|
18 Kasım 2005
Talha APAK
Yeminli Mali Müşavir
Galatasaray Üniversitesi Öğretim Görevlisi
t.apak@ttnet.net.tr
t.apak@superonline.com
YAPIM İŞLERİNDE TEVKİFAT UYGULAMASI SONUCU İADESİ
GEREKEN KDV’NIN NAKDEN İADESİ YMM RAPORU İLE ALINABİLMEKTEDİR
I.GİRİŞ
KDVK ‘nun 9’uncu maddesinde;
gerekli görülen hallerde vergi alacağının emniyet altına alınması amacıyla
vergiye tabi işlemlere taraf olanları verginin ödenmesinden sorumlu tutma
konusunda Maliye Bakanlığı’na yetki verilmiştir. Bakanlık, bu yetkiye istinaden
bu güne kadar değişik mal ve hizmet gurupları için bir dizi düzenleme yapmış
bulunmaktadır. [1]
Bazı kamu kurum ve
kuruluşlarına verilen bazı hizmetler karşılığı KDV tevkifatı uygulamasına
ilişkin olmak üzere sırasıyle; 89 Seri No.lu, 91 Seri No.lu, 95 Seri
No.lu ve 96 Seri No.lu KDV Genel
Tebliğleri ile getirilen düzenlemelerin uygulanması ve uygulama sırasında
oluşan bir kısım belirsizliklerin ve tereddütlerin giderilmesi amaçlanmış
bulunmaktadır.
Bu yazımızda, yapım işleri ile bu işlere ilişkin
mühendislik-mimarlık ve etüt-proje hizmetleri karşılığında KDV tevkifat
uygulaması sonucu iadesi gereken KDV
‘nin YMM raporu ile nakden iadesi konusu ele alınacaktır.
II. İADENİN YMM RAPORU KARŞILIĞINDA YERİNE GETİRİLMESİ
03.07.2005 tarih, 25864 sayılı
Resmi Gazete’de yayımlanan 95 seri
no.lu KDV Genel Tebliği ile teminatsız ve incelemesiz mahsuben iade sınırı 1.000 YTL olarak belirlenmiş olup,
sadece yapım işlerine ait Katma Değer
Vergisi tevkifatından doğan mahsuben iade taleplerinin bu tebliğin Resmi
Gazete’de yayımını izleyen ay başından (01.08.2005) geçerli olmak üzere Yeminli Mali Müşavir Tasdik Raporu
karşılığında yerine getirilmesi uygun görülmüştür. [2]
Yeminli mali müşavir tasdik raporu ile mahsuben
iadenin, 86 seri no.lu Katma
Değer Vergisi Genel Tebliği’nin (B/3)
numaralı bölümünde belirtilen vergi ve SSK prim borçları (mükellefin
kendisinin, ortaklarının, mal yada hizmet satın aldığı kişilerin vergi
borçlarına, ithalat sırasında uygulanan vergilere, sosyal sigortalar kurumu
prim borçlarına) için geçerli olacağı, Mükellefin
kendi vergi borçları için mahsup talep etmiş olması halinde (1.000 YTL ‘ye
kadar kısım için) teminat ve inceleme raporu yanında yeminli mali müşavir
tasdik raporu da aranılmayacağı açıklanmıştır. [3]
Genel bütçeli idareler dışında kalan ve tevkifat
yapmak zorunda olan diğer kuruluşların tamamı ise tevkif ettikleri vergiyi
vergi sorumlularına ait 2 numaralı
KDV beyannamesi ile beyan ederek kanuni süresi içinde vergi dairesine
yatıracaklardır. Bu kuruluşlardan KDV mükellefiyeti olmayanlar
mükellefiyetlerini tesis ettirecekleridir. Sorumlu sıfatıyla beyanname sadece
işlemin yapıldığı dönemde verilecek bu kuruluşlardan her ay beyanname
istenmeyecektir.
Daha
sonra; 18.11.2005 tarih, 25997 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanan 96 Seri No.lu
KDV Genel Tebliğinde (5.2.) ; yapım işlerinden dolayı nakden iade taleplerinin de yeminli mali müşavir raporu ibraz
edilmek suretiyle yerine getirilmesi uygun görülmüştür. Buna göre, bu Tebliğin
yayımını içine alan vergilendirme döneminde (2005/11) gerçekleşenler de dâhil
olmak üzere yapım işlerinde Tevkifat uygulamasından doğan nakden iade talepleri
ihracat istisnası için öngörülen limitler dahilinde YMM tasdik raporu ile
yerine getirilecektir. Öte yandan bu Tebliğin yayımı tarihinden önceki
dönemlere (2005/09 ve öncesi) ait olup henüz sonuçlandırılmamış nakden iade
talepleri için 95 seri No.lu KDV Genel Tebliğinin (5.3.2)
bölümünün son paragrafındaki açıklamalara (YMM raporu sadece mahsuben iadeyi
kapsamakta) göre işlem yapılacaktır.
Özetle,
yeminli mali müşavir tasdik raporu ile iade; mükellefin ortaklarının, mal ya
da hizmet satın aldığı kişilerin vergi
borçlarına, ithalat sırasında uygulanan vergilere, Sosyal Sigortalar Kurumu
prim borçlarına sınırsız mahsup edilecek, mükellefin kendi borçları için ise
1.000 YTL ye (1.000 YTL dahil) kadar olan kısmı için teminat ve inceleme raporu
ile YMM tasdik raporu aranılmayacak, 1.000 YTL üstündeki mahsuben iade
talepleri yanında, nakden iade talepleri de YMM tasdik raporu karşılığında
yerine getirilecektir.
III.SONUÇ
89 ve 91
seri no.lu KDVK Genel Tebliğleri ile tevkifat kapsamına alınan işlemlerle
ilgili olarak doğan KDV ’nin nakden veya
mahsuben iadesi; “tutarına bakılmaksızın sadece banka teminat mektubu veya inceleme raporu karşılığında yerine
getirilecektir” düzenlemesinden sonra 95
seri no.lu KDV Genel Tebliği ile tevkifat yapacak kuruluşların kapsamı
genişletilmiş, tevkifat oranlarında değişiklik yapılmış, teminatsız ve
incelemesiz mahsuben iade sınırı 1.000
YTL olarak belirlenmiş olup, yalnızca “yapım işlerinden” doğan mahsuben
iade talepleri banka teminat mektubu ve inceleme raporu yanında yeminli mali müşavir tasdik raporu
karşılığında da yerine getirileceği hüküm altına alınmış bulunmaktadır.
91 Seri No.lu KDV Genel Tebliği ile, tevkifat kapsamına alınan
yapım işlerinden doğan nakden iade talepleri, teminat veya vergi inceleme
raporu karşılığında yerine getirilmekte, teminat vergi inceleme raporu ile
çözüleceği düzenlenmekte idi. Maliye Bakanlığı, bazı talepleri dikkate alarak 96 Seri No.lu KDV Genel Tebliği ile,
yapım işlerindeki tevkifat uygulamasından doğan nakden iade taleplerinin de yeminli mali müşavir tasdik raporu
ibraz edilmek suretiyle yerine getirilmesini uygun görmüş bulunmaktadır.
Ancak, mükellef grupları arasında haksızlığa yol
açmaması açısından, kısmi tevkifat uygulaması sonucu doğan KDV iadesinden
sadece “yapım işlerindeki” tevkifat
iadesinin yeminli mali müşavir raporuna bağlanması yerine, tüm “kısmi tevkifat işlemleri” sonucu doğan
mahsuben KDV iadelerinin yeminli mali
müşavir tasdik raporu ile de alınması sağlanmalıdır.
Sonuç ve Değerlendirme;
Vergi sistemimizdeki KDV uygulamaları, genel olarak piyasalarda kabul
görmüş ve kapsama alanı her geçen gün genişlemeye devam etmektedir. KDV’nin
iadesi uygulamasında arzu edilen sonuca henüz ulaşılamamış ancak, 95 ve 96 Seri
No.lu KDV genel tebliğleri ile kısa vadede konulara açıklık getirilmiş ve
sorunlar kısmen giderilmiş bulunmaktadır. Bize göre, KDV’nin nakden veya
mahsuben iadesi arasında fark bulunmamaktadır. Katı kuralların uygulandığı
nakden iadelerde rapor aranılması, mahsuben iadelerde ise (çoğunlukla) rapor
aranılmaması, sistemi sağlıksız hale getirmektedir. Asıl olan, uzun vadede KDV
iade sistemine köklü ve sağlıklı çözüm bulunmasıdır.
DİPNOT VE
KAYNAKLAR
[1] www.alomaliye.com,
Talha APAK-YMM, Bazı Kurum ve
Kuruluşlarına Yapılan Hizmetlerde KDV
Tevkifat Uygulaması ve
Bunun Sonucu Olarak KDV Beyanı İle KDV İade İşlemleri, 14 Aralık 2004
[2] www.alomaliye.com, Talha APAK-YMM, KDV 95 Seri Nolu Tebliğ İle, Özellikle Mahsuben KDV
İadelerinde Usul ve
Esaslar Yeniden Belirlendi, 01 Ağustos 2005
[3] www.alomaliye.com, Talha APAK-YMM, Yapım İşlerinde Tevkifat Uygulaması Sonucu KDV
Beyanı İadesi ve YMM Raporu, 08
Ekim 2005
|