|
26 Mayıs
2005 Tarihli Resmi Gazete
Sayı:
25826
Maliye
Bakanlığı ile Tarım ve Köyişleri
Bakanlığından:
Tarım
ve Köyişleri Bakanlığına Tahsisli Arazi ve
İşletmelerin Tarımsal
Faaliyetlerde
Kullanılması Amacıyla Yatırımcılara Tahsisinde ve
Değerlendirilmesinde
Uygulanacak Esas ve
Usullere
İlişkin Tebliğ
Amaç
Madde 1 —
Bu Tebliğin amacı; Hazinenin özel mülkiyetinde olan veya Devletin hüküm ve
tasarrufu altında bulunan yerlerdeki Tarım ve Köyişleri Bakanlığına tahsisli, veya başka bir kamu
kuruluşuna tahsisli olduğu halde fiilen Tarım ve Köyişleri Bakanlığının kullanımında bulunan tarım arazileri,
üretme istasyonları, araştırma enstitüleri ve laboratuarlar gibi işletmelerin
projeye dayalı olarak tarımsal yatırım yapmak ve/veya işletmek isteyen T.C.
uyruklu gerçek ve özel hukuk tüzel kişilerinin proje hazırlamasına, bu kişilere
bedeli karşılığında ön izin verilmesine, kiralama yapılmasına, kullanma izni
verilmesine ve irtifak hakkı tesisine ilişkin esas ve usulleri
düzenlemektir.
Kapsam
Madde 2 — Hazinenin
özel mülkiyetinde olan veya Devletin hüküm ve tasarrufu altında bulunan
yerlerdeki Tarım ve Köyişleri Bakanlığına tahsisli
veya başka bir kamu kuruluşuna tahsisli olduğu halde fiilen Tarım ve Köyişleri Bakanlığının kullanımında bulunan tarım arazileri,
üretme istasyonları, araştırma enstitüleri ve laboratuarlar gibi işletmelerin
kalkınma planlarının hedef ve ilkelerine uygun, projeye dayalı olarak yapılacak
tarımsal yatırımlara tahsisi ile bu yatırımlarla ilgili proje hazırlanması bu
Tebliğ esaslarına göre yapılır.
Dayanak
Madde 3 —
Bu Tebliğ; 7/8/1991 tarihli ve 441 sayılı Kanun Hükmünde Kararnamenin 2 nci maddesi ile 2886 sayılı Devlet İhale Kanununun 74 üncü
maddesi uyarınca çıkarılan ve 16/12/1984 tarihli ve 18607 sayılı Resmî Gazete’de
yayımlanan Devlete Ait Taşınmaz Mal Satış, Trampa, Kiraya Verme, Mülkiyetin
Gayri Ayni Hak Tesis, Ecrimisil ve Tahliye
Yönetmeliğinin 65 ve 72 nci maddelerine dayanılarak
hazırlanmıştır.
Tanımlar
Madde 4 — Bu
Tebliğde geçen;
Bakanlık: Tarım ve Köyişleri Bakanlığını,
Tarımsal yatırım: Tarımsal üretim
ile ilgili her türlü üretim, işleme, paketleme, pazarlama, değerlendirme,
depolama, tarımsal eğitim, yayım, araştırma, geliştirme ve laboratuar
yatırımlarını,
Yatırımcı: Bu Tebliğ kapsamında
tarım arazilerini veya işletmelerini (hayvancılık dahil) kiralamak, kullanma
izni almak veya irtifak hakkı tesis edilmek üzere talep eden ve bu amaçla
yatırım ve proje teklifinde bulunan gerçek veya tüzel
kişiyi,
Avan
Proje: Tarımsal yatırıma ilişkin teknik ve mali unsurları içeren ayrıntılı
taslak çalışmayı,
ifade eder.
Başvuru ve
İnceleme
Madde 5 — Hazinenin
özel mülkiyetinde olan veya Devletin hüküm ve tasarrufu altında bulunan
yerlerdeki Tarım ve Köyişleri Bakanlığına tahsisli
veya başka bir kamu kuruluşuna tahsisli olduğu halde fiilen Tarım ve Köyişleri Bakanlığının kullanımında bulunan tarım arazileri,
üretme istasyonları, araştırma enstitüleri ve laboratuarlar gibi işletmeler
üzerinde tarımsal yatırım yapmak ve/veya işletmek isteyen yatırımcılar bu yerler
üzerinde yapılacak tarımsal yatırım hakkında hazırlanan varsa avan proje ile birlikte yatırımın yapılacağı taşınmaza ait
bilgileri içeren bir dilekçe ile Bakanlığa başvurarak, bu yerlerin kiralama
yapılması, kullanma izni verilmesi veya irtifak hakkı tesisi suretiyle
kendilerine tahsisini isteyebilirler.
Bakanlık, talep edilen veya
tarımsal yatırım yapılmasında yarar gördüğü taşınmazın kira, kullanma izni veya
irtifak hakkı yollarından hangisiyle değerlendirilmesinin uygun olacağı
konusundaki görüşüyle birlikte söz konusu taşınmaz üzerinde tarımsal yatırım
yapılması amacıyla, yatırımcıların avan projelerini
sunmaları için ilana çıkılmadan önce taşınmaz tahsisli olsun veya olmasın konu
hakkında Maliye Bakanlığının mutabakatını ister. Maliye Bakanlığı söz konusu
taşınmazın kira, kullanma izni veya irtifak hakkı tesisi yollarından hangisiyle
değerlendirilmesinin uygun görüldüğünü ve ilanda yer almasını istediği genel ve
özel şartları söz konusu mutabakat ile birlikte bildirir.
Maliye Bakanlığı bu Tebliğ
kapsamında değerlendirilmesinde ve üzerinde tarımsal yatırım yapılmasında
sakınca bulmadığı yerleri tahsisli değil ise Bakanlığa tahsisini yaparak, uygun
görüşünü ve mutabakatını Bakanlığa bildirir.
İlan
Madde 6 — Bu
Tebliğin 5 inci maddesi uyarınca belirlenen yerlerde tarımsal yatırım yapılması
için Maliye Bakanlığınca ön izin verilmesine, kiralama yapılmasına, kullanma
izni verilmesine veya irtifak hakkı tesisine esas olmak üzere, Bakanlık
tarafından, avan projelerini sunmaları yatırımcılara
ilan yolu ile duyurulur. İlan, Resmî Gazete’de veya Türkiye genelinde dağıtımı
yapılan ve günlük tirajı 100.000’in üzerinde olan gazetelerde 5 gün ara ile iki
kez yapılır.
İlanda;
a) Taşınmazın veya işletmenin
bulunduğu il, ilçe, mahalle, köy ile mevkii, pafta, ada, parsel numarası ve
yüzölçümü,
b) Yatırım yapılacak arazi veya
işletmeye ilişkin bilgiler,
c) Kira, kullanma izni veya irtifak
hakkının süresi,
d) 7 nci
maddede belirtilen hususlar ile ilgili istenilecek bilgi ve belgelerin neler
olduğu,
e) Başvuruların son ilan tarihini
müteakip 45 günü geçmemek üzere hangi tarih ve saate
kadar nereye yapılacağı,
f) Maliye Bakanlığınca bildirilen
genel ve özel şartlar ile Bakanlıkça ilavesi uygun görülen özel
şartlar,
yer alır.
Başvuruda İstenilecek Bilgi ve
Belgeler
Madde 7 —
Başvurularda aşağıdaki bilgi ve belgelerin bulundurulması
zorunludur.
I- Yatırımcıya Ait
Bilgiler:
Bakanlık tarafından hazırlanan
teknik şartnameye uygun olarak;
a) Adı, soyadı veya unvanı ve
faaliyet konusunu içeren başvuru dilekçesi,
b) Tarımsal yatırımları ve yetiştiricilik gibi faaliyetleri ile ticari
ilişkileri hakkında bilgi ve belgeler,
c) Varsa, son üç yıllık onaylı
bilanço ve kar zarar cetveli,
d) Yatırımcının taşınır ve taşınmaz
malvarlığı,
e) Mali durumunu açıklayabilecek
banka mevduatları ile diğer bilgi ve belgeler,
f) Tüzel kişilerde ana sözleşme ve
değişikliklerinin yayımlandığı Ticaret Sicil Gazetesinin aslı veya noter
tasdikli örneği,
II- Yatırım Hakkındaki
Bilgiler:
a) Yapılacak yatırıma ilişkin
teknik bilgiler,
b) Projedeki yatırımların hangi
sürede bitirileceği, varsa aşamaları ve öngörülen maliyeti ve
kapasitesi,
c) Detaylı fizibilite
raporu,
d) Yatırım için planlanan finansman
kaynağı (öz kaynak veya kredi).
Tüzel kişi yatırımcılara ait
kuruluş veya değişiklikleri gösteren Ticaret Sicil Gazetelerinde, yatırımcının
teklif ettiği projeye uygun faaliyet konusunun yer almaması durumunda başvuru
kabul edilmez. Ancak, başvurunun son kabul tarihine kadar, yatırımcı tarafından
teklif edilen projeye uygun olarak şirket faaliyetlerinde değişiklik yapılmak
üzere ilgili mercilere müracaatta bulunulmuş ise, bu müracaatın yapıldığına dair
belgenin başvuru dosyasında bulunması halinde başvuru kabul
edilir.
Projelerin
Değerlendirilmesi
Madde 8 — Bu
Tebliğin 6 ncı maddesi uyarınca yapılan ilan sonucunda
yatırımcılar tarafından verilen avan projeler Bakanlık
tarafından belirlenecek kriterlere göre değerlendirilir. Bakanlıkça yapılacak
değerlendirme sonucunda uygun bulunan projeler; bu projelerin uygulanacağı
taşınmazların kiralanması, bu taşınmazlar için ön izin ve kullanma izni
verilmesi veya irtifak hakkı tesis edilmesi için konuya ilişkin Bakanlık görüşü
ile birlikte Maliye Bakanlığına gönderilir.
Ön İzin, İrtifak Hakkı ve Kullanma
İzni
Madde 9 — İrtifak
hakkı veya kullanma izni verilmesi suretiyle değerlendirilmesi öngörülen ve
ilana çıkarılan taşınmazlara ilişkin avan projesi
uygun görülen yatırımcı/yatırımcıların Maliye Bakanlığına bildirilmesini
müteakip, yatırım yapılacak tarım arazilerinin onaylı imar planı ve bu yer
üzerinde yapılacak tesislere ilişkin uygulama projelerinin hazırlanması ve
benzeri işlemlerin yerine getirilmesi amacıyla, Maliye Bakanlığınca belirlenen
koşullarla ve bedeli karşılığında, bu yatırımcılar arasında 2886 sayılı Devlet
İhale Kanununun 51 inci maddesinin (g) fıkrası uyarınca bir yıl süreli ön izin
ihalesi yapılır. Gerekli hallerde bu süre Maliye Bakanlığınca bedeli
karşılığında uzatılabilir.
Ön izin bedeli iade veya mahsup
edilmez. Ancak, ön izin süresi bitmeden önce ön izin sözleşmesinde öngörülen
yükümlülüklerin yerine getirilmiş olduğunun Maliye Bakanlığınca tespiti halinde,
ön izin süresinin kalan kısmına ilişkin bedel kira, kullanma izni veya irtifak
hakkı bedelinden mahsup edilir. Yatırımcı tarafından, ön izin süresi içinde
yükümlülüklerin yerine getirilmemesi veya yatırım yapmaktan vazgeçilmesi halinde
sözleşme feshedilerek, geçici teminatı Hazineye irat kaydedilir. Ön izin bedeli
iade edilmez.
Yatırımcı ön izin süresi içinde
yükümlülüklerini yerine getirdiği takdirde en geç 15 (On beş) gün içinde Maliye
Bakanlığından kullanma izni verilmesi veya irtifak hakkı tesis edilmesi
talebinde bulunur.
Kiralama
Madde 10 — Kiralama
yoluyla değerlendirilmesi öngörülen ve ilana çıkarılan taşınmazlara ilişkin
avan projeleri uygun görülen yatırımcı/yatırımcıların
Maliye Bakanlığına bildirilmesini müteakip, Maliye Bakanlığınca söz konusu
taşınmaz tespit edilecek tahmini bedel üzerinden projesi uygun görülen
yatırımcı/yatırımcılara 2886 sayılı Kanunun 51 inci maddesinin (g) bendine göre
pazarlık usulü ile yapılacak ihale sonucu kiraya verilir.
Bedel
Madde 11 —
Yatırım yapılacak taşınmazın ön izin, kira, kullanma izni veya irtifak hakkı
bedeli; taşınmazın üzerindeki muhdesatlar da dahil
olmak üzere 2886 sayılı Kanunun 74 üncü maddesine istinaden çıkarılan Devlete
Ait Taşınmaz Mal Satış, Trampa, Kiraya Verme, Mülkiyetin Gayri Ayni Hak Tesis,
Ecrimisil ve Tahliye Yönetmeliği hükümlerine göre
tespit edilir.
Yatırımcı tarafından, kiralamaya,
kullanma iznine veya irtifak hakkına konu taşınmazın üzerinde gerçekleştirilecek
tesisin işletmeye geçmesinden sonra tesislerin
işletilmesinden elde edilecek yıllık toplam hasılatın % 1 (Yüzdebir)’i oranında pay ayrıca Hazineye ödenir. Ancak
kalkınmada öncelikli yörelerde bu oran % 50 (Yüzdeelli) indirimli uygulanır.
Müteakip yıllar kira, kullanma izni
ve irtifak hakkı bedelleri, bir önceki yıl kullanım bedelinin Devlet İstatistik
Enstitüsünce ilan edilen Üretici Fiyatları Endeksi (ÜFE) oranında artırılması
suretiyle hesaplanır.
Kira, Kullanma İzni ve İrtifak Hakkı
Süresi
Madde 12 — Bu
Tebliğ kapsamında kalan yerler ile ilgili olarak; yatırımcı ile yapılacak olan
kira sözleşmesinin süresi on yıldan; kullanma izni ve irtifak hakkı
sözleşmelerinin süresi ise yirmidokuz yıldan fazla
olamaz.
Kira ve kullanma izni süresi,
sözleşmenin taraflarca imzalanarak noterde tasdik ettirildiği tarihte, irtifak
hakkı süresi ise, hakkın tapuya tescil edildiği tarihte başlar.
Kiraya verilen, kullanma izni
verilen veya irtifak hakkı tesis edilen taşınmazların sözleşme hükümlerine uygun
olarak kullanıldığının tespiti halinde, sözleşme yeniden
uzatılabilir.
Yatırıma Başlama ve Bitirme
Süreleri
Madde 13 — Yatırımcı,
mücbir sebepler hariç olmak üzere kiralamanın yapıldığı, kullanma izninin
verildiği veya irtifak hakkının tesis edildiği tarihten itibaren proje termin planında ve sözleşmede belirtilen süre içerisinde
yatırıma başlamak ve bitirmek zorundadır. Aksi takdirde sözleşmesinde belirtilen
cezai şart (geçen her gün için, taşınmazın emlak vergisi asgari metrekare vergi
değerinin on binde üçü) uygulanır.
Kontrol
Madde 14 — Bu
Tebliğ kapsamında kiralanan, kullanma izni verilen veya irtifak hakkı tesis
edilen yerlerin kontrolü Bakanlıkça belirlenen usul ve esaslara uygun olarak
yapılır. Yapılan kontroller sonucunda tespit edilen hususlar bir rapor halinde
Bakanlığa sunulur.
Yapılacak kontroller sonucunda;
yatırımcı tarafından sözleşmeye ve projeye uygun olmayan faaliyetlerin ve
aykırılıkların tespit edilmesi halinde, durum Maliye Bakanlığına
bildirilir.
Diğer yandan, kiralanan, kullanma
izni verilen veya irtifak hakkı tesis edilen Hazineye ait taşınmazların sözleşme
hükümlerine uygun olarak kullanılıp kullanılmadığı hususunda Maliye Bakanlığının
denetim yapma hakkı saklıdır.
Yatırımcının
Yükümlülükleri
Madde 15 — Bakanlığa
tahsisli tarım arazilerini ve işletmeleri bu Tebliğ kapsamında kiralayan,
kullanma izni verilen veya irtifak hakkı tesis edilen yatırımcılar, teklif
ettikleri projeye uygun olarak sözleşme şartları çerçevesinde faaliyette
bulunmak ve yatırım yapmak zorundadır.
Uygulanacak
Hükümler
Madde 16 —
Yatırımcı proje gereğince yapacağı yapı ve tesislerle ilgili her türlü izinleri
yetkili mercilerden almak ve yürürlükteki mevzuat hükümlerine uymak
zorundadır.
Bu Tebliğde hüküm bulunmayan
hallerde, 2886 sayılı Devlet İhale Kanunu, bu Kanunun 74 üncü maddesine
dayanılarak çıkarılan Yönetmelik ve 4721 sayılı Türk Medeni Kanunu ile diğer
ilgili mevzuat hükümleri uygulanır.
Sözleşme Süresinin Sona Ermesi ve
Sözleşmenin İptali
Madde 17 — Kira/kullanma
izni/irtifak hakkı tanınan süre sonunda bitecektir. Bu durumda taşınmaz ile
üzerindeki tüm yapı ve tesisler Hazineye intikal eder ve yatırımcı yaptığı
yatırımdan dolayı her hangi bir hak, tazminat veya talepte
bulunamaz.
Yatırımcı tarafından, kira/kullanma
izni/irtifak hakkı sözleşmesinde belirtilen hükümlere aykırı davranılması veya
yatırımcının kendi isteğiyle yatırımdan vazgeçmesi halinde, Maliye Bakanlığınca
sözleşmenin iptaline karar verilerek, alınan teminatlar Hazineye irat kaydedilir
ve son bir yıl kira/kullanma izni/irtifak hakkı bedeli tazminat olarak tahsil
edilir.
Bu durumda, taşınmaz ile üzerindeki
tüm yapı ve tesisler sözleşmesinde öngörülen şekilde mevcut haliyle Hazineye
intikal eder ve yatırımcı yaptığı yatırımdan dolayı her hangi bir hak, tazminat
veya talepte bulunamaz.
Projede Değişiklik
Yapılması
Madde 18 —
Yatırımcılar kiralanan, kullanma izni verilen veya irtifak hakkı tesis edilen
arazi ve işletme üzerinde uygulanacak/uygulanan projede zorunlu nedenlerle
değişiklik yapılmasının gerekmesi halinde, Bakanlığa yazılı olarak başvurmak
suretiyle projede değişiklik talebinde bulunabilirler. Bu durumda Bakanlığın
uygun görüşü ve Maliye Bakanlığının yazılı onayı ile projede değişiklik
yapılabilir. Ancak, bitkisel üretimin gerekliliği olan üretim çeşitliliği ile
münavebe uygulaması ve yetiştiricilik planında yapılan değişiklikler için izin
alınması gerekmez.
Üretilmesi projelendirilen ve proje
safhasında öngörülmediği halde ürünün, teknik olarak veya insan, hayvan ve bitki
sağlığı açısından üretilmesine imkan bulunmadığının Bakanlıkça belirlenmesi
halinde proje değişikliğine gidilir. Bu aşamada geçecek süreler sözleşme Proje değişikliğinin kabul
edilmemesi halinde sözleşme tazminatsız olarak feshedilerek teminat iade edilir.
Sözleşme konusu alanda yatırımcı tarafından gerçekleştirilen yatırımlar herhangi
bir hak talep edilmeksizin Hazineye bedelsiz olarak intikal
eder.
Sözleşmenin Devri
Madde 19 —
Kira/kullanma izni/irtifak hakkı sözleşmesinin üçüncü kişilere devredilmesinin
Maliye Bakanlığından talep edilmesi halinde; varsa ödenmeyen geçmiş yıllar kira,
kullanma izni ve irtifak hakkı bedellerinin gecikme zamları ile birlikte
ödenmesi, sözleşmelerinde belirtilen hükümlere ilişkin olarak her hangi bir
başka aykırılık var ise bu aykırılıkların giderilmesi ve bu yatırımcılar
tarafından, kiradan, kullanma izninden veya irtifak hakkından dolayı Maliye
Bakanlığı aleyhine açılmış dava var ise, bu davalardan tüm yargılama giderleri
üstlenilerek kayıtsız ve şartsız feragat edilerek, buna ilişkin belgenin aslının
Maliye Bakanlığına ibraz edilmesi kaydıyla, kira, kullanma izni veya irtifak
hakkı sözleşmesinin üçüncü kişilere devredilmesine Bakanlığın görüşüne göre
Maliye Bakanlığınca izin verilebilir.
Mücbir
Sebepler
Madde 20 — Bu
tebliğ çerçevesinde bir olayın mücbir sebep sayılabilmesi için, olaydan
etkilenen tarafın gerekli özen ve dikkati göstermiş ve önlemleri almış olmasına
karşın önlenemeyecek, kaçınılamayacak veya giderilemeyecek olması ve bu durumun
sözleşme kapsamındaki yükümlülüklerin yerine getirilmesini zaman ve/veya maliyet
açısından önemli ölçüde veya tamamen olumsuz yönde etkilemesi
gerekir.
Belirtilen bu genel esaslar
çerçevesinde, mücbir sebep sayılacak olaylar aşağıdaki hallerle sınırlı olmak
veya ulusal veya uluslararası kuruluşlarca belgelendirilmek koşuluyla
şunlardır:
a) Kısmi veya genel seferberlik
ilanı,
b) Grev,
c) Sabotaj, nükleer patlama veya
sızıntıların meydana getirdiği sonuçlar,
d) Yangın, sel, deprem veya diğer
doğal afetler ve salgın hastalıklar,
e) Ağır ekonomik bunalım nedeni ile
olağanüstü hal ilanı,
f) Yatırım ve tesis işletmeciliğini
veya bitki ve hayvan sağlığını önemli ölçüde etkileyecek nitelikte salgın
hastalığın meydana gelmesi.
Yürürlükten Kaldırılan Tebliğ
Madde 21 — 18/5/2002
tarihli ve 24759 sayılı Resmî Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe giren "Tarım ve
Köyişleri Bakanlığına Tahsisli Olan Bazı Yerler ile
Hazineye Ait Tarım Arazilerinin Müteşebbislere Tahsisinde ve
Değerlendirilmesinde Uygulanacak Esas ve Usullere İlişkin Tebliğ" yürürlükten
kaldırılmıştır.
Geçici Madde — Bu Tebliğin yürürlüğe
girdiği tarihten önce Tarım ve Köyişleri Bakanlığına
Tahsisli Olan Bazı Yerler ile Hazineye Ait Tarım Arazilerinin Müteşebbislere
Tahsisinde ve Değerlendirilmesinde Uygulanacak Esas ve Usullere İlişkin Tebliğ
hükümlerine göre kiraya verilen, kullanma izni verilen veya irtifak hakkı tesis
edilen arazi ve işletmeler ile ilgili olarak yatırımcıların önceki hakları
saklıdır.
Yürürlük
Madde 22 — Bu
Tebliğ yayımı tarihinde yürürlüğe girer.
Yürütme
Madde 23 — Bu
Tebliğ hükümlerini Maliye Bakanı ile Tarım ve Köyişleri Bakanı birlikte yürütür.
Tebliğ
olunur.
| 
TARIM
VE KÖYİŞLERİ BAKANLIĞINA TAHSİSLİ ARAZİ VE İŞLETMELERİN
TARIMSAL FAALİYETLERDE KULLANILMASI AMACIYLA UYGULANACAK
ESAS VE USULLERE İLİŞKİN TEBLİĞ