VADELİ İŞLEM VE OPSİYON BORSALARININ KURULUŞ VE ÇALIŞMA ESASLARI HAKKINDA YÖNETMELİK   

   VADELİ İŞLEM VE OPSİYON BORSALARININ KURULUŞ VE ÇALIŞMA ESASLARI HAKKINDA YÖNETMELİKTE DEĞİŞİKLİK YAPILMASINA DAİR YÖNETMELİK      

 VADELİ İŞLEM VE OPSİYON BORSALARININ KURULUŞ VE ÇALIŞMA ESASLARI HAKKINDA YÖNETMELİKTE DEĞİŞİKLİK YAPILMASINA DAİR YÖNETMELİK   

23 Şubat 2001 Tarihli Resmi Gazete

Sayı: 24327

Devlet Bakanlığından :

Vadeli İşlem ve Opsiyon Borsalarının Kuruluş ve Çalışma

Esasları Hakkında Yönetmelik

BİRİNCİ KISIM

Genel Hükümler

             Amaç ve Dayanak

             Madde 1 — Bu Yönetmeliğin amacı, 15/12/1999 tarihli ve 4487 sayılı Kanunla değişik 28/7/1981 tarihli ve 2499 sayılı Sermaye Piyasası Kanununun 40 ıncı maddesi uyarınca, vadeli işlem ve opsiyon sözleşmelerinin güven ve istikrar içinde işlem görmesini sağlamak üzere vadeli işlem ve opsiyon borsalarının kuruluş, teşkilat, faaliyet, denetim, üyelik ilke ve esaslarını düzenlemektir.

             Kapsam

             Madde 2 — Bu Yönetmelik, münhasıran ekonomik ve finansal göstergelere, sermaye piyasası araçlarına, mala, kıymetli madenlere ve dövize dayalı vadeli işlem ve opsiyon sözleşmeleri ile her türlü türev araçlardan oluşan sermaye piyasası araçlarının işlem göreceği vadeli işlem ve opsiyon borsalarını kapsar.

             Tanım ve Kısaltmalar

             Madde 3 — Bu Yönetmelikte geçen;

       ifade eder.

             Kuruluş

             Madde 4 — Borsalar, SPK’nın teklifi ve İlgili Bakanın önerisi üzerine Bakanlar Kurulunun onayı ile kurulur.

             Kuruluş Şartları

             Madde 5 — Borsaların kuruluşuna izin verilebilmesi için;

             a) Ekonomik durum ve gelişmelerin uygun olması,

             b) Borsada işlem görecek vadeli işlem ve opsiyon sözleşmelerine ilişkin piyasa yapısının ve beklenen işlem hacminin mevcut bir borsadan ayrı olarak borsa kurulmasını gerektirecek nitelik ve düzeyde olması,

             c) Borsaların çalışma esas ve kurallarının SPK tarafından yapılan düzenlemelere ve alınan kararlara uygun olması,

             d) Anonim şirket şeklinde esas sözleşmesinin hazırlanması,

             e) Hisse senetlerinin tamamının nama yazılı olması,

             f) Sermayelerinin SPK tarafından belirlenen miktardan az olmaması,

                gerekir.

             Kurucuların, Ortakların, Yönetim Kurulu Üyelerinin, Denetçilerin ve Personelin Sahip Olmaları Gereken Şartlar

             Madde 6 — Borsaların kurucularının, ortaklarının, yönetim kurulu üyelerinin, denetçilerinin ve personelinin;

             a) Sermaye piyasası mevzuatı, Bankalar Kanunu, Karaparanın Aklanmasının Önlenmesine Dair Kanun ve ödünç para verme işleri hakkında mevzuata aykırılıktan dolayı hükümlülüklerinin bulunmadığını ve/veya taksirli suçlar hariç olmak üzere affa uğramış olsalar dahi ağır hapis veya 5 yıldan fazla hapis yahut zimmet, ihtilas, irtikap, rüşvet, hırsızlık, dolandırıcılık, sahtecilik, inancı kötüye kullanma, dolanlı iflas gibi yüzkızartıcı suçlar ile istimal ve istihlak kaçakçılığı dışında kalan kaçakçılık suçları; resmi ihale ve alım satımlara fesat karıştırma, Devlet sırlarını açığa vurma, vergi kaçakçılığı veya vergi kaçakçılığına teşebbüs ya da iştirak suçlarından dolayı hüküm giymemiş olduklarını, ilgili Cumhuriyet Savcılıklarından veya Adli Sicil ve İstatistik Genel Müdürlüğünden SPK’ya verilmek üzere arşiv kayıtlarını da içeren adli sicil belgesi  ile tevsik etmeleri,

             b) Kurucuların borsa kurucusu veya ortağı olmanın gerektirdiği mali güç ve itibara sahip bulunmaları,

             c) Kamu tüzel kişileri hariç tüzel kişi ortakların bağımsız denetim kuruluşlarınca onaylı son bir yıla ait bilanço, gelir tablosu ve varsa ek mali tablolarını sunmaları,

             d) Kendileri veya sınırsız sorumlu oldukları kuruluşlar hakkında iflas kararı verilmemiş ve konkordato ilan edilmemiş olduğuna dair noterce tasdikli beyanda bulunmaları,

             e) Ödeme Güçlüğü İçinde Bulunan Bankerlerin İşlemleri Hakkında 35 sayılı Kanun Hükmünde Kararname ve eklerine göre kendileri veya ortağı olduğu kuruluşlar hakkında tasfiye kararı verilmediğini, Hazine Müsteşarlığı veya Tasarrufları Koruma Fonu Başkanlığından alınacak belge ile tevsik etmeleri,

             f) Faaliyet yetki belgelerinden biri veya birden fazlası iptal edilmiş yahut vadeli işlem ve opsiyon borsaları ile menkul kıymetler ve kıymetli madenler borsaları üyeliğinden sürekli olarak çıkarılmış kuruluşlarda, bu müeyyideyi gerektiren olayda sorumluluğu bulunan kişilerden olmadıklarını noterce tasdikli beyan ile ispat etmeleri,

             g) Yabancı kurucu ve ortaklar için uygun olduğu ölçüde Türk gerçek ve tüzel kişiler için aranan şartların taşındığına dair bulundukları ülke yetkili makamlarınca onanmış bilgi ve belgelerin noterce tasdikli çevirilerinin veya geçerliliği kanun veya uluslararası sözleşmelerle kabul edilen şekilde sunulması,

             zorunludur.

             Borsaların sermayesinin % 5’ine veya daha fazlasına doğrudan veya dolaylı sahip gerçek kişi ortaklarının da bu maddede belirtilen şartları taşımaları gerekir.

             Kuruluş İşlemleri

             Madde 7 — Kurucular, kuruluş şartlarına uygun olarak hazırlayacakları esas sözleşme ve 5 ve 6 ncı maddelerde öngörülen belgelerle birlikte SPK’ya başvuruda bulunurlar.

             4 üncü madde uyarınca borsanın kuruluş onayının alınmasını takiben, kuruluş işlemlerinin Türk Ticaret Kanunu çerçevesinde tamamlanması için Sanayi ve Ticaret Bakanlığına başvuruda bulunulur.

             Esas sözleşmede yapılacak değişiklikler ile pay devirleri SPK’nın iznine tabidir.

             Pay devirlerinde, payları devralacak gerçek ve tüzel kişilerin 6 ncı maddede sayılan şartları taşımaları zorunludur.

             Faaliyete Geçme

             Madde 8 — Kuruluşuna karar verilen borsanın 4 üncü madde çerçevesinde kuruluş onayının alınmasını takiben en geç bir yıl içinde, SPK’ya faaliyet izni almak üzere başvurması şarttır. Sözkonusu süre içinde SPK’ya başvurmayan veya başvurusunun sonucunda kendilerine faaliyet izni verilmesi uygun görülmeyen kuruluşun izin alma hakkı düşer. Bu süre gerektiğinde SPK tarafından bir yıl uzatılabilir.

             Faaliyet izninin verilebilmesi için, borsada SPK tarafından yapılan düzenlemelere uygun muhasebe kayıt, bilgi ve belge sistemi ile düzenli iş akışı ve haberleşmeyi sağlayacak yeterli bir organizasyonun kurulmuş, teknik donanımın sağlanmış, iç kontrol-teftiş, denetim ve gözetim sisteminin oluşturulmuş ve borsa bünyesinde bulunacak bütün varlıkların asgari yangın ve hırsızlık rizikolarına karşı sigorta yaptırmak dahil gerekli güvenlik önlemlerinin alınmış olması gerekir.

             Borsaların, faaliyet izninin verilmesinden itibaren bir yıl içinde faaliyete geçmesi gerekir. Zorunlu hallerde SPK bu süreyi bir yıl uzatabilir. Bu sürede faaliyete geçmeyen borsanın faaliyet izni kaldırılır. Bu durumda, borsaların tasfiye yoluyla tüzel kişiliklerini sona erdirmeleri veya en geç üç ay içinde esas sözleşmelerindeki ticaret unvanı, amaç ve faaliyet konularına ilişkin hükümlerini değiştirmeleri zorunludur.

             Kuruluş ve faaliyet izni alınmasına ilişkin olarak öngörülen şartlardan herhangi birinin kaybedilmesi üzerine, SPK’ca verilecek süre içerisinde sözkonusu şartların sağlanmaması halinde, borsaların faaliyetleri 4 üncü madde hükmü çerçevesinde geçici veya sürekli olarak durdurulabilir.

             Yabancı Borsalarla İşbirliği

             Madde 9 — Borsaların birbirlerinin işlem sistemlerinde tek taraflı veya karşılıklı olarak işlem yapılmasına ve/veya sözleşmelerinin belirtilen yerlerde işlem görmesine ilişkin yabancı borsalarla yaptıkları anlaşmalar SPK’nın onayı çerçevesinde hüküm ifade eder.

İKİNCİ KISIM

 Borsa Organları, Komiteler ve Borsa Personeli

BİRİNCİ BÖLÜM

Genel Kurul

             Yapısı

             Madde 10 — Borsanın üst karar organı olan genel kurul, pay sahiplerinden oluşur.

             Görev ve Yetkileri

             Madde 11 — Genel kurulun görev ve yetkileri şunlardır:

             a) Borsanın genel politikasını belirlemek ve yönetim kuruluna yetki tanınan haller dışında yönetime ilişkin kararlar almak, yetkili mercilere teklifte bulunmak,

             b) Yönetim kurulu üyelerini seçmek, ücretlerini belirlemek ve ibra etmek, ibra edilmeyen yönetim kurulu üyeleri ile denetçiler hakkında yapılacak işlemleri ve bunların göreve devam edip etmeyeceklerini karara bağlamak, seçimi genel kurula ait olan komitelerin üyelerini seçmek ve gerektiğinde görevlerine son vermek,

             c) Denetleme kurulu üyelerini seçmek veya değiştirmek,

             d) Yönetim kurulu tarafından hazırlanan yıllık faaliyet raporu ile denetleme kurulu raporunu inceleyip karara bağlamak,

             e) Borsanın bilançosunu ve gelir-gider hesaplarını inceleyerek karara bağlamak ve kesin hesabı onaylamak,

             f) Yönetim kurulu tarafından hazırlanan bütçe ve personel kadrosunu kesinleştirmek,

             g) Gündemde yer alan diğer hususları görüşüp karara bağlamak,

             h) Mevzuatla kendisine bırakılmış diğer görevleri yerine getirmek.

             Davet ve Gündem

             Madde 12 — Genel kurul; her yılın ilk üç ayı içinde yönetim kurulunun belirleyeceği bir tarihte olağan olarak toplanır. Genel kurul gerekli hallerde, Türk Ticaret Kanunu hükümleri çerçevesinde yönetim kurulunun, denetleme kurulunun veya azınlığın ya da gerektiğinde SPK’nın daveti üzerine olağanüstü olarak da toplanır.

             Genel kurulun gündemi, yönetim kurulunca hazırlanarak ilan edilir. Gündem ve davet mektubu, pay sahiplerine ve SPK’ya toplantı tarihinden itibaren en az 30 gün önce taahhütlü olarak gönderilir.

             SPK temsilcisi, oy hakkı olmaksızın genel kurula katılabilir.

             Toplantı Nisabı ve Kararlar

             Madde 13 — Genel kurul toplantı ve karar nisabında Türk Ticaret Kanununun ilgili hükümleri uygulanır.

             Oylar, katılanların kararı gereğince yazılı veya iş’ari usule göre kullanılır.

             Genel kurulda verilen kararlar, yapılan seçimlerin sonuçları ve ortakların beyanları bir tutanağa geçirilir.

             Genel kurul tutanakları, başkanlık divanı tarafından imzalandıktan sonra, izleyen ilk iş günü SPK’ya gönderilir. Yönetim kurulu başkanı ve üyeleri ile denetleme kurulu üyelerinin seçimine ilişkin kararlar SPK’nın onayı ile, bu onayın gecikmesi halinde ise kararların SPK’ya sunulmasını izleyen 30 uncu günün sonunda yürürlüğe girer. Kararın tümünün veya bazı maddelerinin onaylanmaması, genel kurulun yeniden kararını gerektiriyorsa, bu takdirde genel kurul, gerekliliğin belirlendiği tarihten itibaren, SPK tarafından 15 gün içinde olağanüstü toplantıya çağrılır. Çağrı mektuplarıyla birlikte SPK'nın onaylamama gerekçeleri de pay sahiplerine bildirilir.

İKİNCİ BÖLÜM

Yönetim Kurulu

             Yapısı

             Madde 14 — Genel kurul tarafından en az 5, en fazla 11 kişiden oluşan bir yönetim kurulu seçilir. Genel kurul, ayrıca yönetim kurulu üyesi kadar yedek üye seçer. Yönetim kurulunun bir üyeliği için de SPK tarafından temsilci atanır.

             Yönetim kurulu üyelerinin yüksek öğrenim kurumlarından mezun olmaları ve mali piyasalar veya vadeli işlem ve opsiyon işlemlerine konu teşkil eden piyasalar hakkında bilgi ve bu alanlarda en az 5 yıl mesleki tecrübe sahibi bulunmaları gerekir.

             Yönetim kurulu üyeleri 2 yıl için seçilirler. Süresi biten üyenin tekrar seçilmesi mümkündür. Süresi bitmeden yönetim kurulu üyeliğinin sona ermesi halinde, yönetim kurulu en çok oy alan yedek üyeyi üye olarak seçer. Bu şekilde atanan üye, yerine atandığı üyenin görev süresini tamamlar.

             Görev ve Yetkileri

             Madde 15 — Yönetim kurulu;

             a) Borsa tarafından hazırlanması gereken yönetmelikleri karara bağlamak,

             b) Borsa üyelik başvurularını karara bağlamak ve gerektiğinde borsa üyelerinin üyelikten geçici veya sürekli çıkarılmasına karar vermek,

             c) Vadeli işlem ve opsiyon sözleşmelerinin, SPK tarafından yapılan düzenlemeler çerçevesinde borsada işlem görmesi, işlemlerinin durdurulması ve işlemden kaldırılması esaslarını belirlemek,

             d) Borsada işlemlerin mevzuata ve kurallara uygun olarak düzenli bir şekilde yürütülmesini sağlamak,

             e) Yönetmeliklerle belirlenmiş veya ihtiyaç duyulabilecek komiteleri kurarak, üyelerini seçmek ve çalışma esaslarını düzenlemek,

             f) Yabancı borsa veya kuruluşlarla işbirliği anlaşmaları yapmak,

             g) Borsada düzeni ve dürüstlüğü bozanlar hakkında disiplin cezası vermek,

             h) Borsa bültenini çıkarmak, borsa tarafından açıklanması gereken bilgilerin ve borsada teşekkül eden fiyatların düzenli olarak yayınlanmasını sağlamak,

             i) Borsanın bütçesini, gelir ve giderlere ilişkin kesin hesabını ve yıllık faaliyet raporunu görüşüp karara bağlamak ve genel kurula sunmak,

             j) Borsanın personele ilişkin kadrosunu hazırlayarak genel kurula sunmak,

             k) Borsa gelir kalemlerinin miktar ve oranları ile bunların tahsil zaman ve şekillerini tespit etmek,

             l) Borsa adına imzaya yetkili olanları ve yetki sınırlarını belirlemek,

             m) Her türlü personel atamalarını yapmak ve bu atama yetkisini, gerektiğinde yönetim kurulu başkanına devretmek,

             n) Mevzuatla verilen sair görevleri yerine getirmek,

             ile görevli ve yetkilidir.

             Toplantı ve Karar Nisabı

             Madde 16 — Yönetim kurulu, yönetim kurulu başkanının daveti üzerine ayda en az bir defa üye tam sayısının salt çoğunluğunun hazır bulunması ile toplanır. Denetçiler, oy hakkı olmaksızın yönetim kurulu toplantılarına katılabilirler.

             Kararlar, üye tamsayısının salt çoğunluğu ile alınır.

ÜÇÜNCÜ BÖLÜM

Denetleme Kurulu

             Yapısı

             Madde 17 — Borsanın hesap ve işlemleri pay sahiplerinin göstereceği gerçek kişi adaylar arasından genel kurulca seçilen en az 2 kişiden oluşan denetleme kurulu tarafından denetlenir. Genel kurul ayrıca 2 yedek denetçi seçer. Denetleme kurulu üyelerinin görev süresi 2 yıldır. Aynı kişinin yeniden denetçi seçilmesi mümkündür.

             Denetçilerden birinin ayrılması halinde, ayrılan denetçinin görev süresi, yerine geçen en çok oy almış yedek denetçi tarafından tamamlanır. Denetleme kurulu üyelerinin yüksek öğrenim kurumlarından mezun olmaları ve mali piyasalar veya vadeli işlem ve opsiyon işlemlerine konu teşkil eden piyasalar hakkında en az 5 yıl mesleki tecrübeye sahip bulunmaları gerekir.

             Görev ve Yetkileri

             Madde 18 — Denetçiler, borsanın hesap ve işlemlerini mevzuat ve genel kurul kararları çerçevesinde denetlemekle görevli ve yükümlüdürler.

             Denetçiler yönetime müdahale edemezler, ancak görüşlerini yazılı olarak yönetim kuruluna ve aynı zamanda SPK’ya bildirirler. Yönetim kuruluna bildirilen hususlarda yönetim kurulu gerekli tedbirleri alır.

             Borsa, denetçilerin talep edeceği bütün bilgi ve belgeleri vermekle yükümlüdür.

             Denetçiler, her yıl sonunda borsanın işlem ve hesapları hakkında hazırlayacakları raporu genel kurula sunarlar. Denetçiler, gerekli gördükleri takdirde ara raporlar hazırlayıp görüşlerini yönetim kuruluna, genel kurula ve SPK’ya bildirirler.

DÖRDÜNCÜ BÖLÜM

 Komiteler, Genel Müdür ve Borsa Personeli

             Komiteler

             Madde 19 — Borsada, bu Yönetmelik ile yönetim kuruluna verilen görevlerin yerine getirilmesinde, yönetim kuruluna yardımcı olmak üzere işin niteliğinin gerektirdiği sayıda komite kurulur.

             Komitelerin kurulmasına, üyelerinin seçilmesine, çalışma usul ve esaslarına ilişkin ilkeler borsa yönetmeliğinde gösterilir.

             Genel Müdür

             Madde 20 — Borsa, yönetim kurulunca alınan kararlar çerçevesinde genel müdür tarafından idare ve temsil olunur.

             Genel müdürün hukuk, iktisat, maliye, bankacılık, işletmecilik, kamu yönetimi, uluslararası ilişkiler, mühendislik ve dengi dallarda en az dört yıllık lisans düzeyinde öğrenim yapmış olması ve mali piyasalarla ilgili en az 10 yıl mesleki tecrübeye sahip bulunması gerekir.

             Genel müdürlüğe atanacakların bu maddenin ikinci fıkrasında ve 6 ncı maddede aranan şartları taşıdıklarını gösteren belgelerle birlikte SPK’ya bildirilmesi şarttır. Genel müdürün atanması, SPK tarafından bildirimin alındığı tarihten itibaren 15 işgünü içinde olumsuz bir görüş bildirilmediği takdirde yapılabilir.

             Herhangi bir nedenle görevden ayrılan genel müdürün, görevden ayrılma nedenleri borsa ve görevden ayrılan tarafından, ayrılış tarihinden itibaren 7 işgünü içinde SPK’ya bildirilir.

             Borsa Personeli

             Madde 21 — Borsa yöneticilerinin ve ihtisas personelinin yüksek öğrenim kurumlarından mezun olmaları gerekir.

             Borsa personeli borsa üyeleriyle doğrudan veya dolaylı olarak herhangi bir menfaat ilişkisi kuramaz, özel bir kanuna dayanmadıkça resmi veya özel hiçbir görev alamaz, ticaretle uğraşamaz, borsada işlem yapan ya da borsa ile doğrudan ya da dolaylı ilişkisi olan ortaklıklarda pay sahibi olamaz, borsada vadeli işlem ve opsiyon sözleşmelerinin alım satımı amacıyla emir veremez. Hayır dernekleri ile amacı sosyal yardım ve eğitim işlerine yönelmiş vakıflardaki görevler ve kar amacı gütmeyen kooperatif ortaklığı bu hükmün dışındadır. Bu fıkra hükmüne aykırı hareket eden personelin görevine son verilir.

                Borsa personelinde aranacak şartlar ile personelin görev, yetki ve sorumlulukları ve çalışma usul ve esasları, borsa tarafından çıkarılacak bir yönetmelikle belirlenir.

ÜÇÜNCÜ KISIM

Borsa Üyelerine İlişkin Esaslar

             Borsa Üyeleri

             Madde 22 — Borsaya SPK tarafından yapılan düzenlemeler çerçevesinde türev araçların alım satımının yapılmasına aracılık yetki belgesi alanlar ile Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası üye olabilir.

             SPK, borsa üyelerinin sayısını toplam olarak veya gruplar itibariyle sınırlandırabilir.

             Borsa üyelerinin üyeliğe giriş, çalışma ve üyeliğin sona erme esasları ile mali yükümlülükleri ve diğer  hususlar borsa yönetmeliği ile düzenlenir.

             Üye Temsilci ve Temsilci Yardımcıları

             Madde 23 — Borsa üyeleri, noterden onaylı, temsil yetkisini içeren temsil belgeleri düzenleyerek, kendilerini borsada temsil edecek olanları borsaya bildirirler. Üye temsilcileri ve temsilci yardımcılarının nitelikleri borsa yönetmeliği ile düzenlenir.

             Borsa üyeleri azami sınırı yönetim kurulunca belirlenen sayıda üye temsilci ve temsilci yardımcısı bulundurabilirler.

             Üyelik Teminatı

             Madde 24 — Borsa üyeleri, borsa işlemleri dolayısıyla müşterilerine, diğer borsa üyelerine ve borsaya verebilecekleri zararlara karşılık olmak üzere, nakit veya her an paraya çevrilebilir devlet iç borçlanma senedi ya da vadesiz ve kayıtsız şartsız ödeme taahhüdünü içeren banka teminat mektubu şeklinde teminat yatırmak zorundadırlar.

             Yatırılacak teminatın miktarı, borsadaki iş hacmi dikkate alınarak yönetim kurulunun teklifi üzerine SPK tarafından belirlenir. Borsa üyeleri, teminat vermeksizin işlem yapamazlar.

             Teminatların tahsili, eksik kalan kısmının tamamlanması ve kullanılma esasları ile borsa üyeliğinin herhangi bir nedenle sona ermesi halinde üyelik teminatının geri verilme zamanı ve şartları ile diğer hususlar borsa yönetmeliğinde gösterilir.

             Zararların Karşılanması

             Madde 25 — Borsa üyelerinin müşterilerine, diğer borsa üyelerine veya borsaya verebilecekleri zararlar, sırasıyla;

             a) Borsa üyesi tarafından kabul edildiği,

             b) Borsaların yönetim kurulunca kararlaştırıldığı,

             c) Anlaşmazlık bir yargı organınca karara bağlandığı,

             takdirde, anlaşmaya varılan veya kararlaştırılan meblağın kendilerinden tahsili talep edilir, ödenmezse  üyelik teminatından mahsup yapılarak ödenir.

             Kurtaj

             Madde 26 — Borsa üyeleri borsada aracı olarak yaptıkları her işlem için, müşterilerinden kurtaj adı altında bir komisyon alırlar. Kurtaj tarifesi, yönetim kurulu tarafından belirlenir ve SPK tarafından onaylanır.

             Borsa Payı

             Madde 27 — Borsa tarafından, borsa üyelerince gerçekleştirilen işlemler üzerinden; borsa üyesi, işlem ve sözleşme türü bazında yönetim kurulu tarafından belirlenen ve SPK tarafından onaylanan miktar veya oranda borsa payı alınır.

DÖRDÜNCÜ KISIM

 İşlem ve Takas Esasları

             Sözleşmelerin İhdası

             Madde 28 — Vadeli işlem ve opsiyon sözleşmelerinin özellikleri, sözleşmeye dayanak teşkil eden varlığın niteliğine göre, yönetim kurulu tarafından belirlenip SPK tarafından onaylanır. Yönetim kurulunun bu konudaki kararları ve değişiklikleri borsa bülteninde duyurulur. Diğer türev araçlardan hangilerinin borsada işlem göreceğine SPK karar verir.

             Vadeli işlem ve opsiyon sözleşmelerinde bulunacak asgari unsurlar borsa yönetmeliğinde düzenlenir.

             Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası görev alanına giren varlıkların ihdası halinde bu Bankanın görüşü alınır.

             Herhangi bir işlem gününde bir vadeye ya da sözleşme türünün tüm vadelerine ait işlemler, borsa yönetmeliğinde belirtilen nedenlerle yönetim kurulu kararıyla durdurulabilir ve işlemlerin tekrar başlaması yönetim kurulu kararıyla olur. Bu yetki, piyasa etkinliğinin korunması amacıyla borsanın ilgili birimlerine devredilebilir.

             İşlem Yöntemi

             Madde 29 — Borsada işlemler, borsanın gözetiminde ve rekabet koşulları altında yönetim kurulu tarafından belirlenip SPK tarafından onaylanan işlem yöntemine uygun olarak gerçekleştirilir.

             İşlem Esasları

             Madde 30 — Müşteri emirlerinin asgari unsurları, türleri, geçerlilik süresi, borsaya iletilmesi, alım satım tekliflerinin verilmesi, eşleştirilmesi, kaydedilmesi, hesapların güncelleştirilmesi, teminatların toplanması, uzlaşma fiyatının belirlenmesi, fiyatların ilanı, günlük fiyat hareket limitleri, piyasanın işleyişi, fiyat kotasyonu verilme şekli, borsa üyesinin ve müşterinin sorumlulukları, işlemlerin geçici olarak durdurulması, maddi hata ve rekabeti bozucu davranışlar sonucunda gerçekleştirilen işlemlerin iptali gibi hususlar borsa yönetmeliği ile düzenlenir.

             Borsaların serbest rekabet koşulları altında çalışması ve rekabetçi bir yapıya sahip olması açısından SPK, borsa düzenlemelerinde gerekli değişikliklerin yapılmasını borsalardan isteyebilir.

             Uzun Pozisyon

             Madde 31 — Vadeli işlem ve opsiyon işlemlerinde uzun pozisyon, sözleşme türüne göre şunları ifade eder:

             </