Aralık 2025 Kooperatif Bülteni
Ülkemizde kooperatifler genellikle faaliyet alanlarına göre sınıflandırılmaktadır. Halen, Bakanlığımız görev alanında 36, Tarım ve Orman Bakanlığı görev alanında 5 ve Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı görev alanında 5 olmak üzere toplam 46 türde kooperatif bulunmaktadır.
Ülkemizde faal ve faal olmayan, 49.106 kooperatif, 327 birlik, 14 merkez birlik ve 1 Türkiye Milli Kooperatifler Birliği bulunmaktadır. Mevcut durumda KOOPBİS’e kayıtlı ortak sayısı 4.695.885’dir.
Bakanlığımız görev alanındaki faal ve faal olmayan kooperatiflerin toplam verilerine bakıldığında;
Tablo-1. Kooperatif Verileri (Ticaret Bakanlığı)
| Kooperatif sayısı | 11.534 |
| Kooperatif Birlik sayısı | 93 |
| Kooperatif Merkez Birlik sayısı | 3 |
| Kooperatif Milli Birlik sayısı | 1 |
| Birliklere ortak kooperatif sayısı | 1.803 |
| Kooperatif ortak sayısı | 1.882.986 |
Bakanlığımız görev alanındaki sadece faal olan kooperatiflerin verilerine bakıldığında;
Tablo-2. Faal Kooperatif Verileri (Ticaret Bakanlığı)
| Faal Kooperatif Sayısı: | 9.869 |
| Faal Kooperatif Kayıtlı Ortak Sayısı: | 1.865.754 |
| Birliklere Ortak Olan Faal Kooperatif Sayısı | 1.727 |
olduğu görülmektedir.
Ülkemizde bütün illerde kooperatif bulunmaktadır. Bakanlığımız yetki alanında en fazla sayıda faal kooperatif bulunan il Ankara’dır. En fazla sayıda faal kooperatif bulunan ilk beş il Şekil-1’de gösterilmektedir.
Şekil-1. En Fazla Sayıda Faal Kooperatif Bulunan İlk Beş İl (Aralık 2025 İtibariyle)
Bakanlığımız görev alanında 2025 Aralık ayında 29 kooperatif kurulmuştur.
Aralık ayında kurulan 29 kooperatif içinde en çok; kadın girişimi üretim ve işletme kooperatifi (14), işletme kooperatifi (4) ve karayolu yolcu taşıma kooperatifi (3) kurulmuştur.
Tablo-3. Bakanlığımız Görev Alanında En Çok Kurulan İlk Üç Kooperatifin Türlerine Göre Sayıları (Aralık 2025)
| Ay | Kooperatif Türü | Sayı |
| Aralık | Kadın Girişimi Üretim ve İşletme Kooperatifi | 14 |
| İşletme Kooperatifi | 4 | |
| Karayolu Yolcu Taşıma Kooperatifi | 3 |
Türkiye’de faaliyet gösteren kooperatif merkez birlikleri arasında en fazla ortak sayısına sahip merkez birliği, Türkiye Esnaf ve Sanatkârlar Kredi ve Kefalet Kooperatifleri Birlikleri Merkez Birliği (TESKOMB) olup amacı “Esnaf ve sanatkârlara mesleki faaliyetleri için gerekli krediyi sağlamak veya kredi ve banka teminat mektubu almak üzere kefil olmak” olarak tanımlanmıştır. Bu amaç doğrultusunda teşkil edilen Esnaf ve Sanatkârlar Kredi ve Kefalet Kooperatifleri (ESKKK), ESKKK birliklerine; bu birlikler ise TESKOMB’a ortaktır.
Esnaf ve sanatkârlar, ortağı oldukları Esnaf ve Sanatkârlar Kredi ve Kefalet Kooperatifleri kefaletiyle Türkiye Halk Bankasından Hazine sübvansiyonlu kredi kullanabilmektedir. Hazine sübvansiyonlu esnaf kredileri; %50 faiz sübvansiyonlu krediler ve sıfır faizli krediler olmak üzere ikiye ayrılmaktadır.
2002 yılında kullandırılan kredi tutarı 151 milyon TL ve kredilerde bakiyesi bulunan esnaf ve sanatkâr sayısı 63.523 iken, 2025 yılı Aralık ayı itibariyle yıl içinde kullandırılan kredi adedi (%50 ve %100 faiz indirimli) 257.709, kredilerde bakiyesi bulunan esnaf ve sanatkâr sayısı ise 774.389’dur. Söz konusu kredilerin aylık bazda kullandırım adetleri Şekil-2’de gösterilmektedir.
Kaynak: T.C. Ticaret Bakanlığı
