Amaç
MADDE 1- Bu Kanunun amacı; tarım sektörünün ve kırsal
alanın, kalkınma plân ve stratejileri doğrultusunda geliştirilmesi ve
desteklenmesi için gerekli politikaların tespit edilmesi ve düzenlemelerin
yapılmasıdır.
Kapsam
MADDE 2- Bu Kanun, tarım politikalarının amaç, kapsam
ve konularının belirlenmesi; tarımsal destekleme politikalarının amaç ve
ilkeleriyle temel destekleme programlarının tanımlanması; bu programların
yürütülmesine ilişkin piyasa düzenlemeleri, finansman ve idarî yapılanmanın
tespit edilmesi; tarım sektöründe uygulanacak öncelikli araştırma ve geliştirme
programlarıyla ilgili kanunî ve idarî düzenlemelerin yapılması ve tüm bunlarla
ilgili uygulama usûl ve esaslarını kapsar.
Tanımlar
MADDE 3- Bu Kanunda geçen;
a) Bakanlık: Tarım ve Köyişleri
Bakanlığını,
b) Müsteşarlık: Hazine
Müsteşarlığını,
c) Kurul: Tarımsal Destekleme ve Yönlendirme
Kurulunu,
ç) Çiftçi: Mal sahibi, kiracı, yarıcı veya
ortakçı olarak devamlı veya en az bir üretim dönemi veya yetiştirme devresi
tarımsal üretim yapan gerçek ve tüzel kişileri,
d) Çiftçi kayıt sistemi: Bakanlık tarafından
oluşturulan çiftçilerin kayıt altına alındığı tarımsal veri
tabanını,
e) Çiftlik muhasebe veri ağı: Tarımsal
işletmelerin gelirlerine ve faaliyetlerine ilişkin muhasebe verilerinin
toplanması ve veri ağı kurulmasını,
f) Doğrudan gelir desteği: Ürün ve girdi
fiyatlarını doğrudan etkilemeden, üreticilere yapılan gelir
transferlerini,
g) Entegre idare ve kontrol sistemi: Arazi
parsel tanımlama, çiftçi kayıt, hayvan kimlik, kontrol ve veri tabanından
oluşan, tarıma verilen desteklerin kontrol edilmesini ve kayıt altına alınmasını
sağlayan sistemi,
ğ) Özel sektör: Tarımsal alanda faaliyet
gösteren kamu kurum ve kuruluşları dışındaki
gerçek ve tüzel kişileri,
h) Sözleşmeli üretim: Üretici ve
yetiştiriciler ile diğer gerçek ve tüzel kişilerin karşılıklı menfaat esaslarına
dayalı yazılı akitlerle yürütülen tarımsal üretim şeklini,
ı) Tarım: Doğal kaynakları uygun girdilerle
birlikte kullanarak yapılan her türlü üretim, yetiştirme, işleme ve pazarlama
faaliyetlerini,
i) Tarımsal işletme: Üretim faktörlerini
kullanarak; bitkisel ve/veya hayvansal ve/veya su ürünlerinin üretimi için
tarımsal faaliyet yapan veya söz konusu tarımsal faaliyete ilave olarak işleme,
depolama, muhafaza ve pazarlamaya yönelik faaliyetlerde bulunan
işletmeyi,
j) Tarımsal üretim: Toprak, su ve biyolojik
kaynaklar ile birlikte tarımsal girdiler kullanılarak yapılan bitkisel,
hayvansal, su ürünleri, mikroorganizma ve enerji
üretimini,
k) Ürün: Bitkisel, hayvansal ve su ürünleri
alanında elde edilen her türlü işlenmemiş ham ürünler ile bunların birinci
derece işlenmesi ile elde edilmiş ürünleri,
l) Sivil toplum örgütleri: Tarımsal alanda
faaliyet gösteren kooperatif, birlik, dernek ve vakıflar ile gönüllü
kuruluşları,
m) Tarım havzaları:
Tarımsal faaliyet için, bir veya birkaç il sınırı veya bölge sınırları içinde
aynı ekolojik şartları taşıyan ve birbirinin devamı niteliğindeki tarım
alanlarını,
ifade eder.
Tarım politikalarının
amaçları
MADDE 4- Tarım politikalarının amaçları; tarımsal
üretimin iç ve dış talebe uygun bir şekilde geliştirilmesi, doğal ve biyolojik
kaynakların korunması ve geliştirilmesi, verimliliğin artırılması, gıda
güvencesi ve güvenliğinin güçlendirilmesi, üretici örgütlerinin geliştirilmesi,
tarımsal piyasaların güçlendirilmesi, kırsal kalkınmanın sağlanması suretiyle
tarım sektöründeki refah düzeyini yükseltmektir.
Tarım politikalarının ilkeleri
MADDE 5- Tarım politikalarının ilkeleri
şunlardır:
a) Tarımsal üretim ve kalkınmada bütüncül
yaklaşım.
b) Uluslararası taahhütlere
uyum.
c) Piyasa mekanizmalarını bozmayacak
destekleme araçlarının kullanımı.
ç) Örgütlülük ve
kurumsallaşma.
d) Özel sektörün rolünün
artırılması.
e) Sürdürülebilirlik, insan sağlığı ve çevreye
duyarlılık.
f) Yerinden yönetim.
g) Katılımcılık.
ğ) Şeffaflık ve
bilgilendirmek.
Tarım politikalarının
öncelikleri
MADDE 6- Tarım politikalarının öncelikleri
şunlardır:
a) Tarımsal üretimde verimlilik, ürün
çeşitliliği, kalite ve rekabet gücünün yükseltilmesi.
b) Yeterli ve güvenilir gıda arzının
sağlanması.
c) Tarımsal işletmelerin altyapılarının
geliştirilmesi.
ç) Tarımsal faaliyetlerde bilgi ve uygun
teknolojilerin kullanımının yaygınlaştırılması.
d) Tarımsal girdi ve ürün piyasalarının
geliştirilmesi ve üretim-pazar entegrasyonunun sağlanması.
e) Tarımsal üretimin tarım-sanayi
entegrasyonunu sağlayacak şekilde yönlendirilmesi.
f) Tarım sektörünün kredi ve finansman
ihtiyacının karşılanmasına ilişkin düzenlemeler yapılması.
g) Destekleme ve yönlendirme tedbirlerinin
alınması.
ğ) Doğal afetler ve hayvan hastalıklarına
karşı risk yönetimi mekanizmalarının geliştirilmesi.
h) Kırsal hayatın sosyo-ekonomik açıdan
geliştirilmesi.
ı) Üretici örgütlenmesinin
geliştirilmesi.
i) Tarım bilgi sistemlerinin kurulması ve
kullanılması.
j) Toplulaştırma, arazi kullanım plânının
yapılması ve ekonomik büyüklükteki tarım işletmelerinin
oluşturulması.
k) Toprak ve su kaynaklarının geliştirilmesi
ve rasyonel kullanımı.
l) Avrupa Birliğine uyum
sürecindeki gelişmelerden doğacak ihtiyaçları karşılayabilecek şekilde ortak
piyasa düzenlerinin öngördüğü, idarî ve hukukî düzenlemelerin yapılması.
Yetki
MADDE 7- Tarım sektörü ile ilgili politikaların tespit
edilmesi, plânlanması ve koordinasyonu ile ilgili kurum ve kuruluşlarla
işbirliği yapılarak uygulanmasında Bakanlık yetkilidir.
Tarımsal araştırma
MADDE 8- Bakanlık, tarım sektörünün ihtiyaç duyduğu
tarımsal bilgi ve teknolojilerin yurt içinde geliştirilmesi, bu bilgi ve
teknolojilerin yurt dışından transfer edilerek denenmesi ve adaptasyonu ile
yayımını sağlamak için, kamu ve özel sektörün tarımsal araştırma faaliyetlerini
verimli ve etkin kılacak tedbirleri alır. Araştırma çalışmalarında görevli
uzmanların yetiştirilmesi ve araştırma altyapısının geliştirilmesini sağlayacak
düzenlemeler yapar. Araştırma faaliyetlerinde başta üniversiteler olmak üzere
ilgili tüm kurum, kuruluşlar ve işletmeler ile işbirliğini güçlendirecek
tedbirler alır.
Çiftçi eğitimi, yayım ve danışmanlık
hizmetleri
MADDE 9- Bakanlık; tarım, çiftçi eğitimi ve yayım
faaliyetlerinde, sivil toplum örgütleri, özel sektör kuruluşları ve serbest
danışmanların görev almasını sağlamak için gerekli düzenlemeler yapar, bu
kuruluş ve kişileri teşvik eder, çalışma esaslarını belirler ve
denetler.
Çiftçi eğitimi, özel yayım ve danışmanlık
hizmetleri çalışma esas ve usûlleri ile ilgili diğer şartlar Bakanlıkça
çıkarılacak yönetmelikle belirlenir.
Biyolojik çeşitlilik, genetik kaynakların
korunması ve biyogüvenliğin sağlanması
MADDE 10- Bakanlık, biyolojik çeşitliliğin, genetik
kaynakların ve ekosistemlerin korunması ve geliştirilmesine ilişkin araştırmalar
yapar veya yaptırır. Biyoteknolojik yollarla ve/veya çeşitli ıslah metotları
kullanılarak elde edilen ürünlerin fikrî mülkiyet hakları kapsamında korunması,
kaydı, tescili, üretimi, tüketimi, gıda olarak kullanımı, ihracatı ve ithalatı
hakkında ilgili kurum ve kuruluşların görüşü alınmak suretiyle gerekli
düzenlemeleri yapar.
Ürün konseyleri
MADDE 11- Bu Kanunda belirlenen ulusal tarım
politikaları çerçevesinde çalışmalar yapmak üzere ürün bazında üreticiler,
tüccarlar, sanayiciler ve/veya bunların oluşturdukları birlikler ile kamu ve
araştırma kurumları, meslek odaları ve dernekler bir araya gelerek tüzel
kişiliği haiz ürün konseyleri kurabilirler.
Ürün bazında tek bir ürün konseyi kurulabilir.
Bu konseyler ürünle ilgili kararlarını Kurulun istediği her defada, Kurul
istemese bile yılda bir kez Kurula rapor halinde sunarlar.
Ürün konseyleri kurulması, işleyişi, yönetimi,
görevleri ve denetimine ilişkin hükümler ile bu konseylerin çalışma usûl ve
esasları, gelirleri ve sair hususlar her bir ürün konseyi için çıkarılacak
yönetmelikle düzenlenir.
Üretici örgütleri
MADDE 12- Üretici ve yetiştiricilerin çeşitli kanunlara
dayanarak kurdukları tarımsal amaçlı kooperatif ve birliklerin faaliyetlerinin
tarım politikaları doğrultusunda desteklenmesini ve yönlendirilmesini, ilgili
bakanlık ve kuruluşlarla işbirliği içinde yapmaya Bakanlık
yetkilidir.
Sözleşmeli üretim
MADDE 13- Bakanlık, tarım sektöründe sözleşmeli
üretimin geliştirilmesi ve yaygınlaştırılması için gerekli düzenlemeleri yapar.
Sözleşmeli üretimi özendirmek üzere üreticilere, bu Kanunla belirtilen
desteklerin verilmesinde öncelik tanınır.
Tarım havzaları
MADDE 14- Tarımsal üretimin kendi ekolojisine uygun
alanlarda yoğunlaşması, desteklenmesi, örgütlenmesi, ihtisaslaşması ve entegre
bir şekilde yürütülmesi için tarım havzaları, Bakanlığın teklifi üzerine
Bakanlar Kurulunca belirlenir. Bu havzaların faaliyet ve işleyişi ile ilgili
esas ve usûllerin düzenlenmesine ilişkin yönetmelik, Bakanlık tarafından
yürürlüğe konulur.
Kırsal kalkınma
MADDE 15- Bakanlık, kırsal alanlarda tarım ve tarım
dışı istihdamın geliştirilmesi,
gelirlerin artırılması ve farklılaştırılması, kadın ve genç nüfusun
eğitim ve girişimcilik düzeyinin yükseltilmesine yönelik tedbirleri alır. Kırsal
kalkınma program, proje ve faaliyetlerine ilişkin düzenlemeleri yapar ve kamu
kuruluşları arasında koordinasyonu sağlar.
Kırsal kalkınma program, proje ve
faaliyetlerinde; katılımcılık, tabandan yukarı yaklaşım, yerel kapasitenin
geliştirilmesi ve kurumsallaşması temel ilkelerdir.
Tarımsal Destekleme ve Yönlendirme Kurulu
MADDE 16- Bu Kanunun 17 nci maddesi ile verilen
görevleri yerine getirmek üzere Tarımsal Destekleme ve Yönlendirme Kurulu
kurulmuştur.
Kurul üyeleri; Tarım ve Köyişleri Bakanının
başkanlığında, Tarım ve Köyişleri Bakanlığı,
Maliye Bakanlığı, Sanayi ve Ticaret Bakanlığı, Çevre ve Orman Bakanlığı,
Devlet Planlama Teşkilatı Müsteşarlığı, Hazine Müsteşarlığı ve Dış Ticaret
Müsteşarlığı müsteşarları ile Bakan onayı ile belirlenecek Bakanlık genel
müdüründen oluşur. Kurul, Bakanın bulunmadığı durumlarda, Bakanlık müsteşarının
başkanlığında toplanır.
Kurul, yılda en az iki kez toplanır.
Toplantılardan birinin, yıllık bütçe kanunu tasarısının hazırlanma döneminde,
diğerinin ise bütçe kesinleştikten sonra yapılması esastır. Ayrıca Kurul, Tarım
ve Köyişleri Bakanının daveti üzerine de toplanabilir. Kurul, yıl içerisindeki
uygulamalarla ilgili olarak danışma, izleme ve değerlendirmelerde bulunmak ve
uygulamaya dönük tedbirler almak üzere, kamu kuruluşları, ilgili meslek
kuruluşları, sivil toplum örgütleri ve özel sektör kuruluşları temsilcilerinden
oluşan "Teknik Komiteler" kurar.
Kurul, üye tam sayısının en az üçte ikisinin
katılımı ile toplanır. Kararlar çoğunlukla alınır. Oyların eşit olması durumunda
başkanın oyu ağırlıklıdır.
Kurul görev alanı ile ilgili her türlü belge
ve bilgiyi kamu, sivil toplum örgütleri ve özel sektör kuruluşları ile gerçek ve
tüzel kişilerden isteyebilir. İstenen bilgiler tam ve doğru olarak, talep edilen
süre içerisinde Kurula verilir.
Kurul ve teknik komitelerin sekretarya
hizmetleri, Bakan onayı ile belirlenecek Bakanlık birimi tarafından
yürütülür.
Kurulun görevleri
MADDE 17- Kurulun görevleri
şunlardır:
a) Her yıl destekleme programlarının
esaslarını ve araçlarını tespit ederek, bunların bütçe ödenek ihtiyaçlarını
belirlemek, ilgili kuruluşlara teklif etmek.
b) Değişen ulusal ve uluslararası koşullara
göre destekleme programlarında yapılacak düzenlemeleri
belirlemek.
c) Desteklerle ilgili gerekli mevzuat
düzenlemelerini izlemek ve değerlendirmek.
ç) Kamu kurum ve kuruluşlarınca uygulanan
destekleme programlarında kuruluşlar arası koordinasyonu sağlamak.
Tarımsal desteklemelerin amacı ve
ilkeleri
MADDE 18- Tarımsal desteklemelerin amacı; tarım
sektörünün öncelikli problemlerinin çözümüne katkıda bulunmak, uygulanan
politikaların etkinliğini artırmak, sektörün bu politikalara uyumunu
kolaylaştırmaktır. Tarımsal destekleme politikaları, ekonomik ve sosyal etkinlik
ve verimlilik koşullarını sağlayacak programlarla uygulanır. Ödemeler bütçe
imkânları çerçevesinde ve programların niteliğine bağlı olarak, gerekli denetim
ve kontrollerin tamamlanmasından sonra ödenir.
Tarımsal destekleme programlarının
belirlenmesinde, aşağıdaki ilke ve stratejiler dikkate
alınır:
a) Tarım politikalarının amaçlarına
ulaşılmasına katkıda bulunması.
b) Avrupa Birliği mevzuatı ve uluslararası
taahhütler ile uyumlu olması.
c) Üreticilerin piyasa koşullarında
faaliyetlerini yürütmesi.
ç) Kullanılacak kaynağın, adil ve etkin bir
şekilde üreticilere yansımasını sağlayacak yapıda olması.
d) Tarımın alt sektörlerinde dengeli bir
dağılım göstermesi.
Tarımsal destekleme
araçları
MADDE 19- Tarımsal destekleme araçları
şunlardır:
a) Doğrudan gelir desteği:
Üreticilere, tarımsal üretim amacıyla işledikleri araziler için Kurulun teklifi
üzerine, Bakanlar Kurulu tarafından belirlenen birim ödeme miktarı üzerinden,
doğrudan ödeme yapılır. Ödeme miktarları, üreticilerin tarım politikaları
amaçları ve çevre koruma koşullarına uyumunu kolaylaştırmak üzere farklı
düzeylerde belirlenebilir. Doğrudan gelir desteği ödemelerine ilişkin esas ve
usûller, bu Kanunun temel yapısıyla çelişmeyecek şekilde, her yıl Kurulun
tavsiyesi ile Bakanlık tarafından çıkarılacak uygulama tebliğleri ile
belirlenir. Uygulama tebliğleri, ilgili yılın ilk iki ayı içerisinde yayımlanır.
Bakanlık, gerektiğinde ek tebliğler çıkarabilir.
b) Fark ödemesi: Çiftçilere üretim maliyetleri
ile iç ve dış fiyatlar dikkate alınarak fark ödemesi desteği verilir. Fark
ödemesi desteği öncelikle arz açığı olan ürünleri kapsar. Her yıl, fark ödemesi
kapsamına alınacak ürünler ile ödeme miktarları Kurul tarafından belirlenir.
Fark ödemesinden yararlanacak çiftçilerden üretim faaliyeti ve ürünlerin
satışına ilişkin belgeler istenebilir.
c) Telafi edici ödemeler: Üreticilerin arz
fazlası olan ürünlerin üretiminden vazgeçerek alternatif ürünlere yönelmeleri
teşvik edilir. Üreticilere, arazilerinde alternatif ürünleri yetiştirmelerinden
dolayı karşılaşabilecekleri gelir kayıplarını önlemek üzere telafi edici ödeme
yapılır. Her bir üretici için yapılacak ödeme miktarı, üreticinin alternatif
ürünlerin üretimine ayırdığı arazi miktarı ile birim ödeme miktarının çarpımı
suretiyle hesaplanır. Üreticilerin bir araya gelerek, alternatif ürünlerin
işlenmesi ve pazarlanması için yapacakları yatırımların finansmanı için ek
ödemeler yapılabilir. Telafi edici ödemelerin ürün kapsamı, ürünler bazında
birim ödeme miktarları, ödeme süreleri ve ek ödeme miktarları her yıl Kurulun
teklifi üzerine Bakanlar Kurulu tarafından belirlenir.
ç) Hayvancılık destekleri: Hayvancılık
faaliyetlerinde ırk ıslahı, kaba yem üretiminin artırılması, verimliliğin
artırılması, işletmelerin ihtisaslaşması, işletmelerde hijyen şartlarının
sağlanması, hayvan sağlığı ve refahı, hayvan kimlik sisteminin teşviki,
hayvansal ürünlerin işlenmesi ve pazarlanması ile bunlarla ilgili kontrol, takip
ve standartların iyileştirilmesi ve su ürünlerinin desteklenmesi amacıyla
destekleme tedbirleri alınır. Hayvancılık desteklemelerinde, bölge ve iller
bazında farklı destekler uygulamaya ve ödeme miktarlarını belirlemeye, Kurulun
teklifi üzerine Bakanlar Kurulu yetkilidir.
d) Tarım sigortası ödemeleri: Üreticilerin,
üretim materyallerini ve ürünlerini sigorta ettirmelerini teşvik etmek üzere,
sigorta prim bedellerinin bir kısmı Devlet tarafından karşılanır. Tarım
sigortasından yararlanacak ürünler ile teminat altına alınacak riskler
Bakanlığın teklifi üzerine Bakanlar Kurulu tarafından belirlenir.
e) Kırsal kalkınma destekleri: Kırsal
gelirlerin artırılması ve çeşitlendirilmesi, kırsal altyapı, toplulaştırma,
tarla içi geliştirme hizmetleri ve sosyal yapının güçlendirilmesi ile doğal
kaynakların korunması ve geliştirilmesi amacıyla, kırsal toplum kesimlerinin
birlikte veya ferdî olarak yürütecekleri yatırım projelerinin maliyetinin bir
kısmı, masraf paylaşma esasına göre, Devlet tarafından karşılanır. Kırsal
kalkınma destekleri uygulaması Bakanlık tarafından yapılır. Kırsal yatırımların
desteklenmesinde, köy ve diğer kırsal alanda yaşayan topluma istihdam sağlayıcı
tarımsal ve tarım dışı ekonomik yatırımlara öncelik tanınır. Kırsal kalkınma
destekleri çerçevesinde desteklenecek projeli yatırımlarda; hedef kitle ve yerel
paydaşların katılımı, tabandan yukarı yaklaşım, sürdürülebilirlik, uygun
teknolojilerin kullanılması ve modern işletmecilik sistemlerinin
yaygınlaştırılması ilkelerine uyulması esastır. Desteklenecek yatırım
projelerinin konuları, desteklemelerin proje türleri bazında hangi oranlarda
yapılacağı ve uygulamaya dönük diğer hususlar, Kurulun teklifi üzerine Bakanlar
Kurulu tarafından belirlenir.
f) Çevre amaçlı tarım arazilerini koruma
programı destekleri: Erozyon ve olumsuz çevresel etkilere maruz kalan tarım
arazilerinde, işlemeli tarım yapan üreticilerin, arazilerini doğal bitki
örtüleri, çayır, mera, organik tarım ve ağaçlandırma için kullanmalarını teşvik
etmek üzere, kendilerine belirli bir süreyi kapsayacak şekilde, çevre amaçlı
tarım arazilerini koruma programı destekleri sağlanır. Ödemeler, Bakanlık ile
üreticiler arasında akdedilecek sözleşmelere dayalı olarak ve birim arazi
üzerinden yapılır. Her bir üretici için yapılacak çevre amaçlı tarım arazilerini
koruma programı destekleri ödemesi, üreticilerin bu program için tahsis
edecekleri arazi miktarı ile birim ödeme miktarının çarpımı ile hesaplanır.
Üreticilerin, bu araziler üzerinde ayrıca çevre koruma tedbirleri almaları da
istenir. Çevre amaçlı tarım arazilerini koruma programı destekleri ödemelerinin
hangi arazilerde uygulanacağı, sözleşmelerin kapsamı, ödemelerin süresi ve ödeme
miktarları Kurulun teklifi üzerine Bakanlar Kurulu tarafından
belirlenir.
g) Diğer destekleme ödemeleri: Araştırma,
geliştirme ve tarımsal yayım desteği, pazarlama teşvikleri, özel depolama
yardımı, kalite desteği, piyasa düzenlemeleri desteği, organik üretim desteği,
imha desteği, ürün işleme desteği, gerektiğinde bazı girdi destekleri ile tarım
havzaları destekleri ve benzer konularda destekleme araçları kullanılabilir. Bu
destekleme araçları her yıl Kurulun teklifi üzerine Bakanlar Kurulu tarafından
belirlenir.
Tarımsal desteklemelerin uygulama
esasları
MADDE 20- Destekleme ödemelerinde uyulması gereken
esaslar şunlardır:
a) Destekleme ödemeleri; bölge, işletme,
arazi, ürün, tarım sistemi, sözleşmeli üretim, ıslah ve çevre gibi konulardaki
öncelikler ve tercihler ışığında farklı miktarlarda
yapılabilir.
b) Bir tarımsal işletmenin alabileceği azamî
toplam destekleme miktarı, yıllık olarak belirlenebilir.
c) Destekler, üretici örgütleri aracılığı ile
de ödenebilir.
ç) Desteklenecek ürünlerin ve destekleme ödeme
miktarının belirlenmesinde kalite, standart ve sağlık kriterleri dikkate alınır.
d) Üreticilere yapılacak her türlü destekleme
ödemelerinde, entegre idare ve kontrol sistemi kullanılır.
e) Çiftlik muhasebe veri ağı kayıtlarına ait
bilgiler kontrol ve istatistikî amaçlı olarak kullanılabilir, ancak ifşa
edilemez. Bu hükme uymayanlar için genel hükümler çerçevesinde cezaî işlem
yapılır.
Tarımsal desteklemelerin finansmanı
MADDE
21-
Tarımsal destekleme programlarının finansmanı, bütçe kaynaklarından ve dış
kaynaklardan sağlanır. Bütçeden ayrılacak kaynak, gayrisafi millî hasılanın
yüzde birinden az olamaz.
Salgın ve bulaşıcı hastalıklardan
korunma
MADDE 22- Salgın ve bulaşıcı hastalıklardan korunmak,
ülkeye bulaşması durumunda yayılmasını önlemek amacıyla, riskli alanlarda,
Bakanlığın teklifi ve Bakanlar Kurulunun onayı ile tarımsal faaliyetlerle ilgili
gerekli önlemler alınır.
Haksız ödemelerin geri alınması ve hak
mahrumiyeti
MADDE 23- Haksız yere yapılan destekleme ödemeleri,
ödeme tarihinden itibaren 21/7/1953 tarihli ve 6183 sayılı Amme Alacaklarının
Tahsil Usulü Hakkında Kanunun 51 inci maddesinde belirtilen gecikme zammı
oranları dikkate alınarak hesaplanan kanunî faizi ile birlikte geri alınır.
Haksız ödemenin yapılmasında ödemeyi sağlayan, belge veya belgeleri düzenleyen
gerçek ve tüzel kişiler, geri alınacak tutarların tahsilinde müştereken sorumlu
tutulurlar.
Bu Kanunla belirlenen destekleme
ödemelerinden, idarî hata sonucu düzenlenen belgelerle yapılan ödemeler hariç,
haksız yere yararlandığı tespit edilen üreticiler, beş yıl süreyle hiçbir
destekleme programından yararlandırılmazlar.
Yönetmelikler
MADDE 24- Bu Kanunun uygulanması ile ilgili esas ve
usûlleri belirleyen yönetmelikler, bu Kanunun yürürlüğe girmesini müteakip bir
yıl içerisinde yürürlüğe konulur.
Saklı hükümler
GEÇİCİ MADDE 1- Doğrudan gelir desteğinin 2005 yılı uygulaması
ve ödemeleri, 2005 yılında yürürlükte olan mevzuat hükümlerine göre, aşağıda
belirtilen esaslar çerçevesinde yürütülür:
a) Bitkisel üretim faaliyetlerinde bulunan
tüzel kişiliği haiz üretici ve çiftçilerle, başvuru tarihi itibarıyla onsekiz
yaşını doldurmuş ve/veya ergin gerçek kişi çiftçilere, cari yılda üretim
yapmaları ve bu üretimlerine ilişkin gerekli bilgileri Bakanlığa beyan ederek,
çiftçi kayıt sistemine dahil olmaları şartıyla, doğrudan gelir desteği ödemeleri
yapılır. Bitkisel üretim faaliyetlerinde bulunan, ancak çiftçi kayıt sisteminde
yer almayan üretici ve çiftçiler, doğrudan gelir desteği ödemesinden
yararlandırılmazlar.
b) Çiftçi kayıt sisteminde yer alan bilgiler,
çiftçilerin kendi beyanlarına dayanır ve Bakanlığın gerekli tespitlerinden sonra
kesinleşir. Doğrudan gelir desteği ödemesinden yararlanmak isteyen çiftçiler,
süresi içinde tarım arazilerinin bulunduğu yerdeki tarım ilçe müdürlüklerine,
merkez ilçe ise tarım il müdürlüklerine başvurur.
c) Bakanlık önce, kayıtlı çiftçilerin işlediği
tarım arazisi miktarlarını kesinleştirir. Her bir çiftçi için ödenecek miktar, o
çiftçinin işlediği arazi miktarı ile uygulama tebliğinde belirlenen birim ödeme
miktarının çarpımı ile hesaplanır. Ödemeye esas arazi büyüklükleri ve miktarı
uygulama tebliğlerinde belirlenir.
d) Ödemeler, il ve ilçelerin sosyo-ekonomik
gelişmişlik seviyeleri dikkate alınarak yapılan sıralamaya göre, sosyo-ekonomik
gelişmişlik seviyesi düşük olan il ve ilçelerden başlanarak yapılır. Ancak,
doğal afetlere maruz kalan çiftçilere, söz konusu sıralamaya bakılmaksızın
öncelik verilebilir.
Çiftçi kayıt sisteminin esas
alınması
GEÇİCİ MADDE 2- Entegre idare ve kontrol sistemi
oluşturuluncaya kadar üreticilere yapılacak bitkisel üretimle ilgili destekleme
ödemelerinde çiftçi kayıt sistemi esas alınır.
Yürürlük
MADDE 25- Bu Kanun yayımı tarihinde yürürlüğe girer.
Yürütme
MADDE 26- Bu Kanun hükümlerini Bakanlar Kurulu
yürütür.
TARIM
KANUNU