Bilindiği üzere, 213 sayılı Vergi Usul
Kanununun 2791 sayılı kanunla değişik mükerrer 257 nci maddesinin birinci
fıkrasında:
"Maliye Bakanlığı, bu Kanuna göre
tutulacak defter ve düzenlenecek belgeler ile bunlara ek olarak tutulması veya
düzenlenmesini uygun gördüğü defter ve belgelerin mahiyet, şekil ve ihtiva
edeceği hususları belirlemeye ve binalarda değişiklik yapmaya; bunlar için
tasdik, muhafaza ve ibraz mecburiyeti koymaya ve kaldırmaya, bedeli mukabilinde
basıp dağıtmaya veya üçüncü şahıslara bastırıp dağıttırmaya, bunların
kayıtlarını tutturmaya ve makineli kasa kullandırmaya yetkilidir." hükmü yer
almaktadır.
Bu hükmün Bakanlığımıza verdiği
yetkiye dayanılarak 1985 yılında mükelleflerce kullanılacak olan, Fatura,
Müstahsil Makbuzu.ve Serbest Meslek Makbuzlarına ilişkin ve kanun hükümlerine ek
olarak bazı yeni düzenlemeler yapılmıştır.
I – FATURA, MÜSTAHSİL MAKBUZU
VE SERBEST MESLEK MAKBUZLARINDA TASDİK MECBURİYETİ :
A – 1/1/1985 tarihinden itibaren
yukarıda belirtilen belgeler noter tasdikli olarak kullanılacaktır.
B – Bakanlığımızca daha sonra
belirlenecek ve ilan edilecek tarihten itibaren de anılan belgelerin kullanımına
ilişkin olarak ikili bir uygulama yapılacaktır.
1. İsteyen mükellefler tasdikli;
fatura, müstahsil makbuzu ve serbest meslek makbuzu kullanma usulüne devam edebileceklerdir.
2. İsteyen mükellefler yukarıda
yazılı belgelerden, şartları ve basım yerleri Bakanlığımızca belirtilecek
şekilde bastırılacak olanları kullanacaklardır. Bu esaslara göre bastırılacak
belgelerin noterden tasdik ettirilmelerine gerek bulunmayacaktır.
Bu konu ile ilgili hususlar,
Maliye ve Gümrük Bakanlığına verilen yetkiye dayanılarak ayrıca düzenlenecek ve
duyurulacaktır.
1/1/1985 tarihinden itibaren
tasdikli olarak kullanılacak belgelerin tasdik ettirilmesi sırasında uyulacak
esaslar aşağıda belirtilmiştir.
II - BELGE TASDİKLERİNDE
MÜKELLEFLERCE UYULACAK ESASLAR:
Mükellefler, fatura, müstahsil
makbuzu ve serbest meslek makbuzlarını noterliklere tasdik ettirerek 1/1/1985
tarihinden itibaren tasdikli olarak kullanacaklardır. Noter bulunmayan yerlerde
tasdik işlemi noterlik görevini ifa edenlere yaptırılacaktır.
Noterlere tasdik için getirilen
fatura, müstahsil makbuzu ve serbest meslek makbuzlarında Vergi Usul Kanununun
230, 231, 235 ve 237 nci maddeleri uyarınca en az; seri ve sıra numarası, bu
belgeyi düzenleyecek olanın adı ve soyadını, varsa ünvanı, iş adresi, bağlı
bulunduğu vergi dairesi ve hesap numarası bulunacaktır.
Fatura, müstahsil makbuzu ve
serbest meslek makbuzları sıra numarası dahilinde teselsül ettirilecek, numara
atlanmıyacak; boş sayfa bırakılmayacaktır.
Aynı müessesenin muhtelif şube ve
kısımlarında her biri aynı numara ile başlamak üzere, ayrı ayrı fatura
kullanıldığı takdirde bu faturalara şube ve kısımlarına göre, şube veya kısmın
isminin yazılması veya özel işaretle seri tefriki yapılması mecburidir.
Diğer taraftan, tasdikli fatura,
müstahsil makbuzu ve serbest meslek makbuzlarının düzenlenmesi sırasında ise;
Vergi Usul Kanununun diğer şekil şartları ve belge düzenine ilişkin hükümlerine
uyulacağı tabiidir.
Bu belgelerin tasdik zamanı için
bir kayıt konulmamış olup esas olan kullanılmadan önce tasdik işleminin
yaptırılmış olmasıdır. Bu nedenle, anılan belgelerden bir hesap dönemi boyunca
kullanılacakların tamamının bir defada tasdik ettirilmesi şart değildir.
Mükellefler işletmelerinin iş hacimlerini nazara alarak muhtelif zamanlarda
belgelerini tasdik ettirebileceklerdir. Diğer taraftan, hesap dönemi sonunda
ellerinde tasdikli belgeleri kalanlar bunları müteakip dönemde de
kullanabileceklerdir.
Elektronik bilgi işlem makinaları
ile söz konusu belgeleri düzenleyen mükellefler de kullanmadan önce bu belgeleri
tasdik ettireceklerdir.
Genel ve Katma Bütçeli İdarelere,
il özel İdarelerine, Belediyeler ve Köyler ile bunların teşkil ettikleri
birliklere ait veya tabi olan veyahut bunlar tarafından kurulan veya işletilen
müesseseler ile 233 sayılı Kamu İktisadi Teşebbüsleri Hakkında Kanun Hükmünde
Kararnamenin 2 nci ınaddesinde tanımı yapılan Teşebbüs, Teşekkül, Kuruluş,
Müessese, Bağlı Ortaklık, İştirak ve İşletmeler tasdik mecburiyetine tabi
olmaksızın Vergi Usul Kanununun ilgili hükümlerine göre yukarıda sayılan
belgeleri düzenleyeceklerdir.
III – BELGE TASDİKLERİNDE
NOTERLERCE UYULACAK ESASLAR :
Noterler her takvim ayı içinde
tasdik ettikleri belgelere ilişkin olarak her mükellef itibariyle
düzenleyecekleri ve örneği tebliğe ekli belgeyi
ertesi ayın sonuna kadar, mükelleflerin bağlı oldukları vergi dairesine,
bağımsız vergi dairesi bulunmayan yerlerde ilgili Malmüdürlüklerine göndermek
zorundadırlar. Vergi daireleri bu belgeleri mükelleflerin tarh dosyalarında
muhafaza edeceklerdir.
Noterler belgeleri tasdik
ederken, belgenin müteselsil sıra numaralı olup olmadığını kontrol edecekler,
sıra numarası bulunmayan belgeleri tasdik etmeyecekler, tasdik edilen her
yaprağa o cilde ait yevmiye numarasını basacaklardır. Belgelerde yeralan
müteselsil sıra numaralarının başlayıp ve bitiş numaraları tasdike ilişkin
belgede gösterilecektir.
Noterler tarafından tasdik
edilecek olan fatura ve serbest meslek ile müstahsil makbuzları noter harcına
tabi değildir.
IV – CEZAİ MÜEYYİDELER :
Mükelleflerce düzenlenen fatura
ve serbest meslek ile müstahsil makbuzlarının Bakanlığımızca tesbit edilen
esaslara uygun olmaması halinde, hiç düzenlenmemiş sayılarak haklarında Vergi
Usul Kanununun ilgili hükümleri uyarınca işlem yapılacaktır.
Tebliğ olunur.
EK : FATURA VE SERBEST MAKBUZLARININ TASDİKİNE İLİŞKİN
BELGE