|
TÜRK TİCARET KANUNUNDA
DEĞİŞİKLİK YAPILMASINA DAİR KANUN TASARISI
MADDE 1- 29/06/1956 tarihli ve 6762
sayılı Türk Ticaret Kanununun 399 uncu maddesinin birinci ve üçüncü fıkrası
aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.
“Hisse senetlerinin itibari kıymeti en
az bir Yeni Kuruştur. Bu kıymet ancak en az birer Yeni Kuruş olarak
yükseltilebilir. Bu fıkrada belirtilen miktar Bakanlar Kurulunca yüz katına
kadar artırılabilir.”
“Şirketin müşkülleşmiş olan mali
vaziyetinin ıslahı için hisse senetlerinin itibari kıymeti en az bir Yeni
Kuruşa kadar indirilebilir.”
MADDE 2- 6762 sayılı Kanununun 524
üncü maddesinin birinci fıkrası aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.
“Mukavelede aksine hüküm olmadıkça,
her bölümü yirmibeş Yeni Türk Lirasından aşağı olmamak şartiyle bir payın
bölünmesi ve bölünmüş payların devri caizdir.”
MADDE 3- 6762 sayılı Kanuna aşağıdaki
geçici madde eklenmiştir.
“Geçici Madde 1.- Hisse senetlerinin itibari
kıymeti bir Yeni Kuruş ve katları şeklinde olmayan anonim şirketler 31/12/2009
tarihine kadar, 399 uncu maddesine intibak edecektir. Bakanlar Kurulu Kararı
ile 31/12/2009 tarihinde sona erecek intibak süresi beş yıla kadar uzatılabilir.
İntibak süresince anonim şirket hissedarlarının itibari değeri ne olursa olsun
sahip olduğu paylardan doğan hakları saklıdır. Şirket yönetim kurulu payların
399 uncu maddeye intibak ettirilmesini sağlayacak yöntemleri uygulamakla
yükümlüdür.”
Birinci fıkrada belirtilen sürenin
sonunda bir Yeni Kuruşa tamamlanmamış paylar için kesir makbuzu
düzenlenir.
Bu madde kapsamında intibak amaçlı
olarak yapılacak sermaye artırımı ve esas mukavele değişikliklerinde, şirket
esas mukavelesinde aksine hüküm bulunsa dahi 372 nci maddede yer alan nisaplar
uygulanır ve imtiyazlı paylar genel kurulu yapılması şartları
aranmaz.
Bu madde kapsamında intibak amaçlı
olarak 400 üncü maddesi çerçevesinde yapılacak işlemlerde her pay sahibinin
muvafakati aranmaz.
5083 sayılı Türkiye Cumhuriyeti
Devletinin Para Birimi Hakkında Kanun gereğince münhasıran intibak amaçlı
yapılacak anasözleşme değişikliklerinin tescili, her türlü vergi, resim ve
harçtan muaftır.
MADDE 4- Bu Kanun 01/01/2005 tarihinde yürürlüğe
girer.
MADDE 5- Bu Kanun hükümlerini Bakanlar Kurulu yürütür.
MADDE
GEREKÇELERİ
Madde 1- Madde ile; 5083 sayılı Yasaya
göre en küçük para biriminin bir Yeni Kuruş olması nedeniyle anonim şirket hisse
senetlerinin itibarı kıymetinin en az bir Yeni Kuruş olarak
öngörülmektedir.
Madde 2- Madde ile; 6762 sayılı Kanunun 524 uncu
maddesinde belirtilen beş yüz lira, Kanunun 507 nci maddesinde belirtilen
yirmibeşmilyon Türk Lirasına yükseltilmektedir.
Madde 3- Madde ile; Yeni
Türk Lirası cinsinden itibari değeri Yeni bir Kuruşun (onbin Türk Lirasının )
altında bulunan hisse senetlerinin itibari değerinin yeni para birimine uygun
hale getirilerek intibak süresi içinde bir Yeni Kuruşa (Onbin Türk Lirasına)
yükseltilmesi ve hisse senedi sahiplerinin temettü ve ortaklık haklarının
kullanılmasında ortaya çıkabilecek tereddütlerin giderilmesi
amaçlanmaktadır.
Madde 4- Yürürlük maddesidir.
Madde 5- Yürütme
maddesidir.
GENEL
GEREKÇE
5083 sayılı Türkiye Cumhuriyeti
Devletinin Para Birimi Hakkında Kanuna göre mevcut Türk Lirası değerler, Yeni
Türk Lirasına dönüştürülürken, bir milyon Türk Lirası (1.000.000 TL). eşittir
Bir Yeni Türk Lirası değişim oranı esas alınacak ve mevcut liradan altı sıfır
atılacaktır.
5083 sayılı Kanunun 3 üncü maddesine
göre Kanunlarda ve diğer mevzuatta Türk Lirasına veya liraya yapılan atıflar, 2
nci maddede belirtilen değişim oranında (bir milyon TL eşittir Bir YTL olmak
üzere) Yeni Türk Lirasına yapılmış sayılmaktadır. Bu Hüküm gereğince anonim ve
limited şirketlerin asgari esas sermayeleri ile paylarının asgari değerleri de
sıfır atılma işlemine tabi olacaktır.
Anonim ve Limited şirketlerin asgari
esas sermayeleri ile limited şirketlerin asgari sermaye payları rakamlarından
altı sıfır atılmasında her hangi bir sorun bulunmamakla birlikte, anonim şirket
hisse senetlerinin asgari itibari değerinin Yeni Türk Lirasına dönüştürülmesinde
ve ortaklık haklarının kullanılmasında ortaya çıkabilecek tereddütlerin
giderilmesi ve bu değerlerin yeni para birimine uygun hale getirilmesi
amaçlanmaktadır.
Şöyle ki Türk Ticaret Kanununu 399
uncu maddesinde “anonim şirket hisse senetlerinin itibari kıymeti en az beş yüz
liradır. Bu kıymet ancak yüzer lira olarak yükseltilebilir.”
denilmektedir.
Buna göre 500 TL itibari değerli bir
hisse senedinden altı sıfır atıldığı takdirde bu hisse senedinin Yeni Türk
Lirası cinsinden asgari itibari değeri 0.05 Yeni Kuruş olacaktır.
Bu durumda anonim şirket hisse
senetlerinin itibari değeri, 1 Ocak 2005 tarihinden itibaren en düşük para
birimi olan bir Yeni Kuruşun altında kalacağından, bu hisse senetlerinin asgari
itibari kıymetinin, öngörülen intibak süresi içinde mevcut ortaklık haklarını
koruyacak bir Yeni Kuruşa yükseltilmesine olanak tanınması bakımından Kanun
Tasarısı hazırlanmıştır.
|