RİSK YÖNETİMİ / DENETİMİ-1

M.Haşim ALTINÖZLÜ

SMMM

haltinozlu@etigrup.com.tr

Günümüzde işletme yönetiminin kurumsal faaliyetlere bakışında temel iki konseptin etkili olduğu gözlemlenmektedir. Bunlar, kurumsal bütünlük konsepti ve genişleyen pazar konseptidir. Bu iki faktörün ilki içe dönük bir yapılanmayı /değişimi, diğeri de dışa dönük bir yapılanmayı / değişmeyi simgelemektedir. İçe dönük yapılanma ve değişimin iki temel nedeni/gereği vardır. Bunlar; şirket içi faaliyetlerin etkinlik, verimlilik prensipleri doğrultusunda yeniden yapılandırılması, diğeri de bu faaliyetler ile genişleyen pazar dinamiklerine hızlı ve etkili adaptasyon ihtiyacıdır.

Şirketlerin tüm yaşamsal faaliyetleri günümüzde ciddi tehditler altındadır. Bu tehditlerin entegre bir risk yönetim modeli ile tüm faaliyetlere pek çok farklı açıdan bakılması, tüm içsel ve dışsal risklerin bütünsel bir yaklaşımla ele alınması gerekmektedir.

Şirketlerin Bütünsel Risk Yönetimine ihtiyaçları şu nedenlerle zorunludur.

- Klasik organizasyonlar ihtiyaçlara cevap veremez hale gelmiştir.

- Büyük ve karmaşık hale gelen organizasyonlar farklı risklerle karşı karşıyadır.

- Pazar genişlemiş ve risk algılama modellerimiz buna paralel olarak gelişmek durumunda kalmıştır.

- Ekonomik platformda rol alan aktörlerin beklentileri farklılaşmış, bu beklentiler ve olası riskler konusuna ilgi artmıştır.

- Klasik kontrol gözetim yöntemleri, risk yönetiminde yetersiz kalmıştır.

- Piyasa marjları daralmış, geçmişte ihmal edilebilen belirsizliklerin belirli hale dönüştürülmesi hayati öneme haiz olmuştur.

Şirketler bazında risklerin belirlenmesi, değerlendirilmesi, kontrol, gözetim ve raporlamaların düzenli olarak gerçekleştirilmesi bütünsel risk yaklaşımının hayata geçirilmesi ile başarı kazanacaktır. Bu nedenle,

- Üst kademe / patronlar ‘ın aktif desteği alınmalı ve bu konuda ikna edilmelidirler.

- Risk yönetiminden başlıca sorumlu bir ekip/birim oluşturulmalıdır.

- Bilinen ve bilinmeyen tüm risklerin profilleri, envanteri arttırılmalıdır.

- Riskler sınıflandırılmalı ve bu sınıflandırma risklerin etkileri, hedefler ve faaliyetlere etkileri açısından yapılmalıdır.

- Tüm riskleri bütünsel ve sistematik bir biçimde ölçecek veriler ortaya konmalı, modeller geliştirilmelidir.

- Veriler arasındaki ilişkiler analiz edilmeli ve anlamlı bilgiler haline dönüştürülmelidir.

Bu yaklaşım çerçevesinde genel kabul görmüş risklerin 3 ana maddede sınıflandırıldığı görülmektedir.

- Kredi / müşteri riski

- Piyasa / Pazar riski

- Operasyonel riskler

Bu riskler hakkında detaylı analizlere ve sektörel yaklaşımlara daha sonraki yazılarımızda devam edilecektir.