�ube : VIII ÖZET˜: YaŸl�l�k Ayl�§�na Hak Kazanma KoŸullar� Hk.

Say� : 450938

Tarih : 27.6.2002

Bilindi§i üzere, 25/08/1999 tarihli ve 4447 say�l� Kanunla 506, 1479, 2925, 2926 ve 5434 say�l� Kanunlara eklenen geçici maddeler ile Kanunun yürürlü§e girdi§i tarihte emeklili§e hak kazanamam�Ÿ olanlar için kademeli bir geçiŸ süreci öngörülmüŸ, ancak söz konusu geçici maddeler Anayasa Mahkemesinin 23/02/2001 tarihli ve 2001/41 say�l� karar� ile iptal edilerek, iptal karar�n�n Resmi Gazete'de yay�m� tarihinden 6 ay sonra yürürlü§e girmesi uygun görülmüŸtü. Söz konusu geçici maddeler, 01/06/2002 tarih ve 24772 say�l� Resmi  Gazete'de yay�mlanarak ayn� tarihte yürürlü§e giren 4759 say�l� "Sosyal Sigortalar Kanunu, Tar�m ˜Ÿçileri Sosyal Sigortalar Kanunu, Türkiye Cumhuriyeti Emekli Sand�§� Kanunu, Esnaf ve Sanatkarlar ve Di§er Ba§�ms�z Çal�Ÿanlar Sosyal Sigortalar Kurumu Kanunu ile Tar�mda Kendi Ad�na ve Hesab�na Çal�Ÿanlar Sosyal Sigortalar Kanununun Baz� Maddelerinde De§iŸiklik Yap�lmas� Hakk�nda Kanun"la yeniden düzenlenmiŸtir.

4759 say�l� Kanunun 506 ve 2925 say�l� Kanunlarda öngördü§ü de§iŸiklikler de dikkate al�narak yaŸl�l�k ayl�§�na hak kazanma Ÿartlar� aŸa§�da aç�klanm�Ÿt�r.

A- 506 SAYILI KANUNA GÖRE

4759 say�l� Kanunun 3'üncü maddesiyle 506 say�l� Kanunun geçici 81'inci maddesinin birinci f�kras�n�n (B) ve (C) bendlerinde yap�lan de§iŸiklikle 23/05/2002 tarihi itibariyle belirlenecek olan sigortal�l�k sürelerine göre, sigortal�lar�n yaŸl�l�k ayl�§�na hak kazanma koŸullar� yeniden düzenlenmiŸtir.

Buna göre;

1. 08/09/1999 tarihinde 506 say�l� Kanunun 4447 say�l� Kanunla de§iŸtirilmeden önceki 60'�nc� maddesinin (A) bendi hükümlerine göre yaŸl�l�k ayl�§�na hak kazanm�Ÿ olan sigortal�larla 08/09/1999 tarihi itibariyle sigortal�l�k süresi 18 y�l ve daha fazla olan kad�n ve sigortal�l�k süresi 23 y�l ve daha fazla olan erkek sigortal�lar hakk�nda 4447 say�l� Kanunun yürürlü§e girdi§i tarihten önceki 506 say�l� Kanunun 60'�nc� maddesinin (A) bendinin (a), (b) ve (c) alt bentleri uygulanacakt�r.

b) Sigortal�l�k süresi 17 (dahil) y�ldan fazla, 18 y�ldan az olan kad�nlar 20 y�ll�k sigortal�l�k süresini ve 41 yaŸ�n� doldurmalar�,

sigortal�l�k süresi 21 y�l 6 ay (dahil) dan fazla, 23 y�ldan az olan erkekler 25 y�ll�k sigortal�l�k süresini ve 45 yaŸ�n� doldurmalar� ve en az 5000 gün,

d) Sigortal�l�k süresi 15 (dahil) y�ldan fazla, 16 y�ldan az olan kad�nlar 20 y�ll�k sigortal�l�k süresini ve 43 yaŸ�n� doldurmalar�,

sigortal�l�k süresi 18 y�l 6 (dahil) aydan fazla, 20 y�ldan az olan erkekler 25 y�ll�k sigortal�l�k süresini ve 47 yaŸ�n� doldurmalar� ve en az 5150 gün,

 

f) Sigortal�l�k süresi 13 (dahil) y�ldan fazla, 14 y�ldan az olan kad�nlar 20 y�ll�k sigortal�l�k süresini ve 45 yaŸ�n� doldurmalar�, sigortal�l�k süresi 15 y�l 6 ay (dahil) dan fazla, 17 y�ldan az olan erkekler 25 y�ll�k sigortal�l�k süresini ve 49 yaŸ�n�doldurmalar� ve en az 5300 gün,

g) Sigortal�l�k süresi 12 (dahil) y�ldan fazla, 13 y�ldan az olan kad�nlar 20 y�ll�k sigortal�l�k süresini ve 46 yaŸ�n� doldurmalar�, sigortal�l�k süresi 14 (dahil) y�ldan fazla, 15 y�l 6 aydan az olan erkekler 25 y�ll�k sigortal�l�k süresini ve 50 yaŸ�n� doldurmalar� ve en az 5375 gün,

h) Sigortal�l�k süresi 11 (dahil) y�ldan fazla, 12 y�ldan az olan kad�nlar 20 y�ll�k sigortal�l�k süresini ve 47 yaŸ�n� doldurmalar�, sigortal�l�k süresi 12 y�l 6 ay (dahil) dan fazla, 14 y�ldan az olan erkekler 25 y�ll�k sigortal�l�k süresini ve 51 yaŸ�n� doldurmalar� ve en az 5450 gün,

i) Sigortal�l�k süresi 10 (dahil) y�ldan fazla, 11 y�ldan az olan kad�nlar 20 y�ll�k sigortal�l�k süresini ve 48 yaŸ�n� doldurmalar�, sigortal�l�k süresi 11 (dahil) y�ldan fazla, 12 y�l 6 aydan az olan erkekler 25 y�ll�k sigortal�l�k süresini ve 52 yaŸ�n� doldurmalar� ve en az 5525 gün,

j) Sigortal�l�k süresi 9 (dahil) y�ldan fazla, 10 y�ldan az olan kad�nlar 20 y�ll�k sigortal�l�k süresini ve 49 yaŸ�n� doldurmalar�, sigortal�l�k süresi 9 y�l 6 ay (dahil) dan fazla, 11 y�ldan az olan erkekler 25 y�ll�k sigortal�l�k süresini ve 53 yaŸ�n� doldurmalar� ve en az 5600 gün,

k) Sigortal�l�k süresi 8 (dahil) y�ldan fazla, 9 y�ldan az olan kad�nlar 20 y�ll�k sigortal�l�k süresini ve 50 yaŸ�n� doldurmalar�, sigortal�l�k süresi 8 (dahil) y�ldan fazla, 9 y�l 6 aydan az olan erkekler 25 y�ll�k sigortal�l�k süresini ve 54 yaŸ�n� doldurmalar� ve en az 5675 gün,

l) Sigortal�l�k süresi 7 (dahil) y�ldan fazla, 8 y�ldan az olan kad�nlar 20 y�ll�k sigortal�l�k süresini ve 51 yaŸ�n� doldurmalar�, sigortal�l�k süresi 6 y�l 6 ay (dahil) dan y�ldan fazla, 8 y�ldan az olan erkekler 25 y�ll�k sigortal�l�k süresini ve 55 yaŸ�n� doldurmalar� ve en az 5750 gün,

m) Sigortal�l�k süresi 6 (dahil) y�ldan fazla, 7 y�ldan az olan kad�nlar 20 y�ll�k sigortal�l�k süresini ve 52 yaŸ�n� doldurmalar�, sigortal�l�k süresi 5 (dahil) y�ldan fazla, 6 y�l 6 aydan az olan erkekler 25 y�ll�k sigortal�l�k süresini ve 56 yaŸ�n� doldurmalar� ve en az 5825 gün,

n) Sigortal�l�k süresi 5 (dahil) y�ldan fazla, 6 y�ldan az olan kad�nlar 20 y�ll�k sigortal�l�k süresini ve 53 yaŸ�n� doldurmalar�, sigortal�l�k süresi 3 y�l 6 ay (dahil) dan fazla, 5 y�ldan az olan erkekler 25 y�ll�k sigortal�l�k süresini ve 57 yaŸ�n� doldurmalar� ve en az 5900 gün,

o) Sigortal�l�k süresi 4 (dahil) y�ldan fazla, 5 y�ldan az olan kad�nlar 20 y�ll�k sigortal�l�k süresini ve 54 yaŸ�n� doldurmalar�, sigortal�l�k süresi 2 y�l 8 ay 15 (dahil) günden fazla, 3 y�l 6 aydan az olan erkekler 25 y�ll�k sigortal�l�k süresini ve 58 yaŸ�n� doldurmalar� ve en az 5975 gün,

p) Sigortal�l�k süresi 3 (dahil) y�ldan fazla, 4 y�ldan az olan kad�nlar 20 y�ll�k sigortal�l�k süresini ve 55 yaŸ�n� doldurmalar� ve en az 5975 gün,

r) Sigortal�l�k süresi 2 y�l 8 ay 15 (dahil) günden fazla, 3 y�ldan az olan kad�nlar 20 y�ll�k sigortal�l�k süresini ve 56 yaŸ�n� doldurmalar� ve en az 5975 gün,malüllük, yaŸl�l�k ve ölüm sigortalar� primi ödemiŸ bulunmalar� Ÿart� ile yaŸl�l�k ayl�§�ndan yararlanabilirler.

3. 23/05/2002 tarihinde 15 y�ldan beri sigortal� olup,kad�n ise 50, erkek ise 55 yaŸ�n� dolduran ve sigortal�l�k süresince en az 3600 gün malullük, yaŸl�l�k ve ölüm sigortalar� primi ödemiŸ bulunan sigortal�lar yaŸl�l�k ayl�§�na hak kazanacaklard�r. 4. 23/05/2002 tarihinde 3'üncü maddede öngörülen Ÿartlar� yerine getiremeyenlerden bu Ÿartlar�;

a) 24/05/2002 ile 23/05/2005 tarihleri aras�nda yerine getirenler kad�n ise 52, erkek ise 56 yaŸ�n� doldurmuŸ olmalar�,

b) 24/05/2005 ile 23/05/2008 tarihleri aras�nda yerine getirenler kad�n ise 54, erkek ise 57 yaŸ�n� doldurmuŸ olmalar�,

c) 24/05/2008 ile 23/05/2011 tarihleri aras�nda yerine getirenler kad�n ise 56, erkek ise 58 yaŸ�n� doldurmuŸ olmalar�,

d) 24/05/2011 tarihinden sonra yerine getiren kad�nlar 58, 24/05/2011 ile 23/05/2014 tarihleri aras�nda yerine getiren erkekler 59 yaŸ�n� doldurmuŸ olmalar�,

e) 24/05/2014 tarihinden sonra yerine getiren erkekler 60 yaŸ�n� doldurmuŸ olmalar�, halinde yaŸl�l�k ayl�§�ndan yararlanabileceklerdir. Bu maddeye göre sigortal�n�n yaŸl�l�k ayl�§�na hak kazanaca§� kademeli yaŸ haddi; bu Ÿartlardan (50/55 yaŸ + 15 y�l + 3600 gün) hangisi en son sa§lanm�Ÿ ise bunun sa§land�§� tarihe göre belirlenecektir.

Bu nedenle, geçici 81'inci maddenin (C/b) bendine göre ba§lanacak ayl�klarda sadece 3600 gün Ÿart�n�n hangi tarihte tamamland�§�n�n bilgisayarca tesbitine imkan bulunmad�§�ndan, "SOYM3Z1" ekran�ndaki "3600 Günün Tamamland�§� Tarih" alan�na 3600 günün tamamland�§� tarihin girilmesi zorunludur.

3600 prim ödeme gün say�s�n�n tamamland�§� tarihin tesbitinde sigortal�lar�n bu günü, iste§e ba§l� ve topluluk sigortas�na, askerlik ve hizmet borçlanmalar�na veya yap�lan hizmet ihyalar�na iliŸkin prim ödeme gün say�lar� ile tamamlamalar� durumunda, primin veya ihya/borçlanma bedelinin son ödeme tarihi 3600 günün tamamland�§� tarih olacakt�r.

Örnek 1 :

- ˜lk ˜Ÿe GiriŸ Tarihi : 13/08/1988

- Do§um Tarihi : 15/06/1955

- 3600 Günün Tamamland�§� Tarih : 01/02/1999

- Cinsiyeti : Kad�n

Bu sigortal� 15 y�ll�k sigortal�l�k süresini 13/08/2003 tarihinde,

50 yaŸ�n� ise 15/06/2005 tarihinde tamamlayacakt�r. 3600 gün prim ödeme Ÿart� ise daha önce, 01/02/1999 tarihinde yerine gelmiŸtir. Dolay�s�yla Ÿartlar�n�n tamam�n�n sa§lanaca§� 15/06/2005 tarihi Kanunda öngörülen 24/05/2005-23/05/2008 zaman aral�§�nda oldu§undan, bu zaman aral�§�na karŸ�l�k gelen 54 yaŸ�n� tamamlad�ktan sonra tahsis talebinde bulunmas� halinde ayl�k ba§lanacakt�r.

Örnek 2 :

- ˜lk ˜Ÿe GiriŸ Tarihi : 01/04/1991

- Do§um Tarihi : 01/07/1949

- 3600 Günün Tamamland�§� Tarih : 01/05/2005

- Cinsiyeti : Erkek

Bu sigortal�n�n 55 yaŸ�n� 01/07/2004 tarihinde, 3600 gününü

01/05/2005 tarihinde, 15 y�ll�k sigortal�l�k süresini ise 01/04/2006 tarihinde yerine getirdi§i anlaŸ�ld�§�ndan, Ÿartlar�n tamam�n�n sa§lanaca§� 01/04/2006 tarihi Kanunda öngörülen 24/05/2005-23/05/2008 zaman aral�§�nda oldu§undan, bu zaman aral�§�na karŸ�l�k gelen 57 yaŸ�n� tamamlayaca§� 01/07/2006 tarihinden sonra tahsis talebinde bulunmas� halinde ayl�k ba§lanacakt�r.

Örnek 3 :

- ˜lk ˜Ÿe GiriŸ Tarihi : 01/02/1986

- Do§um Tarihi : 02/04/1946

- 3600 Günün Tamamland�§� Tarih : 23/11/2002

- Cinsiyeti : Erkek

Bu sigortal� 15 y�ll�k sigortal�l�k süresini 01/02/2001, 55 yaŸ�n� ise 02/04/2001 tarihinde tamamlam�Ÿt�r. Ancak 2001 y�l� sonu itibariyle prim ödeme gün say�s� 3575 iken Ocak/2002 ay�na ait iste§e ba§l� sigorta primini 23/11/2002 tarihinde ödeyerek gün say�s�n� 3605'e yükselten ve prim ödemelerine devam eden sigortal�n�n her üç Ÿart� bir arada yerine getirdi§i 23/11/2002 tarihini kapsam�na alan 24/05/2002-23/05/2005 süresinin karŸ�l�§� olan 56 yaŸ�n� tamamlam�Ÿ oldu§undan 3600 gün prim Ÿart�n�n oluŸtu§u 23/11/2002 tarihinden itibaren tahsis talebinde bulunmas� halinde taraf�na ayl�k ba§lanacakt�r.

5. 4759 say�l� Kanunla 08/09/1999 tarihinden sonra iŸe baŸlayan/baŸlayacak sigortal�lar�n yaŸl�l�k ayl�§�ndan yararlanma koŸullar�nda bir de§iŸiklik getirilmedi§inden, bunlar hakk�nda 506 say�l� Kanunun 4447 ve 4759 say�l� Kanunlarla de§iŸik 60'�nc� maddesinin (A) bendi hükümleri (58/60 yaŸ+7000 gün veya 58/60 yaŸ+25 y�ll�k sigortal�l�k süresi + 4500 gün) uygulanacakt�r.

B- 2925 SAYILI KANUNA GÖRE

4759 say�l� Kanunun 4'üncü maddesiyle 2925 say�l� Kanunun geçici 2'inci maddesinin Anayasa Mahkemesince iptal edilen (B) bendi yeniden düzenlenmiŸtir.

Buna göre;

1. Geçici 2'inci maddenin A bendi kapsam�nda olanlar, di§er bir ifadeyle 08/09/1999 tarihinde 13 y�l ve daha fazla sigortal�l�§� bulunanlar, en az 15 y�ll�k sigortal�l�k süresini doldurmuŸ ve en az 3600 gün prim ödemiŸ bulunmalar� kayd�yla herhangi bir yaŸ koŸulu aranmaks�z�n diledikleri zaman yaŸl�l�k ayl�§�ndan yararlanabileceklerdir.

2. 23/05/2002 tarihinde; a) 1'inci madde kapsam�nda olanlar (Geçici 2'nci maddenin A bendi kapsam�na girenler) hariç olmak üzere, sigortal�l�k süresi 13 y�l (dahil) ve daha fazla olanlar kad�n ise 40, erkek ise 44 yaŸ�n� doldurmuŸ olmalar�

b) Sigortal�l�k süresi 12 y�l 3 ay (dahil) dan fazla 13 y�ldan az olanlar kad�n ise 41, erkek ise 45 yaŸ�n� doldurmuŸ olmalar�,

c) Sigortal�l�k süresi 11 y�l 6 (dahil) aydan fazla 12 y�l 3 aydan az olanlar kad�n ise 42, erkek ise 46 yaŸ�n� doldurmuŸ olmalar�,

d) Sigortal�l�k süresi 10 y�l 9 (dahil) aydan fazla 11 y�l 6 aydan az olanlar kad�n ise 43, erkek ise 47 yaŸ�n� doldurmuŸ olmalar�,

e) Sigortal�l�k süresi 10 (dahil) dan fazla 10 y�l 9 aydan az olanlar kad�n ise 44, erkek ise 48 yaŸ�n� doldurmuŸ olmalar�,

f) Sigortal�l�k süresi 9 y�l 3 (dahil) aydan fazla 10 y�ldan az olanlar kad�n ise 45, erkek ise 49 yaŸ�n� doldurmuŸ olmalar�,

g) Sigortal�l�k süresi 8 y�l 6 (dahil) aydan fazla 9 y�l 3 aydan az olanlar kad�n ise 46, erkek ise 50 yaŸ�n� doldurmuŸ olmalar�,

h) Sigortal�l�k süresi 7 y�l 9 (dahil) aydan fazla 8 y�l 6 aydan az olanlar kad�n ise 47, erkek ise 51 yaŸ�n� doldurmuŸ olmalar�,

i) Sigortal�l�k süresi 7 (dahil) y�ldan fazla, 7 y�l 9 aydan az olanlar kad�n ise 48, erkek ise 52 yaŸ�n� doldurmuŸ olmalar�,

j) Sigortal�l�k süresi 6 y�l 3 (dahil) aydan fazla 7 y�ldan az olanlar kad�n ise 49, erkek ise 53 yaŸ�n� doldurmuŸ olmalar�,

k) Sigortal�l�k süresi 5 y�l 6 (dahil) aydan fazla 6 y�l 3 aydan az olanlar kad�n ise 50, erkek ise 54 yaŸ�n� doldurmuŸ olmalar�,

l) Sigortal�l�k süresi 4 y�l 9 (dahil) aydan fazla 5 y�l 6 aydan az olanlar kad�n ise 51, erkek ise 55 yaŸ�n� doldurmuŸ olmalar�,

m) Sigortal�l�k süresi 4 (dahil) y�ldan fazla, 4 y�l 9 aydan az olanlar kad�n ise 52, erkek ise 56 yaŸ�n� doldurmuŸ olmalar�,

n) Sigortal�l�k süresi 3 y�l 3 (dahil) aydan fazla, 4 y�ldan az olanlar kad�n ise 53, erkek ise 57 yaŸ�n� doldurmuŸ olmalar�,

o) Sigortal�l�k süresi 2 y�l 8 ay 15 (dahil) günden fazla, 3 y�l 3 aydan az olanlar kad�n ise 54, erkek ise 58 yaŸ�n� doldurmuŸ olmalar�,ve en az 15 y�ll�k sigortal�l�k süresi ile 3600 gün prim ödeme Ÿartlar�n� yerine getirmeleri halinde yaŸl�l�k ayl�§�ndan yararlanabilirler.

3. 4759 say�l� Kanunla, ilk defa 01/10/1999(dahil) tarihinden sonra 2925 say�l� Kanun kapsam�na al�nan/al�nacak sigortal�lar�n yaŸl�l�k ayl�§�ndan yararlanma koŸullar�nda bir de§iŸiklik getirilmedi§inden, bunlar hakk�nda 4447 say�l� Kanunla de§iŸik 2925 say�l� Kanunun 20'inci madde hükmü (58/60 yaŸ + 15 y�l sigortal�l�k süresi + 3600 gün prim) uygulanacakt�r.

C. ORTAK KONULAR

1. Anayasa Mahkemesinin söz konusu iptal Karar�n�n yürürlü§e girdi§i 23/05/2002 (dahil) tarihinden sonra yaŸl�l�k sigortas� yönünden tahsis talebinde bulunan sigortal�lar�n ayl�§a hak kazan�p kazanmad�klar�, 4759 say�l� Kanun ile getirilen düzenlemeler dikkate al�narak belirlenecektir. Bu nedenle 23/05/2002-31/05/2002 tarihleri aras�nda tahsis talebinde bulunup, talepleri 4447 say�l� Kanunun ilgili hükümlerine göre de§erlendirilerek reddedilen sigortal�lar�n sözkonusu talepleri, 4759 say�l� Kanun hükümlerine göre yeniden de§erlendirilecektir.

2. 23/05/2002 (dahil) tarihinden sonra yaŸl�l�k ayl�§� ba§lanmas� talebinde bulunan sigortal�lar için geçerli olmak üzere, 10/09/1999 tarih ve 12-99. Ek Genelgenin (I/B) bölümünün 3, 4 ve 5'inci maddeleri ile (II/C) bölümünün 3'üncü maddesi yürürlükten kald�r�lm�Ÿ olup, ayn� tarih itibariyle sigortal�lar�n sigortal�l�k süresi ile prim ödeme gün say�lar�n�n tesbitinde an�lan Genelge ile 03/01/2000 tarih, 12-101.Ek say�l� Genelgede belirtilen usul ve esaslar�n uygulanmas�na devam edilecektir.

3. 506 ve 2925 say�l� Kanunlara göre yaŸl�l�k ayl�§�ndan yararlanma Ÿartlar�n� gösterir tablolar iliŸiktedir.Bilgi edinilmesini ve gere§ince iŸlem yap�lmas�n� rica ederiz.

2925 SAYILI KANUNUN GEǘC˜ 2'NC˜ MADDES˜NE GÖREYA�LILIK AYLI¦INDAN YARARLANMA �ARTLARI

GÖRE YA�LILIK AYLI¦INDAN YARARLANMA �ARTLARI

ERKEK S˜GORTALILAR