|
14
Mart 2006
Bülent ÇAKAR
Yeminli Mali Müşavir
Eski Baş Hesap Uzmanı
bulentcakar@batiymm.com.tr
TEKSTİL VE KONFEKSİYON SEKTÖRÜNDEKİ
KDV İNDİRİMİNİN OLASI ETKİLERİ
 Sektörün durumu ve KDV indirimi
8
Mart 2006 tarihinde yayımlanan 2006/10138 sayılı Bakanlar Kurulu Kararı ile
bazı tekstil ve konfeksiyon ürünlerinde KDV % 18’den % 8’e indirilmiştir.
Sektörün özellikle katma değeri düşük ürünlerde uluslar arası rekabet şansının
giderek kaybolması, Türkiye’de uygulanan ekonomik programın temel çıpalarından
biri olan değerli Türk Lirası faktörü
ile birleşince, sıkıntıya giren sektörün artan baskısı hükümeti bu yönde bir
karar almaya zorlamıştır. Aslında bu konu iki yıldan beri gündemde olmasına
rağmen, IMF KDV gelirlerinin düşeceği gerekçesiyle sürekli karşı çıkmıştır.
Kararın tekstil ve konfeksiyon ürünlerinin ihracı dolayısıyla alınan KDV
iadesini düşürücü etkisi nedeniyle, Maliye Bakanlığı Karara muhalefet
etmemiştir. Ancak bir yandan da üçte
ikisini peşinen tahsil edip kasasına koyduğu fason işlerdeki KDV oranını % 8’e
çekmeyerek, KDV gelirindeki düşmeyi minimuma indirmeye çalışmıştır.
Hangi ürünlerde KDV % 8’e düşürülmüştür
9
Mart 2006 tarihinden itibaren aşağıdaki ürünlerde KDV oranı % 8 olarak
uygulanacaktır.
-İplikler
ve iplik imali için hazırlanan her nevi filamentler, lifler, vb.
-Her
nevi kumaş,
-İç
ve dış giyim eşyası (şapka, kravat, kaşkol, kemer, çorap, eldiven vb. dahil),
-Havlu,
bornoz, perde, çarşaf, yastık, yorgan, battaniye, uyku tulumu, her türlü kılıf
ve örtüler ile bunların benzeri ev tekstil ürünleri (taşıtlarda kullanılanlar
dahil) (yataklar hariç),
-İşlenmiş
post, deri ve köseleler ile bunların taklitleri ve bunlardan mamul giyim eşyası
(şapka, kemer, kravat, eldiven ve benzerleri dahil),
-Her
nevi maddeden mamul ayakkabı, terlik, çizme ve benzerleri,
-Her
nevi maddeden mamul çanta, bavul, valiz ve benzerleri,
-Halılar
ve diğer dokumaya elverişli maddelerden yer kaplamaları.
Kararı,
iç piyasada satılan ve dışarıya ihraç edilen ürünler yönünden ayrı ayrı
değerlendirmek doğru olur. İç piyasada satılan tekstil ve konfeksiyon ürünleri
açısından KDV tahsilatının düşeceği kesindir. Bu düşüşü azaltmak için hükümet gözünü
sektörün kayıt dışı temsilcilerine çevirmiştir. Öte yandan, aksesuar ürünleri
ve fason işlerdeki KDV oranının % 18’de kalması nedeniyle sektörde indiremedikleri
KDV yükü oluşacak ve bu yükün KDV Kanununun 29’ncu maddesine göre yıllık KDV
iadesi sistemi ile giderilmesi gerekecektir. Yani sektörün iç piyasaya çalışan
temsilcileri için Karar yeni bir soruna yol açmış görünmektedir. Esas yangının
olduğu ihracatta ise, sorunun çözülmesi
bir yana başka sorunlar yaratılmıştır.
İhracatçı ne yapsın?
Karar
yayınlandığından beri sektör ihracatçıları, söz konusu Kararname ile iadeye
hacet kalmaksızın yok edileceği beklenen KDV yükünü nasıl gidereceklerini düşünmeye
başlamışlardır. Aksesuar ile fason tekstil ve konfeksiyon işlerindeki KDV’nin %
18 olarak kalması nedeniyle, ihracatçının KDV yükünü mahsup ile veya iç piyasa
satışlarından tahsil edeceği KDV’den indirim yoluyla gidermesi mümkün olamayacaktır.
Çünkü, özellikle konfeksiyon sektöründe fason imalatın çok yaygın olduğu bir
vakadır. Maliyetlerinin % 40-50 arasındaki kısmının % 8 KDV’li kumaş ve KDV’ye
tabi olmayan işçilik girdilerinin toplamından oluştuğu, kalan girdi
kalemlerinin ise % 18 KDV’li olması nedeniyle, konfeksiyon sektörünün
üzerindeki KDV yükü 10-14 puan arasında olacaktır. Bu durumda, konfeksiyon
ihracatçısı bugüne kadar SDŞ ve DTSŞ’leri kullanarak çözdüğü KDV iadesi
problemini tam olarak çözemeyecektir. İhracatını SDŞ veya DTSŞ’den geçiren
konfeksiyon ihracatçısının üzerinde 2-6 puan arasında KDV yükü kalacaktır.
İhracatçı bu nedenle ya ihracatını kendisi yapacak ve KDV iadesini kendisi
alacak, ki bunun işletmeye önemli bir maliyeti olacaktır. Ya da aracılı ihracat
ile birlikte, KDV Kanununun 29’ncu maddesine göre indirimli oranlı teslimlere
ilişkin KDV iadesi talep edecektir; ki bu da yılda bir kez alınabileceği için
ihracatçının sorununu çözmeyecektir.
Ne yapılmalı?
Bizce,
esas olarak maliyet ve kur baskısından kaynaklanan sıkıntıyı gidermekten uzak
olan KDV oranının düşürülmesi tedbiri, bu haliyle sıkıntıyı daha da
artırmıştır. KDV sisteminin işleyişini ve bütünlüğünü bozacağından, faydasından
çok zararı olan bu indirimin en azından bir nebze yararlı olabilmesi için,
1.
Fason tekstil ve
konfeksiyon işlerindeki KDV oranı da % 8’e düşürülmeli,
2.
KDV Kanununun
29’ncu maddesindeki indirimli oranlı teslimlere ilişkin yıllık KDV iadesi,
Kanun maddesindeki düzenlemeye uygun olarak aylık mahsup sistemine
dönüşmeli ve mahsuplar 84 nolu KDV Genel Tebliğindeki esaslara göre gerçekleştirilmelidir.
| 
