KAMUOYUNA DUYURU   

 Vergi Barışı Kanununun kesinleşmiş kamu alacakları ile kesinleşmemiş veya dava safhasında olan kamu alacaklarına ilişkin düzenlemelerinde, vergi mevzuatında yer alan gecikme zammı ve gecikme faizi yerine Devlet İstatistik Enstitüsünün her ay için belirlediği toptan eşya fiyat endeksinin (TEFE) aylık oranı esas alınarak hesaplanacak tutarın tahsil edileceği öngörülmektedir.

Söz konusu düzenlemelerin gerekçesinde; Vergi Usul Kanunu hükümlerine göre hesaplanan gecikme faizinin, Amme Alacaklarının Tahsil Usulü Hakkında Kanuna göre hesaplanan gecikme zammının hesaplama metodu ve hesaplama sürelerinin değiştirilmeyeceği, TEFE oranlarının gecikme faizi ve gecikme zammı yerine kullanılacağı ifade edilmektedir.

Gecikme zammı hesaplama metoduna ilişkin detaylı açıklamalar 381 Seri No.lu Tahsilat Genel Tebliğinde yapılmıştır.

Vergi Usul Kanunu hükümlerine göre hesaplanan gecikme faizi, gecikme zammı oranında ve gecikme zammı hesaplama metoduna göre hesaplanmaktadır. Ancak, gecikme zammı hesaplamalarında ay kesirleri dikkate alınırken, gecikme faizi hesaplamalarında ay kesirleri dikkate alınmamaktadır.

Vergi Barışı Kanununun uygulamasına ilişkin olarak yayımlanan 1 Seri No.lu Vergi Barışı Kanunu Genel Tebliğinde de TEFE tutarının hesaplanmasına ilişkin detaylı açıklamalar örneklerle yapılmış ve gecikme zammı ile gecikme faizinin hesaplama süre ve metodlarının değiştirilmediği sadece TEFE oranlarının gecikme faizi/gecikme zammı nispeti yerine kullanılacağı belirtilmiştir.

Vergi Barışı Kanunu hükümlerine göre gecikme faizi yerine hesaplanan TEFE tutarının hesaplanmasında hata olduğu, vadesi ay sonlarına gelen (31 Mart gibi) vergilere Mart ayı için de TEFE oranı uygulandığı son aya ise hiç faiz uygulanmadığı ileri sürülmektedir.

Eleştiri konusu yapılan husus vadesi ay sonlarına rastlayan vergilere gecikme faizi/gecikme zammının yerine hangi oran kullanılarak TEFE tutarının hesaplanacağına yöneliktir.

Gecikme zammı hesaplamalarında, kamu alacağının vade tarihinde geçerli olan nispet kullanılmaktadır.

Örneğin; halen uygulanmakta olan %7 nispetindeki gecikme zammının 21.03.2003 tarihinde Bakanlar Kurulu Kararı ile %8’e çıkarıldığı varsayıldığında 20.03.2003 vadeli bir vergiye ödemede gecikilen ilk ay için %7 oranında gecikme zammı uygulanacaktır. Bu değişiklik kamu alacağının vade günü yapıldığı takdirde (20.03.2003) %8 oranında gecikme zammı uygulanacaktır.

Nitekim, halen %7 olarak uygulanan gecikme zammı oranına ilişkin değişiklik 31.01.2002 gününden geçerli olmak üzere yapılmış ve %10 oranında uygulanan gecikme zammı, %7’ye düşürülmüştür.

Bu değişikliğe göre, vadesi 31.01.2002 günü olan Motorlu Taşıtlar Vergisinin vadesinde ödenmemesi halinde ilk ay için %10 yerine %7 nispetinde gecikme zammı hesaplanacaktır.

Gecikme faizi ise ikmalen, re’sen ve idarece yapılan tarhiyatlara, verginin normal vade tarihinden tahakkuk tarihe kadar geçen süre için hesaplanmaktadır.

Yıllık gelir ve kurumlar vergileri gibi taksitle ödenen vergilerde hesaplamanın başlangıç tarihi taksit ayları dikkate alınarak belirlenmektedir. Verginin tahakkuk tarihi ay kesrine rastlıyor ise ay kesri hesaplamada dikkate alınmamaktadır.

Vergi mevzuatında yer alan bu düzenlemeler Vergi Barışı Kanununun uygulamasında aynen benimsenmiş ve sadece TEFE oranları gecikme faizi/gecikme zammı oranlarının yerine kullanılmıştır.

Bu açıklamalar çerçevesinde, 20 Mart vadeli bir vergiye 20 Nisan tarihine kadar geçen süre için, vadenin rastladığı ay olan Mart ayı TEFE oranı, aynı şekilde 31 Mart vadeli bir vergiye de izleyen 30 Nisan tarihine kadar geçen süre için Mart ayına ilişkin TEFE oranı kullanılmıştır.

Dolayısıyla 31 Mart vadeli bir vergiye Mart ayı için faiz alınması söz konusu olmayıp 31 Mart-30 Nisan sürecine, gecikme zammı veya gecikme faizi yerine verginin vadesinin rastladığı aya ilişkin TEFE oranı kullanılarak hesaplanan tutarın alınması söz konusudur.

Nitekim, 31 Mart vadeli bir verginin 28 Nisan’da ödenmesi halinde hangi TEFE oranının kullanılacağı sorusu da ancak belirtilen hesaplama metodu ile cevap bulmaktadır. Zira 28 Nisan’da Nisan ayı TEFE oranı açıklanmamıştır.

31 Mart günü ödeme yapmayan kişi 31 Mart’ta geçerli olan oranlar ile ek mali müeyyideye (gecikme zammına) maruz kalacağını bilmektedir. 1 Nisan günü bu müeyyide değiştiği takdirde ödeme yapmayan kişi bilmediği bir müeyyide ile karşılaşmaktadır.

Bakanlığımız bu hususları da dikkate alarak TEFE oranları uygulamasında da gecikme zammı ve gecikme faizi hesaplamalarında aynı esasları korumuştur.