|
29
Ağustos 1995 Tarihli Resmi Gazete
Sayı:
22389
BİRİNCİ
BÖLÜM
Genel Hükümler
Amaç
Madde 1-Bu Yönetmelik,
perakende olarak satışa sunulan mallar ile hizmetlerin, etiket, tarife ve
fiyat listelerinin şekli, içeriği ile kullanılması, usül ve esaslarını
düzenler.
Kapsam
Madde 2-Bu Yönetmelik hükümleri;
2634 Sayılı Turizmi Teşvik Kanunu uyarınca Turizm bakanlığından belgeli
ve belgelendirilecek işletmeler dışında kalan, dükkan, büfe, mağaza, alış-veriş
merkezi, defo gibi sabit yerleri ile hal ve pazar yerlerinde, işportalarda
seyyar satıcılar tarafından veya kapıdan satış yoluyla yapılan perakende
satışlar ile gerçek veya tüzel kişiler tarafından tüketicilere sunulan
her türlü mal ve hizmete uygulanır.
Hukuki Dayanak
Madde 3- Bu Yönetmelik,
3.21.1995 tarih ve 4077 Sayılı Tüketicinin Korunması Hakkında Kanun'un 12
ve 31 inci maddelerine dayanılarak düzenlenmiştir.
Tanımlar
Madde 4- Bu Yönetmelik'te geçen;
a) Bakanlık
: Sanayi ve Ticaret Bakanlığı'nı,
b) Bakan : Sanayi
ve Ticaret Bakanı'nı,
c) Mal :
Ticaret konusu taşınır eşyayı,
d) Satıcı :
Kamu kurum ve kuruluşları da dahil olmak üzere tüketiciye mal ve/veya hizmet
sunan gerçek veya tüzel kişileri,
e) Malın Üretim Yeri : Malın
üretildiği yeri veya ithal mallarda malın üretildiği ülkeyi,
f) İndirimli Satışlar :
Mevsim değişmeleri, mal stoklarının eritilmesi, ticari faaliyetlerin
tasfiyesi, işyeri değişikliği ya da benzeri nedenlerle belirli
indirimli miktarı veya oranıyla yapılan satışları,
g) Etiket : Bir malın üretim
yeri, cinsi, satış fiyatı hakkında tüketicileri bilgilendirmek ve aydınlatmak
üzere kullanılan, çeşitli boyut ve şekillerdeki etiketi,
h) Tarife ve Fiyat Listesi :Mal
veya hizmetin satış fiyatı hakkında tüketicileri bilgilendirmek ve aydınlatmak
üzere kullanılan listeyi,
ı) Malın Cinci
:Bir malın adı ve ayırıcı niteliğini gösteren özelliğini,
i) Malın veya Hizmetin Satış
Fiyatı : Bir malın veya hizmetin satışa sunulduğu şekliyle taşıdığı
bedeli
j) Hizmet :Bir mal veya hizmeti
özel amaçlarla satın alarak en son kullanan veya tüketen gerçek veya
tüzel kişiyi,
l) Kanun :
4077 Sayılı Tüketicinin Korunması Hakkındaki Kanun'u
m)Malın Birim Fiyatı :
Bir malın teamül, ticari örf ve adet ile alışılmış satış usul ve
şekillerine göre adet, uzunluk ağırlık, alan veya hacim
ölçülerinden biriyle ifade edilen fiyatını, ifade eder.
İKİNCİ BÖLÜM
Etiket, Tarife ve Fiyat Listesi
Etiket Bulundurma Zorunluluğu
Madde 5- Ticaret konusu olan ve
perakende satışa arz edilen malların veya ambalajlarının ya da kaplarının
üzerine etiket konulması, etiket konulması mümkün olmayan hallerde ise, ayın
bilgileri kapsayan listelerin görüle bilecek ve kolaylıkla okunabilecek şekilde
uygun yerlere asılması veya konulması zorunludur. Etikette ve listelerde
bulunması zorunlu hususlar aşağıda gösterilmiştir.
a) Malın üretim yeri
b) Malın cinsi
c) Malın satış fiyatı
İthal edilmiş mallara ait
etiketlerde; malın üretildiği ülke isminin veya "ithal",
"ithal malı", "yabancı" gibi malın ithal edildiğini gösterir
bir ibarenin kullanılması zorunludur. Etikette bu tür bir ibarenin yer
almaması ya da "yerli", "yerli malı", "Türk Malı"
gibi ibarelerinin kullanılmasını, o malın yurtiçinde üretildiğini gösterir.
Üretici veya satıcılar tarafından
yapılarak; cam, naylon, karton, kağıt ve bunlara benzer maddelerden oluşan
kutu, kova, şişe, kavanoz, poşet ve torba benzeri ambalajlar içinde satılan
her türlü gıda, yiyecek, içecek ve temizlik maddelerinin
etiketlerinde; net ağırlıklarının veya hacimlerinin satış fiyatları ile
birim fiyatlarının aynı boyut ve renkte görülebilir ve okunabilir şekilde
yazılması zorunludur.
Antika eşyalar ile üzerindeki
yazılı değeri artmış olan pul ve para gibi koleksiyon maddeleri ve eski
kitap, dergi, gazete gibi yayınlar da birinci fıkra hükümlerine
tabidir.
Etiket Zorunluluğu Olmayan
Mallar
Madde 6- Üzerinde veya ambalajında,
etikette aranılan hususlar basılı olarak açıkça yazılı bulunan mallarla
kitap, de3i ve gazete gibi üzerinde fiyatı belirtilmiş olan mallarla, kitap,
dergi ve gazete gibi üzerinde fiyatı belirtilmiş olan mallarda ve arttırma
suretiyle veya özel kanunlarına göre satışı yapılan mallarda etiket ve
liste koyma zorunluluğu yoktur.
Satış fiyatı, ulusal ve
uluslararası borsa veya benzeri kurum ya da kuruşlarca ya da ticari örf ve
adetlere göre belirlenen ve uygulanan kıymetli taş veya madenlerden yapılmış
mallarda da etiket ve liste koyma zorunluluğu bulunmakla birlikte, bu malların
cinslerine göre birim satış fiyatları; bu yönetmeliğin 9 uncu maddesindeki
esaslara aykırı olmamak üzere, satışa arz edildikleri iş yerinin uygun bir
yerinde görülebilir ve okunabilir bir şekilde gösterilir. Bu satış
fiyatlarına işçilik bedelinin dahil olup olmadığı ayrıca ve açıkça
belirtilir.
Üretici, toptancı, ithalatçı,
satıcılar tarafından ambalajlanarak satışa sunulan mallarda Bakanlıkça
mecburi uygulamaya konulan TS 4331 nolu "Ambalajların İşaretlenmesi ve
Etiketlenmesı" ile ilgili standart hükümleri ayrıca uygulanır.
Etiketin Konuluş Biçimi ve
Yeri
Madde 7- Perakende olarak satışa
arz edilen mallara konulması zorunlu olan etiketler, malın niteliğine, malın
satışa sunulduğu yerin büyüklüğüne, ticari usul ve adetlere göre malın
veya aynı nitelikteki mal gruplarının veya raflarının üzerine konulmak,
dikilmek, zımbalamak, yapıştırılmak bunlara her hangi bir bağ ile
tutturulmak veya asılmak suretiyle kullanılır.
Tarife ve Fiyat Listesi
Madde 8- Hizmetlerin özelliğine
ve tüketiciye sunuluş biçimine göre, tarife ve fiyat listelerine ilişkin
belge, levha, pano ve benzerleri, hizmetin sunulduğu işyerinde, tüketiciler
tarafından görülebilecek ve kolaylıkla okunabilecek şekilde asılır, takılır
veya konulur.
Lokanta ve bunun gibi yerlerde
tarife ve fiyat listelerinin işyerinin dışında da gösterilmesi zorunludur.
Etiketlerin ve Listelerin Biçimi
ve Kapsamı
Madde 9- Etiketlerin ve
listelerin kare, dikdörtgen, daire ve benzeri geometrik bir şekilde olması
gerekir. Bunların kolaylıkla görülebilir boyutlarda, üzerindeki rakam ve
harflerin, okunabilir, düzgün, eksiksiz, gerçeği uygun yeterli büyüklükte
ve başka rakam, kelime ve işaretlerle karışıklığa sebep vermeyecek görünüşte
olması, yanıltıcı ve aldatıcı bilgiler içermemesi zorunludur. Etiketlerin
tüketiciler tarafından kolaylıkla görülebilecek ve hangi mala ait olduğu açıkça
belli olacak şekilde konulması gerekir.
Etiket ve listelere satış
fiyatlarının, "Türk Lirası" veya kısaca "TL" şeklinde
yazılması zorunludur.
Bakanlık, gerektiğinde etiket
ve listelerin, şekil, boyut, cinsleri ile benzeri hususları tespit ve ilan
eder
Tarife Fiyat Listelerin biçim
ve Kapsamı
Madde 10- Tarife ve fiyatları,
meslek kuruluşları veya mevzuatına göre bu konuda yetkili bulunan kurum ya
da kuruluşlarca belirlenen mal ve hizmetlere ilişkin, tarife ve fiyat
listelerini içeren belge, levha, pano ve benzerleri, bu Yönetmeliğin 8 inci
ve 9 uncu maddelerine aykırı olmamak kaydıyla bu kurum ve kuruluşlarca
belirli tip ve ebatta hazırlanabilir. Bunların dışındaki tarife ve fiyat
listeleri bu Yönetmeğin 8 ve 9 uncu Madde esaslarına aykırı olmaz.
ÜÇÜNÇÜ BÖLÜM
Çeşitli Hükümler
Fiyat
Madde 11 Etiket, fiyat listesi
veya bu Yönetmelikle yazılı diğer araçlarla tüketicilerin bilgisine
sunulan fiyat,peşin satış fiyatıdır.
Bir malın ve hizmetin miktar,
sayı, ebat ve benzeri farklı birimlerden satışı yapıldığı takdirde, her
birime uygulanan fiyatlar etiketlerde, tarife ve fiyat listelerinde ayrı ayrı
gösterilir.
İndirimli Satışlar
Madde 12-Fiyat indirimine giren
mal ve hizmetlerin etiket, tarife ve fiyat listelerinde, bu Yönetmeliğe göre
yer alması gereken hususlara ek olarak, indirimli satış fiyatının; 9 uncu
maddedeki esaslara aykırı olmamak üzere malın indirimden önceki satış
fiyatı ile birlikte ayrıca gösterilmesi zorunludur. Lokanta ve bunun gibi
yerlerde bu zorunluluk aranmaz.
Toptan ve Perakende Satışların
Birlikte Yapıldığı Durumlar
Madde 13- Toptan ve perakende
satışların birlikte yapıldığı yerlerde, perakende satışlar için bu yönetmelik
hükümleri uygulanır.
Uygulama
Madde 14- Belediyeler, bu Yönetmelik
hükümlerinin uygulanması ve izlenmesine ilişkin işleri yürütmekle görevlidirler.
Denetim
Madde 15- Bakanlık Müfettişleri
ve kontrolörleri ile Bakanlıkça ve belediyelerce görevlendirilecek personel;
mağaza, dükkan, ticarethane gibi her türlü mal satılan veya hizmet sunulan
yerlerde, Kanunun 12 inci maddesi ve bu Yönetmeliğin uygulanması ile ilgili
olarak denetleme yapmaya görevli ve yetkilidir.
Yapılan denetimlerde bu Yönetmeliğe
aykırılıkların tespiti halinde satıcılar hakkında Kanunun 25 ve 26 ıncı
Madde hükümleri uygulanır.
Yetkili ve görevli kişi ve
kuruluşlara her türlü bilgi ve belgelerin doğru olarak ve istendiği zaman gösterilmesi,
asıl ve onaylı kopyalarının verilmesi zorunludur.
DÖRDÜNCÜ BÖLÜM
Son Hükümler
Yürürlük
Madde 16- Bu yönetmelik
8.9.1995 tarihinde yürürlüğe girer.
Yürütme
Madde 17- Bu Yönetmelik hükümlerini
Sanayi ve Ticaret Bakanı yürütür.
TEBLİĞLER
1- 4077 Sayılı Kanun Uyarınca
Anonim ve Limited Şirketlerin Yapacakları Ödeme ile İlgili Tebliğ,
2-Ticari Reklam ve İlanlara İlişkin
İlkeler ve Uygulama Esaslarına Dair Tebliğ,
3- Kapıdan Satışlara İlişkin
Uygulama Usul ve Esaslarına Dair Tebliğ,
4- Garanti Belgesi ile tanıtma
ve Kullanma Kılavuzunun Uygulama Esaslarına Dair Tebliğ,
5- Garanti Belgesi ile Satılmak
zorunda Olan Sanayi Mallarının ve bu Malların Arızalarının Tamiri İçin
Gereken Azami Süreler Hakkında Tebliğ,
6- Tanıtma ve Kullanma Kılavuzu
ile Birlikte Satılmak Zorunda Bulunan Sanayi Malları Hakkında Tebliğ,
7- Sanayi Mallarının Satış
Sonrası Hizmetleri Hakkında Tebliğ,
8- Kalite denetimi Usul ve
Esasları Hakkında Tebliğ,
9- Yazılı Basın kuruluşları
promosyon Kampanyaları Hakkında Tebliğ,
| 
ETİKET
TARİFE VE FİYAT LİSTELERİ YÖNETMELİĞİ