|
10
Ocak 2005
Şaban
Küçük
Maliye
Müfettişi
sabankucuk@yahoo.com
EĞİTİM-ÖĞRETİM HİZMETLERİNDE FAZLA HESAPLANAN KATMA DEĞER
VERGİSİNİN MÜKELLEFLERE İADE USULLERİ
EĞİTİM HİZMETLERİNDE KATMA DEĞER VERGİSİ
3065 sayılı Katma Değer
Vergisi Kanununun birinci maddesine göre Türkiye’de, ticari, sınai, zirai faaliyetler ile serbest meslek faaliyeti
çerçevesinde yapılan teslim ve hizmetler katma değer vergisine tabidir. Katma
değer vergisinin oranı, (I) sayılı listede yer alan teslim ve hizmetler için %
1, (II) sayılı listede yer alan teslim ve hizmetler için % 8, bu listede yer
almayan teslim ve hizmetler için % 18’dir.
2004/8301 sayılı Bakanlar
Kurulu Kararıyla [1] katma değer
vergisi oranı bazı mal ve hizmetlerde % 18’den % 8’e indirilmiştir. KDV oranı
değişen sektörlerden biri de eğitimdir. Eğitim öğretim hizmeti, hizmetten yararlananların
beden, zihin ve duygusal açıdan gelişmelerini sağlayan, öğrencileri istidat ve
kabiliyetleri yönünden yetiştirerek hayata ve bir üst öğrenime ya da iş
alanlarına hazırlayan, onlara vatandaşlığa ilişkin temel bilgi, beceri,
davranış ve alışkanlıklarla asgari ortak bir genel kültür kazandıran, kişi ve
toplum sorunlarını tanıma, çözüm yolları arama ve yurdun iktisadi, sosyal ve
kültürel kalkınmasına katkıda bulunma bilincini veren ve çeşitli kademelerde
bilimsel öğretim yapılan faaliyetler bütünüdür.
Özel eğitim kurumları
devletin asli fonksiyonlarından biri olan eğitim öğretim alanında değerli
faaliyetler göstermekte ve Türk Milli Eğitimine önemlice katkılarda
bulunmaktadır. 2004/8301 sayılı BKK ile eğitim öğretimde KDV nin % 8’e
indirilmiş olması bu hizmet sektörüne ve eğitimin önceliğine verilen önemden
kaynaklanmaktadır.
2004/8301 sayılı BKK na
göre, üniversite ve yüksekokullar ile 625 sayılı Özel Öğretim Kurumları Kanunu,
2828 sayılı Sosyal Hizmetler ve Çocuk Esirgeme Kurumu Kanunu ve 573 sayılı Özel
Eğitim Hakkında Kanun Hükmünde Kararname kapsamında verilen eğitim ve öğretim
hizmetleri, "Okul Servis Araçları Hizmet Yönetmeliği" kapsamında
verilen öğrenci taşıma servis hizmetleri ile "Özel Öğrenci Yurtları
Yönetmeliği" hükümlerine tabi yurtlarda verilen hizmetler % 8 oranında
katma değer vergisine tabidir. Buna göre;
·
625
sayılı Kanun çerçevesinde faaliyet gösteren kurslar, dershaneler, okullar ve
benzeri eğitim kurumlarında,
·
2828
sayılı Kanun çerçevesinde faaliyette bulunan sosyal hizmet kuruluşlarında,
·
573
sayılı Kanun Hükmünde Kararname çerçevesinde özel eğitim gerektiren bireylere
yönelik özel eğitim kurumlarında,
·
Üniversite
ve yüksekokullarda
verilen eğitim öğretim
hizmetlerinde uygulanması gereken KDV oranı % 8 olarak yeniden belirlenmiştir.
Böylece, sektördeki farklı oranlarda KDV uygulamasının getirdiği karışıklıklar
sona erdirilmiştir.
Bunun yanında 2004/8301 sayılı BKK ile
·
Okul
Servis Araçları Hizmet Yönetmeliği kapsamında verilen öğrenci taşıma servis
hizmetleri ile
·
Özel
Öğrenci Yurtları Yönetmeliğine tabi yurtlarda verilen hizmetlerde KDV oranı % 8
olarak belirlenmiştir.
EĞİTİM-ÖĞRETİM HİZMETLERİNDE FAZLA HESAPLANAN VERGİNİN
MÜKELLEFLERE İADE USULLERİ
01.01.2005 tarihinden önce
yukarıda belirtilen kapsamda faaliyet gösteren kurs ve benzeri eğitim ve
öğretim işletmelerinden eğitim öğretim döneminin tümü için fatura alan
mükelleflere 10 puanlık KDV iade edilecektir. Bakanlar Kurulu Kararı ile vergi
oranları değiştirilen eğitim ve öğretim hizmetlerinin bir kısmı eğitim sezonu
bazında 2004-2005 yıllarının belirli aylarını içine alan dönemler itibariyle
verilmektedir. Eğitim sezonunun tamamına ait bedeli peşin ödemek isteyenler
adına 2004 yılı içinde düzenlenen belgelerde katma değer vergisi % 18 oranına
göre hesaplanmıştır. Eğitim öğretim hizmetlerinde kısım kısım hizmet ifası söz
konusu olduğundan, hizmetin 1.1.2005 tarihinden sonra ifa edilen kısmının % 8
oranına tabi olması, bu nedenle eğitim ve öğretim hizmetinin bedelini peşin
ödeyenlere, hizmetin 1.1.2005 tarihinden sonra ifa edilen kısmına ait 10
puanlık katma değer vergisi farkının iade edilmesi gerekmektedir.
Katma Değer Vergisi
Kanununun 10 uncu maddesinin (b) ve (c) bentleri gereğince, bir aydan fazla
süreyi kapsayan eğitim ve öğretim hizmetlerinde, katma değer vergisinin aylık
vergilendirme dönemleri itibariyle kısım kısım hizmet ifası söz konusudur.
Ancak başlangıçta hizmet bedelinin peşin alınması halinde avans makbuzu ya da
fatura düzenlenmektedir. Avans makbuzu düzenlenmesi halinde aylar itibariyle
fatura düzenlenmesi mecburidir. Ödenen bedelin tamamı için fatura düzenlenmesi
halinde ise KDV Kanununun 10/b maddesi gereğince katma değer vergisini doğuran
olay gerçekleşmiş olacaktır.
Eğitim ve öğretim hizmetine
ilişkin bedeli peşin almış olanlar bu ücrete % 18 KDV uygulamış olduklarından
hizmetin 1.1.2005 tarihinden sonra ifa edilen kısmına ait 10 puanlık KDV
farkının öğrenci, kursiyer veya velilere iade edilmesi gerekmektedir. Bu farkın
hesaplanma yöntemi 23 numaralı Katma Değer Vergisi Sirküleri ile açıklanmıştır.
Eğitim ve öğretim hizmetinin toplam süresine ilişkin KDV hariç bedel hizmetin
ifa edileceği toplam ay sayısına bölünerek 1 aya isabet eden KDV hariç tutar
bulunacaktır. Bu tutar, 1.1.2005 tarihinden sonra hizmetin ifa edileceği ay
sayısı ile çarpılacaktır. Bu işlem sonunda bulunan tutarın % 10’u alınarak iade
edilecek KDV hesaplanacaktır.
Örnek:
Üniversitelere hazırlık
kursları veren bir dershane Ekim/2004 – Mayıs/2005 arasındaki 8 aylık döneme
ilişkin peşin kurs ücretini KDV dahil 7.080 YTL (7.080.000.000 TL) olarak
belirlemiştir. Bu dershane iade edilecek vergiyi aşağıdaki şekilde
hesaplayacaktır.
KDV Hariç Toplam Bedel:
7.080 / 1,18 = 6.000,-
KDV Hariç 1 Aya İsabet Eden
Tutar: 6.000 / 8 = 750
% 8 Oranı Uygulanacak Ay
sayısı (Ocak-Mayıs 2005)= 5
% 8 Oranı Uygulanacak Tutar:
750 x 5 = 3.750
İade Edilmesi Gereken KDV:
3.750 x %10 = 375- YTL
İade tutarı hesaplandıktan
sonra öğrenci, kursiyer veya veli ile eğitim kurumu birlikte 23 Seri numaralı
KDV Genel Tebliğinde
[2]
belirtildiği şekilde vergi dairesine başvurarak iade talebinde bulunacaktır. 23
seri numaralı KDV Genel Tebliğinin (B) bölümüne göre yersiz veya fazla olarak
uygulanan vergilerin iadesi için bu vergilere muhatap olanlar ile bu işleri
yapan mükellefin birlikte vergi dairesine başvurmaları gerekmektedir. Fazla
vergiye muhatap olanların indirim hakkına sahip olmadığının tespit edilmesi
halinde bu vergi, öğrenci, kursiyer veya veliye intikal ettirilmek üzere eğitim
hizmetini veren işletmeye iade edilecektir. Öte yandan eğitim ve öğretim
hizmeti veren işletmelerin fazla vergiyi doğrudan iade etmek istemeleri halinde
aşağıdaki şekilde hareket edilecektir.
Eğitim hizmetini veren
işletme öğrenci, kursiyer veya veli adına iade edilecek tutarı ihtiva eden bir
gider pusulası düzenleyecektir. Bu pusulada;
“Adıma düzenlenen
....tarih ve .... sayılı faturada % 18 olarak hesaplanan katma değer
vergisinin, 2004/8301 sayılı Bakanlar Kurulu Kararındaki oran indirimi
nedeniyle iade edilmesi gereken .... YTL tutarındaki kısmı, ............’ nca
(eğitim hizmetini veren işletmenin adı, soyadı veya unvanı yazılacak) tarafıma
ödenmiştir.”
şeklinde bir açıklama yer
alacaktır. Öğrenci, kursiyer veya velinin adı, soyadı, vergi kimlik numarası ve
imzasının yer aldığı bu belgede gösterilen iade tutarı, eğitim hizmetini veren
kuruluş tarafından belgenin düzenleme tarihini içine alan vergilendirme
dönemine ait KDV beyannamesinin 33 üncü satırında indirim konusu yapılacaktır.
|