LİMİTED ŞİRKET ORTAKLARININ AMME ALACAKLARINA KARŞI SORUMLULUĞU  

 

05 Ağustos 2003

HİKMET KABUK

YMM

 

Limited şirketler TTK’nun 503’cü maddesinde "İki veya daha fazla gerçek ve tüzel kişi tarafından bir ticaret ünvanı altında kurulup, ortaklarının sorumluluğu koymayı tahhüt ettikleri sermaye ile sınırlı ve esas sermayesi belli olan sermaye şirketleridir." Bu tanımlamaya göre limited şirketlerde ortaklar koymayı tahhüt ettikleri sermaye tutarı kadar sorumludurlar. Ortaklar sermaye tahhütlerini yerine getirmişlerse şirketin  borçlarından  sorumlu değildirler. Şirketin iflas etmesi halindede sorumlulukları olmaz.

 

Ancak 6183 sayılı Amme Alacaklarının Tahsili Usulü hakkında kanun 35’ci maddesi ile vergi , resim, harçlar, vergi cezaları, vergi gecikme zamları, vergi gecikme faizleri vb kamu alacaklarının tahsili için ortakların sorumluluğu genişletilmiştir. AATHK’nun 35’ci maddesi ""limited şirket ortakları, şirketten tahsil imkanı bulunmayan amme alacağından sermaye hisseleri oranında doğrudan doğruya sorumlu olurlar ve bu kanun hükümlerine göre takibe tabi  tutulurlar" şeklindedir. Bu madde ile limited şirketlerin yetkili müdür olmayan ortakları şirketten tahsil imkanı bulunmayan amme alacaklarından sermaye hisseleri oranında doğrudan doğruya sorumlu olacaklardır. Bu madde gereğince limited şirket ortakları hakkında takibe geçilebilmesi  için  6183 sayılı kanunun 54  ve müteakip maddelerine göre şirket hakkında yapılan takip muameleleri sonucunda amme alacağının şirketten tahsil imkanının bulunmaması gerekmektedir.

 

AATÜHK’ nun  405 seri no'lu Tahsilat Genel Tebliğine göre amme alacağının şirketten tahsil imkanının kalmaması halleri şunlardır:

 

- Şirketin haczedilen mal varlığının, 6183 sayılı kanun hükümlerine göre yapılan değerleme sonucu , tespit edilen  değerlerinin amme alacağını karşılamaması veya satış yapılmasına rağmen  amme alacağının tamamen tahsil edilmemiş olması,

 

- Şirketin haczi kabil herhangi bir mal varlığının bulunmaması,

 

- Şirketin  iflasının istenmiş veya iflasının açılmış olması hallerinde amme alacağının iflas yoluyla takip sonucunda  da tahsil edilemeyeceği kanaatinin oluşması,

 

- Borçlu şirketin yapılan araştırmalara rağmen bulunamaması ,

 

gibi şartların varlığı alacaklı tahsil dairesince saptanacaktır.

 

Yukarıda sayılan hallerde limited şirketten tahsil imkanı bulunmayan amme alacaklarını ödemek mecburiyetinde olan ortaklar, 6183 sayılı kanunun 3’üncü maddesi uyarınca amme borçlusu olup, bu kanun hükümlerine göre takip edilirler.

 

Buna göre limited şirket ortakları hakkında yapılacak takipte aşağıda yazılı hususlara uyulmasıgerekir.

 

- Öncelikle şirketten tahsil imkanı bulunmayan amme alacağının ait olduğu dönemde ve ödeme zamanında şirket ortaklarının kimler olduğu ve bu ortakların sermeye hisse oranları, şirket ana sözleşmesi, ana sözleşme değişikliği  veya pay defterindeki kayıtlardan tespit edilecektir,

 

- Her bir ortağın sermaye hisse oranlarına göre takip konusu olan amme alacağından sorumlu olduğu miktar belirlenecektir,

 

- Takip konusu  amme alacağının ait olduğu dönemde  ve ödeme zamanında pay devri nedeniyle farklı kişilerin ortak olması halinde, bu kişiler hakkında müşterek ve müteselsil sorumluluk esasına göre  takip yapılacaktır.

 

- Ortaklar hakkında takip muamelesine 6183 sayılı kanunun 55’nci maddesine göre tanzim edilecek ödeme emri tebliği suretiyle başlanılacaktır.

 

Öte yandan Türk Ticaret Kanunun (TTK)  540’ncı  maddesinde aksi kararlaştırılmış olmadıkça ortakların hep birlikte müdür sıfatıyla şirket işlerini idareye ve şirketi  temsile mezun ve mecbur oldukları hükme bağlanmıştır. Böyle bir durumda ortakların sorumluluğu sermeye hisseleri oranında olmaz. Ortakların tamamı kanuni temsilci sıfatına haiz olacaklarından haklarında takip amme alacağının tamamından müşterek ve müteselsil sorululuk esasına göre yapılır. Diğer taraftan 6183 sayılı kanunun amme alacaklarının korunması başlıklı ikinci bölümde yer alan teminat isteme , ihtiyati haciz, ihtiyati tahakkuk ve diğer koruma hükümleri yeterli şartların varlığı halinde ortaklar hakkındada uygulanır.

 

Bu hükümler gereği limited şirketlerin ödenmeyen amme borçlarından ortaklar sermayeleri oranında şahsi mal varlıklarıyla sorumludurlar. Limited şirketin yetkili müdür atamaması halinde her ortak tüm amme borçlarından müşterek ve müteselsil olarak sorumludur.