YABANCILARA ÇALIŞMASI YASAKLANAN MESLEKLER     

 

31 Mart 2006

 

Cumhur Sinan ÖZDEMİR

Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı

İş Müfettişi -Ankara

csnozdemir@gmail.com

 

YABANCILARA ÇALIŞMASI YASAKLANAN MESLEKLER 

 

Yasal düzenleme[1] gereği süreli, süresiz ve bağımsız çalışma izni verilenler ile muafiyet kapsamındaki yabancıların sırf Türk vatandaşlarına hasredilmiş bulunan iş ve mesleklerde çalışmaları mümkün bulunmamaktadır. Örneğin, süresiz çalışma izni sahibi olan bir yabancının yabancılara yasaklanmış olan “Eczacılık” mesleğini Türkiye’de icra etmesi mümkün değildir.

 

Yabancılara Yasaklanmış Meslekler

 

1-Kara suları dahilinde balık, istiridye, midye, sünger, inci, mercan, sedef, kum, ve çakıl ihracı, denizde kazaya uğrayan deniz araçları ile terkedilmiş enkazın kaldırılması, dalgıçlık, arayıcılık, kılavuzluk, deniz bakkallığı, deniz araçlarında; kaptanlık, çarkçılık, katiplik, tayfalık, amelelik, iskele rıhtım hamallığı, deniz esnaflığı[2].

2-Türkiye sınırları içerisinde hava yolu ile yük ve yolcu taşıma[3].

3-Maden hakkı[4].

4-Periyodik yayınlarda mesul müdürlük[5].

5-Sendika kuruculuğu[6].

6-Seyahat acentelerinde mesul müdürlük[7].

7-Gümrük müşavirliği[8].

8-Kooperatif yönetim kurulu üyeliği[9].

9-Doktorluk, hemşirelik, dişçilik, ebelik, hastabakıcılık[10].

10-Eczacılık[11].

11-Gözlükçülük[12].

12-Veterinerlik[13].

13-Özel hastanelerde sorumlu müdürlük[14].

14-Hakimlik ve Savcılık[15].

15-Avukatlık[16].

16-Noterlik[17].

17-Özel Güvenlik Görevlileri[18].

 

Yasaklanmış Meslekleri İcra Eden Yabancılar Hakkında Yaptırım

 

Çalışma izni almış olarak  ve/veya  çalışma izni olmadığı halde yukarıda sayılan meslekleri icra eden yabancılar hakkındaki yasal işlemler, “4817 sayılı yasaya muhalefet” gerekçesiyle yerine getirilecektir.

 

Cezai yaptırım 4817 sayılı Kanunun 21. maddesinde düzenlenmiştir.

 

a-) Bildirim yükümlülüğünü[19] süresi içinde yerine getirmeyen bağımsız çalışan yabancı ile yabancı çalıştıran işverene her bir yabancı için  2006 yılında 391 YTL idari para cezası uygulanır.

 

b-) Çalışma izni olmaksızın bağımlı çalışan yabancıya 2006 yılında 783 YTL idari para cezası uygulanır.

 

c-) Çalışma izni bulunmayan yabancıyı çalıştıran işveren veya işveren vekillerine her bir yabancı için 2006 yılında 3.922 YTL idari para cezası uygulanır.

 

d-) Çalışma izni olmaksızın bağımsız çalışan yabancıya 2006 yılında 1.567 YTL idari para cezası uygulanır.

 

İşveren veya işveren vekili yabancının ve varsa eş ve çocuklarının konaklama giderlerini, ülkelerine dönmeleri için gerekli masrafları ve gerektiğinde sağlık harcamalarını karşılamak zorundadır.

 

İdarî para cezası ile cezalandırılan bağımlı veya bağımsız çalışan yabancılar ile yabancı çalıştıran işverenler İçişleri Bakanlığına bildirilir.

 

Sonuç:

 

Yabancıların ve işverenlerin yükümlülüklerini yerine getirip getirmedikleri Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı İş Müfettişleri ve Sosyal Sigortalar Kurumu Sigorta Müfettişleri tarafından denetlenir.

 

------------------------------

[1]4817 sayılı Yabancıların Çalışma İzinleri hakkında Kanununun 13. maddesi: Yabancılara, bu Kanunla getirilen koşullara bağlı olarak çalışabilecekleri meslek, sanat veya işlerle ilgili çalışma izinleri, ilgili mercilerin meslekî yeterlilik dahil görüşleri alınmak suretiyle Bakanlıkça verilir.Diğer kanunlarda yer alan, yabancıların çalışamayacağı iş ve mesleklere dair hükümler saklıdır.

[2]815 sayılı Kabotaj Kanunu.

[3]2920 sayılı Sivil Havacılık Kanunu.

[4]3213 sayılı Maden Kanunu.

[5]5680 sayılı Basın Kanunu.

[6]2821 sayılı Sendikalar Kanunu.

[7]1618 sayılı Seyahat Acentaları ve Seyahat Acentaları Birliği Kanunu.

[8]4458 sayılı Gümrük Kanunu.

[9]1163 sayılı Kooperatifler Kanunu.

[10]1219 sayılı Tababet ve Şuabatı Sanatlarının Tarzı İcrasına Dair Kanun.

[11]6197 sayılı Eczacılar ve Eczaneler Hakkında Kanun.

[12]3958 sayılı Gözlükçülük Hakkında Kanun.

[13]6343 sayılı Veteriner Hekimleri Birliği ile Odalarının Teşekkül Tarzına ve Göreceği İşlere Dair Kanun

[14]2219 sayılı Hususî Hastaneler Kanun.

[15]2802 sayılı Hakimler ve Savcılar Kanunu.

[16]1136 sayılı Avukatlık Kanunu.

[17]1512 sayılı Noterlik Kanunu.

[18]5188 sayılı Özel Güvenlik Hizmetlerine Dair Kanun.

[19] 4817 sayılı Kanunun 18. maddesine göre.