|
04
Nisan 1973 Tarihli Resmi Gazete
Sayı:
14497
Kapsam :
Madde 1 -
Nitelikleri dolayısiyle sürekli çalıştıkları için durmaksızın birbiri ardına
postalar halinde işçi çalıştırılarak işletilen yahut nöbetleşe işçi postaları
ile yapılan işlerde, çalışma sürelerine, gece çalışmalarına, çalışma
ortasındaki zorunlu dinlenmelere ve hafta tatillerine ilişkin özel usül ve
kurallar bu Tüzükte belirtilmiştir.
Düzenleme, ilan
ve bildirme yükümlülüğü :
Madde 2 -
İşverenler veya işveren vekilleri, postalar halinde çalıştırdıkları işçilerin
işe giriş ve çıkış saatlerini ara dinlenmelerini ve hafta tatillerini
düzenleyerek işyerinde işçilerin kolayca görüp okuyabilecekleri levhalarda
göstermek ve posta sayısı ile her postanın işe başlama ve bitirme saatlerini
yazılı olarak bölge çalışma müdürlüğüne bildirmekle yükümlüdürler.
İzin alma zorunluluğu
:
Madde 3 -
Postalar halindeki işçilerin işe başlama ve bitirme saatlerinde yapılacak
değişiklikler bölge çalışma müdürlüğünün iznine bağlıdır. Ancak, bu konuda
toplu iş sözleşmeleriyle değişiklik yapılmışsa izin alma zorunluluğu yoktur.
İşçi postaları
sayısının düzenlenmesi :
Madde 4 - a)
Nitelikleri dolayısiyle sürekli çalıştıkları için durmaksızın birbiri ardına
postalar halinde işçi çalıştırılarak yürütülen işlerde posta sayısı, 24 saatlik
süre içinde en az 3 işçi postası çalıştırılacak şekilde düzenlenir.
b) (a) bendi
dışında kalan ve işçi postaları ile yürütülen öteki işlerde 24 saatlik süre
içinde çalıştırılacak işçi postaları sayısı, her bir işçi postasının çalışma
süresi, 1475 sayılı İş Kanununun 61 inci maddesinin (a) bendinde öngörülen iş
sürelerine ilişkin tüzükte belirtilen günlük çalışma süresini aşmayacak şekilde
düzenlenir.
c) (Değişik:
17/4/1984 - 84/7950 K.) Sağlık
kuralları bakımından, günde 7,5 saat ya da daha az çalışılması gereken işlerde,
işçi postaları sayısı, her bir postanın çalışma süresi 1475 sayılı İş Kanununun
29/7/1983 günlü ve 2869 sayılı Kanunla değiştirilen 61 inci maddesinin (b)
bendinde öngörülen tüzükte belirtilen günlük çalışma sürelerini aşmayacak
biçimde düzenlenir.
d) İşçi postaları sayısının düzenlenmesinde, 16 Eylül 1960
günlü ve 79 sayılı Kanunun 6 ncı maddesi ile 1475 sayılı İş Kanununun 37 nci
maddesi hükümleri göz önünde tutulur.
Ücretten indirme
yapılamayacağı :
Madde 5 -
(Değişik: 17/4/1984 - 84/7950 K.)
Bir işçi
postasıyla yürütülen işlerde, ikili ya da daha çok posta usulünün uygulanması,
işçi postaları çalıştırılarak yürütülen bir işin posta sayısının artırılması ya
da üç posta halinde çalışılan işyerlerinde günlük çalışma süresinin 7,5 saatin
altında tespiti sonucunda çalışma sürelerindeki azalma nedeniyle, işçilerin
ücretlerinde, her ne şekilde olursa olsun, indirme yapılamaz.
Gece çalışma
süresi :
Madde 6 - (Değişik: 17/4/1984 - 84/7950 K.)
Postalar halinde
işçi çalıştırılarak yürütülen işlerde, 1475 sayılı İş Kanununun 36 ve 37 nci
maddeleri ve 16/9/1960 günlü ve 79 sayılı Kanunun 6 ncı maddesiyle Hazırlama,
Tamamlama, Temizleme İşleri Tüzüğünde öngörülen haller dışında, işçilerin gece
postalarında 7,5 saatten çok çalıştırılmaları yasaktır.
Çalışma süresinin
yarısından çoğu gece dönemine rastlayan bir postanın çalışması, gece çalışması
sayılır.
İşçi postalarının
değişme süreleri :
Madde 7 - İşçi
postaları çalıştırılarak yürütülen işlerde, postalar, en fazla bir iş haftası
gece çalıştırılan işçilerin, ondan sonra gelen 2 nci iş haftasında gündüz
çalıştırılmaları suretiyle ve postalar birbirlerinin yerlerini alacak şekilde
düzenlenir.
Çalışma
Bakanlığı, işin niteliğini, işçi sağlığı ve iş güvenliğini göz önünde tutarak
gece ve gündüz postalarında onbeşer günlük nöbetleşmeye izin verebilir.
Posta değişiminde
dinlenme süresi :
Madde 8 - Posta
değişiminde işçiler, sürekli olarak en az 8 saat dinlendirilmeden
çalıştırılamaz.
Bu hüküm,
postaları değiştirilen işçilere de uygulanır.
Ara dinlenmesi :
Madde 9 -
(Değişik : 17/4/1984 - 84/7950 K.)
Postalar halinde
işçi çalıştırılarak yürütülen işlerde, işçilere 1475 sayılı İş Kanununun
20/11/1983 günlü ve 2865 sayılı Kanunla değiştirilen 64 üncü maddesindeki
esaslar uyarınca ara dinlenmesi verilir. İşin niteliği, bir işyerinin aynı
bölümündeki bütün işçilere aynı saatte ara dinlenmesi verilmesine olanak
bırakmıyorsa, bu dinlenme, işçilere, gruplar halinde, arka arkaya, çalışma
süresinin ortalarından başlayarak İş Kanunu ve bu Tüzükteki esaslara göre
verilir.
Hafta tatili :
Madde 10 -
Postalar halinde işçi çalıştırılarak yürütülen işlerde, işçilere, haftanın bir
gününde 24 saatten az olmamak üzere ve nöbetleşme yoluyla hafta tatili
verilmesi zorunludur.
İsim listeleri:
Madde 11 - İşverenler veya işveren vekilleri, postalar
halinde işçi çalıştırılarak yürütülen işlerde, her postada çalışan işçilerin ad
ve soyadlarını kapsayan listeler düzenlemek ve istendiğinde yetkili makam ve
memurlara bunları göstermekle yükümlüdürler.
Zorunluluk bulunmadıkça işçilerin postaları değiştirilemez.
Yürürlük:
Madde 12- 1475
sayılı İş Kanununun 72 nci maddesinin (b) bendine dayanılarak düzenlenen ve
Danıştay'ca incelenmiş olan bu Tüzük hükümleri Resmi Gazete'de yayımı gününde
yürürlüğe girer.
Yürütme:
Madde 13 - Bu
Tüzük hükümlerini Bakanlar Kurulu yürütür.
23.3.1973 TARİH ve 7/6116 SAYILI BAKANLAR KURULU KARARI İLE
YÜRÜRLÜĞE KONULAN TÜZÜĞE EK VE DEĞİŞİKLİK GETİREN TÜZÜKLERİN YÜRÜRLÜĞE GİRİŞ
TARİHLERİNİ GÖSTEREN ÇİZELGE
Ek ve Değişiklik Getiren Tüzüğü Yürürlüğe Koyan Kararnamenin
Tarihi Numarası Farklı Tarihte Yürürlüğe Giren Maddeleri Yürürlüğe Giriş Tarihi
17.4.1984 84/7950 - 11.5.1984
|