|
YENİ
TÜRK LİRASI’NA GEÇİŞ HAZIRLIKLARI
1)
HUKUKİ ALT YAPI
Türkiye
Cumhuriyeti Devletinin para birimini Yeni Türk
Lirası (YTL) olarak belirleyen ve birmilyon Türk
Lirasını (1.000.000 TL) bir Yeni Türk Lirasına
(1 YTL) eşitleyen “5083 sayılı Türkiye Cumhuriyeti
Devletinin Para Birimi Hakkında Kanun”, 31.01.2004 tarih
ve 25363 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanarak yürürlüğe
girmiştir.
Söz
konusu Kanun’un 2’inci maddesinin 2’nci paragrafında
şu ifade vardır: “Yeni Türk Lirası cinsinden yapılan
işlemlerde yarım Yeni Kuruşun üzerindeki değerler
bir Yeni Kuruşa tamamlanır; yarım Yeni Kuruş ve altındaki
değerler dikkate alınmaz” Yani “Yarım Yeni Kuruş”un
bir Yeni Kuruşa tamamlanmaması esası benimsenmiştir.
Ancak daha sonra ülkemizde mevcut bulunan dijital
alt yapının yarım Yeni Kuruşu bir Yeni Kuruşa tamamlar
nitelikte olduğu anlaşılmış ve anılan Kanun’un 2’nci
maddesinin 2’nci paragrafının şu şekilde düzenlenmesi
öngörülmüştür:
“Yeni
Türk Lirası cinsinden yapılan işlemlerde yarım
Yeni Kuruş ve üzerindeki değerler bir Yeni Kuruşa
tamamlanır; yarım Yeni Kuruşun altındaki değerler dikkate
alınmaz” Nitekim 5083 sayılı Kanun’un 2’nci maddesinin
2’nci paragrafını bu şekilde tadil eden bir kanun metni
hazırlanmış ve Meclis’e sevkedilmiş olup, yakında yasalaşması
beklenmektedir.
2)
YENİ TÜRK LİRASI BASIM İŞLEMLERİ
5083
sayılı Kanun uyarınca 01.01.2005 tarihinden itibaren
tedavül edecek kağıt paralar T.C. Merkez Bankası
tarafından, madeni paralar ise Hazine Müsteşarlığı’nın
bağlı kuruluşu olan Darphane ve Damga Matbaası Genel
Müdürlüğü tarafından basılacaktır.
31.12.2004
tarihine kadar basılacak olan toplam madeni para adedi
1 milyar 200 milyon olup, bu miktarın madeni para birimleri
itibariyle dağılımı aşağıda gösterilmektedir:
|
1
Yeni Kuruş
|
:
|
150
milyon adet
|
|
5
Yeni Kuruş
|
:
|
183
milyon adet
|
|
10
Yeni Kuruş
|
:
|
208
milyon adet
|
|
25
Yeni Kuruş
|
:
|
204
milyon adet
|
|
50
Yeni Kuruş
|
:
|
225
milyon adet
|
|
100
Yeni Kuruş
(1
Yeni Türk Lirası)
|
:
|
230
milyon adet
|
|
TOPLAM
|
:
|
1
milyar 200 milyon adet
|
1 milyar
200 milyon adet madeni paranın basımı için Darphane
ve Damga Matbaasına ihalelere çıkmak suretiyle
6 yeni “Pres Makinası” ve 1 milyar 440 milyon adet “Para
Pulu” satın alınmaktadır.
Darphane
ve Damga Matbaasında madeni para basımı için
öngörülen üretim programı aşağıdaki
tabloda yer almaktadır:

3)
KURUMLAR ARASI KOORDİNASYON
Yeni
Türk Lirasına geçiş hazırlıklarının eksiksiz
olarak tamamlanabilmesi gayesiyle aşağıda isimleri yer
alan kurumlar arasında sıkı bir işbirliği gerçekleştirilmektedir:
-
T.C. Maliye Bakanlığı
-
İçişleri Bakanlığı (Mahalli İdareler Genel Müdürlüğü)
-
Sanayi ve Ticaret Bakanlığı
-
Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı
-
Hazine Müsteşarlığı (Darphane ve Damga Matbaası
Genel Müdürlüğü)
-
T. C. Merkez Bankası
-
Sermaye Piyasası Kurulu (İMKB, İstanbul Altın Borsası,
Takasbank, Merkezi Kayıt Kuruluşu, Aracı Kurumlar Birliği)
-
Bankacılık Düzenleme ve Denetleme Kurumu
-
Devlet İstatistik Enstitüsü Başkanlığı
Hazırlık
çalışmalarının bu güne kadar olan kısmı
ağırlıklı olarak T.C. Merkez Bankası tarafından koordine
edilmiştir.
Bu
arada Hazine Müsteşarlığı’nın bağlı olduğu Devlet
Bakanlığı Makamınca (Sn. Ali Babacan) konuya ilişkin
hazırlık çalışmalarının gözden geçirilmesi
amacıyla bir toplantı düzenlenmiş olup söz
konusu toplantı; yukarıda isimleri yer alan Kurumların
katılımıyla 8 Temmuz 2004 tarihinde saat 11.00’de Hazine
Müsteşarlığı kampüsünde bulunan Uğur
Ercan Toplantı Salonu’nda yapılacaktır.
4)
YENİ TÜRK LİRASININ TANITIMI
Yeni
Türk Lirası, Eylül 2004 ayında okulların açıldığı
hafta başlatılacak bir kampanya ile kamuoyuna tanıtılacaktır.
Kampanya hazırlıkları, Hazine Müsteşarlığı’nın
bağlı olduğu Devlet Bakanı Ali Babacan ile istişare
halinde T.C. Merkez Bankası’nca sürdürülmektedir.
5)
KAMU OYUNU BİLGİLENDİRME
Yeni
Türk Lirasına geçiş programı ile alakalı
olarak Kamuoyuna ve basınımıza bundan böyle daha
sık bilgi verilecektir. Ayrıca, konu ile ilgili mevcut
ve bundan sonraki bilgiler, Müsteşarlığımızın internet
sitesindeki adresinde bulunan “Yeni Türk Lirası
(YTL)” başlıklı alanından temin edilebilir.
|