|
Kanun Hükmünde Kar.nin Tarihi
:24/6/1995 No:
556
Yetki Kanununun
Tarihi : 8/6/1995 No:
4113
Yayımlandığı R.G.Tarihi
:27/6/1995 No:
22326
BİRİNCİ
KISIM
BAŞLANGIÇ HÜKÜMLERİ
BİRİNCİ BÖLÜM
Amaç, Kapsam, Tanımlar
ve Korumadan Yararlanacak Kişiler
Amaç ve
kapsam
Madde 1 - Bu Kanun Hükmünde Kararnamenin amacı, bu
Kanun Hükmünde Kararname hükümlerine uygun olarak tescil edilen markaların korunmasını sağlamaktır.
Bu Kanun Hükmünde Kararname, markaların korunmasına
ilişkin esasları, kuralları ve şartları
kapsar.
Tanımlar
Madde 2 - Bu Kanun Hükmünde Kararnamede geçen:
a) "Marka", ortak markalar ve garanti
markaları dahil ticaret markaları veya hizmet markalarını
b) "Paris Sözleşmesi", Sınai Mülkiyetin
Himayesine Mahsus Milletlerarası Bir İttihat İhdas Edilmesine Dair 20 Mart 1883 Tarihli Mukavele
ile Türkiye tarafından onaylanmış değişikliklerini,
c) "Enstitü", 544 sayılı Kanun Hükmünde
Kararname ile kurulan Türk Patent Enstitüsünü.
d) "Marka Vekili", bu Kanun Hükmünde
Kararnamede belirtilen haklarla ilgili konularda, ilgili kişileri Enstitü nezdinde temsil eden, danışmanlık yapan ve haklarının korunması için Enstitü nezdinde gerekli girişimlerde bulunan ve işlemleri yürüten kişileri,
ifade
eder.
Korumadan yararlanacak kişiler
Madde 3 - Bu Kanun Hükmünde Kararnamenin öngördüğü
koruma; Türkiye Cumhuriyeti sınırları içinde ikametgahı olan veya sınai veya ticari faaliyette
bulunan
gerçek veya tüzel kişilerce veya Paris Sözleşmesi yahut Dünya Ticaret Örgütü Kuruluş Anlaşması hükümleri dahilinde başvuru hakkına sahip kişilerce
elde edilir.
Bu Kanun Hükmünde Kararname kapsamına girmemekle beraber,
Türkiye Cumhuriyeti uyruğundaki kişilere kanunen veya fiilen marka koruması tanımış
yabancı devletlerin gerçek veya tüzel kişileri de karşılıklılık ilkesi uyarınca Türkiye'de marka korunmasından aynı şekilde
yararlanır.
Milletlerarası anlaşmaların öncelikle uygulanması
Madde 4 - Türkiye Cumhuriyeti kanunlarına göre yürürlüğe
konulmuş milletlerarası anlaşma hükümlerinin bu Kanun Hükmünde Kararname hükümlerinden
daha elverişli olması halinde, 3 üncü maddede belirtilen kişiler, elverişli hükümlerin uygulanmasını talep etme hakkına
sahiptir.
İKİNCİ BÖLÜM
Markanın İçereceği İşaretler
ve Markanın Elde
Edilmesi
Markanın içereceği işaretler
Madde 5 - Marka, bir teşebbüsün mal veya hizmetlerini bir
başka teşebbüsün mal veya hizmetlerinden ayırt etmeyi sağlaması koşuluyla, kişi adları
dahil,
özellikle sözcükler, şekiller, harfler, sayılar malların biçimi veya
ambalajlarının gibi çizimle görüntülenebilen veya benzer biçimde ifade edilebilen,
baskı
yoluyla yayınlanabilen ve çoğaltılabilen her türlü işaretleri içerir.
(1)
Marka, mal veya ambalajı ile birlikte tescil ettirilebilir.
Bu durumda mal veya ambalajın tescili marka sahibine mal veya ambalaj için inhisari bir
hak sağlamaz.
Marka hakkının elde
edilmesi
Madde 6 - Bu Kanun Hükmünde Kararname ile sağlanan marka
koruması tescil yo-
luyla elde
edilir.
Marka tescilinde red için mutlak
nedenler
Madde 7 - Aşağıda yazılı işaretler marka olarak tescil
edilemez:
a) 5 inci madde kapsamına girmeyen işaretler,
----------------
(1) Bu fıkraya "sayılar" ibaresinden sonra gelmek üzere 3/11/1995
tarih ve 4128 sayılı Kanunun 5 inci maddesiyle "malların biçimi
veya ambalajlarının" iba resi eklenmiş olup, metne işlenmiştir.
b) (Değişik: 3/11/1995 - 4128/5 md.) Aynı veya aynı türdeki
mal veya hizmetle ilgili olarak tescil edilmiş veya daha önce tescil için başvurusu yapılmış bir marka ile aynı veya ayırt edilemeyecek kadar aynı olan
markalar.
c) Ticaret alanında cins, çeşit, vasıf, kalite, miktar,
amaç, değer, coğrafi kaynak belirten veya malların üretildiği, hizmetlerin yapıldığı
zamanı gösteren veya malların ve hizmetlerin diğer karakteristik özelliklerini
belirten işaret ve adlandırmaları münhasıran veya esas unsur olarak içeren
markalar.(1)
d) Ticaret alanında herkes tarafından kullanılan veya
belirli bir meslek sanat veya ticaret grubuna mensup olanları ayırt etmeye yarayan işaret ve
adları münhasıran veya esas unsur olarak içeren
markalar,
e) Malın özgün doğal yapısından ortaya çıkan şeklini
veya bir teknik sonucu elde etmek için zorunlu olan, kendine malın şeklini veya mala asli değerini veren şekli içeren
işaretler.
f) Mal veya hizmetin niteliği, kalitesi veya üretim yeri,
coğrafi kaynağı gibi konularda halkı yanıltacak
markalar,
g) Yetkili mercilerden kullanmak için izin alınmamış ve
dolayısıyla Paris Sözleşmesinin 2 nci mükerrer 6 ncı maddesine göre reddedilecek
markalar, h) Paris Sözleşmesinin 2 nci mükerrer 6 ncı maddesi
kapsamı dışında kalan ancak kamuyu ilgilendiren, tarihi, külterel değerler bakımından halka mal
olmuş ve ilgili mercilerin tescil izni vermediği diğer armalar, amblemler
veya nişanları içeren
markalar,
ı) Sahibi tarafından izin verilmeyen Paris Sözleşmesinin
1 inci mükerrer 6 ncı maddesine göre tanınmış
markalar,
j) Dini değerleri ve sembolleri içeren
markalar,
k) Kamu düzenine ve genel ahlaka aykırı
markalar.
(Ek fıkra: 3/11/1995 - 4128/5 md.) Bir marka tescil
tarihinden önce kullanılmış ve tescile konu mallar veya hizmetlerle ilgili olarak bu kullanım
sonucu ayırt edici bir nitelik kazanmış ise (b), (c), (d) bentlerine göre
tescili reddedilemez.
Marka tescilinde red için nispi
nedenler
Madde 8 - Tescil edilmiş veya tescil için başvuru yapılmış
bir markanın sahibi tarafından itiraz yapılması durumunda aşağıdaki hallerde marka
tescil edilemez:
a) Tescil için başvurusu yapılan marka, tescil edilmiş
veya tescil için daha önce başvurusu yapılmış bir marka ile aynı ise ve aynı mal veya
hizmetleri kapsıyorsa,
b) Tescil için başvurusu yapılan marka, tescil edilmiş
veya tescil için daha önce başvurusu yapılmış bir marka ile aynı veya benzer ise ve tescil
edilmiş veya tescil için başvurusu yapılmış bir markanın kapsadığı mal
veya hizmetlerle aynı veya benzer ise, tescil edilmiş veya tescil için başvurusu yapılmış markanın halk tarafından karıştırılma ihtimali varsa ve bu karıştırılma
ihtimali tescil edilmiş veya tescil için başvurusu yapılmış bir marka ile ilişkili olduğu ihtimalini de
kapsıyorsa,
Marka sahibinin ticari vekili veya temsilcisi tarafından
markanın kendi adına tescili için, marka sahibinin izni olmadan ve geçerli bir gerekçe gösterilmeden yapılan başvuru, marka sahibinin itirazı üzerine red
edilir.
Tescilsiz bir markanın veya ticaret sırasında kullanılan
bir başka işaretin sahibinin itiraz etmesi üzerine, tescili istenilen marka, aşağıdaki
hallerde tescil
edilmez.
----------------
(1) Bu bende, "çeşit" ibaresinden sonra gelmek üzere 3/11/1995
tarih ve 4128 sayılı Kanunun 5 inci maddesiyle "vasıf" ibaresi
eklenmiş olup, metne iş lenmiştir.
a) Markanın tescili için yapılan başvuru tarihinden
önce veya markanın tescili için yapılan başvuruda belirtilen rüçhan tarihinden önce bu işaret için hak elde edilmiş
ise,
b)Belirtilen işaret, sahibine daha sonraki bir markanın
kullanımını yasaklama hakkını veriyorsa
Marka, tescil edilmiş veya tescil için başvurusu
daha önce yapılmış bir markanın aynı veya benzeri olmakla birlikte, farklı mallar veya hizmetlerde kullanılabilir. Ancak, tescil edilmiş veya tescil için başvurusu yapılmış markanın, toplumda ulaştığı tanınmışlık düzeyi
nedeniyle haksız bir yararın sağlanabileceği, markanın itibarına zarar verebileceği veya tescil için başvurusu yapılmış markanın ayırt edici
karakterini zedeleyici sonuçlar doğurabileceği durumda, tescil edilmiş veya
tescil için başvurusu daha önce yapılmış bir marka sahibinin itirazı üzerine, farklı mal veya hizmetlerde kullanılacak olsa bile, sonraki markanın tescil başvurusu red
edilir.
Tescil için başvurusu yapılmış markanın, başkasına
ait kişi ismi, fotoğrafı, telif hakkı veya herhangi bir sınai mülkiyet hakkını
kapsaması halinde, hak sahibinin itirazı üzerine tescil başvurusu
reddedilir.
Ortak ve garanti markalarının sona ermesinden
itibaren üç yıl içinde ortak marka veya garanti markası ile aynı veya benzeri olan marka
tescil başvurusu itiraz üzerine reddedilir.
Bir markanın yenilenmeme nedeniyle koruma süresinin
dolmasından sonra iki yıl içerisinde aynı veya benzer markanın, aynı veya benzer mal ve hizmetler
için yapılan tescil başvurusu itiraz üzerine
reddedilir.
ÜÇÜNCÜ BÖLÜM
Markanın Koruma Kapsamı
Marka tescilinden doğan hakların kapsamı
Madde 9-Aşağıda belirtilen hallerde, marka
sahibinin, izni alınmadan markasının kullanılmasının önlenmesini talep etme yetkisi vardır:
a)Markanın tescil kapsamına giren aynı mal veya
hizmetlerle ilgili olarak, tescilli marka ile aynı olan herhangi bir işaretin kullanılması,
b)Tescilli bir marka ile aynı veya benzer olan ve
tescilli markanın kapsadığı mal veya hizmetlerin aynı veya benzeri mal veya hizmetleri
kapsayan ve bu nedenle halk üzerinde, işaret ile tescilli marka arasında bağlantı olduğu ihtimali de dahil, karıştırılma ihtimali olan
herhangi bir işaretin kullanılması,
c) Tescilli marka ile aynı veya benzer olan ve tescilli markanın kapsamına
giren mal veya hizmetlerle benzer olmayan mal veya hizmetlerde kullanılması halinde, tescili istenen işaretin kullanılmasıyla tescilli markanın itibarından dolayı haksız avantaj elde edecek veya tescilli markanın ayırt edici
karakterine zarar verecek nitelikteki herhangi bir işaretin kullanılması.
Aşağıda belirtilen durumlar, birinci fıkra uyarınca
yasaklanabilir:
a) İşaretin mal veya ambalajı üzerine konulması,
b) İşareti taşıyan malın piyasaya sürülmesi veya
bu amaçla stoklanması, teslim edilebileceğinin teklif edilmesi veya o işaret altında hizmetlerin
sunulması veya sağlanması
c)İşareti taşıyan malın ithali (Ek ibare:
3/11/1995 - 4128/5 md.) veya ihracı
d)İşaretin, teşebbüsün iş evrakı ve reklamlarda
kullanılması.
Markanın sağladığı haklar, üçüncü kişilere
karşı marka tescilinin yayın tarihi itibariyle hüküm ifade eder. Markanın tescili için yapılacak başvurunun
yayınlanmasından sonra doğabilecek durumlarla ilgili olarak tazminat talebi yapılabilir. Ancak başvurunun yayını ile doğan haklar, tescilin yayınıyla
birlikte
tescilli markadan doğan hakların kapsamı içinde değerlendirilir. Mahkeme,
öne sürülen iddiaların geçerliliğine ilişkin olarak tescilin yayınlanmasından
önce karar veremez.
Markanın sözlük veya başka başvuru eserlerinde yer
alması
Madde 10 - Tescilli bir markanın, tescilli olduğu
belirtilmeden bir sözlük,
ansiklopedi veya bir başka başvuru eserinde, jenerik ad izlenimi verecek şekilde, yayımlanması durumunda, marka sahibinin talebi üzerine yayımcı, yayımın
sonraki ilk sayısında yanlışlığı düzeltir.
Ticari vekil veya temsilci adına tescilli markanın
kullanımının
yasaklanması
Madde 11 - Marka sahibinin ticari vekili veya
temsilcisi adına, marka sahibinin izni alınmadan marka tescili yapılması halinde; marka sahibi kullanım
için
yetki vermemiş ise ve ticari vekil veya temsilcinin haklı bir gerekçesi
yoksa, marka sahibinin markasının kullanılmasına itiraz etmek hakkı vardır.
Marka tescilinden doğan hakların kapsamında
istisna
Madde 12 - Dürüstce ve ticari veya sanayi konularıyla
ilgili olarak kullanılmaları koşuluyla üçüncü kişilerin, ad ve adresini, mal veya
hizmetlerle ilgili cins, kalite, miktar, kullanım amacı, değer, coğrafi kaynak, üretim veya
sunuluş zamanı veya diğer niteliklere ilişkin açıklamaları kullanmaları
marka sa-
hibi tarafından engellenemez.
Marka tescilinden doğan hakların tüketilmesi
Madde 13 - Tescilli bir markanın tescil kapsamındaki mal üzerine
konularak, marka sahibi tarafından veya onun izni ile Türkiye'de piyasaya
sunulmasından sonra, mallarla ilgili fiiller marka tescilinden doğan hakkın kapsamı dışında kalır.
Marka sahibinin, birinci fıkra hükmüne girmesine rağmen,
malın piyasaya sunulmasından sonra, üçüncü kişiler tarafından değiştirilerek veya kötüleştirilerek ticari amaçlı kullanmalarını önleme yetkisi vardır.
DÖRDÜNCÜ BÖLÜM
Markanın Kullanılması
Markanın kullanılması
Madde 14 - Markanın, tescil tarihinden itibaren beş yıl içinde,
haklı bir neden olmadan kullanılmaması veya bu kullanıma beş yıllık bir süre için
kesintisiz ara verilmesi halinde, marka iptal
edilir.
Aşağıda belirtilen durumlar markayı kullanma kabul
edilir:
a) Tescilli markanın ayırt edici karakterini değiştirmeden
markanın farklı unsurlarla kullanılması,
b) Markanın yalnız ihracat amacıyla mal ya da ambalajlarında
kullanılması,
c) Markanın, marka sahibinin izni ile kullanılması,
d) Markayı taşıyan malın ithalatı.
BEŞİNCİ BÖLÜM
Marka Tescilinden Doğan
Haklarla İlgili Hukuki İşlemler
Markanın hukuki işlemlere konu olması
Madde 15 - Tescilli bir marka, başkasına devir edilebilir,
miras yolu ile intikal edebilir, kullanma hakkı lisans konusu olabilir, rehin edilebilir.
Rehin
hakkı bakımından Medeni Kanunun rehin hakkına ilişkin hükümleri uygulanır.
Tescilli bir marka üzerindeki sağlararası işlemler yazılı
şekle tabidir.
Markanın
devri
Madde 16 - Marka, tescil edildiğini mal veya hizmetlerin tümü
veya bir kısmı
için devredilebilir.
Bir işletmenin aktif ve pasifleri ile birlikte devri, aksi
kararlaştırılmamışsa, işletmeye ait markaların da devrini kapsar. Bu hüküm, işletmenin
devrine, sözleşmeden doğan yükümlülük halinde uygulanır.
İkinci fıkra hükmü hariç olmak üzere, bir markanın
devri, mahkeme kararının
sonucu olan devir hariç, yazılı olarak yapılır ve devir sözleşmesi
taraflarca imzalanır. Aksine sözleşmeler hükümsüzdür.
Markanın devri, mal veya hizmetlerin coğrafi kaynağı,
kalitesi veya markanın kendisi ile ilgili olarak halkı yanılgıya düşürebilecek nitelikte
ise, yeni
marka sahibi halkı yanılgıya düşürmeyecek şekilde mal veya hizmetlerde
marka tescilinin sınırlı bir hale getirilmesini kabul etmediği takdirde devir işlemi
Enstitü tarafından yapılmaz.
Tescilli bir markanın devri sırasında aynı markanın veya
ayırt edilemeyecek
derecede benzerinin, aynı veya halkı yanılgıya düşürecek derecede benzeri
mallar
veya hizmetler için başka marka tescillerinin bulunması halinde, bu markalarında devredilmesi şarttır.
Devir, taraflardan birinin talebi üzerine, sicile kayıt
edilir ve yayınlanır.
Devir, sicile kayıt edilmediği sürece, taraflar markanın
tescilinden doğan
yetkileri iyi niyetli üçüncü kişilere karşı ileri süremez.
Ticari vekil veya temsilci adına tescilli markanın
devri
Madde 17 - Marka sahibinin izni olmadan onun ticari vekili
veya temsilcisi
adına marka tescil edilmesi halinde, ticari vekil veya temsilcinin haklı
bir gerekçesi yoksa, marka sahibinin söz konusu tescilin kendi lehine
devredilmesini
isteme yetkisi vardır.
Markanın teminat olarak gösterilmesi
Madde 18 - Tescilli bir marka, işletmeden bağımsız olarak, teminat
olarak gösterilebilir.
Markanın teminat olarak gösterilmesi, taraflardan birinin
talebi üzerine, sicile kayıt edilir ve yayınlanır.
Haciz
Madde 19 - Tescilli bir marka işletmeden bağımsız olarak,
haciz edilebilir.
Haciz sicile kayıt edilir ve yayınlanır.
Lisans
Madde 20 - Tescilli bir markanın kullanım hakkı, tescil
edildiği mal veya hizmetlerin bir kısmı veya tamamı için lisans sözleşmesine konu
olabilir.
Lisans şartları
Madde 21 - Lisans, inhisari lisans veya inhisari olmayan
lisans şeklinde verilebilir.
Aksi sözleşmede kararlaştırılmamışsa, lisans inhisari
değildir. Lisans veren
markayı kendi kullanabileceği gibi, üçüncü kişilere aynı markaya ilişkin
başka lisanslar da verebilir.
İnhisarı lisans söz konusu olduğu zaman, lisans veren başkasına
lisans veremez ve hakkını açıkça saklı tutmadıkça, kendisi de markayı
kullanamaz.
Aksi sözleşmede kararlaştırılmamışsa lisans sahipleri,
lisanstan doğan haklarını üçüncü kişilere devredemez veya alt lisans
veremez.
Aksi sözleşmede kararlaştırılmamışsa lisans hakkını
alan kişi, markanın koruma süresinde markanın kullanılmasına ilişkin her türlü tasarrufta
bulunabilir.
Aksi sözleşmede kararlaştırılmamışsa, inhisari lisansa
sahip olan kişi, üçüncü bir kişi tarafından marka sahibinin markadan doğan haklarına,
tecavüz edilmesi durumunda, marka sahibinin bu Kanun Hükmünde Kararname uyarınca açabileceği davaları, kendi adına açabilir. İnhisari olmayan lisans
sahiplerinin, dava açma hakları
yoktur.
Altıncı fıkra hükümlerine göre, markaya tecavüz dolayısıyla
dava açma hakkı
olmayan bir lisans alan, noter vasıtasıyla yapacağı bir bildirimle,
gereken davayı açmasını marka sahibinden isteyebilir. Marka sahibinin, bu talebi
kabul etmemesi veya bildirimin alındığı tarihten itibaren üç ay içinde, gerekli
davanın açılmaması halinde, lisans alan yaptığı bildirimi de ekleyerek, kendi
adına
dava açabilir. Lisans alan, ciddi bir zarar tehlikesi karşısında ve söz
konusu sürenin geçmesinden önce, ihtiyati tedbire karar verilmesini mahkemeden
talep edebilir. Lisans alan, dava açtığını marka sahibine
bildirir.
Marka sahibi, talimatlarıyla uygunluk içinde, lisans alan
tarafından üretilen malın veya sunulan hizmetlerin kalitesini garanti edecek önlemleri alır.
Sözleşme şartlarının lisans alan tarafından ihlali
halinde, tescilli bir markadan doğan haklar, lisans alana karşı, dava yoluyla ileri sürülebilir.
Lisans sicile kayıt edilmediği sürece, iyi niyetli üçüncü
kişilere karşı ileri sürülemez.
Lisans sözleşmelerinde, bu Kanun Hükmünde Kararname ile
konuya ilişkin diğer
kanun, tüzük, yönetmelik ve tebliğlere aykırı hükümler bulunamaz. Bu tür düzenlemeler lisans tarihinden sonra yapılsa dahi, lisans sözleşmelerindeki aykırı hükümler geçersiz sayılır.
Hukuki işlemlerin başvurulara uygulanması
Madde 22 - Devir, lisans, intikal, haciz, rehin ve marka
sahibi hakkındaki değişiklikler ile ilgili hukuki işlemler marka başvurularına da uygulanır.
İKİNCİ
KISIM
BAŞVURU
BİRİNCİ BÖLÜM
Marka Başvurusu ve
Ekleri
Başvuru şartları
Madde 23 - Bir markanın tescil edilmesi için, aşağıda
belirtilen unsurlar ile başvuruda bulunmak şarttır:
a) Şekli ve kapsamı yönetmelikte belirlenen, başvuru
sahibinin kimliğine ilişkin bilgileri de içeren başvuru dilekçesi,
b) Markanın yayına ve çoğaltmaya elverişli örneği,
c) Markanın kullanılacağı malların veya hizmetlerin
listesi,
d) Başvuru ücretinin ödendiğini gösterir belge aslı,
e) Sınıf veya sınıfların ücretinin ödendiğini gösterir
belge aslı,
f) Marka vekili tayin edilmiş ise
vekaletname,
g) Başvuru sahibi tüzel kişi ise imza sirküleri,
h) Başvuru sahibinin ticaretle uğraştığını gösterir
belge,
Bir marka tescil başvurusunun geçerliliği için, başvuru
ücretinin başvuru ile birlikte ödenmesi şarttır.
Her marka tescili için ayrı başvuru yapılması
zorunludur.
Bir marka başvurusu ile birlikte veya daha sonra Enstitüye
verilecek her türlü belge, bu Kanun Hükmünde Kararnameye ilişkin yönetmelikte öngörülen hususları
kapsar.
Sınıflandırma
Madde 24 - Markaların kullanılacağı mallar veya
hizmetler, markaların tescili amaçları için malların veya hizmetlerin uluslararası sınıflandırmasına ilişkin esaslara göre sınıflandırılır. Sınıflandırma ile ilgili
ilkeler yönetmelikte
belirtilir.
İKİNCİ BÖLÜM
Rüçhan Hakkı
Milletlerarası sözleşmelere dayanan başvurulardan doğan
rüçhan hakları
Madde 25 - Paris Sözleşmesine dahil ülkelerden birine
mensup veya bu ülkelerden birine mensup olmamakla birlikte onlardan birinde ikametgahı veya işler durumda bir ticari müessesesi bulunan gerçek veya tüzel kişiler, bu ülkelerin herhangi birinde yetkili mercilere bir markanın tescili için usulüne uygun
olarak yaptıkları başvuru tarihinden itibaren altı ay süreyle aynı marka için
tescil belgesi almak üzere Türkiye'de başvuru yapma konusunda rüçhan hakkından yararlanır. Bu süre içinde kullanılmayan rüçhan hakları düşer.
Birinci fıkrada belirtilen süre içinde, rüçhan hakkına
dayanılarak başvuru yapıldığı takdirde, rüçhan hakkının doğduğu tarihten itibaren üçüncü
kişiler tarafından yapılacak rüçhan hakkına konu olan tescil başvurusunun mal veya
hizmetler itibarıyla kapsamındaki başvurular ve bunlar adına yapılacak marka
tescilleri hüküm ifade
etmez.
Paris Sözleşmesine taraf bir ülke uyruğu olan gerçek
veya tüzel kişi, Paris
Sözleşmesine taraf olmayan bir ülkede marka tescili için geçerli bir başvuru yapmışsa, bu madde hükmüne göre, söz konusu başvurunun rüçhan hakkından
yararlanır.
Sergilerde teşhir hakkından doğan rüçhan hakları
Madde 26 - Tescil başvurusundaki markanın kullanılacağı
malları veya hizmetleri Türkiye'de açılan milli ve milletlerarası sergilerde veya Paris Sözleşmesine taraf ülkelerde açılan resmi veya resmi olarak tanınan sergilerde teşhir
eden 3 üncü maddenin birinci fıkrasında yazılı gerçek veya tüzel kişiler,
sergideki teşhir tarihinden itibaren altı ay içinde Türkiye'de marka tescil
ettirmek
için başvuru yapma konusunda rüçhan hakkından yararlanır.
Tescil başvurusunda belirtilen markanın kullanılacağı
mallar veya hizmetler,
sergide görünür şekilde resmi açılış tarihinden önce sergilenmişse rüçhan
süresi, malların sergi yerine konulduğu veya hizmetin sergilendiği tarihten
itibaren
başlar.
Birinci fıkrada belirtilen sergilerden Türkiye'de açılanların
yetkili mercileri, tescil başvurusundaki bir markanın kullanılacağı mallarını
sergide teşhir edenlere veya hizmeti sergileyenlere, teşhir ettikleri malların çeşidini veya teşhir ettikleri hizmetlerin cinsini açıkça belirten ve malın veya
hizmetin
sergide görünür şekilde sergilendiği tarihi ve resmi açılış tarihini gösterir bir belge
verir.
Yabancı ülkelerde teşhir edilen mallar veya hizmetler için,
serginin açıldığı ülkenin yetkili mercileri tarafından düzenlenen ve üçüncü fıkrada
yazılı hususları içeren bir belgenin verilmesi şarttır.
Başvurusu yapılmış veya tescil edilmiş bir markanın
kullanılacağı malların Türkiye'de açılan sergilerde teşhir edilmesine ve sergi bittikten sonra ülkesine geri gönderilmesine engel
olunmaz.
Bir sergide teşhir edilmiş, tescil başvurusu bulunan veya
tescilli bir markanın kullanılacağı mallar veya hizmetler ile ilgili olarak birden çok başvuru yapılmışsa, bu durumda bu malları veya hizmetleri ilk sergileyen kişi, aynı
zamanda sergilenmesi halinde ise ilk başvuruda bulunan kişi, rüçhan hakkından
yararlanır.
Rüçhan hakkının hükmü
Madde 27 - 25 inci ve 26 ncı madde hükümlerine göre rüçhan
hakkının hüküm ve sonuçları, rüçhan hakkının talep edildiği başvurunun tarihi itibariyle
doğar.
Rüçhan hakkının talep edilmesi ve
belgelendirilmesi
Madde 28 - Başvuru sahibi, yararlanmak istediği rüçhan
hakkını başvuru ile birlikte talep eder. Bununla ilgili rüçhan hakkı belgesini, başvuru
tarihinden itibaren üç ay içinde vermediği takdirde rüçhan hakkından yararlanma
talebi yapılmamış sayılır.
Sergi teşhir hakkına dayalı olarak alınmış bir rüçhan,
25 inci maddeye göre verilen rüçhan süresini
uzatmaz.
ÜÇÜNCÜ
KISIM
TESCİL İŞLEMLERİ
BİRİNCİ BÖLÜM
Başvurunun İncelenmesi
Şekli
inceleme
Madde 29 - Enstitü, başvurunun 23 üncü maddede belirtilen
şartlara uygunluğunu ve herhangi bir şekli eksikliğin bulunup bulunmadığını inceler.
Enstitü 23
üncü maddenin birinci ve ikinci fıkrası hükmü uyarınca herhangi bir
eksikliğin olmadığına karar verirse, marka tescil başvurusu başvurunun Enstitüye veya
onun
yetkili kıldığı makama verildiği tarih, saat ve dakika itibariyle kesinleşir.
Rüçhan hakkı talep edilmişse, Enstitü tarafından 25
inci, 26 ncı ve 27 nci madde hükümlerine göre ayrıca inceleme yapılır.
Şekli eksiklerin
giderilmesi
Madde 30 - Bir başvuruda, 23 üncü maddede yer alan şartların
yerine getirilmediği tesbit edilirse, Enstitü söz konusu eksiklerin yönetmelikte öngörülen süre içinde giderilmesini başvuru sahibine
bildirir.
Enstitü, 23 üncü maddenin birinci fıkrasının (a)
bendinde belirtilen başvuru dilekçesinde başvuru sahibinin kimliğine ilişkin bilgilerin bulunmaması veya eksik bulunması yahut (b), (c), (d) bentlerinde belirtilen
belgelerden herhangi birinin verilmemesi halinde, başvuruyu
reddeder.
Enstitü tarafından giderilmesi istenen ve 23 üncü
maddenin birinci fıkrasının (e), (f), (g) ve (h) bentleri kapsamına giren eksiklerin, yönetmelikte öngörülen süre içinde giderilmiş olması koşuluyla, marka tescil başvurusu,
başvurunun ilk yapıldığı tarih itibariyle kesinleşir.
Rüçhan hakkına ilişkin eksiklerin giderilmemesi, sadece rüçhan
hakkının yitirilmesi bakımından hüküm ifade
eder.
Başvuru yapma hakkı yönünden
inceleme
Madde 31 - 3 üncü madde kapsamına girmeyen gerçek veya tüzel
kişilerin başvurusu
reddedilir.
Red için kesin nedenler yönünden
inceleme
Madde 32 - Enstitü, başvurunun şekli yönden hiç bir eksiği
bulunmadığına karar verirse, markanın kullanılacağı ve tescil kapsamına girmesi talep
edilen mallar veya hizmetlerin bir kısmı veya tamamı itibariyle başvurunun özellikle 7 nci madde hükümleriyle uygunluğunu inceler. Başvuru, 7 nci
maddeye göre, uygun görülmeyen mallar veya hizmetlerin tamamı veya bir kısmı
itibariyle reddedilir.
İKİNCİ BÖLÜM
Başvurunun Yayınlanması
Başvurunun yayınlanması
Madde 33 - Başvuru şartları eksiksiz bir şekilde yerine
getirilmiş ve 29, 30, 31 ve 32 nci madde hükümlerine göre reddedilmemiş bir marka
tescil başvurusu ilgili bültende yayınlanır.
Başvurunun birinci fıkrada belirtilen madde hükümlerine göre
reddedilmesine, başvuru yayınlandıktan sonra karar verilirse, başvurunun reddedildiğine ilişkin
karar ayrıca yayınlanır.
ÜÇÜNCÜ BÖLÜM
Üçüncü Kişilerin Görüş ve İtirazları
Üçüncü kişilerin görüşleri
Madde 34 - Marka başvurusunun yayınından sonra, herhangi
bir gerçek veya tüzel kişi veya herhangi bir grup veya hizmetleri temin edenler, üreticiler
veya imalatçıları temsil eden bir organ, tacir veya tüketiciler, 7 nci maddeye göre,
markanın tescil için yeterli nitelikleri taşımadığını belirten yazılı
görüşlerini Enstitüye sunabilir. Ancak bu kişiler, Enstitü nezdinde işlemlere
taraf olamaz.
İtiraz
Madde 35 - Tescil başvurusu yapılmış markanın 7 nci ve 8
inci madde hükümlerine göre tescil edilmemesi gerektiğine ilişkin itirazlar ile başvurunun
kötü niyetle yapıldığına ilişkin itirazlar ilgili kişiler tarafından marka başvurusunun yayınından itibaren üç ay içerisinde yapılır.
8 inci maddenin son fıkrası çerçevesinde yapılacak
itiraz, ancak itiraz eden kişinin markasını bu süre içerisinde kullanmaması halinde
reddedilir.
İtirazlar yazılı ve gerekçeli olarak yapılır. Enstitü
itiraz sahibinden, yönetmelikte öngörülen sürede yerine getirilmek üzere, ek belge, kanıt ve
gerekçeler
isteyebilir.
Bu süre içerisinde istenilen ek belge, kanıt ve gerekçeler
Enstitüye verilmediği takdirde itiraz yapılmamış sayılır.
İtirazın
incelenmesi
Madde 36 - Enstitü, itirazları incelerken gerekli gördüğü
süre ve sıklıkta tarafların itiraz ve karşı görüşlerini ilgili taraflara iletir ve yazılı
görüşlerini alır.
Enstitü gerekli görürse tarafları uzlaşmak için bir
araya getirir.
Enstitü, yapılan itirazı geçerli bulmazsa reddeder. İtiraz,
başvuruda kullanılacağı belirtilen mallar veya hizmetlerden bir kısmıyla ilgili olarak
geçerli bulunursa, bu mallar veya hizmetlere ilişkin olarak kabul
edilir.
DÖRDÜNCÜ BÖLÜM
Marka Başvurusu İle İlgili Şekli İşlemler
Yanlışlıkların düzeltilmesi
Madde 37 - Başvuru sahibinin talebi üzerine, marka başvurusunda
içerik, mal veya hizmetlerde değişiklikleri kapsamayan; başvuru sahibinin adı ve
adresindeki hatalar, imla hatalarına ilişkin yanlışlıkların düzeltilmesi, başvurunun incelenmesi işlemleri aşamasında yapılır.
Başvurunun geri çekilmesi
Madde 38 - Marka başvurusu, markanın tescil edilmesinden önce,
başvuru
sahibi tarafından geri çekilebilir.
BEŞİNCİ BÖLÜM
Tescil
Tescil
Madde 39 - Bu Kanun Hükmünde Kararname ve ilgili yönetmelik
hükümlerine göre başvurusunu eksiksiz yapmış veya eksiklerini gidermiş ve süresi içerisinde hakkında itiraz yapılmamış veya yapılan itiraz kesin olarak
reddedilmiş bir başvuru, tescil edilerek sicile kaydedilir. Başvuru sahibine "Marka
Tescil Belgesi"
verilir.
Sicil kaydında; marka örneği, başvuru tarihi, marka
tescil numarası, markanın kullanılacağı mallar veya hizmetlerin listesi, mal veya hizmetlerin sınıf veya sınıfları, marka sahibinin ve varsa vekilinin adı, soyadı, uyruğu, tüzel kişilerde ticaret ünvanı ve hangi ülkenin kanunlarına göre kurulu olduğu,
adresi, tescil tarihi, marka ve marka hakları ile ilgili bütün değişiklikler ve
yönetmelikte öngörülen diğer hususlar yer alır.
Marka sicili alenidir. Talep edilmesi ve yönetmelikte öngörülen
ücretin ödenmesi koşuluyla sicil örneği
verilir.
Sicil kaydı yapılan marka ile ilgili bilgiler yönetmelikte
şekil ve şartları belirtildiği biçimde ve ikinci fıkrada yer alan unsurları da
kapsamak üzere yayınlanır.
DÖRDÜNCÜ
KISIM
Markanın Koruma Süresi ve Marka Tescilinin
Yenilenmesi
Markanın koruma süresi
Madde 40 - Tescilli markanın koruma süresi başvuru
tarihinden itibaren on yıldır. Bu süre, onar yıllık dönemler halinde
yenilenir.
Yenileme
Madde 41 - Koruma süresi sona eren marka, sahibinin veya
onun yetkili kıldığı vekilin talebi ve yönetmelikte öngörülen yenileme ücretinin ödenmesi
koşuluyla yenilenir.
Enstitü, tescil süresinin dolmakta olduğunu, sürenin
bitiminden önce ve
yönetmelikte öngörülen süre içinde, marka hakkı sahibine haber verir.
Enstitünün bu bilgiyi vermemiş olması, Enstitüye herhangi bir sorumluluk
getirmez.
Yenileme talebinin yapılması ve yenileme ücretinin ödenmesi,
koruma süresinin sona erdiği ayın son gününden önceki altı ay içinde gerçekleştirilir.
Bu sürenin kaçırılması durumunda, yenileme talebi, ek bir ücretin ödenmesi koşuluyla,koruma süresinin sona erdiği ayın son gününden itibaren altı aylık süre
uzatımı
içinde de yapılabilir.
Yenileme süresi mevcut tescilin sona erdiği gün başlar.
Yenileme sicile kayıt edilir ve yayınlanır.
Koruma süresinin bitiminden itibaren altı aylık süre içerisinde
yenilenmeyen
markalar hükümsüz sayılır.
BEŞİNCİ
KISIM
MARKANIN HÜKÜMSÜZLÜĞÜ VE MARKA HAKKININ SONA ERMESİ
BİRİNCİ BÖLÜM
Markanın Hükümsüzlüğü
Hükümsüzlük
halleri
Madde 42 - Aşağıdaki hallerde markanın hükümsüz sayılmasına
yetkili mahkeme tarafından karar
verilir:
a) 7 ci maddede sayılan haller. (Ancak, 7 nci maddenin (ı)
bendinde belirtilen tanınmış markalarla ilgili davanın tescil tarihinden itibaren 5 yıl içerisinde açılması gerekir. Markanın tescilinde kötü niyet varsa iptal davası
süreye bağlı değildir.)
(1)
b) 8 inci maddede sayılan haller. (Ancak, 8 inci maddenin
son fıkrası çerçevesinde açılan davada önceki hak sahibi koruma süresinin bitiminden
itibaren 2 yıl içerisinde markasını kullanmamışsa bu bir hükümsüzlük nedeni sayılmaz.)
c) 14 üncü maddeye aykırılık. (Ancak, 5 yılın dolması
ile davanın açıldığı
tarih arasında ciddi biçimde kullanma hükümsüzlük nedeni sayılmaz. Dava açılacağı
------------
(1) Bu bende; "davanın" ibaresinden sonra gelmek üzere 3/11/1995
tarih ve 4128 sayılı Kanunun 5 inci maddesi ile " tescil tarihinden
itibaren" ibaresi ek lenmiş olup, metne işlenmiştir.
düşünülerek kullanma gerçekleşmiş ise, mahkeme davanın açılmasından
önceki
üç ay içerisinde gerçekleşen kullanmayı dikkate
almaz.)
d) Marka sahibinin davranışları nedeniyle, marka mal ve
hizmetler için yaygın bir ad haline gelmiş
ise,
e) Hak sahibi veya yetkili kıldığı kişi tarafından
kullanım sonucunda tescil
edildiği mal ve hizmetlerin niteliği, kalitesi, üretim yeri ve coğrafi kaynağı konusunda halkta yanlış anlama ihtimali var
ise,
f) 59 uncu maddeye aykırı kullanım.
Hükümsüzlük nedenleri, markanın tescil edildiği bir kısım
mal veya hizmete ilişkin bulunuyorsa, yalnız o mal veya hizmet ile ilgili olarak kısmi hükümsüzlüğe karar
verilir.
(Ek fıkra: 3/11/1995 - 4128/5 md.) Bir marka tescil
tarihinden önce kullanılmış ve tescile konu mallar veya hizmetlerle ilgili olarak bu kullanım
sonucu ayırtedici bir nitelik kazanmış ise 7 nci maddenin (b), (c), (d)
bentlerine göre tescili hükümsüz sayılamaz.
Hükümsüzlük
talebi
Madde 43 - Markanın hükümsüzlüğünü, ilgili
mahkemeden, zarar gören kişiler, Cumhuriyet savcıları veya ilgili resmi makamlar
isteyebilir.
Hükümsüzlüğün
etkisi
Madde 44 - Markanın hükümsüzlüğüne karar verilmesi
halinde, kararın sonuçları geçmişe
etkilidir.
Marka sahibinin kötü niyetli olarak hareket etmesinden
kaynaklanan, zararın
giderilmesine ilişkin tazminat talepleri saklı kalmak üzere, hükümsüzlüğün
geriye dönük etkisi, aşağıdaki durumları
etkilemez:
a) Markanın hükümsüz sayılmasından önce, bir markaya
tecavüz sebebiyle verilen hukuken kesinleşmiş ve uygulanmış
kararlar,
b) Markanın hükümsüzlüğüne karar verilmeden önce, yapılmış
ve uygulanmış sözleşmeler. (Ancak, hal ve şartlara göre, haklı sebepler ve hakkaniyet düşüncesi ile sözleşme uyarınca ödenmiş bedelin kısmen veya tamamen iadesi mümkündür.)
Bir markanın hükümsüzlüğüne ilişkin kesinleşmiş
karar, herkese karşı hüküm doğurur.
İKİNCİ BÖLÜM
Marka Hakkının Sona
Ermesi
Sona ermenin
sebepleri
Madde 45 - Marka hakkı;
a) Koruma süresinin dolması ve markanın süresi içinde
yenilenmemesi,
b) Marka sahibinin marka hakkından vazgeçmesi,
nedenlerinden birinin gerçekleşmesi ile sona
erer.
Marka hakkının sona ermesi, sona erme sebebinin gerçekleşmiş
olduğu andan itibaren hüküm ifade eder. Marka hakkının sona ermesi, ilgili bültende yayınlanır.
Marka hakkından vazgeçme
Madde 46 - Marka sahibi, markanın kullanılacağı malların
ve/veya hizmetlerin
tamamından veya bir kısmından vazgeçebilir.
Vazgeçmenin yazılı olarak Enstitü'ye bildirilmesi
gerekir. Vazgeçme, Marka Siciline kayıt tarihi itibariyle hüküm doğurur.
Marka Siciline kayıt edilmiş hakların ve lisans
sahiplerinin izni olmadıkça, marka sahibi marka hakkından vazgeçemez.
Marka üzerinde, bir üçüncü kişi tarafından hak sahipliği
iddia edilmekte
ise, onun izni olmadıkça, marka hakkından vazgeçilemez.
ALTINCI
KISIM
ENSTİTÜ KARARLARINA İTİRAZ
İtiraz
Madde 47 - Enstitü kararlarına karşı itiraz
edilebilir.
Sonuçlanmayan kararlarla ilgili itiraz yapılabilmesi için,
söz konusu karara ayrı itiraz yapılmasına izin
verilmelidir.
İtiraza yetkili kişiler
Madde 48 - Enstitü tarafından alınacak kararlardan zarar gören
kişiler, kararlara karşı Enstitü nezdinde itiraz yapabilir. Alınan kararlarla
ilgili işlemlere taraf diğer kişiler doğrudan itiraz yetkisine
sahiptir.
İtiraz şekli ve zamanı
Madde 49 - İtiraz, kararın bildiriminden sonraki iki ay içerisinde
yazılı olarak Enstitüye yapılır. İtirazın değerlendirilmesi için, itiraz ücretinin itiraz sırasında ödenmesi gerekir. Kararın bildiriminden sonraki iki ay içinde,
itiraz konusunun gerekçeleri yazılı olarak verilir. Bu süre içinde gerekçelerin
verilmemesi halinde itiraz yapılmamış sayılır.
İlgili dairenin düzeltme kararı
Madde 50 - Enstitü ilgili dairesi, itirazın haklı olduğuna
ve doğruluğuna ikna olursa, kararını düzeltebilir. Bu durum, alınan kararlarla ilgili işlemlere doğrudan taraf olmayan kişilerin itirazı halinde
uygulanmaz.
Enstitünün ilgili dairesi yapılan itirazı kabul etmezse,
itirazı herhangi bir yorumda bulunmaksızın, Yeniden İnceleme ve Değerlendirme Kuruluna gönderir.
İtirazların
incelenmesi
Madde 51 - İtiraz, incelenebilir nitelikte ise, Yeniden İnceleme
ve Değerlendirme Kurulu, itirazın incelenmesi işlemlerini başlatır.
Yeniden İnceleme ve Değerlendirme Kurulu, yönetmelikte öngörülen
süre içinde, diğer taraf veya makam tarafından ileri sürülen görüşler hakkında, tarafları görüşlerini bildirmeye davet
eder.
İtiraz hakkında
karar
Madde 52 - İtirazın incelenmesinden sonra, Yeniden İnceleme
ve Değerlendirme Kurulu, itiraz hakkında kararını
verir.
Kararlara karşı dava açılması
Madde 53 - Yeniden İnceleme ve Değerlendirme Kurulunun, 47
ila 52 nci maddelerde belirtilen itiraz işlemleri ile ilgili kesinleşen kararlarına karşı,
kesinleşen kararın bildirim tarihinden itibaren iki ay içinde, yetkili
mahkemede dava açılabilir.
YEDİNCİ
KISIM
GARANTİ MARKALARI VE ORTAK
MARKALAR
Garanti markaları
Madde 54 - Garanti markası, marka sahibinin kontrolü altında
birçok işletme
tarafından o işletmelerin ortak özelliklerini, üretim usullerini, coğrafi
menşelerini ve kalitesini garanti etmeye yarayan işarettir.
Garanti markasının marka sahibinin veya marka sahibine
iktisaden bağlı olan bir işletmenin mal veya hizmetlerinde kullanılması yasaktır.
Ortak
marka
Madde 55 - Ortak marka, üretim veya ticaret veya
hizmet işletmelerinden oluşan bir grup tarafından kullanılan işarettir.
Ortak marka gruptaki işletmelerin mal veya
hizmetlerini diğer işletmelerin mal veya hizmetlerinden ayırt etmeye
yarar.
Garanti markası veya ortak marka teknik yönetmeliği
Madde 56 - Bir garanti markasının veya ortak markanın
tescili için başvuru ile birlikte markanın kullanılma usul ve şeklini gösterir
bir teknik yönetmeliğin verilmesi
zorunludur.
Garanti markası teknik yönetmeliği markanın garanti
edilen mal veya hizmetlerin ortak özellikleri hakkında hükümler içerir ve markanın
kullanılmasının kontrolünün yapılma şekillerini ve gerektiğinde
uygulanacak cezaları öngörür.
Ortak marka teknik yönetmeliğinde, ortak markayı
kullanmaya yetkili olan işletmeler belirtilir. Ortak markanın tescili için ortak marka
sahipleri birlikte hareket
eder.
Ortak markanın yenilenmesi için ortaklardan birinin
başvurması yeterlidir.
Teknik yönetmeliğin değiştirilmesi
Madde 57 - Teknik yönetmelikte yapılacak değişiklikler
Enstitü tarafından onaylanmadıkça
uygulanamaz.
Teknik yönetmelikte yapılması istenilen değişiklikler,
56 ncı maddenin ikinci ve üçüncü fıkralarına veya kamu düzenine ve genel ahlaka aykırı olması halinde, Enstitü tarafından değişiklik talebi
reddedilir.
Kanun hükmünde kararnameye aykırı teknik yönetmelik
Madde 58 - Teknik yönetmelik, 56 ncı maddede öngörülen
şartları içermediği takdirde, teknik yönetmelikte gerekli değişiklikleri yapması, Enstitü tarafından marka sahibine bildirilir. Marka sahibi bildirim
tarihinden itibaren altı ay içinde gerekli değişiklikleri yapmaz ve teknik yönetmeliği düzeltmez ise, garanti markası veya ortak markanın tescili
talebi red
edilir.
Teknik yönetmeliğe aykırı
kullanma
Madde 59 - Marka sahibi, garanti markasının veya
ortak markanın belirli bir sürede teknik yönetmeliğe aykırı olarak kullanmasına göz yumar ve
taraflardan birinin başvurusu üzerine mahkemece tanınacak süre içinde, söz
konusu aykırı kullanım düzeltilmediği takdirde, marka, tanınan süre
sonunda mahkeme tarafından iptal
edilir.
Devir ve
lisans
Madde 60 - Garanti markasının veya ortak markanın
devri veya bir ortak markada lisans verilmesi, Marka Siciline kayıt halinde geçerlidir.
SEKİZİNCİ
KISIM
MARKA HAKKINA TECAVÜZ
DURUMLARI
Marka hakkına tecavüz sayılan
fiiller
Madde 61 - Aşağıda yazılı fiiller marka hakkına
tecavüz sayılır:
a) 9 uncu maddenin
ihlali,
b) Marka sahibinin izni olmaksızın markayı veya ayırt
edilmeyecek derecede benzerini kullanmak suretiyle markayı taklit
etmek,
c) Markayı veya ayırt edilmeyecek derecede benzerini
kullanmak suretiyle markanın taklit edildiğini bildiği veya bilmesi gerektiği halde tecavüz yoluyla kullanılan markayı taşıyan ürünleri satmak, dağıtmak
veya bir başka şekilde ticaret alanına çıkarmak veya bu amaçlar için
ithal
etmek veya ticari amaçla elde
bulundurmak,
d) Marka sahibi tarafından sözleşmeye dayalı lisans
yoluyla verilmiş hakları izinsiz genişletmek veya bu hakları üçüncü kişilere devir
etmek,
e) (a) ila (c) bendlerinde yazılı fiillere iştirak
veya yardım veya bunları teşvik etmek veya hangi şekil ve şartlarda olursa olsun bu
fiillerin yapılmasını kolaylaştırmak,
f) Kendisinde bulunan ve başkası adına tescilli bir
markayı veya ayırt edilmeyecek derecede benzerini taşıyan ürünün veya ticaret alanına çıkarılan malın nereden alındığını veya nasıl sağlandığını
bildirmekten kaçınmak.
Madde 61/A- (Ek: 3/11/1995 - 4128/5 md)
a) Marka hakkı sahibi olarak belirtilmesi gereken kimlik
bildirimini gerçeğe aykırı olarak yapanlar, marka koruması olan bir eşya veya ambalajı
üzerine konulmuş, marka koruması olduğunu belirten işareti yetkisi olmadan
kaldıranlar, kendisini haksız olarak marka başvurusu veya marka hakkı sahibi
olarak gösterenler hakkında, bir yıldan iki yıla kadar hapis cezasına ve üçyüzmilyon liradan altıyüz milyon liraya kadar para cezasına,
b) Hak ve alakası olmadığını veya tasarruf yetkisi
bulunmadığını bilmesi gerektiği halde, marka korunmasına ilişkin mevzuatın devir ve intikal,
rehin ve haciz ile ilgili maddelerinde yazılı haklardan birini veya bu hakla
ilgili lisansı başkasına devreden, veren, rehneden, bu haklar üzerinde herhangi
bir tasarrufta bulunanlar ile korunan bir marka hakkının sahibi olmadığı
veya koruma süresinin bittiği veya marka hakkının hükümsüzlüğü veya marka
korumasından doğan hakkının sona ermesi durumlarında; kendisinin veya başkasının imal ettiği veya satışa çıkardığı eşyaya veya ambalajlarına veya
ticari evrakına veya ilanlarına, hukuken korunan bir marka hakkı ile ilgili olduğu kanı-
sını uyandıracak şekilde, işaretler koyan veya bu amaçla yazılı ve görsel
basındaki ilan ve reklamlarda, bu tarzda yazı, işaret veya ifadeleri kullananlar hakkında, iki yıldan üç yıla kadar hapis cezasına ve altıyüz milyon
liradan bir milyar liraya kadar para cezasına,
c) 61 inci maddede yazılı fiillerden birini işleyenler
hakkında, iki yıldan dört yıla kadar hapis cezasına ve altıyüz milyon liradan bir milyar
liraya kadar para cezasına, ayrıca işyerlerinin bir yıldan az olmamak üzere kapatılmasına ve aynı süre ticaretten men
edilmelerine,
hükmolunur.
Yukarıda yazılı suçlar hizmetlerini yaptıkları sırada
bir işletmenin çalışanları tarafından doğrudan doğruya veya emir üzerine işlenmişse çalışanlar ve suçun işlenmesine mani olmayan işletme sahibi, müdür veya temsilcisi ve
hangi unvan ve sıfatla olursa olsun işletmeyi fiilen yöneten kişi de cezalandırılır. Bir tüzelkişinin işleri yürütülürken bu maddede sayılan suçlardan
biri işlenirse, tüzelkişi, masraflar ve para cezasından müteselsilen sorumlu
olur. Fiile iştirak edenler hakkında olayın mahiyetine göre Türk Ceza Kanununun
64, 65, 66 ve 67 nci maddeleri hükümleri uygulanır. Bu maddede sayılan suçlardan
dolayı kovuşturma şikayete bağlıdır. Bu madde hükümlerinin uygulanmasında
1412 sayılı Ceza Muhakemeleri Usulü Kanununun 344 üncü maddesinin birinci fıkrasının 8 numaralı bendi uygulanmaz. Marka korumasından doğan hakları tecavüze uğrayandan başka, 61 inci maddede sayılanlar dışında kalan suçlarda Enstitü;
marka hakkı sahibi olarak belirtilmesi gereken kimlik bildiriminin gerçeğe aykırı
olarak yapılması ile korunan bir marka hakkının sahibi olmadığı veya koruma süresi
bittiği veya herhangi bir sebeple marka hakkının hükümsüzlüğü veya marka
korumasından doğan hakkının sona ermesi durumlarında; kendisinin veya başkasının
imal
ettiği veya satışa çıkardığı eşyaya veya ambalajlarına veya ticari
evrakına veya ilanlarına, hukuken korunan bir marka hakkı ile ilgili olduğu kanısını
uyandıracak şekilde, işaretler koyma veya bu amaçla yazılı ve görsel basındaki
ilan
ve reklamlarda bu tarzda yazı, işaret veya ifadelerin kullanılması durumlarında
5590 veya 507 sayılı kanunlara tabi kuruluşlar ve Tüketici Dernekleri de şikayet hakkına sahiptir. Şikayetin fiil ve failden haberdar olma tarihinden itibaren iki yıl içinde yapılması gerekir. Bu kapsamdaki suçlarla ilgili şikayetler acele işlerden sayılır. Bu Kanun hükümlerine göre marka hakkı başvurusu
veya marka korumasından doğan haklara tecavüz dolayısıyla üretilmesi cezayı
gerektiren eşya ile bu eşyaları üretmeye yarayan araç, gereç, cihaz, makine gibi
vasıtaların zapt edilmesi veya el koyulması veya yok edilmesinde Türk Ceza
Kanununun
36 ncı maddesi hükmü ile Ceza Muhakemeleri Usulü Kanununun ilgili hükümleri
uygulanır.
Marka sahibinin
talepleri
Madde 62 - Marka hakkı tecavüze uğrayan marka
sahibi, mahkemeden, aşa-
ğıdaki taleplerde
bulunabilir:
a) Marka hakkına tecavüz fiillerinin durdurulması,
b) Tecavüzün giderilmesi ve maddi ve manevi zararın
tazmini,
c) (Değişik: 3/11/1995-4128/5 md.) Marka hakkına tecavüz
dolayısıyla üretilmesi veya kullanılması cezayı gerektiren eşya ile bu eşyaları üretmeye
yarayan araç, cihaz, makine gibi vasıtalara el koyulması
talebi.
d) (c) bendi uyarınca el konulan ürünler üzerinde
kendisine mülkiyet hakkının tanınması, (Bu durumda, söz konusu ürünlerin değeri,
tazminat miktarından düşülür. Bu değer, kabul edilen tazminatı aştığı zaman,
marka sahibinin fazlayı karşı tarafa ödemesi
gerekir.).
e) (Değişik: 3/11/1995-4128/5 md.) Marka hakkına
tecavüzün devamını önlemek üzere tedbirlerin alınması, özellikle bu maddenin (c) bendine göre el
koyulan ürünlerin ve araçların üzerlerindeki markaların silinmesi veya marka
hakkına tecavüzün önlenmesi için kaçınılmaz ise imhası talebi
f) Marka hakkına tecavüz eden kişi aleyhine verilen
mahkeme kararının, masrafları tecavüz eden tarafından karşılanarak, ilgililere tebliğ edilmesi ve kamuya yayın yoluyla duyurulması.
Hukuk davalarında yetkili
mahkeme
Madde 63 - Marka sahibi tarafından, üçüncü kişiler
aleyhine açılacak hukuk davalarında yetkili mahkeme, davacının ikametgahının olduğu
veya suçun işlendiği veya tecavüz fiilinin etkilerinin görüldüğü yerdeki
mahkemedir.
Davacının Türkiye'de ikamet etmemesi halinde, yetkili
mahkeme, sicilde kayıtlı vekilin iş yerinin bulunduğu yerdeki ve eğer vekillik kaydı silinmiş ise, Enstitünün merkezinin bulunduğu yerdeki
mahkemedir.
Üçüncü kişiler tarafından marka başvurusu veya
marka sahibi aleyhine
açılacak davalarda yetkili mahkeme, davalının ikametgahının bulunduğu yerdeki mahkemedir. Marka başvurusu veya marka sahibinin Türkiye'de
ikamet etmemesi halinde, ikinci fıkra hükmü uygulanır.
Birden fazla mahkemenin yetkili olduğu durumda,
yetkili mahkeme, ilk davanın açıldığı
mahkemedir.
Tazminat
Madde 64 - Marka sahibinin izni olmaksızın, marka
taklit edilerek üretilen ürünü üreten, satan, dağıtan veya başka bir şekilde ticaret alanına çıkaran veya bu amaçlar için ithal eden veya ticari amaçla elde
bulunduran kişi, hukuka aykırılığı gidermek ve sebep olduğu zararı tazmin
etmekle
yükümlüdür.
Taklit markayı herhangi bir şekilde kullanmakta olan
kişi, marka sahibinin markanın varlığından ve tecavüzden kendisini haberdar etmesi ve tecavüzü
durdurmasını talep etmesi halinde veya kullanmanın kusurlu bir davranış teşkil
etmesi
halinde, sebep olduğu zararı tazmin etmekle yükümlüdür.
Tecavüzü kanıtlayan
belgeler
Madde 65 - Marka sahibi, markanın kendi izni olmaksızın
taklit edilerek kullanılması sonucunda uğramış olduğu zarar miktarının
belirlenmesi için tazminat yükümlüsünden markanın kullanılması ile ilgili
belgeleri vermesini talep
edebilir.
Yoksun kalınan kazanç
Madde 66 - Marka sahibinin uğradığı zarar, sadece
fiili kaybın değerini değil, ayrıca marka hakkına tecavüz dolayısıyla yoksun kalınan kazancı
da kapsar.
Yoksun kalınan kazanç, zarar gören marka sahibinin
seçimine bağlı olarak, aşağıdaki değerlendirme usullerinden birine göre hesap
edilir:
a)Marka hakkına tecavüz edenin rekabeti olmasaydı,
marka sahibinin markanın
kullanması ile elde edilebileceği muhtemel gelire göre,
b)Marka hakkına tecavüz edenin, markayı kullanmak
yoluyla elde ettiği kazanca göre
c)Marka hakkına tecavüz edenin, markayı bir lisans
anlaşması ile hukuka uygun şekilde kullanmış olması halinde ödemesi gereken lisans bedeline göre,
Yoksun kalınan kazancın hesaplanmasında, özellikle
markanın ekonomik önemi,
marka hakkına tecavüz edildiği anda geçerlilik süresi ve tecavüz sırasında
markaya ilişkin lisansların sayısı ve çeşidi gibi etkenler göz önünde
tutulur.
Yoksun kalınan kazancın artırımı
Madde 67 - Marka üzerinde tasarruf yetkisi olan kişi,
yoksun kalınan kazancın hesaplanmasında, 66 ncı maddenin ikinci fıkrasının (a) veya (b) veya
(c) bendlerinde belirtilen değerlendirme usullerinden birini seçmişse;
mahkeme, ürünün satışında markanın ekonomik bakımdan önemli bir katkısının
bulunduğu kanaatına vardığı takdirde, kazancın hesaplanmasında makul bir payın daha
eklenmesine karar
verir.
Markanın ilgili ürüne ekonomik bakımdan önemli bir
katkısının olduğunun kabul edilebilmesi için, ilgili ürüne olan talebin oluşmasında markanın
belirleyici etken olduğunun anlaşılmış olması
gerekir.
Markanın itibarı
Madde 68 - Marka hakkına tecavüz eden tarafından
markanın kötü veya uygun olmayan bir şekilde kullanılması sonucunda, markanın itibarı zarara uğrarsa, marka sahibi, bu nedenle, ayrıca tazminat
isteyebilir.
Dava açılamayacak kişiler
Madde 69 - Marka sahibi, sebep olduğu zarardan dolayı
marka sahibine tazminat ödemiş olan kişi tarafından piyasaya sürülmüş ürünleri kullanan kişilere karşı, Kanun Hükmünde Kararnamenin bu bölümünde yer alan davaları açamaz.
Zamanaşımı
Madde 70 - Marka hakkına tecavüzden doğan özel
hukuka ilişkin taleplerde, zamanaşımı süresi için, Borçlar Kanununun zamanaşımına ilişkin hükümleri
uygulanır.
Görevli ve yetkili
mahkeme
Madde 71 - Bu Kanun Hükmünde Kararnamede öngörülen bütün
davalarda, görevli mahkeme, Adalet Bakanlığınca kurulacak ihtisas
mahkemeleridir.
Asliye ticaret ve asliye ceza mahkemelerinden hangilerinin
ihtisas mahkemesi
olarak görevlendirileceğini ve bu mahkemelerin yargı çevresini Adalet Bakanlığının teklifi üzerine Hakimler ve Savcılar Yüksek Kurulu
belirler.
Enstitünün bu Kanun Hükmünde Kararname hükümlerine göre
aldığı bütün kararlara karşı açılacak davalarda ve Enstitünün kararlarından zarar gören
üçüncü kişilerin Enstitü aleyhine açacakları davalarda görevli mahkeme, birinci fıkrada
belirtilen ihtisas
mahkemeleridir.
Hükmün ilanı
Madde 72 - Dava sonucunda haklı çıkan taraf, haklı bir
sebebin veya menfaatının bulunması halinde, masrafları karşı tarafa ait olmak üzere
kesinleşmiş
kararın günlük gazete veya benzeri vasıtalarla tamamen veya özet olarak
ilan edilmesini talep etmek hakkına sahiptir.
İlanın şekli ve kapsamı kararda tesbit edilir. İlan hakkı,
kararın kesinleşmesinden sonra üç ay içinde talep edilmezse düşer.
Lisans alanın dava açması ve şartları
Madde 73 - Aksi sözleşmede kararlaştırılmamışsa,
inhisari lisansa sahip olan kişi, üçüncü bir kişi tarafından marka sahibinin marka hakkına
tecavüz edilmesi durumunda, marka sahibinin bu Kanun Hükmünde Kararname uyarınca açabileceği davaları, kendi adına açabilir. İnhisarı olmayan lisans sahibi
olanların, dava açma hakları
yoktur.
Birinci fıkra uyarınca, marka hakkına tecavüz dolayısıyla
dava açma hakkı olmayan bir lisans alan, noter vasıtasıyla yapacağı bir bildirimle,
gereken davayı açmasını marka sahibinden isteyebilir.
Marka sahibinin, yukarıdaki fıkrada belirtilen talebi kabul
etmemesi veya bildirimin alındığı tarihten itibaren üç ay içinde gerekli davanın açılmaması halinde, lisans alan yaptığı bildirimi de ekleyerek, kendi adına dava açabilir.
Lisans alan, ciddi bir zarar tehlikesi karşısında ve söz
konusu sürenin geçmesinden önce, ihtiyati tedbire karar verilmesini mahkemeden talep
edebilir.
Üçüncü fıkra uyarınca dava açan lisans alanın,
dava açtığını marka sahibine
bildirmesi gerekir.
Marka hakkına tecavüzün mevcut olmadığı hakkında dava
ve şartları
Madde 74 - Menfaatı olan herkes, marka sahibine karşı dava
açarak, fiillerinin marka hakkına tecavüz teşkil etmediğine karar verilmesini
talep
edebilir.
Birinci fıkrada belirtilen davanın açılmasından önce,
kendisinin Türkiye'de giriştiği veya girişeceği sınai faaliyeti sonucu üretilen ürünlerde kullanacağı markanın, başkasına ait bir marka hakkına tecavüz teşkil
edip etmediği hakkında, marka sahibinden görüşlerini bildirmesini noter aracılığı ile talep
eder.
Bu talebin marka sahibine tebliğinden itibaren bir ay içinde
marka sahibinin cevap vermemesi veya verilen cevabın menfaat sahibi kişi tarafından kabul edilmemesi halinde, menfaat sahibi birinci fıkraya göre dava açar.
Birinci fıkrada belirtilen dava, marka hakkına tecavüzden
dolayı kendisine karşı dava açılmış bir kişi tarafından açılamaz.
Dava, marka üzerinde hak sahibi bulunan ve Marka Siciline
kayıt edilmiş olan bütün hak sahiplerine tebliğ
edilir.
Bu maddede belirtilen dava, markanın hükümsüzlüğü
davasıyla birlikte de açılabilir.
Delillerin tesbiti davası
Madde 75 - Marka hakkına tecavüzü ileri sürmeye yetkili
olan kişi, bu haklara tecavüz sayılabilecek olayların tesbitini mahkemeden
isteyebilir.
İhtiyati tedbir
talebi
Madde 76 - Bu Kanun Hükmünde Kararnamede öngörülen türde
dava açan veya açacak olan kişiler, dava konusu markanın kendi marka haklarına tecavüz teşkil edecek şekilde Türkiye'de kullanılmakta olduğunu veya kullanılması için ciddi ve etkin çalışmalar yapıldığını ispat etmek şartıyla,
davanın et-
kinliğini temin etmek üzere, ihtiyati tedbire karar verilmesini talep
edebilir.
İhtiyati tedbir talebi, dava açılmadan önce veya dava ile
birlikte veya daha sonra yapılabilir. İhtiyati tedbir talebi, davadan ayrı olarak
incelenir.
İhtiyati tedbirin niteliği
Madde 77 - İhtiyati tedbirler, verilecek hükmün etkinliğini
tamamen sağlayacak nitelikte olmalı ve özellikle aşağıda belirtilen tedbirleri
kapsamalıdır:
a) Davacının marka hakkına tecavüz teşkil eden fiillerin
durdurulması,
b) Marka hakkına tecavüz edilerek üretilen veya ithal
edilen şeylere
Türkiye sınırları içinde veya gümrük ve serbest liman veya bölge gibi
olanlar dahil, bulundukları her yerde el konulması ve bunların saklanması,
c) Herhangi bir zararın tazmini bakımından teminat
verilmesi.
Hukuk Usulü Muhakemeleri Kanunu hükümlerinin uygulanması
Madde 78 - Tesbit davaları ve ihtiyati tedbirlerle ilgili diğer
hususlarda Hukuk Usulü Muhakemeleri Kanunu hükümleri uygulanır.
Gümrüklerde el
koyma
Madde 79 - Hak sahibinin yetkilerine tecavüz oluşturması
nedeniyle cezayı gerektiren taklit markalı mallara, ithalat veya ihracat sırasında hak
sahibinin talebi üzerine, gümrük idareleri tarafından ihtiyati tedbir niteliğinde el
konulabilir.
El koyma ile ilgili uygulama bu konuda çıkarılacak
mevzuatta düzenlenir.
Gümrük İdarelerindeki tedbir, el koyma kararının tebliğinden
itibaren on gün içinde esas hakkında ihtisas mahkemesinde dava açılmaz veya
mahkemeden tedbir niteliğinde karar alınmazsa idarenin el koyma kararı ortadan
kalkar.
DOKUZUNCU
KISIM
İŞLEM YETKİSİ OLAN KİŞİLER VE MARKA VEKİLLERİ
İşlem yetkisi olan kişiler
Madde 80 - Aşağıda belirtilen kişiler marka konuları ile
ilgili olarak Enstitü nezdinde işlem
yapabilir:
a) Gerçek veya tüzel kişiler, Tüzel kişiler, yetkili
organları tarafından tayin edilen kişi veya kişilerce temsil
edilir.
b) Marka
vekilleri.
İkametgahı yurt dışında bulunan kişiler ancak marka
vekilleri vasıtasıyla temsil edilir.
Marka vekili tayin edilmesi halinde, tüm işlemler marka
vekili vasıtasıyla yapılır. Marka vekiline yapılan tebligat asile yapılmış sayılır.
ONUNCU
KISIM
ÜCRETLERİN ÖDENMESİ
VE HUKUKİ SONUÇLARI
Ücretlerin ödeme süreleri ve sonuçları
Madde 81 - Yönetmelikte öngörülen marka başvurusu ve tescil
edilmiş bir marka ile ilgili ücretler, başvuru sahibi veya marka sahibi veya varsa
sicilde kayıtlı vekili tarafından ödenir.
Bir markanın tescil edilmesi ile ilgili işlemler için ödenmesi
gereken ücretin, bu Kanun Hükmünde Kararnamede belirtilen süreler içinde ödenmemesi
halinde, marka başvurusu geri çekilmiş kabul
edilir.
ONBİRİNCİ
KISIM
SON HÜKÜMLER
Yürürlükten kaldırılan hükümler
Madde 82 - (Değişik: 3/11/1995 - 4128/5 md.)
3/3/1965 tarihli ve 551 sayılı Markalar Kanunu yürürlükten
kaldırılmıştır.
GEÇİCİ HÜKÜMLER
Geçici Madde 1 - Bu Kanun Hükmünde Kararnamenin yürürlüğe
girdiği tarihten önce yapılmış marka başvuruları hakkında, başvuru tarihindeki Kanun hükümleri uygulanır.
Bu Kanun Hükmünde Kararname yürürlüğe girdiği tarihten
önce yapılmış ve sicile kaydedilmiş devir, intikal ve lisans işlemlerinden dolayı kazanılmış
haklar saklı kalmak üzere, bu çeşit işlemlerde meydana gelecek değişiklikler
için bu Kanun Hükmünde Kararname hükümleri uygulanır.
Geçici Madde 2 - Hizmet markalarını fiilen kullananlar, bu
Kanun Hükmünde Kararnamenin yürürlüğe girdiği tarihten itibaren en geç oniki ay içinde,
söz konusu hizmet markasını kullandıklarını kanıtlayacak resmi belgeleri de
eklemek suretiyle hizmet markasının tescilini talep
edebilecektir.
Enstitü, oniki aylık süre dolduktan sonra, hizmet markası
sahiplerinin taleplerini ilk kullanım tarihlerini de dikkate alarak değerlendirir.
Geçici Madde 3 - Bu Kanun Hükmünde Kararnamenin uygulanması
bakımından, ihtisas mahkemeleri kuruluncaya kadar, asliye ticaret ve asliye ceza
mahkemelerinin hangilerinin ihtisas mahkemesi olarak görevlendirileceği ve bu
mahkemelerin yargı çevresi Adalet Bakanlığının teklifi üzerine Hakimler ve
Savcılar Yüksek Kurulu tarafından
belirlenir.
Yürürlük
Madde 83 - Bu Kanun Hükmünde Kararname yayımı tarihinde yürürlüğe
girer.
Yürütme
Madde 84 - Bu Kanun Hükmünde Kararname hükümlerini
Bakanlar Kurulu yürütür.
|
MARKALARIN
KORUNMASI HAKKINDA KANUN HÜKMÜNDE KARARNAME