1.Giriş

2005 yılı ikinci geçici vergi döneminin sonu itibarıyla enflasyon düzeltmesi yapmak için gerekli şartların oluşup oluşmadığı bu sirkülerin konusunu oluşturmaktadır.

2.Hesap Dönemi Takvim Yılı Olan Mükelleflerin 2005 Yılının İkinci Geçici Vergi Dönemi ile Takip Eden 2005 ve Sonraki Yıllara Ait Geçici Vergi ve Hesap Dönemleri Sonu İtibarıyla Vergi Usul Kanununun Mükerrer 298 inci Maddesine Göre Enflasyon Düzeltmesi

Vergi Usul Kanununa 5024 sayılı Kanunla eklenen mükerrer 298 inci maddenin (A) fıkrasının (1) numaralı bendiyle enflasyon düzeltmesi yapılmasının gerekli şartları belirlenmiştir. Bu bentte, geçici vergi uygulamasında kazançları bilanço esasına göre tespit edilen gelir veya kurumlar vergisi mükelleflerinin fiyat endeksindeki artışın, üçer aylık dönemlerin son ayı dahil önceki otuz altı ay için % 100’den ve son on iki ay için % 10’dan fazla olması halinde bilançolarını enflasyon düzeltmesine tabi tutacakları, her iki şartın birlikte gerçekleşmemesi halinde enflasyon düzeltmesi uygulamasının sona ereceği hükmüne yer verilmiştir.

19/4/2005 tarihinde yayınlanan 18 numaralı Vergi Usul Kanunu Sirkülerinde, 2005 yılının ilk geçici vergi döneminde şartların oluşmaması nedeniyle enflasyon düzeltmesi yapılmayacağı duyurulmuştu.

4/7/2005 tarihinde Devlet İstatistik Enstitüsü tarafından Haziran 2005 ayına ilişkin TEFE 8677,15 olarak açıklanmıştır. Bu değer, 1/7/2002 tarihine göre % 100’ün ve 1/7/2004 tarihine göre de % 10’ un üzerinde bir artışı göstermediğinden enflasyon düzeltmesi yapılması için gereken her iki şartın da gerçekleşmediği anlamına gelmektedir. Bu nedenle, 2005 yılının ikinci geçici vergi döneminin sonu itibarıyla enflasyon düzeltmesi yapılmayacaktır.

2005 yılının üçüncü ve dördüncü geçici vergi dönemleri ile sonraki yıllara ait geçici vergi dönemleri ve 2005 yılı ile diğer yıllara ilişkin hesap dönemleri sonu itibarıyla Kanunda belirtilen esaslar çerçevesinde şartların yeniden oluşması halinde enflasyon düzeltmesi yapılacağı tabii olup, şartların oluşmaması halinde ise enflasyon düzeltmesi yapılmayacaktır.

3. Münhasıran Sürekli Olarak İşlenmiş Altın, Gümüş Alım-Satımı Ve İmali İle İştigal Eden Mükelleflerin Enflasyon Düzeltmesi

338 (1) ve 348 (2) sıra nolu Vergi Usul Kanunu Genel Tebliğlerinde belirtilen esaslar dahilinde, Vergi Usul Kanununun mükerrer 298 inci maddesinin (A) fıkrasının (9) numaralı bendine istinaden, münhasıran sürekli olarak işlenmiş altın, gümüş alım-satımı ve imali ile iştigal eden mükellefler her halukarda enflasyon düzeltmesi yapmaya devam edeceklerdir.

Ancak, söz konusu mükelleflerin düzeltilmiş bilançolarını geçici vergi beyannamelerine ekleme zorunluluğu bulunmamaktadır.

Diğer taraftan, esas faaliyetleri olan kuyumculuk işi yanında bu faaliyetlerinin bir cüzü niteliğinde olan platin, kıymetli taş alım-satımı veya imali gibi faaliyetleri bulunan mükelleflerce de enflasyon düzeltmesi yapılması gerekmektedir. Ancak, kuyumculuk faaliyetinin yanı sıra bu nitelikte olmayan market işletmesi, gıda ticareti, beyaz eşya alım-satımı, kafe işletmesi gibi başka faaliyetlerinin bulunması durumunda “münhasıran sürekli olarak işlenmiş altın, gümüş alım-satımı ve imali” faaliyetinden söz edilemeyeceğinden enflasyon düzeltmesi yapılmayacaktır.

4. Özel Hesap Dönemine Sahip Olanlar

1/2/2005 tarihinde yayınlanan 14 sıra nolu Vergi Usul Kanunu Sirkülerinde de belirtildiği üzere, özel hesap dönemi tayin edilen mükellefler kullandıkları özel hesap dönemine ait geçici vergi dönemleri itibarıyla söz konusu şartların gerçekleşip gerçekleşmediğine bakarak enflasyon düzeltmesi yapacaklardır.

Duyurulur.

(1) 13.8.2004 tarih ve 25552 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanmıştır.
(2) 12.5.2005 tarih ve 25813 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanmıştır.