SAYIN SEZGİN ÖZCAN'IN GEÇİCİ VERGİ İLE İLGİLİ YAZISI

Gelir Vergisi ve Kurumlar Vergisi mükelleflerinin 2002 yili Nisan - Haziran ikinci geçici vergi dönemi alti aylik kazançlari üzerinden hesaplanacak olan geçici verginin 15 Agustos 2002 Persembe günü mesai saati bitimine kadar beyan edilmesi gerekiyor.

29-07-2002

Sezgin ÖZCAN

Gelir Vergisi ve Kurumlar Vergisi mükelleflerinin 2002 yili Nisan - Haziran ikinci geçici vergi dönemi alti aylik kazançlari üzerinden hesaplanacak olan geçici verginin 15 Agustos 2002 Persembe günü mesai saati bitimine kadar beyan edilmesi gerekiyor.

Geçici vergi matrahinin hesaplanmasinda;

- Senede bagli alacak ve borç senetlerinin reeskonta tabi tutulmasi,

- Süpheli alacak karsiligi ayrilmasi,

- Amortismana tabi iktisadi kiymetlerin yeniden degerlemeye tabi tutulmasi,

- Amortisman hesaplanmasi,

- Geçmis yil zararlarinin indirilmesi,

- Stok degerleme yöntemlerine göre stok maliyetlerinin uygun maliyet yöntemine göre hesaplanmasi,

- 4325 Sayili Kanun kapsamina giren mükelleflerde geçici verginin hesabinda indirim veya istisna hükümlerinin uygulanmasi,

- Yatirim indirimi,

- Bagis ve yardimlarin ve sigorta primlerinin indirilmesi,

- Yenileme fonu hesaplanmasi,

- Maliyet artis fonunun hesaplanmasi,

gibi yillik kazancin tespitinde dikkate alinan bütün indirim, istisna ve degerleme hükümleri uygulanabilecek.

Ödenecek geçici vergi kümülatif esasa göre hesaplanacak. Baska bir anlatimla, Nisan - Haziran 2002 dönemine ait ödenecek geçici vergi, Ocak - Haziran 2002 dönemine ait alti aylik kazanç üzerinden hesaplanan geçici vergiden, varsa Ocak - Mart dönemine iliskin olarak ödenen geçici vergi ve geçici vergiye tabi kazançlarla ilgili olarak Nisan - Haziran aylarinda tevkif suretiyle ödenmis vergiler indirilerek bulunacaktir.

Yeniden degerleme

orani yüzde 27,65

Maliye Bakanligi 308 Sira No.lu Vergi Usul Kanunu Genel Tebligi ile (14.07.2002 tarih ve 24815 Sayili Resmi Gazete'de yayimlanmistir) 2002 yilinin Nisan - Haziran ikinci geçici vergi dönemi alti aylik kazançlari için uygulanacak yeniden degerleme oranini yüzde 27,65 olarak açikladi.

Buna göre, bilançolarina dahil amortismana tabi iktisadi kiymetlerini ve bu kiymetler üzerinden ayrilmis olup bilançolarinin pasifinde gösterilen amortismanlarini yeniden degerlemeye tabi tutacak olan Gelir ve Kurumlar Vergisi mükellefleri, 2002 yili ikinci geçici vergi döneminde yeniden degerleme islemlerini yüzde 27,65 oranini esas alarak yapacaklar.

Gider kisitlamasi orani yüzde 19,66

Gelir Vergisi Kanunu'nun 41/8., Kurumlar Vergisi Kanunu'nun 15/13. maddesine göre;

- Dönem sonu stoklarini Son Giren Ilk Çikar (LIFO) yöntemine göre degerleyen mükelleflerin,

- Amortismana tabi iktisadi kiymetlerini yeniden degerlemeye tabi tutan (Sanayi Siciline kayitli imalatçilar hariç) mükelleflerin,

Yabanci kaynaklar için yaptiklari faiz ve benzeri gider ve maliyet unsurlari toplamina, Maliye Bakanligi tarafindan belirlenen indirim oraninin uygulanmasi suretiyle bulunacak kismin yüzde 25'i gider veya maliyet olarak kabul edilmemektedir.

Yabanci kaynaklara iliskin gider ve maliyet unsurlari, her türlü;

- Faiz,

- Komisyon,

- Kur Farki,

- Vade Farki,

- Kar Payi,

- Factoring kuruluslarina verilen iskonto bedelleri vb.

adlar altinda yapilan harcamalardir.

Bu giderlere kisaca finansman gideri de diyebiliriz. Bu giderlerin Maliye Bakanligi tarafindan belirlenen orandaki kismi geçici vergi hesaplamasinda gider olarak kabul edilmemektedir.

Maliye Bakanligi, 77 Seri No.lu Kurumlar Vergisi Genel Tebligi ile gelir ve kurumlar vergisi mükelleflerinin 2002 yili Nisan - Haziran ikinci geçici vergi dönemi alti aylik kazançlari için gider kisitlamasi uygulamasina esas alinacak indirim oraninin yüzde 78,66 , buna göre finansman gider kisitlamasi oranini da indirim oraninin yüzde 25'i olan yüzde 19,66 olarak tespit etti.

Buna göre, stoklarini LIFO yöntemine (Son Giren Ilk Çikar) göre degerleyen veya amortismana tabi iktisadi kiymetlerini yeniden degerlemeye tabi tutan gelir ve kurumlar vergisi mükellefleri gider yazdiklari veya maliyet hesaplarina intikal ettirdikleri finansman giderlerinin yüzde 19,66'lik kismini ikinci geçici vergi döneminde 'Kanunen Kabul Edilmeyen Gider' olarak dikkate alacaklar.

Reeskont faiz orani yüzde 64

30 Aralik 1999 tarihinden itibaren yillik yüzde 70 olarak uygulanmakta olan 'kisa vadeli avans islemlerinde uygulanacak faiz orani' TC Merkez Bankasi tarafindan 17 Mayis 2002 tarihinden itibaren uygulanmak üzere yüzde 64 olarak tespit edildi (17.05.2002 tarih ve 24758 sayili Resmi Gazete).

Buna göre, Nisan - Haziran 2002 ikinci geçici vergi dönemi alti aylik kazancin hesaplanmasina iliskin olarak, senede bagli alacak ve borçlarin degerleme gününün tasarruf degerine indirgenmesinde (reeskont hesaplanmasinda) senet üzerinde faiz orani belirtilmis ise bu oran, senet üzerinde faiz orani belirtilmemis ise, yüzde 64 orani esas alinacak