4811 SAYILI VERGİ BARIŞI KANUNU HÜKÜMLERİNE GÖRE  PASİFTE AÇILAN KARŞILIK HESAPLARININ  ENFLASYON DÜZELTMESİ KARŞISINDAKİ DURUMU     

Sitemizi Tavsiye Etmek İster misiniz?

4811 SAYILI VERGİ BARIŞI KANUNU HÜKÜMLERİNE GÖRE  PASİFTE AÇILAN KARŞILIK HESAPLARININ  ENFLASYON DÜZELTMESİ KARŞISINDAKİ DURUMU

Bilindiği üzere, 27.02.2003 tarih ve 25033 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanarak yürürlüğe giren  4811 sayılı Vergi Barışı Kanunu'nun,

     * 11 inci maddesi hükmü ile, gelir ve kurumlar vergisi mükelleflerinin (adi, kollektif ve komandit şirketler dahil) işletmelerinde mevcut olduğu halde kayıtlarında yer almayan emtia, makine, teçhizat ve demirbaşları ile kayıtlarında düşük değerle yer alan makine, teçhizat ve demirbaşlarını kendilerince veya bağlı oldukları meslek kuruluşunca tespit edilecek rayiç bedel ile yasal kayıtlarına intikal ettirmek suretiyle,   

      * 13. maddesi hükmü ile de,  gelir ve kurumlar vergisi mükelleflerinin (adi, kollektif ve adi komandit şirketler dahil); esas faaliyetleri ile ilgili olarak 31.12.2002 tarihi itibariyle işletmelerinde mevcut olup, kayıtlarında yer alan kıymetli maden (altın, platin ve gümüş) ve kıymetli taşlar (elmas, pırlanta, yakut, zümrüt, topaz, safir, zebercet ve inci) ile bunlardan yapılmış ziynet eşyasını aynı tarih itibariyle borsa rayici, borsa rayici olmayanlarda emsal bedeli ile değerlemek suretiyle hesaplayacakları değerleme farklarını, ilgili malların maliyet bedellerine ilavesi suretiyle,

kayıtlarını, fiili duruma uygun hale getirmelerine imkân sağlanmıştır.

Bu Kanun hükmünce yapılan işlemlerin kayıtlara intikali ile ilgili olarak, bilanço esasına göre defter tutan mükelleflerin, 11 inci  madde hükümleri uyarınca aktiflerine intikal ettirdikleri emtia için ayrı,   makine, teçhizat ve demirbaşlar için ayrı olmak üzere pasifte özel karşılık hesabı açacakları, 13 üncü  madde hükümleri uyarınca değerleme yapan, bilanço esasına göre defter tutan mükelleflerinin de, değerledikleri emtiaya ilişkin değerleme farkları karşılığında, pasifte özel bir karşılık hesabı açacakları hükmüne yer verilmiştir.

5024 Sayılı Kanunla değiştirilen 213 sayılı Vergi Usul Kanunu’nun Mükerrer 298 inci maddesinin 2 inci bendi c şıkkında, “ Enflasyon düzeltmesi; Parasal olmayan kıymetlerin enflasyon düzeltmesinde dikkate alınacak tutarlarının düzeltme katsayısı ile çarpılması suretiyle, malî tablonun ait olduğu tarihteki satın alma gücü cinsinden hesaplanmasını, ifade eder “ şeklinde tanımlanmıştır.

Buna göre enflasyon muhasebesi, mali tablolarda yer alan kıymetlerin TL/YTL değerlerinin, mali tablonun ait olduğu tarihteki değerine yükseltilmesi işlemidir. Düzeltme işlemi, parasal olmayan kıymetlerin enflasyon düzeltmesinde dikkate alınacak tutarlarının, düzeltme katsayıları ile çarpılması suretiyle gerçekleştirilecektir.

Enflasyon düzeltmesinde, enflasyon düzeltmesi şartlarının oluşması halinde yapılacak sürekli düzeltme işlemlerine ilişkin esaslar, VUK mükerrer 298 inci maddesinde, şartların oluşup oluşmadığına bakılmaksızın bir defaya mahsus olmak üzere yapılacak, geçiş dönemine ilişkin 31.12.2003 tarihli bilançonun düzeltme işlemlerini ilgilendiren esaslar ise, VUK geçici 25 inci maddesinde düzenlenmiştir.

4811 Sayılı Kanun’un 11 ve 13 üncü maddelerine istinaden pasifte açılan karşılık hesapları, yine aynı madde hükümlerine göre,  sermayenin bir unsuru olarak kabul edilmiştir.

28.02.2004 Tarih ve 25387 sayılı resmi Gazete yayımlanan 328 Sıra No.lu Vergi Usul Kanunu Genel Tebliği’nin “ Parasal Olmayan Kıymetler “ başlıklı V inci  bölümünde;

 “Aksine hüküm olmamak şartıyla bu tebliğ uygulamasında öz sermaye kalemleri “parasal olmayan kıymet” olarak addolunacaktır. “ İfadesi yer almaktadır.

   4811 sayılı Kanun’un 11 ve 13 üncü maddeleri hükümlerine göre ayrılan karşılık  hesapları (fonlar)  ile ilgili, enflasyon düzeltmesine ilişkin düzenlemelerde aksine bir hüküm bulunmamaktadır. Bu itibarla  4811 sayılı Vergi Barışı Kanunu hükümlerine göre pasifte ayrılan karşılık hesaplarının (fonlar), öz sermaye unsuru olarak enflasyon düzeltmesine tabi tutulması gerekmektedir.