıllık takdir süresi uzatılmadığı veya kısaltılmadığı takdirde)
geçerli olacaktır. Ancak, vergi değerini tadil eden sebeplerin bulunması
nedeniyle mükellefiyet tesisi gereken hallerde vergi değerinin hesabında, söz
konusu değerler gelecek yıllarda emlak vergisindeki yıllık artış oranı olan
yeniden değerleme oranının yarısı nispetinde artırılarak dikkate alınacağından,
değer tespiti yapılırken ileriye yönelik muhtemel değer artış ve azalışı gibi
faktörler üzerinde durulmayacaktır. Buna göre takdirler, takdir işlemlerinin
yapıldığı tarihteki (2005 yılındaki) kıraç, taban ve sulak arazinin asgari
ölçüdeki birim değerine göre gerçekleştirilecektir.
37. Tespitler mutlaka metrekare
esasına göre yapılacak, dönüm veya hektar gibi ölçü birimleri
kullanılmayacaktır.
TAKDİR
KOMİSYONLARINCA YAPILACAK İŞLER
38. Oluşturulacak arsalara ait takdir komisyonları asgari
ölçüdeki arsa metrekare birim değerlerini en kısa zamanda tespit edeceklerdir.
Arsalara ilişkin takdir komisyonu kararları mutlaka gerekçeli olacak ve 7 örnek
halinde yazılacaktır. Ticaret ve ziraat odası bulunmayan yerlerde karar sayısı
5, bunlardan sadece biri bulunan yerlerde karar sayısı 6 örnek olacaktır. Bu
tespitlere ilişkin olarak hazırlanacak kararın aslı kararı veren komisyonda
dosyalanacak, iki örneği ilgili belediyeye, bir örneği Defterdarlıklara (Gelir
Müdürlükleri), birer örneği ise takdirin ilgili bulunduğu il veya ilçe
merkezlerindeki ticaret odalarına, ziraat odalarına, ilgili mahalle veya köy
muhtarlıklarına en geç 30 Haziran 2005 tarihine kadar tevdi edilecektir.
Büyükşehir belediyesi bulunan
illerde arsalara ait takdir komisyonu kararları en geç 1 Haziran 2005 tarihinde
imza karşılığında merkez komisyonuna verilecektir. Merkez komisyonunca farklı
değer belirlenmesi nedeniyle yeniden yapılan takdirlere ilişkin kararlar en geç
30 Haziran 2005 tarihinde yukarıdaki paragrafta belirtilen yerlere imza
karşılığında verilecektir.
Merkez komisyonunca onaylanan
takdir komisyonu kararları ise derhal ilgili kişi ve kuruluşlara imza
karşılığında verilecektir.
39. Oluşturulacak arazilere ait
takdir komisyonları asgari ölçüdeki arazi metrekare birim değerlerini en kısa
zamanda tespit edeceklerdir. Arazilere ilişkin takdir komisyonu kararları da
gerekçeli olacak aslı, kararı veren komisyonda dosyalanacak ve kararın birer
örneği il merkezlerindeki ticaret ve ziraat odaları ile ilde mevcut (ilçeler ve
beldeler dahil) belediyelere en geç 30 Haziran 2005 tarihine kadar verilecektir.
Bu durumda komisyon kararının ilde mevcut belediye sayısından 3 örnek fazla
olarak düzenlenmesi gerekmektedir.
Büyükşehir belediyesi bulunan
illerde arazilere ait takdir komisyonu kararları en geç 1 Haziran 2005 tarihinde
imza karşılığında merkez komisyonuna verilecektir. Merkez komisyonunca farklı
değer belirlenmesi nedeniyle yeniden yapılan takdirlere ilişkin kararlar en geç
30 Haziran 2005 tarihinde yukarıdaki paragrafta belirtilen yerlere imza
karşılığında verilecektir.
Merkez komisyonunca onaylanan
takdir komisyonu kararları ise derhal ilgili kişi ve kuruluşlara imza
karşılığında verilecektir.
40. Kadastro görmemiş veya imar
planı yapılmamış yerler için yetkili teknik elemanlara çizdirilecek krokilerden
de yararlanılacaktır.
41. Cadde ve sokakların
tespitinde belediyelerden ve gerekli görülen hallerde ilçe seçim kurullarından
da bilgi alınması yoluna gidilecektir.
42. Takdirin yapılmasında
faydalanılacak olan kadastral haritalar, hali hazır haritalar, çevre düzeni
haritaları ve imar planları; belediyeler veya belediyeler vasıtasıyla İller
Bankası bölge müdürlükleri, tapu sicil müdürlükleri, valilikler ve diğer ilgili
kuruluşlardan süratle temin edilecektir.Takdir işlemleri yapılırken gerekli olan
hallerde teknik elemanlardan da faydalanılacaktır.
43. Takdir komisyonu kararları,
Vergi Usul Kanununun mükerrer 49’uncu maddesinin (b) bendinde yer alan dava açma
süresini ve yerini de içerecek bir yazı ile ilgililere tebliğ edilecek,
tebliğlerin memur eliyle yapılması sağlanacaktır.
44. Bir mahallenin veya köyün
birden fazla belediyenin yetki alanına girmesi halinde, bu mahalle veya köye ait
takdir işlemi, mahalle veya köyün alan itibariyle büyük bölümünü yetki alanı
içerisinde bulunduran belediyenin takdir işlerine bakan komisyonca yapılacaktır.
Ayrıca bu tür kararlar başka belediyeleri de ilgilendirdiğinden, kararın
tasdikli birer örneği ilgili belediyelere gönderilecektir.
45. Takdir komisyonu kararlarında
ismi değişen mahalle, cadde ve sokakların yeni isimlerinin karşısına, eski
isimleri de yazılacaktır.
46. Asgari ölçüde arsa ve arazi
metrekare birim değerlerine ilişkin genel takdirin 2005 yılında yapılması
nedeniyle emlak (bina ve arazi) vergisi tarh ve tahakkukunun 2006 yılının Ocak
ve Şubat aylarında yapılmasının zorunlu olduğu hususu göz önünde bulundurularak,
takdir komisyonlarınca asgari ölçüde arsa ve arazi birim değer tespitlerinin
önceki maddelerdeki açıklamalara göre yapılması ve bu tespitlerin, en geç 30
Haziran 2005 tarihine kadar ilgili yerlere tevdi edilmesi gerekmektedir.
BELEDİYE VE DEFTERDARLIKLARCA
YAPILACAK İŞLER
47. Belediyeler tarafından yetki alanı içinde bulunan mahalle ve köy
isimlerinin alfabetik sırasına göre ekteki liste (Ek: 1) eksiksiz ve beş örnek
olarak düzenlenecek, bir örneği ilgili muhtarlığa gönderilecek, bir örneği
belediyenin ilana mahsus yerlerine 2006 yılının Mayıs ayı sonuna kadar asılacak,
diğer bir örneği ise dosyalanacaktır. Listenin kalan iki örneği, dava açma
süresinin bitimini takip eden 15 gün içinde defterdarlığa gönderilecektir. Dava
dilekçelerinin belediyelere gelmesinde gecikme olabileceği ihtimali göz önünde
bulundurularak, takdir komisyonu kararlarına karşı dava açılıp açılmadığı dava
açmaya yetkili olanlardan ve gerekirse ilgili vergi mahkemelerinden görüşmelerle
(şifahi) en kısa sürede öğrenilecektir.
48. Yukarıdaki maddeye göre
hazırlanacak listede, başka belediyelerden alınan karar örneklerinde yer alan
cadde, sokak ve değer bakımından farklı bölgelere (turistik bölgelerde pafta,
ada veya parsellere) ait bilgiler ve değerler de yer alacak, ayrıca listenin
açıklama bölümüne kararın hangi belediyeden alındığı yazılacaktır.
Defterdarlıklarca bu açıklamalar titizlikle dikkate alınarak, hazırlanacak
kitaplarda ilgili bilgilerin mükerrer olarak yer alması önlenecektir.
49. Genelgenin 47’nci maddesinde,
muhtarlığa gönderileceği bildirilen listenin Vergi Usul Kanununun mükerrer
49’uncu maddesindeki "uygun bir yere asılmak suretiyle 2006 yılının Mayıs ayı
sonuna kadar ilan edilmesi" hükmünü hatırlatır bir yazı ile tevdi edilmesi
gerekmektedir.
50. Defterdarlıklar, kendilerine
gönderilen takdir komisyonu kararları ve listelere dayanarak o ile ait tüm
ilçelere ilişkin takdirleri ihtiva edecek bir kitap hazırlayacaklardır. Yeteri
kadar bastırılacak olan bu kitabın 15 adedi ile bu bilgileri manyetik ortamda
içeren bilgisayar disketleri en geç 20 Ekim 2005 tarihine kadar Maliye Bakanlığı
Gelirler Genel Müdürlüğüne gönderilecektir
51. Önceki takdirlerde verilen
takdir komisyonu kararlarına karşı açılan davalar üzerine Danıştay'ca takdir
komisyonu kararlarının gerekçeli olmadığı, en düşük değerli arsa veya arsaların
değerinin dikkate alınmadan karar verildiği, bilirkişi incelemesi yaptırılmadığı
veya yaptırılan bilirkişi incelemelerinin yetersiz olduğu, takdirler sırasında
Emlak Vergisine Matrah Olacak Vergi Değerlerinin Takdirine İlişkin Tüzük
hükümlerinin dikkate alınmadığı belirtilerek, bu durumdaki takdir komisyonu
kararları ya iptal edilmiş ya da bu kararları iptal eden vergi mahkemesi
kararları tasdik edilmiştir.
Belirtilen bu durumların yeniden
meydana gelmemesi için takdirlerin yapılmasında gereken titizlik
gösterilecektir.
TAKDİR KOMİSYONU KARARLARININ
DAVA KONUSU OLMASI
HALİNDE YAPILACAK
İŞLEMLER
52.
Vergi Usul Kanununun mükerrer 49/b maddesi hükmü gereğince, takdir komisyonu
kararlarına karşı 15 günlük süre içinde ilgili daire, kuruluş ve muhtarlıklarca
ilgili vergi mahkemeleri nezdinde dava açılabilecek ve vergi mahkemesi
kararlarına karşı da 15 gün içinde Danıştay'a başvurulabilecektir. Aynı maddenin
(c ) fıkrasında, “... Danıştay ve vergi mahkemelerinde dava açılması halinde,
davalının onbeş gün içinde vereceği tek savunma ile dosya tekemmül etmiş
sayılır. Danıştay ve vergi mahkemelerince bu davalar, dosyanın tekemmül ettiği
tarihten itibaren en geç bir ay içinde karara bağlanır.” hükmü yer almaktadır.
Takdir komisyonu kararlarına
karşı dava açılmış olup olmamasına göre yapılacak işlemler aşağıda
belirtilmiştir:
a) Takdir komisyonu kararları
aleyhine vergi mahkemeleri nezdinde dava açılmamış ise, takdir edilen değerler
kesinleşecektir.
b) Takdir komisyonu kararlarına
karşı vergi mahkemeleri nezdinde dava açılmakla beraber esasa ilişkin bir karar
verilmedikçe takdir komisyonu kararlarının uygulanmasına devam edilecektir.
c) Açılan davalar sonucu vergi
mahkemelerince takdir komisyonu kararının iptali yolunda karar verilmiş olması
halinde;
- İlgili valilerce Danıştay
nezdinde temyiz konusu yapılması uygun görülmeyen kararlar için takdir
komisyonlarının derhal toplanarak yeni bir karar vermesi,
- İlgili valilerce Danıştay
nezdinde temyiz konusu yapılması uygun görülen vergi mahkemesi kararları için
2577 sayılı Kanunun 28’inci maddesinin bir numaralı fıkrası uyarınca
gecikmeksizin işlem tesis edilmesi, bu sürenin hiç bir şekilde 30 günü
geçmemesi, bu süre içerisinde vergi mahkemesi kararları göz önünde bulundurulmak
suretiyle takdir komisyonlarınca yeniden takdir yapılması,
gerekmektedir.
Yeniden yapılacak takdirlerle
ilgili takdir komisyonu kararları gerekçeli olacak ve gerekçede asgari ölçüdeki
arsa m2 birim değerlerinin vergi mahkemesi kararı dikkate alınarak belirlendiği
açıklanacaktır.
d) Vergi mahkemesince takdir
komisyonu kararları üzerine kısmen iptal, kısmen tastik kararı verilmesi
halinde, kararın iptal edilen kısmı için yukarıdaki (c) bendinde belirtilen
açıklamalara göre işlem yapılacaktır.
Bu durumda takdir komisyonları
sadece iptal edilen değerler hakkında karar vereceklerdir.
Takdir komisyonu kararlarının
tasdik edilen kısmının uygulanmasına devam edilecektir.
53. Yargı kararları üzerine
takdir komisyonlarınca yeniden verilen kararlar ile daha evvel verilen
kararlardan kesinleşenler, belediye ve muhtarlıklarda ilana mahsus yerlere
asılmak suretiyle 2006 yılının Mayıs ayı sonuna kadar mükelleflere
duyurulacaktır.
54. Vergi mahkemesi kararları
üzerine yeniden takdir edilen değerlerin Danıştay’dan nihai karar alınıncaya
kadar uygulanmasına devam edilecektir.
55. Takdir komisyonlarınca
yeniden verilecek kararlar üzerine ilgililerce vergi mahkemesine başvurulması
halinde, bu mahkemelerce verilecek kararlara karşı Danıştay nezdinde dava
açılabilmesi için genelgenin bu maddesi ile 52’nci maddesindeki açıklamalar da
dikkate alınarak ilgili valilerden muvafakat talep edilecektir.
56. Vergi mahkemeleri veya
Danıştay nezdinde dava açılması halinde, bu mercilerden kararların süratle
alınmasını temin etmek için belediyeler, savunma ve dava dilekçelerinin adı
geçen mercilere mümkün olan en kısa süre içinde ulaştırılmasını
sağlayacaklardır.
57. Takdir komisyonu kararlarına
karşı açılacak davalarda muhatap, karara iştirak eden belediye olacaktır.
Danıştay'ın kesin kararı (veya vergi mahkemesinin kesinleşen kararı) başka
belediyeleri de ilgilendirdiği takdirde, kararın birer örneği ilgili
belediyelere gönderilecektir. Bu kararın örneğini alan belediyelerce, kendi
listesinin açıklama bölümüne bu genelgenin 48’inci maddesinde belirlenen
hususlar not edildikten sonra karar dosyalanacak ayrıca, bir yazı ile durum
defterdarlığa bildirilecektir.
58. Yargı mercileri kararlarına
göre kesinleşen asgari ölçüde arsa birim değerleri aylık dönemlerle
defterdarlıklara bildirilecek, defterdarlıklar bunları ek listeler halinde diğer
defterdarlıklara ve Maliye Bakanlığına göndereceklerdir.
59. Vergi mahkemesi kararı
uyarınca takdir komisyonu tarafından yeniden belirlenen değerler nazara alınarak
tahakkuk ettirilen emlak vergisi; yargı kararının temyiz edilmesi halinde,
Danıştay kararına göre kesinleşen birim değerler dikkate alınmak suretiyle
düzeltilecektir.
DİĞER
HUSUSLAR
60.
Vergi Usul Kanununun mükerrer 49’uncu maddesinin (d) fıkrasında, arsalara ait
asgari ölçüde birim değer tespitlerine ilişkin süreyi gerektiği ölçüde kısaltma
konusunda Bakanlığımıza yetki verilmiştir.
Bu yetki, elde olmayan herhangi
bir nedenle, asgari ölçüde birim değer tespiti yapılmamış olan yerlerin takdir
dışı kalmamasını sağlamaya yönelik bulunmaktadır.
Takdir komisyonları, takdire konu
edilmesi gereken herhangi bir yerin takdir dışı kalmaması için gereken titizliği
göstereceklerdir. Ancak elde olmayan sebeplerle takdir dışı kalan bir yerin
tespit edilmesi halinde; bir yandan ilgili yerin takdir işlemi derhal
gerçekleştirilecek, diğer yandan olay en kısa sürede faksta kullanılmak
suretiyle Bakanlığımıza intikal ettirilecektir.
61. Tespitlerin süresinde ve
sağlıklı olarak tamamlanabilmesi için takdir komisyonlarına gerekli olan her
türlü araç, gereç ve personel yardımı ivedilikle yapılacak ve konu valiliklerce
yakından izlenecektir.
62. Bu genelgede belirtilen
işlemlerin süresinde tamamlanması zorunlu bulunduğundan, bu sürelere riayet
etmeyen görevli ve sorumlular hakkında valiliklerce gerekli tedbir alınacak ve
müeyyide uygulanacaktır.
Bilgi edinilmesini ve gereğinin
buna göre ifasını önemle rica ederim.
(1) 11.03.1983 gün ve 17984 sayılı
Resmi Gazete’de yayımlanmıştır. (2) 13.07.1984 gün ve 18447 sayılı Resmi Gazete’de
yayımlanmıştır. (3)
15.03.1972 gün ve 14129 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanmıştır. Bu Tüzükte
yapılan değişiklik ise 02.12.1982 gün ve 17886 sayılı Resmi Gazete’de
yayımlanmıştır.
|

|
Kemal
UNAKITAN |
|

|
Maliye Bakanı |
EK 1 : ARSALARA AİT ASGARİ ÖLÇÜDE M2 BİRİM DEĞER
CETVELİ EK 2 :
EK. 1 CETVELİN DÜZENLENMESİ İLİŞKİN
ÖRNEK
|