İTHALATÇI BİRLİKLERİNİN KURULUŞU, İŞLEYİŞİ, ÇALIŞMA SAHALARI, ORGANLARI, ÜYELERİNİN HAK VE GÖREVLERİNE DAİR KARAR   

   İTHALATÇI BİRLİKLERİNİN KURULUŞU, İŞLEYİŞİ, ÇALIŞMA SAHALARI, ORGANLARI, ÜYELERİNİN HAK VE GÖREVLERİNE DAİR KARARDA DEĞİŞİKLİK YAPILMASINA İLİŞKİN KARAR   

   İTHALATÇI BİRLİKLERİNİN KURULUŞU, İŞLEYİŞİ, ÇALIŞMA SAHALARI, ORGANLARI, ÜYELERİNİN HAK VE GÖREVLERİNE DAİR KARARDA DEĞİŞİKLİK YAPILMASINA İLİŞKİN KARAR   

 

5 Ocak 2002 Tarihli Resmi Gazete

Sayı: 24631

Karar Sayısı: 2001/3399

BİRİNCİ BÖLÜM

Amaç ve Tanımlar

Amaç

Madde 1- Bu Karar’ın amacı; ithalatın milletlerarası antlaşmalar çerçevesinde ülke ekonomisi yararına düzenlenmesini teminen, ithal mallarının dünya fiyatları ve kalitesinde, süreklilik içerisinde ve kaynağından temin edilmek suretiyle, ekonomide rekabet gücünün artırılmasına yönelik olarak çalışmalar yapmak, uygulamayı yürütmek ve bu faaliyetleri izlemek, ithalatçılar arasında işbirliğini sağlamak ve aynı konuda faaliyet gösteren yerli veya yabancı kuruluşlarla ortak çalışmalarda bulunmak amacıyla, özel bütçelere sahip İthalatçı Birliklerinin kuruluş, işleyiş ve görevlerine dair usul ve esasları düzenlemektir.

 Tanımlar

Madde 2- Bu Kararın uygulanmasında; 

a) Bakanlık : Dış Ticaret Müsteşarlığının bağlı olduğu Devlet Bakanlığını

b) Müsteşarlık : Dış Ticaret Müsteşarlığını

c) Birlik : İthalatçı Birliğini 

ifade eder.

 

İKİNCİ BÖLÜM

Birliğin Kuruluşu, Görevleri ve Üyelik

 

Kuruluş

Madde 3- Birlikler, Ek-1’de yer alan sektörlerde, aynı sektörde faaliyet gösteren 50 ithalatçının başvurusu üzerine Müsteşarlığın teklifi ve Bakanlık onayı ile kurulur. Ancak, bir sektörde birden fazla Birlik kurulamaz. Birlikler, kuruluşuna dair tebliğin Resmi Gazete’de yayımlanmasını müteakiben tüzel kişilik kazanarak faaliyete geçer. 

Görev

Madde 4- Birliklerin görevleri şunlardır: 

a) Sanayinin ihtiyacı olan ithal mallarının süreklilik içerisinde dünya fiyatları ve kalitesinde temin edilmesine yönelik bilgi toplamak, piyasa araştırması yapmak, bunları değerlendirmek, ilgililere rapor etmek,

b) Yurt içinde hizmet birimleri kurmak, uluslararası kuruluşlar ve dünya ticaretindeki gelişmeler hakkında üyelerini bilgilendirmek,

c) Üyeleri için danışma birimleri oluşturmak ve Birlik faaliyet alanına giren konularda araştırmalar yapmak veya yaptırmak,

d) Çevre, tüketici hakları ve taşımacılık gibi konularda çalışmalar yapmak,

e) İlgili kuruluşlar nezdinde üyelerini temsil etmek ve temaslarda bulunmak,

f) İthalatçılara bilgi yardım hattı oluşturmak ve bu çerçevede dış ticaret mevzuatına ilişkin konularda üyelerine bilgi vermek ve diğer muhtemel gelişmelerden üyelerini haberdar etmek,

g) Küçük ve orta boy işletmelere mevzuat ve bilgi desteği vermek,

h) Yurt içi ve uluslararası toplantı, seminer ve fuar düzenlemek,

ı) İthalat rehberleri, kataloglar ve süreli yayınlar hazırlamak ve yayımlamak,

i) Hizmet verecek taşınır ve taşınmaz mal almak, yaptırmak, satmak, kiralamak, rehin ve ipotek işlemleri tesis etmek ve bunlarla ilgili işleri yerine getirmek, amacı çerçevesinde, şirket, laboratuvar, test, muayene ve belgelendirme kuruluşu, vakıf, büro, tesis ve işletme kurmak,

j) Müsteşarlıkça verilecek diğer görevleri yapmak. 

Üye olma

Madde 5- İthalatçıların ithal ettikleri maddelerle ilgili Birliğe üye olmaları zorunludur. Gümrük idarelerince, gümrük beyannamelerinin tescilinde ilgili Birliğin onayı aranır. 

Organlar

Madde 6- Birliğin organları şunlardır: 

a) Genel Kurul,

b) Yönetim Kurulu,

c) Denetim Kurulu,

d) Genel Sekreterlik.

Genel Kurul

Madde 7- Genel Kurul; bu Kurulun toplantı tarihinden en az üç ay önce bu Karar’ın 5 inci maddesi hükümlerine göre üye olan Birlik üyelerinden teşekkül eder. 

Her üye kendi adına ve Genel Sekreterliğe ibraz edilen temsil belgesine dayanarak yalnızca bir başka üye adına vekaleten oy kullanabilir. 

Birliğe üye tüzel kişiler adına oy kullanacak gerçek kişilerin, bu tüzel kişileri temsil etme yetkisine sahip olduklarını ilgili mevzuat çerçevesinde belgelendirmeleri gerekir. 

Üyeler, şahıslarını veya firmalarını doğrudan ilgilendiren bir hususun müzakeresinde oy kullanamazlar. 

Olağan Genel Kurul, her yılın ilk dört ayı içinde, Yönetim Kurulunun çağrısı üzerine toplanır. Bu çağrı yılın ilk dört ayı içinde yapılmadığı takdirde Genel Sekreter söz konusu çağrıyı yapar. 

Genel Kurul, olağanüstü toplantıya, Yönetim Kurulu, Müsteşarlık veya Birlik üyelerinin en az üçte birinin yazılı isteği ile çağrılabilir. 

Genel Kurul toplantılarına davet, birinci fıkra hükmünde belirtilen üyelere, taahhütlü mektup gönderilerek ve gazetelerde ilan edilerek yapılır. Davet mektubunun, toplantı gününden en az onbeş gün önce gönderilmesi ve Yönetim Kurulunca belirlenen gündemin bildirilmesi şarttır. 

Genel Kurul toplantıları, üye tam sayısının yarısından fazlasının hazır bulunması ile yapılır. İlk toplantıda çoğunluk sağlanamadığı takdirde müteakip toplantıda çoğunluk aranmaz. Ancak Yönetim ve Denetim Kurulu asil ve yedek üye sayısı ile Divan Heyeti toplamı olan yirmibeş üyeden az sayıda üye ile toplantı yapılamaz. Genel Kurul kararları oy çokluğu ile alınır. 

Seçimler ile üyelikten çıkarmaya ait görüşmeler ve Genel Kurulun gerekli gördüğü konulara ait oylamalar gizli oy ile yapılır. 

Genel Kurul toplantılarına Müsteşarlıkça bir veya daha fazla temsilci tayin edilir. Temsilci Genel Kurul toplantısının bu Karar ve ilgili mevzuat hükümlerine göre yürütülmesinden Divan Heyeti ile birlikte sorumludur. 

Genel Kurul, üyeleri arasından seçilecek bir Divan Başkanı ve iki katipten oluşan Divan Heyeti tarafından idare edilir. Yönetim Kurulu asil üyeleri Divan Heyetine seçilemezler. Genel Kurul tutanakları, Divan Heyeti ve Müsteşarlık temsilcisi tarafından imzalanır. 

Genel Kurulun görevleri

Madde 8- Genel Kurulun görevleri şunlardır: 

a) Birliğin çalışma programını tespit etmek,

b) Yönetim Kurulu ve Denetim Kurulu üyeleri ile yedek üyelerini seçmek veya değiştirmek,

c) Yönetim Kurulu veya üyeler tarafından usulüne göre gündeme ilave edilecek hususlar hakkında görüşmelerde bulunmak, karar vermek,

d) Yönetim Kuruluna gerektiği hallerde ilave görev ve yetki vermek,

e) Yönetim Kurulunca hazırlanan faaliyet raporunu, hesapları, bütçeyi müzakere ederek kabul veya reddetmek, Yönetim Kurulunu ibra etmek veya reddetmek. 

Yönetim Kurulu

Madde 9- Yönetim Kurulu, Genel Kurul tarafından Birlik üyeleri arasından iki yıl için seçilen dokuz asil üye ile Genel Sekreter, Genel Sekreterin yokluğunda ise kendisine vekalet eden yardımcısından oluşur. Genel Kurul ayrıca dokuz yedek üye de seçer. Genel Sekreter veya vekilinin oy hakkı vardır. 

Yönetim Kuruluna üye seçilebilmek için, son üç yıl içinde Birlik faaliyet alanına giren maddelerden ithalat yapmış olmak şartı aranır. 

Yönetim Kurulu üyeleri içlerinden bir başkan ve bir başkan vekili seçerler. Yönetim Kurulu’na, başkan veya başkan vekili başkanlık eder. Bir ithalatçı birden fazla Birliğin başkan veya başkan vekili olamaz. Yönetim Kurulu Başkanları, 2 yıl için seçilir. Aynı kişi, Yönetim Kurulu başkanlığına 2 dönemden fazla seçilemez. 

Yönetim Kurulu, ayda en az bir kez toplanır. Yönetim Kurulu Başkanı veya Genel Sekreter gerekli gördüğü hallerde Yönetim Kurulunu toplantıya çağırabilir. 

Birliği, Yönetim Kurulu Başkanı veya Başkan Vekili temsil eder. Ancak, Yönetim Kurulu temsil yetkisini Genel Sekretere de verebilir. 

Yönetim Kurulu en az beş kişi ile toplanır. Toplantılarda kararlar çoğunlukla alınır. Oyların eşit olması halinde Başkanın oyu çift oy sayılır. 

Geçerli bir mazereti bulunmadan ardarda üç defa toplantıya katılmayan üye Yönetim Kurulundan istifa etmiş sayılır. 

Yönetim Kurulu başkan ve üyelerinin temsil ettikleri şirketin merkezinin Birlik merkezinin dışında bir ilde bulunması halinde, sadece Yönetim Kurulu toplantılarına katılan üyelerin yol ve konaklama masrafları karşılanır. Birlik Yönetim Kurulu üyelerine bunun dışında herhangi bir ödeme yapılamaz. 

Yönetim Kuruluna seçilemeyecek olanlar

Madde 10- Taksirli suçlar hariç olmak üzere, ağır hapis veya altı aydan fazla hapis veya affa uğramış olsalar bile Devletin şahsiyetine karşı işlenen suçlarla, zimmet, ihtilas, irtikap, rüşvet, hırsızlık, dolandırıcılık, sahtecilik, inancı kötüye kullanma, dolanlı iflas gibi yüz kızartıcı veya şeref ve haysiyeti kırıcı suçlardan veya kaçakçılık, resmi ihale ve alım satımlara fesat karıştırma, devlet sırlarını açığa vurma suçlarından dolayı hürriyeti bağlayıcı cezadan hüküm giymiş bulunanlar Yönetim Kuruluna seçilemezler. 

Seçilmiş olsalar dahi yukarıdaki fıkra kapsamına giren suçlardan hükümlü bulunduğu tespit edilenlerin üyelikleri kendiliğinden düşer. Seçilen üyeler, Yönetim Kuruluna seçilmelerine engel bir durumları olmadığını belgelemekle yükümlüdür. 

Yönetim Kurulu asil üyeliğinin boşalması halinde yerine ilk sıradaki yedek üye geçer. Yönetim Kurulu asil ve yedek üyelerinin toplam sayısı dokuzun altına düştüğü takdirde üyelerin tamamı için yeniden seçim yapılır. Seçime kadar Birlik işleri Genel Sekreter tarafından yürütülür. 

Yönetim Kurulunun görevleri

Madde 11- Yönetim Kurulunun görevleri şunlardır: 

a) Birlik işlerinin yürütülmesi ile ilgili kararlar almak,

b) Birliğin çalışma programını uygulamak,

c) Genel Kurula sunulmak üzere teklifleri, raporları, bütçeyi ve hesapları hazırlamak,

d) Olağan ve olağanüstü Genel Kurul toplantılarının gündemini belirlemek, üyeleri bu Karar hükümleri dahilinde toplantıya çağırmak ve toplantıyı yapmak,

e) Birlik görevleri ile ilgili olarak Genel Kurulca kararlaştırılan işleri yürütmek,

f) Personel Yönetmeliği çerçevesinde kadroyu tespit etmek. 

Genel Sekreterlik ve Birlik personeli

Madde 12- Genel Sekreterlik Yönetim Kurulunun teklifi ve Müsteşarlık onayı ile atanacak bir Genel Sekreter, sayısı üçten çok olmamak üzere Genel Sekreterin teklifi ve Müsteşarlık onayı ile atanacak Genel Sekreter yardımcıları ve Birlik personelinden oluşur. 

Genel Sekreter ve Genel Sekreter Yardımcılığı görevine atanabilmek için 4 yıl eğitim veren fakülte ve yüksek okullardan veya bunlara denkliği Yükseköğretim Kurulu tarafından onaylanmış yabancı fakülte veya yüksek okullardan mezun olmak şartı aranır. Genel Sekreter olarak atanabilmek için, uluslararası ticaret konuları ile ilgili kamu kurum ve kuruluşlarında en az 10 yıl, Genel Sekreter Yardımcılığına atanabilmek için ise, bu kurum ve kuruluşlarda en az 5 yıl çalışmış olmak gerekir. Genel Sekreter ve Genel Sekreter Yardımcıları atandıkları şekle uygun olarak görevden alınırlar. 

Genel Sekreter, Birlik işlerinin ve personelin sevk ve idaresiyle görevli ve yetkili en üst amirdir. 

Birlik personelinin atama ve özlük haklarına ilişkin düzenlemeler personel yönetmeliğinde gösterilir. Birlik personeli doğrudan Genel Sekretere bağlıdır. 

Genel Sekreterin görevleri

Madde 13- Genel Sekreterin görevleri şunlardır: 

a) Bu Karar ve ilgili mevzuat çerçevesinde verilecek talimatların ve alınan kararların uygulanmasını sağlamak,

b) Müsteşarlıkla Birlik arasında koordinasyonu sağlamak,

c) Gerekli gördüğünde Yönetim Kurulunu ve Denetim Kurulunu, 7 nci maddede belirtilen halde Genel Kurulu toplantıya çağırmak,

d) Başkan veya Başkan Vekili ile birlikte yetkili organların toplantı gündemini hazırlamak ve bu toplantılara katılmak. 

Genel Sekreter bu görevlerin yürütülmesinden Müsteşarlığa karşı sorumludur. 

Denetim Kurulu

Madde 14- Birlik işlerini ve hesaplarını denetlemek amacıyla Birlik üyeleri arasından iki yıl süre ile iki asil ve iki yedek denetçi seçilir. 

Denetim Kurulunun görevi, mevzuat ve Genel Kurul kararı çerçevesinde Birliğin hesap, işlem ve faaliyetlerini devamlı ve düzenli bir şekilde denetleyip altı aylık raporlarla Müsteşarlığa bildirmek ve Genel Kurul için denetim raporları hazırlamaktır. 

Genel Sekreter ve Yönetim Kurulu, denetçilerin isteyecekleri her türlü bilgi ve belgeyi vermekle yükümlüdür. 

İthalatçı Birlikleri İcra Kurulu

Madde 15- Birlik Yönetim Kurulu başkanlarının bir araya gelmesiyle İthalatçı Birlikleri İcra Kurulu oluşur. Bu Kurul düzenli olarak 3 ayda bir birlikler arasında koordinasyonu sağlamak ve ortak karar alınması gereken hususları görüşmek üzere Birlik Yönetim Kurulu başkanlarının çoğunluğunun katılımıyla toplanır. İthalatçı Birlikleri İcra Kurulu’nun ilk toplantısı, tüm Birliklerin Yönetim Kurulu başkanlarının belirlenmesinden sonraki ilk üç ay içinde yapılır. İcra Kurulunun ilk toplantısında iki yıl süreyle görev yapmak üzere kendi aralarından bir Başkan ve bir Başkan Yardımcısı seçilir. Herhangi bir Birlik Yönetim Kurulu Başkanının çağrısı üzerine olağanüstü toplantı yapılır. Birlik Yönetim Kurulu Başkanlığı sona erenlerin, İthalatçı Birlikleri İcra Kurulu Başkanlığı veya Başkan Yardımcılığı kendiliğinden düşer. Kararlar oy çokluğu ile alınır. Oyların eşit olması halinde Başkanın oyu çift oy sayılır. İthalatçı Birlikleri İcra Kurulu’nun sekretarya hizmetleri, Başkanın seçildiği Birlik Genel Sekreterliğince yürütülür. İthalatçı Birlikleri İcra Kurulu toplantısında alınan kararlar Yönetim Kurulları için tavsiye niteliğindedir.

 

ÜÇÜNCÜ BÖLÜM

Genel Hükümler

 

Gelirler

Madde 16 Birliğin hesap dönemi takvim yılıdır. Birliğin gelirleri aşağıda sayılan kalemlerden oluşur. 

a) Giriş aidatı,

b) Yıllık aidat,

c) Nisbi aidat,

d) Hizmet karşılığı alınacak ücretler,

e) Diğer gelirler.

Giriş ve yıllık aidatlar ile nisbi aidatın miktar ve oranları Birlik Genel Kurulu tarafından, hizmet karşılığı alınacak ücretler ile diğer gelirler ise Yönetim Kurulu tarafından belirlenir. Belirlenen bu miktar, oran, ücret ve gelirler Müsteşarlığın onayından sonra yürürlüğe girer. Giriş aidatının alındığı yıl yıllık aidat alınmaz. 

Mevcut ve kurulacak Birlikleri desteklemek, Birlikler arası hizmet standardını sağlamak, hizmeti geliştirmek, ortak hizmet verecek taşınmaz mal almak, yaptırmak ve kiralamak ve bunların giderlerini karşılamak, ithalata dönük faaliyetlerde ortak hizmet verecek büro, vakıf, şirket, tesis ve işletmeler kurmak, kurulmuş olanlara iştirak etmek, Birlikler ile Müsteşarlık arasında bilgi akımı ve haberleşmeyi kolaylaştırıcı tedbirler almak, ortak yayın, araştırma, tanıtım ve eğitim faaliyetlerinde bulunmak gibi amaçların gerçekleştirilebilmesine yönelik tasarruflar dolayısıyla gerekebilecek hizmet ve idari giderler yanında, temsil ve ağırlama giderlerinin karşılanabilmesini teminen Birliklerin hesap yılı sonunda ortaya çıkan yedek akçelerden Müsteşarlığın belirleyeceği miktar ve nispetlerde yapılacak kesintilerden oluşmak üzere Müsteşarlık nezdinde Birliklerarası Ortak Fon oluşturulur. 

Birlik üyeleri, mali yükümlülüklerini süresi içerisinde yerine getirmek zorundadırlar. Yönetmelik hükümleri gereğince yapılan uyarıya rağmen yükümlülüklerini yerine getirmeyenlerin üyelikleri sona erer. 

Denetim

Madde 17- Birlikler, Müsteşarlığın mali ve idari denetimine tabidir. 

Fesih

Madde 18- Birlik, gerekli görülmesi halinde Müsteşarlığın teklifi üzerine Bakanlık Onayı ile feshedilebilir. Feshedilmiş Birliğin mal varlığı ve faaliyetleri Müsteşarlıkça tespit olunacak diğer Birliklere aktarılır. 

İstisnalar

Madde 19- İthalat Rejimi Kararı, Yatırımlarda Devlet Yardımları ve Yatırımları Teşvik Fonu Hakkında Karar, Dahilde ve Hariçte İşleme Rejimi kararları kapsamı dışında yapılan ithalata, bu Karar hükümleri uygulanmaz. 

Yetki

Madde 20- Bu Karar’da yer alan hususlara ilişkin tebliğler çıkarmaya, Kararda belirtilen izinleri ve talimatları vermeye, özel ve zorunlu durumları inceleyip sonuçlandırmaya ve gerekli önlemleri almaya, Birlik Yönetim Kurulunun teklifi ile irtibat büroları açtırmaya Müsteşarlık yetkilidir. 

Bu Karar’da yer alan hususlara ilişkin yönetmelikler Müsteşarlığın bağlı olduğu Bakanlıkça yürürlüğe konulur. 

Geçici Madde 1- Birlik organlarının teşekkülüne kadar sekretarya hizmetleri Müsteşarlık tarafından tespit edilecek ilgili İhracatçı Birliği/Birlikleri tarafından yürütülür. 

Geçici Madde 2- Kuruluş Genel Kurul toplantısı, Birliğin kurulup faaliyete geçmesinden itibaren üç ay içinde Müsteşarlığın çağrısı ile yapılır. Kuruluş Genel Kurulu, toplanmasından önce bu Karar’ın 5 inci maddesi hükümlerine göre üye olan Birlik üyelerinden teşekkül eder. Kuruluş Genel Kurul Toplantısı gündemi Müsteşarlık tarafından hazırlanır. 

Geçici Madde 3- Birlik organlarının teşekkülüne kadar 16 ncı maddede belirtilen Birlik gelirlerinin miktar ve oranları Müsteşarlıkça tespit edilir. 

Yürürlük

Madde 21- Bu Karar’ın 5 inci maddesi hükmü bu Karar’ın yayımından 6 ay sonra, diğer hükümleri ise yayımı tarihinde yürürlüğe girer. 

Yürütme

Madde 22- Bu Kararı Dış Ticaret Müsteşarlığı’nın bağlı olduğu Devlet Bakanı yürütür.

EK-1

1- Tarım, İşlenmiş Tarım ve Orman Ürünleri Sektörü

2- Maden, Metal ve Metallerden Eşya Sektörü

3- Tekstil ve Konfeksiyon Ürünleri Sektörü

4- Kimya Sanayi ve Buna Bağlı Sanayi Ürünleri Sektörü

5- Makine Sektörü

6- Nakil Vasıtaları Sektörü

7- Elektrik ve Elektronik Eşya Sektörü