Servet
beyannamelerinin iadesi ve yeni servet beyannameleri alınmasına dair olan
kanunla, 1962 takvim yılına ait olan, 193 sayılı kanuna göre yapılacak servet
beyanları hakkındaki izahlar aşağıdadır.
– I
–
A - 177 sayılı Kanun ve izahları
Servet beyannamelerinin iadesi
Madde 1 -
Bu kanunun yürürlüğe girdiği tarihe kadar 193 sayılı Kanun gereğince gelir
vergisi mükelleflerinden alınmış bulunan servet beyannameleri açılmadan
sahiplerine iade olunur.
Madde 2 - Servet beyannamelerinin birinci madde gereğince iadesi için, bu
beyannamelerin sahiplerinin beyannameyi muhafaza etmekte olan noter veya noter
görevlisine veya vergi dairesine bizzat müracaatları şarttır.
Bu takdirde; iade keyfiyeti,
mükellefin soyadını, adını, ikametgâh ve işyeri adreslerini, bağlı bulunduğu
vergi dairesini ve hesap numarasını ihtiva edecek şekilde tanzim olunacak
(Beyannamenin noter veya noter görevlisi nezdinde saklanması halinde üç, vergi
dairesinde saklanması halinde iki nüsha) zabıt varakası ile tesbit ve bu zabıt
varakası beyannameyi muhafaza etmekte olanlarla mükellef tarafından imza edilir.
Zabıt varakasının bir nüshası beyannameyi muhtevi zarfla veya zarflarla birlikte
mükellefe verilir. İkinci nüshası noter veya noter görevlisi nezdinde yahut
vergi dairesinde muhafaza olunur. Üçüncü nüshası (İadenin noter veya noter
görevlisi tarafından yapılması halinde) vergi dairesine gönderilir.
Bu beyannamelerden 1/1/1965
tarihine kadar sahipleri tarafından geri alınmayanlar (193 sayılı kanunun geçici
9 uncu maddesi uyarınca noter veya noter görevlileri tarafından vergi dairesine
intikal ettirilenler dahil) Maliye Bakanlığınca tâyin olunacak zaman, esas ve
usuller dahilinde, vergi daireleri tarafından imha olunur. Bu beyannameler Vergi
Kanunlarının tatbikatı veya her hangi sair bir maksatla istimal olunamaz.
Yeni
beyannamelerin alınması
Madde 3 - 193 sayılı
Kanunun 114 üncü maddesine göre servet beyanında bulunmak mecburiyetinde olan
mükellefler; aynı kanun hükümleri dairesinde tanzim edecekleri 31/12/1961
tarihindeki durumu gösterir servet beyannamelerini bu kanunun yürürlüğe
girmesini takip eden ay başından itibaren iki ay içinde 193 sayılı Kanunun
geçici 9 uncu maddesinde yazılı usul dairesinde Vergi Usul Kanununun 223 üncü
maddesinde sözü edilen noter veya noter görevlisine veya bağlı oldukları vergi
dairesine verirler.
Yukarıdaki fıkra gereğince
verilen beyânnameler 193 sayılı Kanuna göre 1962 yılında yapılmış servet beyanı
yerine geçer ve adı geçen kanunun geçici 9 uncu maddesinin dördüncü ve beşinci
fıkraları hükümleri bu beyanlar için de uygulanır.
Harç, resim
ve sair masraflar
Madde 4 - Üçüncü madde gereğince verilecek servet beyannameleri ile
ilgili olarak 193 sayılı Kanunun geçici 9 uncu maddesi uyarınca tanzim olunacak
makbuz ve alındılar damga resmine tabi değildir.
Bu beyannamelerin, 1 inci madde
gereğince iade olunan beyannameleri muhafaza etmekte olan noter veya noter
görevlisine tevdiî ve bu hususun ikinci maddede yazılı zabıt varakasiyle tevsiki
halinde mükellefe; bu beyannamelerin alınması ve saklanması ile ilgili olarak
harç, resim, ücret ve her ne nam ile olursa olsun her hangi bir masraf
yüklenmez.
Madde 5 - Bu kanun yayımı
tarihinde yürürlüğe girer.
Madde 6 - Bu kanunu Bakanlar
Kurulu yürütür.
1. Servet beyannamelerinin iadesi
:
193 sayılı Gelir Vergisi
Kanununun 114 üncü maddesi uyarınca, servet beyanında bulunmağa mecbur olan
gelir vergisi mükelleflerinin, 1960 ve 1961 takvim yıllarına ait servet
beyannamelerini 1961 ve 1962 yıllarında geçici 9 uncu maddede yazılı usuller
dahilinde noter ve noter görevini ifa edenlere yahut vergi dairelerine
verdikleri malûmdur.
Bu kerre 19/2/1963 tarihinde
yayınlanarak yürürlüğe giren 15/2/1963 gün ve 177 sayılı Kanunla, evvelce
verilmiş olan mezkûr beyannamelerin sahiplerine geri verilmesi ve kendilerinden
yeni beyannamelerin alınması kabul ve bununla ilgili esas ve usuller tâyin
edilmiş bulunmaktadır.
Kanun hükmüne göre, 19/2/1963
tarihine kadar verilmiş olan servet beyannameleri, müracaatlarında mükelleflerin
kendilerine, açılmadan, kapalı şekilde teslim edilecektir. Bizzat müracaat
etmiyenlere ait servet beyannameleri, mükellefe yakınlığı ne derecede olursa
olsun, başkalarına verilmiyecektir.
2. İadenin zaman ve süresi :
1/1/1965 tarihine kadar geri
alınmıyan beyannamelerin imhası lâzım geldiğine nazaran, bu tarihin geri
istemede en son tarih olarak kabulü ve kanunun yürürlüğe girdiği tarihten sözü
geçen (1/1/1965) tarihine kadar olan süre zarfında ve herhangi bir zamanda
mükelleflerce yapılacak taleplerin noter, noter görevlisi ve vergi dairelerince
derhal yerine getirilmesi icab etmektedir.
3. İadenin şekli ve usulü :
Servet beyannamelerinin iadesi
sırasında, tebliğin sonuna ilâve edilen örnekteki gibi zabıt varakası
düzenlenecektir.
Servet beyannameleri noter veya
noter görevlilerince saklanmış ise düzenlenecek sabıt varakası üç; vergi
dairelerince saklanmış ise, iki nüsha olacaktır.
Zabıt varakalarının bir nüshası
mükelleflerde, öteki nüshası beyannameyi saklayan dairede (Noter, noter
görevlisi veya vergi dairesinde) kalacaktır. Noterler düzenledikleri zabıt
varakalarından bir nüshasını vergi dairelerine göndereceklerdir.
4. Mükelleflerce geri alınmayan beyannamelerin imhası
:
Vergi dairelerine verilmiş olan
servet beyannameleriyle noter veya noter görevlisine verilmiş olup da 193 sayılı
Kanunun geçici 9 uncu maddesi hükmüne göre 1963 Mayıs ayında vergi dairelerine
intikal ettirilecek olan beyannamelerden 1/1/1965 tarihine kadar geri alınmamış
bulunanlar Maliye Bakanlığınca tesbit edilecek esaslar dahilinde imha
olunacaktır.
İmha işinin ne zaman ve ne
şekilde yapılacağı hususu ayrıca tebliğ edilecektir.
5. Yeni servet beyannamelerinin alınması :
Servet beyannamesi vermeğe mecbur
gelir vergisi mükellefleri, 31/12/1961 tarihindeki durumlarını gösterir şekilde
yeniden servet beyannameleri düzenliyerek 1/3/1963-30/4/1963 süresi içinde
noterlere, noter görevlilerine veya vergi dairelerine vereceklerdir.
Servet beyanında bulunmayacak
mükellefler hakkındaki 193 sayılı kanunun 114 üncü maddesinin ikinci fıkrası
hükmü 202 sayılı kanunla değiştirilmiştir. Ancak, bu değişiklik 1/1/1963 den
itibaren elde edilecek kazanç ve iratlara uygulanacağından, 1961 takvim yılı
sonu itibariyle servet beyannamesi verecek olanlar, mezkûr değişik hükümle
ilgilendirilmiyeceklerdir.
Yukarıki esaslara göre hazırlanan
servet beyannameleri mükellefler tarafından noterlere veya noter görevlilerine
veya vergi dairelerine 193 sayılı Gelir Vergisi Kanununun geçici 9 uncu
maddesinin birinci fıkrasında yazılı usul dairesinde, evvelce olduğu gibi makbuz
mukabilinde verilecektir.
İşbu beyannameler 31/12/1961 sonu
itibariyle 1962 yılında yapılmış olan servet beyanı yerine geçeceğinden
mükelleflerden bu yıl (1961) için başkaca beyanname aranmıyacağı gibi, 1960 yılı
için de ayrıca servet beyannamesi istenmiyecek ve alınmıyacaktır.
6. 1961 yılına ait servet beyannamelerinin kapalı zarfla
verilmesine devam olunması :
1961 takvim yılı sonu itibariyle
1963 yılının Mart ve Nisan aylarında verilecek olan servet beyannamelerinin
kapalı zarf içinde verilmesi 177 sayılı Kanun hükmü icabıdır. (Md : 1,4; 193
sayılı kanun Geçici Md. 9)
Zarfların ne şekilde tevdi ve
tetkik olunacağı 11/3/1962 gün ve 2177- 1/8303 sayılı tamimde gösterilmiş
olduğundan ayrıca tekrarına lüzum görülmemiştir.
7. 177 sayılı Kanunun 3 üncü
maddesinin 2 nci fıkrasında, bu maddenin birinci fıkrası gereğince yeniden
verilecek servet beyanları hakkında 193 sayılı Kanunun geçici 9 uncu maddesinin
4 ve 5 inci fıkraları hükümlerinin uygulanacağı tasrih olunmuştur.
Mezkûr fıkralarda ise, noter veya
görevlisine verilmiş olan servet beyannamelerinin bu yerlerden 1963 yılı Nisan
ayından evvel alınamıyacağı ve servet beyanına dayanan tarhlarda zamanaşımı
süresinin 1964 yılından itibaren işlemeğe başlayacağı yazılıdır.
Bu durumda 1961 yılı dolayısiyle
yukarıdaki izahat dahilinde 1963 yılında verilecek olan bahis konusu
beyannameler hakkında da yukarıki hükümlerin uygulanması lâzım gelmektedir.
8. Bu kanun gereğince yeniden
verilecek beyannameler için düzenlenecek makbuz ve alındılar damga resmine tabi
olmadığı gibi, bu beyannamelerin noter veya noter görevlisine verilmesi ve bu
hususun tutanakla tevsiki halinde, beyannamelerin alınması ve saklanması ile
ilgili olarak mükellefe, harç, resim, ücret ve her ne namla olursa olsun her
hangi bir masraf yüklenemiyecektir.
B – 31/12/1962 itibariyle 193
sayılı Kanun hükümlerine göre yapılacak servet beyanları :
1. 193 sayılı Kanunun geçici 9
uncu maddesinde, bu kanunun 114 üncü maddesi gereğince 1961, 1962 yıllarında
yapılacak servet beyanlarının bir zarf içine konularak, kapatıldıktan sonra
verileceği yazılıdır.
1962 yılı sonu itibariyle, 1963
yılının Martında verilecek servet beyannameleri bu madde hükmünün şumulüne
girmemektedir.
202 sayılı kanunla 193 sayılı
kanunun 114 üncü maddesinin yalnız 2 nci fıkrası değiştirilmiş olup, 1 inci
fıkrası olduğu gibi bırakılmıştır. Bu fıkrada ise, yıllık beyanname vereceklerin
her yıl verecekleri beyannamelerinde 116 ncı maddede yazılı servet unsurlarını
bildirmeğe mecbur oldukları açıkça ifade edilmiş bulunmaktadır.
Bu hüküm ve sarahat karşısında,
1962 takvim yılı sonu itibariyle 1963 Mart ayında verilecek servet
beyannamelerinin, yıllık beyannamelerin ekleri arasında yer alması lâzım
gelmekte olup, kapalı şekilde verilmelerine kanunî lüzum ve mecburiyet yoktur.
Ancak, Bakanlığa vaki
iş'arlardan, servet beyanında bulunacak olan mükelleflerin, düzenledikleri
beyannameleri kapalı zarf içinde vermek istedikleri veya verdikleri
anlaşılmaktadır. Öteden beri alışılagelen bir usulden vaz geçilmesinin
tatbikatta bazı aksaklık ve karışıklıklara yol açması muhtemel ve tabii
görüldüğünden, bu kabil taleplerin, bu yıla münhasır olarak kabul ve is'afı
uygun görülmüştür. Bu takdirde, daha evvelki yıllarda verilmiş veya 1961 takvim
yılı sonu itibariyle 1963 Mart - Nisan aylarında verilecek olan beyannamelerin
alınmasındaki usule ayniyle uyulması lâzım gelir.
2. Mezkûr beyannamelerden yıllık
beyannamenin ekleri arasında ve açık olarak verilenler üzerinde inceleme yapmaya
sadece Hesap Uzmanları ve Maliye Müfettişleri yetkili bulunduğundan, bunlar
haricindeki memur ve tetkik elemanlarının, selâhiyetleri dışında böyle bir
inceleme ve kontrol yapamıyacaklarını izaha hacet yoktur. Bu cihete bilhassa ve
önemle dikkat edilmesi gerekir.
3. 193 sayılı Kanunun 114 ncü
maddesinin 2 nci fıkrası değiştirilerek, servet beyanında bulunmıyacaklar
arasına, yıllık beyana tâbi geliri (mevduat faizlerinden, yıllık gayrî safî
tutarı 5.000 lirayı aşmıyan diğer menkul sermaye iratlarından, sair kazanç ve
iratlardan) ibaret olanlar da ithal edilmiştir. Ancak bu değişiklik yukarıda A-5
parağrafında belirtildiği gibi 1961 ve 1962 takvim yıllarına ait olarak 1963 de
yapılacak servet beyanlarına şamil olmadığından, bu kerre servet beyanında
bulunmıyacaklar arasına katılan yukarıda yazılı kimselerin de 1962 takvim yılı
gelir beyannameleriyle birlikte servet beyannamelerini de düzenleyip vermeleri
iktiza eder.
Bu esaslara göre işlem yapılması
rica olunur.
............Vergi Dairesi
Müdürlüğü
............ inci Noterliği
177 SAYILI KANUNUN 1 VE 2 NCİ
MADDELERİ UYARINCA İADE EDİLECEK SERVET BEYANNAMELERİNE AİT TUTANAK
|

|
Soyadı
|
|

|
|
Servet
Beyannamesini iade eden mükellefin
|
Adı
|
|

|
|

|
Hesap
Numarası
|
|

|
|

|

|

|

|
|

|

|

|

|
|

|

|

|

|
|

|
İkametgâh
adresi
|
|

|
|

|
İşyeri
|
|

|
|
İade edilen Servet
beyannamesinin
|
Vergi
Dairesi
|
|

|
|

|

|

|

|
|

|

|

|

|
|

|
Yılı
|
|

|
|

|
Vergi
Dairesine
|
|

|
|

|
Verdiği
tarih
|
|

|
|

|
Kayıt sıra
No.su
|
|

|
|

|

|

|

|
|

|

|

|

|
Beyannameyi
teslim alan mükellefin imzası |

|

|
Teslim eden
memurun adı ve soyadı ve imzası |