MOTORLU TAŞITLAR VERGİSİ GENEL TEBLİĞİ SERİ NO:21   

Sayı: 25342

Maliye Bakanlığından:

 MOTORLU TAŞITLAR VERGİSİ GENEL TEBLİĞİ SERİ NO:21 

25/12/2003 tarihli ve 5035 sayılı Bazı Kanunlarında Değişiklik Yapılması Hakkında Kanun(1) ile 197 sayılı Motorlu Taşıtlar Vergisi Kanunu’nun(2) bazı maddelerinde değişiklikler yapılmış ve yapılan değişikliklerle ilgili olarak aşağıdaki açıklamaların yapılması gerekli görülmüştür.
I - TANIMLAR

5035 sayılı Kanun’un 21 inci maddesi ile Motorlu Taşıtlar Vergisi Kanunu’nun 2 nci maddesinin başlığı “Tanımlar” olarak değiştirilmiş ve motorlu taşıtlar vergisi uygulamasında yer alan tanımlara, vergilemede yeni uygulanacak olan kriterlerin tanımları eklenmiştir.

II - İSTİSNALAR

5035 sayılı Kanun’un 22 nci maddesi ile Motorlu Taşıtlar Vergisi Kanunu’nun istisnalara ilişkin 4 üncü maddesinin ( c ) bendi; “Sakatlık dereceleri %90 ve daha fazla olan malûl ve engellilerin adlarına kayıtlı taşıtlar ile diğer malûl ve engellilerin, bu durumlarına uygun hale getirilmiş özel tertibatlı taşıtlar.” olarak yeniden düzenlenmiştir.

Yapılan düzenleme ile malûl ifadesine engelliler ifadesi eklenmiş, malûl ve engellilerin bu istisnadan yararlanma şartı olan “bizzat kullanmak” zorunluluğu uygulamadan kaldırılarak; sakatlık dereceleri % 90 ve daha fazla olan malûl ve engellilerin adlarına kayıtlı taşıtlar ile diğer malûl ve engellilerin adlarına kayıtlı olan ve malûl ve engellilerin bu durumlarına uygun hale getirilmiş özel tertibatlı taşıtlar motorlu taşıtlar vergisinden istisna edilmiştir. Sözkonusu istisnanın uygulama şekli aşağıda açıklanmıştır.

1 - Sakatlık Dereceleri % 90 ve Daha Fazla Olan Malûl ve Engellilere Ait Taşıtlarda İstisna Uygulaması

Sakatlık dereceleri % 90 ve daha fazla olan malûl ve engellilerin bu durumlarını tam teşekküllü Devlet hastanesinden alınmış olan sağlık kurulu raporu ile ilgili vergi dairelerine belgelendirmeleri halinde, sözkonusu malûl ve engellilerin kendi adlarına kayıt ve tescil edilmiş olan taşıtları, motorlu taşıtlar vergisine tabi tutulmayacaktır. Bu istisnadan yararlanmak için, sözkonusu malûl ve engellilere ait taşıtın özel tertibatlı veya özel tertibatlı hale getirilmiş olması şartı aranmayacaktır.

2 - Diğer Malûl ve Engellilere Ait Taşıtlarda İstisna Uygulaması

Sakatlık dereceleri % 90 dan az olan malûl ve engellilerin bu durumlarını; tam teşekküllü Devlet hastanesinden alınan sağlık kurulu raporu ile belgelendirmeleri ve kendi adlarına kayıt ve tescilli olan taşıtların engellilik haline uygun özel tertibatlı veya özel tertibatlı hale getirilmiş taşıtlar olduğunu belirten “Motorlu Araç Tescil Belgesi”nin ilgili tescil kuruluşlarınca onaylanmış örneği ile “Araçlar İçin Teknik Belge” ve “Proje Raporu”nun aslı veya noter onaylı örneğini ilgili vergi dairelerine ibraz etmeleri halinde bu istisna hükmünden yararlanabileceklerdir.

3 - Malûl ve Engelliler İstisnası İle İlgili Bildirim

Malûl ve engelliler istisnasından yararlanacak olan malûl ve engelliler tarafından; genel tebliğ ekinde örneği bulunan (EK:1) “Malûl ve Engelliler Adına Kayıt ve Tescilli Taşıtlarda Motorlu Taşıtlar Vergisi İstisnası Bildirim Formu” düzenlenerek (Bildirim Formu’nun internetteki www.gelirler.gov.tr adresinde bulunan örneğinin düzenlenmesi mümkün bulunmaktadır.) istisnadan yararlanmak için gerekli olan diğer belgeler ile birlikte ilgili vergi dairesine verilecektir.

III- VERGİLEME ÖLÇÜ VE HADLERİ

1 - ( I ) Sayılı Tarifede Yer Alan Taşıtların Vergileme Ölçü ve Hadleri

1.1.Otomobil, Kaptıkaçtı, Arazi Taşıtları ve Benzerlerinin Vergilendirilmesi

5035 sayılı Kanun’un 23 üncü maddesi ile Motorlu Taşıtlar Vergisi Kanunu’nun 5 inci maddesi yeniden düzenlenerek, ( I ) sayılı tarifede yer alan otomobil, kaptıkaçtı, arazi taşıtları ve benzerlerinin motor silindir hacmi (cm3) ve yaş kriterlerine göre vergilendirilmesi esası uygulamaya konulmuştur. Yapılan düzenleme ile ( I ) sayılı tarifede yer alan taşıtların net ağırlık ve lüks derecelerine göre vergilendirilme esası uygulamadan kaldırılmıştır.

1.2. Motosikletlerin Vergilendirilmesi

1/1/1985 tarihinde taşıt pulu uygulaması nedeni ile motorlu taşıtlar vergisi kapsamı dışına çıkartılmış bulunan motosikletler, 5035 sayılı Kanunun 23 üncü maddesi ile motor silindir hacmi (cm3) esasına göre vergilendirilmek üzere, 1/1/2004 tarihinden itibaren(I) sayılı tarifeye dahil edilmiştir. Aynı Kanunun 26 ncı maddesi ile Motorlu taşıtlar Vergisi Kanunu’na eklenen geçici 7 nci maddesinde motosikletlerin 2004 yılına ilişkin motorlu taşıtlar vergisinin; Nisan ayının ilk gününde tahakkuk etmiş sayılacağı, tahakkuk ettirilmiş olan verginin birinci taksitinin Nisan ayında, ikinci taksitinin ise Temmuz ayında olmak üzere iki eşit taksitte ödeneceği hüküm altına alınmıştır. Motorlu Taşıtlar Vergisi Kanunu’nun 9 uncu maddesine göre; tahakkuk ettirilen vergi ayrıca mükellefe tebliğ edilmeyecek, tahakkuk ettirilen günde tebliğ edilmiş sayılacaktır.

1.3. ( I ) Sayılı Tarife

( I ) sayılı tarifede yer alan otomobil, kaptıkaçtı, arazi taşıtları ve benzerleri ile motosikletler 1/1/2004 tarihinden itibaren aşağıdaki ( I ) sayılı tarifeye göre vergilendirilecektir.

2 - ( II ) , ( III ) ve ( IV ) Sayılı Tarifelerde Yer Alan Taşıtların Vergileme Ölçü ve Hadleri

5035 sayılı Kanun’un 24 üncü maddesi ile Motorlu Taşıtlar Vergisi Kanunu’nun 6 ncı maddesinde yer alan ( II ), ( III ) ve ( IV ) sayılı tarifeler ile bu tarifelerdeki vergi tutarları yeniden düzenlenmiştir.

Yapılan düzenleme ile panel van ve motorlu karavanlar ( II ) sayılı tarifenin kapsamına alınarak, sözkonusu taşıtların 1900 cm3 ve aşağısı, 1901 cm3 ve yukarısı olmak üzere, iki ayrı grupta motor silindir hacmine göre vergilendirilmesi esası uygulamaya konulmuştur.

( II ) sayılı tarifede yer alan kamyonet, kamyon, çekici ve benzeri taşıtların ağırlığına göre vergilendirilmesinde ölçü olarak alınan “İstiap Haddi” nin 31/12/2004 tarihine kadar uygulanması, 1/1/2005 tarihinden itibaren ise “Azami Toplam Ağırlık” esasının vergilendirme ölçüsü olması hüküm altına alınmıştır. Buna göre, 5035 sayılı Kanunun 26 ncı maddesi ile Motorlu Taşıtlar Vergisi Kanunu’na eklenen geçici 6 ncı madde gereğince; ( II ) sayılı tarifede yer alan kamyonet, kamyon, çekici ve benzeri taşıtların vergilendirilmesi, 31/12/2004 tarihine kadar “İstiap Haddi”ne ve sözkonusu geçici maddede belirtilmiş olan vergi tutarlarına göre yapılacaktır.

Yukarıda yapılan açıklamalara göre, ( II ) sayılı tarifede yer alan minibüs, panel van, motorlu karavanlar, otobüs ve benzeleri ile kamyonet, kamyon, çekici ve benzerleri; ( III ) sayılı tarifede yer alan yat, kotra ve her türlü motorlu özel tekneler; ( IV ) sayılı tarifede yer alan uçak ve helikopterler 1/1/2004 tarihinden itibaren aşağıda yer alan ( II ) , ( III ) ve ( IV ) sayılı tarifelere göre vergilendirilecektir.

IV- DİĞER HÜKÜMLER

1- Ek Motorlu Taşıtlar Vergisi veya Taşıt Vergisinin Mahsup ve İade İşlemleri

5035 sayılı Kanun’un 26 ncı maddesi ile Motorlu Taşıtlar Vergisi Kanunu’na eklenen geçici 4 üncü madde ile; 3/4/2003 tarihli ve 4837 sayılı Ekonomik İstikrarı Sağlamak İçin Ek Vergiler Alınması Hakkında Kanun’un(3) 1 nci maddesi hükümlerine göre ek motorlu taşıtlar vergisinin taksitlerini kısmen veya tamamen ödeyen mükelleflerden bu ödemeleri mahsup veya iade edilmemiş bulunanlar ile 30/7/2003 tarihli ve 4962 sayılı Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılması ve Vakıflara Vergi Muafiyeti Tanınması Hakkında Kanun’un(4) 21 nci maddesi hükümlerine göre taşıt vergisi ödeyen mükelleflerin ödediği tutarlar, 2004 yılı için tahakkuk edecek olan motorlu taşıtlar vergisinden mahsup edilecektir.

Mahsuptan sonra ödenmesi gereken motorlu taşıtlar vergisi olması halinde bu vergi, 2004 yılı taksit aylarında ödenecektir. Mahsup edilemeyen tutar mükellefin talebi üzerine iade olunacak, ödeme zamanlarında ödenmemiş olan ek motorlu taşıtlar vergisi ile taşıt vergisi ise terkin edilecektir.

Bu hükme göre mahsup ve iade işlemleri aşağıdaki şekilde yapılacaktır.

1.1. 3/4/2003 tarihli ve 4837 sayılı Ekonomik İstikrarı Sağlamak İçin Ek Vergiler Alınması Hakkında Kanun’un 1 inci maddesi hükümlerine göre ek motorlu taşıtlar vergisinin birinci taksitini veya birinci ve ikinci taksitini birlikte ödeyen mükelleflerden, bu ödemeleri mahsup veya iade edilmemiş olanların ödemiş oldukları tutarlar ile 30/7/2003 tarihli ve 4962 sayılı Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılması ve Vakıflara Vergi Muafiyeti Tanınması Hakkında Kanun’un 21 inci maddesine göre ödenmiş olan taşıt vergisi tutarları; mükelleflerin bu konuda herhangi bir müracaatına gerek olmaksızın, 2004 yılı için tahakkuk edecek olan motorlu taşıtlar vergisinden mahsup edilmiş sayılacaktır.

1.2. Ek motorlu taşıtlar vergisi veya taşıt vergisinin mükellef müraacatına gerek olmaksızın yapılan mahsubundan sonra, 2004 yılında ödenmesi gereken motorlu taşıtlar vergisi tutarının olması durumunda bu tutar, mahsuptan sonra kalan vergi tutarına göre 2004 yılının Ocak ve Temmuz aylarında ödenecektir.

Örnek: Motor silindir hacmi 1300 cm3’ün altında ve 2004 yılında ödenmesi gereken motorlu taşıtlar vergisi tutarı 250.000.000 TL. olan 2003 model taşıt sahibi bir mükellefin, 2003 yılında 88.925.000 TL tutarında ek motorlu taşıtlar vergisi veya taşıt vergisi ödemiş ve bu vergileri 2003 yılında mahsup veya iade edilmemiş ise; 2004 yılında 88.925.000 TL tutarındaki ek motorlu taşıtlar vergisi veya taşıt vergisinin mahsubundan sonra kalan ve 2004 yılında ödenmesi gereken 161.075.000 TL. tutarındaki motorlu taşıtlar vergisinin; 36.075.000 TL.’si Ocak/2004, 125.000.000 TL.’si ise Temmuz/2004 döneminde ödenecektir.

1.3. Ek motorlu taşıtlar vergisi veya taşıt vergisinin mükellef müraacatına gerek olmaksızın yapılan mahsubundan sonra kalan tutarın, 2004 yılında ödenmesi gereken motorlu taşıtlar vergisi tutarının yarısından az olması durumunda, 2004 yılının Ocak ayında herhangi bir ödeme yapılmayacak, kalan vergi tutarı 2004 yılının Temmuz ayında ödenecektir.

Örnek: Motor silindir hacmi 1301-1600 cm3 arasında ve 2004 yılında ödenmesi gereken motorlu taşıtlar vergisi tutarı 400.000.000 TL. olan 2002 model taşıt sahibi bir mükellefin, 2003 yılında 270.680.000 TL tutarında ek motorlu taşıtlar vergisi veya taşıt vergisi ödemiş ve bu vergileri 2003 yılında mahsup veya iade edilmemiş ise; 2004 yılında 270.680.000 TL tutarındaki ek motorlu taşıtlar vergisi veya taşıt vergisinin mahsubundan sonra kalan ve 2004 yılında ödenmesi gereken 129.320.000 TL. tutarındaki motorlu taşıtlar vergisi Temmuz/2004 döneminde ödenecek, Ocak/2004 döneminde ise herhangi bir ödeme yapılmayacaktır.

1.4. Ek motorlu taşıtlar vergisi veya taşıt vergisinin mahsubundan sonra 2004 yılında iade edilmesi gereken ek motorlu taşıtlar vergisi veya taşıt vergisi tutarının olması durumunda; iade edilecek olan tutar, mükellefin talebi üzerine 2004 yılının Ocak ayında iade edilecektir.

Örnek: Motor silindir hacmi 1300 cm3 ün altında ve 2004 yılında ödenmesi gereken motorlu taşıtlar vergisi tutarı 75.000.000 TL. olan 1992 model taşıt sahibi bir mükellefin, 2003 yılında 88.700.000 TL tutarında ek motorlu taşıtlar vergisi veya taşıt vergisi ödemiş ve bu vergileri 2003 yılında mahsup veya iade edilmemiş ise; 2004 yılında ek motorlu taşıtlar vergisi veya taşıt vergisinin mahsubundan sonra kalan ve 2004 yılında iade edilmesi gereken 13.700.000 TL. tutarındaki ek motorlu taşıtlar vergisi veya taşıt vergisi; mükellefin talebi üzerine 2004 yılının Ocak ayında iade edilecektir.

1.5. 2003 yılında ödenmiş ancak mahsup veya iade edilmemiş olan ek motorlu taşıtlar vergisi veya taşıt vergisi ödenmiş taşıtını satarak, yeni taşıt satın almamış olan mükelleflerin ödenmiş ancak mahsup edilemeyen ek motorlu taşıtlar vergisi veya taşıt vergisi mükellefin talebi üzerine mükellefe iade edilecektir.

1.6. 2003 yılında ek motorlu taşıtlar vergisi veya taşıt vergisi ödenmiş olan taşıtını satarak yerine başka bir taşıt satın almış olan mükelleflerin; ödenmiş ancak mahsup veya iade edilmemiş olan ek motorlu taşıtlar vergisi veya taşıt vergisi, mükellefin müraacatı üzerine 2004 yılında ödenmesi gereken motorlu taşıtlar vergisinden mahsup edilecek, mahsuptan sonra kalan tutar ise 2004 yılı taksit aylarında mükellef tarafından ödenecektir.

1.7. Ek motorlu taşıtlar vergisi veya taşıt vergisinin 2004 yılında yapılacak olan mahsup ve iade işlemlerinde, sözkonusu vergilerden dolayı mükellefler tarafından ödenmiş olan gecikme zamları dikkate alınacaktır.

1.8. 2003 yılında ödenmemiş olan ek motorlu taşıtlar vergisi ile taşıt vergisi terkin edilecektir.

2 - Motor Silindir Hacmi ve Azami Toplam Ağırlık İle İlgili Bildirim Yükümlülüğü

5035 sayılı Kanun’un 26 ncı maddesi ile Motorlu Taşıtlar Vergisi Kanunu’na eklenen geçici 5 inci maddesi gereğince; Motorlu Taşıtlar Vergisi Kanunu’nun 5 inci maddesinde yer alan ( I ) sayılı tarifedeki otomobil, kaptıkaçtı, arazi taşıtları ve benzerleri ile motosikletlere ait motor silindir hacmi bilgileri ve Motorlu Taşıtlar Vergisi Kanunu’nun 6 ncı maddesinin ( II ) sayılı tarifesinde yer alan kamyonet, kamyon, çekici ve benzeri taşıtlara ait azami toplam ağırlık bilgilerinin trafik tescil belgesinde yer almaması nedeni ile mükellefler tarafından bilinmeyen bu bilgilerin talep edilmesi durumunda; trafik tescil kuruluşları ile yetkili bayiler veya ilgili vergi daireleri tarafından motor silindir hacmi ve azami toplam ağırlık bilgilerini ihtiva eden onaylı bir belge mükelleflere verilecektir.

3 – Gider Kaydedilmiş Olan Taşıt Vergisi İle İlgili İşlemler

4962 sayılı Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılması ve Vakıflara Vergi Muafiyeti Tanınması Hakkında Kanun’un 21 inci maddesinin sekizinci fıkrasında; “Bu maddeye göre ödenen taşıt vergisi, ticari, zirai ve mesleki kazançların tespitinde gider olarak kabul edilir.” hükmü ile 1 Seri No’lu Taşıt Vergisi Genel Tebliğinin(5) “Diğer Hususlar” başlığını taşıyan IV üncü bölümünde “ Ödenen taşıt vergisinin ticari, zirai ve mesleki kazançların tespitinde gider olarak indirilmesi mümkündür.” açıklaması yer almaktadır.

Anayasa Mahkemesi’nin 7/10/2003 tarihli ve Esas Sayısı: 2003/73, Karar Sayısı: 2003/11 sayılı kararı ile 4962 sayılı Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılması ve Vakıflara Vergi Muafiyeti Tanınması Hakkında Kanun’un 21 inci maddesinin yürürlüğünün durdurulmasına karar verilmiş ve söz konusu karar 11/10/2003 tarihli ve 25256 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanarak yürürlüğe girmiştir.

5035 sayılı Kanun’un 26 ncı maddesi ile Motorlu Taşıtlar Vergisi Kanunu’na eklenen geçici 4 üncü madde hükümlerine göre ödenmiş olan taşıt vergisinin mahsup veya iadesi yapılacağından; 2004 yılında ticari, zirai ve mesleki kazançların tespitinde, mahsup veya iade edilen taşıt vergisi gelir olarak dikkate alınacaktır.


Tebliğ olunur.

(1) 2/1/2004 tarihli ve 25334 (Mükerrer) sayılı Resmi Gazete’de yayımlanmıştır.
(2) 23/2/1963 tarihli ve 11342 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanmıştır.
(3) 11/4/2003 tarihli ve 25076 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanmıştır.
(4) 7/8/2003 tarihli ve 25192 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanmıştır.
(5) 12/8/2003 tarihli ve 25197 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanmıştır.

EK:1