Girişim Özelliklerine Göre Uluslararası Hizmet Ticareti İstatistikleri, 2024
Hizmet ihracatının %62,3’ünü, hizmet ithalatının %56,0’ını büyük ölçekli girişimler yaptı
Hizmet ihracatının %8,7’sini yapan 1-9 çalışanı olan mikro ölçekli girişimler, toplam hizmet ihracatı yapan girişimlerin %74,3’ünü oluşturdu. Çalışan sayısı 10-49 kişi olan küçük ölçekli girişimlerin hizmet ihracatındaki payı %12,3 iken 50-249 kişi olan orta ölçekli girişimlerin ihracattaki payı %16,4 oldu. Hizmet ihracatı yapan girişimlerin %1,9’unu oluşturan 250 veya daha fazla kişinin çalıştığı büyük ölçekli girişimler hizmet ihracatının %62,3’ünü gerçekleştirdi.
Hizmet ithalatı yapan girişimlerin %53,2’sini oluşturan 1-9 çalışanı olan mikro ölçekli girişimler, hizmet ithalatının %7,9’unu yaptı. Çalışan sayısı 10-49 kişi olan küçük ölçekli girişimlerin hizmet ithalatındaki payı %7,2 olurken 50-249 kişi olan orta ölçekli girişimlerin payı %17,7 oldu. Hizmet ithalatı yapan girişim sayısının %4,6’sını oluşturan 250 veya daha fazla kişinin çalıştığı büyük ölçekli girişimler toplam hizmet ithalatının %56,0’ını gerçekleştirdi.
Hizmet ihracatının %66,1’ini ulaştırma ve depolama faaliyetindeki girişimler gerçekleştirdi
Toplamda 60 milyar 913 milyon dolar olan hizmet ihracatının 40 milyar 252 milyon dolarını ulaştırma ve depolama faaliyetindeki girişimler gerçekleştirirken, bilgi ve iletişim faaliyetindeki girişimlerin hizmet ihracatı 5 milyar 906 milyon dolar oldu. Hizmet ihracatında 4 milyar 284 milyon dolar imalat sanayiindeki girişimler tarafından yapılırken ana faaliyeti finans ve sigorta olan girişimlerin hizmet ihracatı 2 milyar 929 milyon dolar oldu.
Hizmet ticaretinde 48 milyar 462 milyon dolarlık ithalatın 12 milyar 752 milyon doları imalat sanayinde faaliyet gösteren girişimler tarafından yapıldı. Hizmet ithalatındaki 9 milyar 660 milyon dolar, ana faaliyeti toptan ve perakende ticaret olan girişimlere ait iken 3 milyar 826 milyon dolarlık hizmet ithalatı finans ve sigorta faaliyetinde bulunan girişimlerin oldu. Bilgi ve iletişim faaliyetindeki girişimler ise 2 milyar 728 milyon dolar hizmet ithalatı yaptı.
Hizmet ihracatının %18,8’ini, ithalatının ise %32,0’ını yabancı kontrollü girişimler yaptı
Hizmet ticaretinde en yüksek paya sahip olan taşımacılık hizmetlerinde yapılan ihracatın %90,2’si, ithalatın ise %76,2’si Türkiye kontrolündeki girişimler tarafından gerçekleştirildi. Diğer iş hizmetleri ihracatında Türkiye kontrollü girişimlerin payı %58,1 iken yabancı kontrollü girişimlerin payı %41,9 oldu. Telekomünikasyon, bilgisayar ve bilgi hizmetleri ihracatının %51,4’ü ve ithalatının %32,3’ü yabancı kontrollü girişimler tarafından yapıldı.
AÇIKLAMALAR
Uluslararası hizmet ticareti, yerleşik ve yerleşik olmayan gerçek veya tüzel kişiler arasında yapılan hizmet ticaretidir.
Uluslararası hizmet ticareti yapan girişimlerin özelliklerine ilişkin veriler, Uluslararası Hizmet Ticareti İstatistikleri verileri ile Yapısal İş İstatistiklerinde yer alan girişimlerin ana faaliyet türü, çalışan sayısı, ciro ve mal ve hizmet satın alış bilgileri ile Yabancı Kontrollü Girişim İstatistiklerindeki girişimin kontrol türü verisi eşleştirilerek elde edilmektedir.
Uluslararası hizmet ticareti istatistiklerinin bir alt başlığı olan “seyahat” bu haber bülteni ile sunulan istatistiklerde yer almamaktadır.
Hizmet türlerinin sınıflandırılmasında “Genişletilmiş Ödemeler Dengesi Hizmetler Sınıflaması (EBOPS)”, girişimlerin ekonomik faaliyetlerinin sınıflanması için de “Ekonomik Faaliyetlerin İstatistiki Sınıflaması (NACE Rev.2)” kullanılmıştır.
Kaynak: TÜİK