VERGİ İADESİ GENEL TEBLİĞİ SERİ NO:7

2978 sayılı Vergi İadesi Hakkında Kanunun bazı hükümlerinde 9.4.2003 tarih ve 4842 sayılı Kanunla değişiklikler yapılmış olup, bu hükümlerin Bakanlığımıza verdiği yetkiye istinaden yapılan düzenlemeler ile bunların uygulanmasına ilişkin açıklamalar bu Tebliğin konusu oluşturmaktadır.

2978 sayılı Vergi İadesi Hakkında Kanunun 4 üncü maddesinin ikinci fıkrasının son cümlesinde 4842 sayılı Kanunla yapılan değişiklikle vergi iadesi dönemlerini bir aydan az olmamak üzere yeniden tespit etmeye Maliye Bakanlığının yetkili olduğu hükme bağlanmıştır.

Bu hükme göre, 1.7.2003 tarihinden itibaren sosyal güvenlik kurumlarından emekli, mamuliyet, dul ve yetim aylığı alan hak sahiplerine üçer aylık dönemler halinde yapılmakta olan vergi iadesinin yıllık dönem esasına göre yapılması uygun bulunmuştur. Ancak, 2003 yılı Temmuz-Aralık aylarını içeren kıst dönem de yıllık dönem olarak değerlendirilecektir. Buna göre yıllık vergi iade bildirimleri, dönemi takip eden ayın (Ocak ayı) sonuna kadar ilgili banka şubesine verilecektir.

1 Seri No.lu Vergi İadesi Genel Tebliğinde sosyal güvenlik kurumlarından emekli, mamuliyet, dul ve yetim aylığı alanların net gelirlerinin ilgililerin üç ayda elde ettiği aylıkları toplamının teşkil etmekte olduğu açıklanmıştır. Tebliğin 1. bölümünde yapılan belirlemeye paralel olarak 2978 sayılı Kanunun 4842 sayılı Kanunla değişen hükümlerinin verdiği yetkiye istinaden hak sahiplerinin Ocak-Aralık ayları içerisinde elde ettikleri toplam gelirleri, ilgili dönemin net geliri olarak yeniden belirlenmiştir.

2978 sayılı Vergi İadesi Hakkında Kanunun 4 üncü maddesinin ikinci fıkrasında 4842 sayılı Kanunun 36⁄8 inci maddesiyle yapılan değişiklikle "... vergi iadesinden mahsup edilmek üzere avans olarak ödeme yaptırmaya Maliye Bakanlığı yetkilidir." hükmü yer almıştır.

Bu hükme göre, sosyal güvenlik kurumlarından aylık alan hak sahiplerinin vergi iadelerinin avans olarak ödenmesi sistemine 1.7.2003 tarihinden itibaren başlanılması uygun bulunmuştur.

Bu çerçevede, hak sahiplerine 1.7.2003 tarihinden itibaren vergi iade bildirimi vermeden, daha sonra hesaplanacak vergi iade tutarlarından mahsup edilmek üzere üçer aylık dönemler halinde elde ettikleri aylıklarının % 5'i oranında avans ödemesi yapılacaktır.

Avans ödeme dönemleri Ocak-Mart, Nisan-Haziran, Temmuz-Eylül aylarını kapsamakta olup, sözkonusu ödemeler, avans dönemini takip eden ayın sonuna kadar aylıklarını aldıkları banka şubelerince hak sahiplerine nakden veya hesaplarına alacak kaydedilerek ödenecektir. Ancak, Ekim-Aralık dönemine ilişkin vergi iadeleri, ibraz edilecek bildirim üzerine ödeneceğinden, ayrıca bu döneme ilişkin avans ödemesi sözkonusu olmayacaktır.

ÖRNEK: T.C. Emekli Sandığından emekli aylığı alan A şahsı, Temmuz, Ağustos ve Eylül 2003 aylarında toplam olarak 1.000.000.000 TL. aylık almaktadır. Bu şahsa ilişkin avans ve mahsup işlemleri aşağıda belirtilen şekilde gerçekleşecektir.

Temmuz-Eylül⁄2003 Dönemi Geliri 1.000.000.000 TL.

Avans Oranı % 5

Avans Miktarı : (1.000.000.000x%5) 50.000.000 TL.

Yapılacağı Ay Ocak 2004

Temmuz-Aralık Dönemi Geliri 2.000.000.000 TL.

Vergi İade Oranı % 5

Toplam İade Tutarı (Altı Aylık) 100.000.000 TL.

Mahsup Edilecek Avans Miktarı 50.000.000 TL.

Kalan İade Tutarı (100.000.000-50.000.000) 50.000.000 TL.

3- Banka Şubeleri ile Sosyal Güvenlik Kurumlarınca Yapılacak İşlemler

Sosyal güvenlik kurumlarından aylık alanlar, bir vergi iade dönemine ait mal ve hizmet alımlarına dair harcama belgelerini bir örnek olarak düzenleyecekleri Ek:1'de yer alan "vergi iade bildirimi" ile dönemi takip eden ayın (Ocak ayı) sonuna kadar aylıklarını aldıkları banka şubesine ibraz edeceklerdir.

Banka şubelerince, ibraz edilen belge ve bildirimlere göre bir yıllık dönem dikkate alınarak gerekli kontroller yapıldıktan sonra tahakkuk edecek vergi iade tutarından avanslar mahsup edilecek kalan tutar Şubat ayının sonuna kadar hak sahiplerine nakden veya hesaplarına alacak kaydedilerek ödenecektir.

Diğer yandan, banka şubeleri, vergi iadesine ilişkin olarak ödeme yaptıkları kişiler ile süresinde müracaat ederek vergi iadesini almayan kişilerin listelerini ayrı ayrı düzenleyerek kendilerine ibraz edilen belge ve bildirimlerle birlikte ödemenin yapıldığı ayı takip eden ay içinde ilgili sosyal güvenlik kurumlarına göndereceklerdir.

a) Özel Emekli Sandıklarından Aylık Alan Hak Sahiplerine İlişkin Vergi İadesi:

T.C. Emekli Sandığı, Sosyal Sigortalar Kurumu ile Bağ-Kur dışında kalan ve 506 sayılı Kanunun gecici 20 nci maddesine göre kurulmuş olan özel emekli sandıkları ile diğer özel emekli sandıklarından emekli, maluliyet, dul ve yetim aylığı alanlar da 2978 sayılı Vergi İadesi Hakkında Kanun hükümleri çerçevesinde vergi iadesinden yararlanmaktadırlar. Bu nedenle, bu kimselere ait vergi iadesi de yukarıda belirtilen usul ve esaslar çerçevesinde yapılacaktır.

Avans ödemesi, vergi iade dönemini izleyen ay olan Ocak ayında verilecek bildirim üzerinden hesaplanacak vergi iade tutarlarından mahsup edilmektedir. Avans ödemesi yapılan hak sahibi, vergi iade bildirimini ibraz edemeden ölmüş ise daha önce ödenen avanslar, ölen adına mirasçıları tarafından verilecek vergi iade bildirimi üzerine mahsup edilecektir.

Bilindiği gibi, sosyal güvenlik kurumları tarafından ödenen emekli ikramiyeleri de vergi iadesinin hesaplanmasında net gelir olarak dikkate alınmak suretiyle vergi iadesi yapılmaktadır.

Ancak, emekli ikramiyesi ve bununla birlikte ödenen kıst aylık ödemelerinin avans ödemesine konu edilmesi uygun görülmemiş olup, söz konusu ödemelerin avans ödemesi ile ilgilendirilmemesi gerekmektedir. Dolayısıyla, bunlar 9.2.1986 gün ve 19014 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan 1 Seri No.lu Vergi İadesi Genel Tebliği'nde açıklanan usul ve esaslar çerçevesinde önceden olduğu gibi tahakkuk ettiği üçer aylık dönemin geliri kabul edilerek vergi iadesinin ödenmesine devam edilecektir.

Yukarıda da açıklandığı gibi avans ödemeleri, vergi iade dönemini takip eden ayda verilecek olan vergi iade bildiriminin ibrazı sonucu tahakkuk eden vergi iade tutarlarından mahsup edilmektedir. Ancak, hak sahiplerinin ilgili döneme ait vergi iade bildiriminde bulunmaması veya eksik bildirimde bulunması halinde, daha önce yapılan avans ödemesi ilgili sosyal güvenlik kurumlarınca hak sahiplerinin aylıklarından kesilerek veya sair bir suretle geri alınacak, bu durumda daha önce ödenen avans nedeniyle ilgililer hakkında herhangi bir cezai işlem yapılmayacaktır.