Bakanlar Kurulu Kararının Tarihi : 16.3.1987, No: 87/11624 Yayımlandığı R.Gazetenin Tarihi : 10.4.1987, No: 19427 Kapsam Madde 1 - Gebe veya emzikli kadınların hangi dönemlerde ne gibi işlerde çalıştırılmalarının yasak olduğu, mahzur olmayan işlerde hangi şart ve usullerde çalıştırılabilecekleri,emzirme odaları veya çocuk bakım yurtlarının (kreş) nasıl kurulacağı bu Tüzükte gösterilmiştir. Deyimler Madde 2 - Bu Tüzükte geçen deyimlerden; Oda: Emzirme odasını; Yurt: Çocuk bakım yurdunu (kreş), ifade eder. Çalıştırma Yasağı Madde 3 - Kadın işçilerin,doğumdan önce 6,doğumdan sonra 6 hafta olmak üzere 12 haftalık süre içinde çalıştırılmaları yasaktır. Bu süreler, işçinin sağlık durumuna ve işin özelliğine göre doğumdan önce ve sonra hekim raporuna dayanılarak arttırılabilir. İsteği halinde, kadın işçiye, doğumdan sonraki 6 haftadan sonra 6 aya kadar ücretsiz izin verilir. Bu süre, ücretli izin hakkının hesabında nazara alınmaz. Gebe İşçilerin Muayene İzni Madde 4 - İşçiler, başvurmaları halinde, gebeliğin ilk üç ayında, işyeri, işçi sağlığı dispanserleri, bunların bulunmadığı yerlerde sırasıyla en yakın Sosyal Sigortalar Kurumu sağlık tesisleri, sağlık ocakları, hükümet veya belediye hekimlerince muaeyene ve tedavi edilirler. Sonraki aylarda, ayda en az bir defa tıbbi muayeneye gitmelerine izin verilir. Emzikli İşçilerin çalıştırılmaları Madde 5 - Emzikli işçilerin,Ağır ve Tehlikeli İşler Tüzüğünde kadınların çalıştırılabilecekleri belirtilmiş olan işlerde çalıştırılabilmeleri için, doğumdan sonraki 6 haftanın bitiminde ve işe başlamalarından önce,işyeri, işçi sağlığı dispanserleri, bunların bulunmadığı yerlerde sırasıyla en yakın Sosyal Sigortalar Kurumu sağlık tesisleri,sağlık ocakları,hükümet veya belediye hekimlerine muayene ettirilerek çalışmalarına engel durumları olmadığının raporla belirlenmesi gerekir. Muayene sonunda ağır ve tehlikeli işlerde çalışmasında mahzur olduğu hekim raporuyla belirlenen emzikli kadın işçiler doğumdan sonra ilk 6 ay içinde bu işlerde çalıştırılamazlar. Emzirme İzni Madde 6 - Emzikli işçilere, oda ve yurtlarda bulunan bir yaşından küçük çocuklarını emzirmeleri için,1475 sayılı İş Kanununun 64 üncü maddesi uyarınca verilecek olan ara dinlenmesinden önce ve sonra,uygun saatlerde,ayrı ayrı iki defa, kırkbeşer dakikalık izin verilir. 100 den az kadın işçi çalıştırılan işyerlerinde ise,emzikli işçilere,bir yaşından küçük çocuklarını emzirmeleri için biri ara dinlenmesinden,biri işin bitiminden önce,ayrı ayrı iki defa kırkbeşer dakikalık izin verilir.Bu izinler iş süresinden sayılır. Oda ve Yurt Açma Yükümlülüğü Madde 7 - Yaşları ve medeni halleri ne olursa olsun,100-150 kadın işçi çalıştırılan işyerlerinde,bir yaşından küçük çocukların bırakılması ve bakılması ve emzikli kadınların çocuklarını emzirmeleri için işveren tarafından, çalışma yerlerinden ayrı ve işyerine en çok 250 metre uzaklıkta bir emzirme odasının kurulması zorunludur. Yaşları ve medeni halleri ne olursa olsun,150'den çok kadın işçi çalıştırılan işyerlerinde, 0-6 yaşındaki çocukların bırakılması ve bakılması,emzikli kadınların çocuklarını emzirmeleri için işveren tarafından, çalışma yerlerinden ayrı ve işyerine yakın bir yurdun kurulması zorunludur.Yurt,işyerine 250 metreden daha uzaksa, işveren, taşıt sağlamakla yükümlüdür. İşverenler, ortaklaşa oda ve yurt kurabilecekleri gibi, oda ve yurt açma yükümlülüğünü, bu Tüzükte öngörülen nitelikleri taşıyan yurtlarla yapacakları anlaşmalarla da yerine getirebilirler. Oda ve yurt açma yükümlülüğünün belirlenmesinde, işverenin belediye ve mücavir alan sınırları içinde bulunan tüm işyerlerindeki kadın işçilerin toplam sayısı dikkate alınır. Oda ve Yurtlardan Faydalanacaklar Madde 8 - Oda ve yurtlardan kadın işçilerin çocuklarıyla erkek işçilerin annesi ölmüş veya velayeti babaya verilmiş çocukları faydalanırlar. Odalara 0-1, yurtlara 0-6 yaşındaki çocuklar alınır. Oda ve yurtlarda çocuklarla görevlilerden başkasının bulunması ve bunların amaç dışında kullanılması yasaktır. Yurtlarda 0-2 ve 3-6 yaş çocukları birbirinden ayrı bulundurulur. Çocuklar, oda ve yurtlara işbaşı yapılmadan önce bırakılır,işin bitiminde alınır. Anne ve babalar,odaların ve yurtların disiplin ve yönetimine dair kurallara uymak şartıyla ara dinlenmesinde çocuklarını görüp bakımlarıyla ilgilenebilirler. Kayıt ve Çıkış Madde 9 - Oda ve yurtlara kabul edilen çocuklar,kayıt ve kabul defterine yazılır. (Ek:1) Oda ve yurtlardan tamamen ayrılan çocukların, ayrılış nedeni, tarihi, kiminle çıktığı, gözlem kağıdına ve bu deftere işlenir. Çocuğun özel dosyası, anne veya babasına verilir. Oda ve Yurtlarda Bulunacak Nitelikler Madde 10 - Oda ve yurtlar çocukların sağlığının korunması,hava ve güneş ihtiyaçlarının karşılanması için gerekli nitelikleri taşıyacaktır. Buralarda, kadın ve velayet hakkında sahip erkek işçi sayısının en az %10'u oranında yatak,yeteri kadar gözlem bölmesi ve bir emzirme yeri bulunacaktır. Çocuklar,emzirme yerlerine, hemşire,çocuk gelişimi ve eğitimi konusunda yetişmiş eleman veya çocuk bakıcısı tarafından getirilir;emzirmenin bitiminde yine aynı kimseler tarafından alınarak temizlik ve bakımları yapıldıktan sonra yataklarına bırakılır. Oda ve yurtlarda,anneler ve görevliler için yeteri kadar tuvalet ve lavabo, her 10 yatağa bir çocuk banyosu,çocuk yatak odalarının bitişiğinde çocukların kullanabileceği lavabolar, yurtlarda ise,ayrıca,çocuklar için yeteri kadar tuvalet bulunacaktır. Oda ve yurtlarda,mamaların ve yiyeceklerin hazırlanması, muhafazası, dağıtılması, yedirilmesi, kullanılan araç ve gereçlerin temizlenmesi için gerekli yerler bulundurulacaktır. Oda ve yurtlarda, yatak odalarından ayrı bez değiştirme odaları olacak; bu odalarda, masa, yatak, şezlong gibi eşyalar, temiz ve kirli bez ve çamaşırların ayrı ayrı konulması için gerekli dolap ve kaplar bulundurulacak; yatak eşyası ve annelere emzirme esnasında giydirilen gömlekler temiz ve düzenli olarak korunacaktır. Çocukların bulundurulacağı odaların, taban alanlarının her çocuğa en az 3 metrekare, hacimlerinin her çocuğa en az 8 metreküp hava düşecek ölçüde ve bol ışıklı olması gereklidir. Taban,çocukların sağlığına zarar vermeyecek,kolayca temizlenebilecek biçimde döşenecek; duvarlar ve bölmeler yeterli bir yüksekliğe kadar kolayca temizlenebilir bir maddeyle boyanacak veya kaplanacak; odalar ve eşya toz tutmayacak şekilde düz ve basit olacaktır.Çocuk karyolaları ve komodinleri temiz,boyalı,kullanıma ve sağlığa uygun nitelikte olacak,karyolaların ayarlanabilir yüksek korkulukları bulunacaktır. Yurtlarda yeterli büyüklükte bir bahçe ve bu bahçede,çocukların dinlenmeleri ve oynamaları için araç ve gereçler bulunacaktır. Oda ve Yurtlarda Bulundurulacak İlaç ve Tıbbi Gereçler Madde 11 - Oda ve yurtların gereken yerlerine termometreler konacak,buralarda Tüzüğe bağlı çizelgede (Ek:2) yazılı olan ve ayrıca işyerinde görevli hekim tarafından gerekli görülen ilaç ve tıbbi gereçler bulundurulacaktır. Bunlar özel bir dolap içinde ve kolayca kullanılabilecek şekilde saklanacak ve en az altı ayda bir işyerinde görevli hekim tarafından gözden geçirilerek bozulmuş veya kullanılmaz duruma gelmiş yahut tükenmiş bulunanların yerlerine yenileri kona- caktır. Personel, Yönetim ve Gözetim Madde 12 - Odalarla yurtların emzirme odalarında her 10 çocuk için bir kadın çocuk bakıcısı bulundurulur.Çocuk bakıcılarından en az birinin hemşire veya kız meslek lisesi çocuk gelişimi ve eğitimi bölümü mezunu veya benzeri mesleklerden olması zorunludur. Yurtlarda,her 20 çocuk için bir çocuk bakıcısıyla hemşire veya kız meslek lisesi çocuk gelişimi ve eğitimi mezunu veya benzeri meslek mensubu eleman bulundurulur. Oda ve yurtlarda temizlik için yeteri kadar kadın hizmetli bulundurulur. Hemşire veya kız meslek lisesi çocuk gelişimi ve eğitimi bölümü mezunu veya benzeri meslek mensubu elemanlardan birisi,işverence,yönetim ve gözetimle görevlendirilir. Oda ve yurtlar,işyerlerinde görevli hekimin tıbbi gözetimi altındadır.Çocukların sağlık durumları en az gün aşırı bir hekim tarafından kontrol edilir ve gereği yapılır. Çocukların Muayeneleri Madde 13 - Oda ve yurtlara kabul edilecek çocuklar,önce gözlem bölmesine alınır ve hekim muayenesinden geçirilir. Bulaşıcı veya tehlikeli bir hastalığı bulunmadığı ve portör olmadığı anlaşılanlar hakkında rapor düzenlenir, raporlar çocukların özel dosyalarında saklanır. Bulaşıcı veya tehlikeli bir hastalığı olanlar,hastalık kuşkusu bulunanlar veya portör olduğu anlaşılanlar,sağlıklı olduklarının belirlenmesine kadar oda ve yurtlara alınmazlar. Oda ve yurtlarda bulunan çocuklardan bulaşıcı hastalığa tutulanlar veya tutulduğundan şüphe edilenler,hekime muayene ettirilmek üzere derhal gözlem bölmelerine alınırlar. Muayene sonucunda bulaşıcı veya tehlikeli bir hastalığa tutulduğu anlaşılan çocuklar,hekimce ya bir sağlık kuruluşuna gönderilir ya da reçetesi verilerek gerekli öğütlerle ailesine teslim edilir. Oda veya yurda kabul edildiği gün her çocuk için bir gözlem kağıdı (Ek:3) doldurulur ve özel dosyasına konur. Buralarda kaldığı sürece,çocukların,sağlık ve genel gelişme durumları,beden yapıları,ruhsal özellikleri en az haftada bir defa görevli hekimce sağlık muayenesi kağıtlarına (Ek:4), ağırlıkları ise çizelgesinde belirtilen dönemlerde ağırlık çizelgesine (Ek:5) işlenir. Oda ve yurtlarda kalan çocuklara,koruyucu aşılar ve serumlar yapılır ve bunlar çizelgeye yazılır. (Ek:6) Çocukların Beslenmesi Madde 14 - Oda ve yurtlarda,çocuklara yaşlarına göre mamaları,kahvaltıları ve yemekleri verilir. Yemek listelerinin ve mamaların düzenlenmesinde görevli hekimin düşüncesi alınır. Çocuklara, ayrıca, günde 250 şer gram dayanıklı veya pastörize, bulunmadığı takdirde kaynamış süt veya yoğurt verilir. Çocukların Eğitim ve Geliştirilmeleri Madde 15 - Yurtlarda, çocuklara kişisel temizliğin yolları öğretilir, oyun, şarkı ve oyuncaklarla psiko-sosyal gelişmeleri sağlanır. İşverenin Yükümlülüğü Madde 16 - Oda ve yurtların bina,kuruluş, döşeniş, araç, gereç, taşıt, beslenme ve benzeri giderlerinin tamamı işverenlerce karşılanır. Buralar,ayda en az bir defa işveren veya vekili tarafından denetlenir.İşveren,işveren vekili, görevli hekim veya bu birimlerin yönetim ve gözetiminden sorumlu olanlarca görülen eksiklikler derhal giderilir. Ortaklaşa Kurulan Oda ve Yurtların Yönetimi Madde 17 - Oda ve yurtlar birden çok işveren tarafından kurulduğu takdirde, bu işverenler veya işveren vekilleri,ayda en az bir defa toplanarak bu yerlerin yönetimine dair kararları alırlar ve uygulanmasını sağlarlar. Yürürlükten Kaldırılan Hükümler Madde 18 - Bakanlar Kurulunun 20/7/1973 tarihli ve 7/6821 sayılı Kararıyla yürürlüğe konulmuş olan Gebe veya Emzikli Kadınların Çalıştırılma Koşullarıyla Emzirme Odaları ve Çocuk Bakım Yurtları (Kreş) Hakkında Tüzük yürürlükten kaldırılmıştır. Yürürlük Madde 19 - Bu Tüzük hükümleri yayımı tarihinde yürürlüğe girer. Yürütme Madde 20 - Bu Tüzük hükümlerini Bakanlar Kurulu yürütür. Ek: 2 Emzirme Odası ve Çocuk Bakım Yurtlarında Bulundurulacak İlaç ve Tıbbi Gereç Çizelgesi İlaç ve Gereç Miktarı Açıklama ----------------- --------------------- ------------------ Tentürdiyot 25 gr. Cam kapaklı şişede Amonyak 50 gr. Cam kapaklı şişede Saf alkol 100 gr. Cam kapaklı şişede Oksijenli su 1 Şişe Orjinal ambalajda Yanık pomadı 2 tüp Orjinal ambalajda Enjektör 1 adet 2 cc. Enjektör 1 adet 5 cc. Enjektör iğnesi 6 şar adet cilt,ada- le ve damar için. Damlalık 6 adet Beden derecesi 6 adet çengelli iğne 12 adet Flaster 2 kutu Talk tozu Yeteri kadar Küvet 2 adet Pens 2 adet Kulak pensi 1 adet Makas 2 adet Bisturi 1 adet Pamuk 5 paket 25 er gramlık Steril gaz idrofil 5 paket Steril sargı bezi 5 adet Muhtelif büyüklükte üçgen sargı 1 adet Parmak,baş ve etrafı için çocuk terazisi 1 adet Emzirme odalarında Boy ölçerli terazi 1 adet Kreşlerde Ek: 3 Gözlem Kağıdı .............İşyeri Adı,Soyadı : Emzirme Odası Kayıt numarası: ------------------ Çocuk Bakım Yurdu Yatak numarası: Yaşı ve doğum yeri : Kan grubu : Girdiği tarih : Girişte boyu ve kilosu : Tamamen çıkarıldığı tarih : Çıkışta boyu ve kilosu : Çıkarıldığı tarihteki genel sağlık durumu : Çıkış nedeni : Kiminle çıktığı : ANASININ --------------------- Adı, Soyadı : Yaşı ve doğum yeri : Ev adresi : İşyeri numarası : BABASININ -------------------- Adı,soyadı : Yaşı ve doğum yeri : Ev adresi : İşyeri numarası :