Kamu Gözetimi Muhasebe ve Denetim Standartları Kurumu Duyurusu
Tarih: 08/05/2026
Sayı: 2026-19
Konu: Sürdürülebilirlik Raporlarının Denetimi İçin Düzenlenen Sözleşmelerde Oluşturulacak Denetim Ekipleri Hk.
[vc_row][vc_column][vc_message message_box_color=”success”]ÖZET:
Sürdürülebilirlik raporlarının denetimine ilişkin sözleşmelerde oluşturulacak asıl ve yedek denetim ekiplerinde aranacak şartlara yönelik hususlar Kamu Gözetimi, Muhasebe ve Denetim Standartları Kurumu tarafından açıklandı.
Kamu Gözetimi, Muhasebe ve Denetim Standartları Kurumu (KGK), sürdürülebilirlik raporlarının denetimi için düzenlenen sözleşmelerde oluşturulacak denetim ekiplerine ilişkin duyuru yayımladı.
08 Mayıs 2026 tarihli ve 2026-19 sayılı duyuruda, Sürdürülebilirlik Denetimi Yönetmeliği kapsamında denetim ekiplerinin oluşumunda dikkat edilmesi gereken esaslara yer verildi.
Duyuruda, sürdürülebilirlik denetim ekiplerinde görev alacak denetçilerin, denetlenen işletmenin bağımsız denetimini üstlenebilmek için gerekli yetki alanlarına da sahip olması gerektiği hatırlatıldı.
KGK, sürdürülebilirlik raporlarının denetimine ilişkin sözleşmelerde denetim ekiplerinin biri sorumlu denetçi olmak üzere en az üç denetçiden oluşması gerektiğini bildirdi. Ayrıca sorumlu denetçi ve belirlenen diğer kademeler için en az birer yedek denetçi belirlenmesi gerektiği vurgulandı.
Duyuruda, geçiş hükmünün denetim ekibindeki denetçi sayısına ilişkin bir istisna getirmediği belirtildi. Bu kapsamda, denetim ekiplerinin asıl ve yedek üyeler bakımından Yönetmelik’te öngörülen sayı ve nitelik şartlarını taşıması gerektiği ifade edildi.
KGK, sürdürülebilirlik alanında denetim yapma yetkisine ilişkin geçiş hükmünün tüm denetim ekibi üyelerini kapsamadığını da açıkladı. Buna göre, asıl denetim ekibindeki sorumlu denetçi ile en az bir denetçinin sürdürülebilirlik alanında yetkili olması şartı aranacak.
Duyuruda ayrıca, geçiş hükmünün yalnızca sürdürülebilirlik alanında denetim yapma yetkisine ilişkin olduğu, denetçilerin denetlenen şirketin özellik arz eden durumlarına göre gerekli bağımsız denetim yetki alanlarına sahip olma zorunluluğunu ortadan kaldırmadığı belirtildi.
Bu çerçevede, sürdürülebilirlik raporu denetimlerinde görev alacak sorumlu denetçilerin ve diğer denetçilerin; sermaye piyasası, bankacılık, sigortacılık ve özel emeklilik gibi denetlenen şirketin özellik arz eden alanlarını kapsayan yetkilere sahip olması gerektiği bildirildi.
KGK, sigorta, reasürans ve emeklilik şirketlerinin 1 Ocak 2025 ve sonrasında başlayan hesap dönemlerine ait sürdürülebilirlik raporu denetimlerinde görev alacak sorumlu denetçi ve denetçilerin, Kurum tarafından ayrıca ilan edilen “Sigortacılık ve Özel Emeklilik Denetim Kadrosunda” yer alması gerektiğini de hatırlattı.[/vc_message][vc_column_text]
Bilindiği üzere, sürdürülebilirlik denetimlerine ilişkin usul ve esasları düzenleyen Sürdürülebilirlik Denetimi Yönetmeliği (Yönetmelik) 17/1/2025 tarihli ve 32785 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanmıştır. Söz konusu Yönetmelik’in;
11/1. maddesinde “…denetim ekiplerinde görev alacak denetçilerin, denetlenen işletmenin bağımsız denetim faaliyetini üstlenebilmek için gerekli olan alanlardan da yetkili olmaları zorunludur.” hükmü;
18/1. maddesinde “Sürdürülebilirlik denetimi, işin gerektirdiği sayı ve nitelikte denetçiden oluşan denetim ekipleri tarafından gerçekleştirilir. Denetim ekipleri, denetlenen işletmenin büyüklüğü, faaliyetleri ile tabi olduğu düzenlemelerin özelliği ve benzeri hususlar dikkate alınarak, denetimi Kurum düzenlemelerine uygun bir şekilde gerçekleştirebilecek yetki, bilgi, beceri ve tecrübeye sahip olan yeterli sayıda denetçiden oluşturulur. Ancak denetim ekipleri biri sorumlu denetçi olmak üzere üç denetçiden az olamaz. Denetim ekiplerindeki sorumlu denetçi ve belirlenen diğer kademeler için en az birer yedek denetçi belirlenir. Yedek denetçiler yerini aldıklarının sorumluluklarını üstlenebilecek nitelikte olmalıdır.” hükmü;
Geçici 1. maddesinin üçüncü fıkrasında ise “1/1/2026 tarihinden önce biten hesap dönemlerine ilişkin sürdürülebilirlik denetimlerinde, denetim ekiplerine ilişkin 18 inci madde uyarınca aranan diğer şartlar saklı kalmak kaydıyla, denetim ekiplerinde sürdürülebilirlik alanında yetkili olmayan denetçilere yer verilebilir. Ancak, asıl denetim ekibindeki sorumlu denetçi ile en az bir denetçinin sürdürülebilirlik alanında yetkili olması şarttır.” hükmü;
yer almaktadır. Sürdürülebilirlik raporlarının denetimine ilişkin düzenlenen sözleşmelerde asıl ve yedek denetim ekiplerinin teşekkülünde konuya ilişkin olarak aşağıdaki hususlara dikkat edilmesi önem arz etmektedir:
1- Denetim Ekibinde Görevlendirilecek Denetçi Sayılarına İlişkin Olarak İstisna Düzenlemesi/Geçiş Hükmü Bulunmamaktadır:
Yönetmeliğin Geçici 1. maddesinin üçüncü fıkrasında yer alan geçiş hükmü, Yönetmeliğin 18. maddesinde belirtilen denetim ekibi sayısına ilişkin herhangi bir istisna getirmemektedir. Bu nedenle sürdürülebilirlik raporlarının denetimine ilişkin düzenlenen sözleşmelerde belirlenecek denetim ekipleri;
i. Biri sorumlu denetçi olmak üzere en az üç denetçiden oluşmalı,
ii. Denetim ekiplerindeki sorumlu denetçi ve belirlenen diğer kademeler için en az birer yedek denetçi belirlenmeli,
iii. Yedek denetçiler yerini aldıklarının sorumluluklarını üstlenebilecek nitelikte olmalıdır.
2- Sürdürülebilirlik Alanında Denetim Yapma Yetkisine İlişkin Olarak Yönetmeliğin Geçici 1. Maddesinin Üçüncü Fıkrasında Düzenlenen Geçiş Hükmü Tüm Denetim Ekibi Üyelerini Kapsamamaktadır:
Yönetmeliğin Geçici 1. maddesinin üçüncü fıkrası ile, 1/1/2026 tarihinden önce biten hesap dönemlerine ilişkin sürdürülebilirlik denetimlerinde, denetim ekiplerine ilişkin 18. madde uyarınca aranan diğer şartlar saklı kalmak kaydıyla, denetim ekiplerinde sürdürülebilirlik alanında yetkili olmayan denetçilere yer verilebilmesine yönelik bir geçiş hükmü düzenlenmiştir. (Kurulumuzun 22/09/2025 tarihli Kararı ile söz konusu muafiyet süresi 1.1.2027 tarihine kadar uzatılmıştır.)
Ancak söz konusu geçiş hükmü, denetim ekibinde görevlendirilecek tüm denetçileri kapsamamaktadır. Nitekim anılan maddede de ifade edildiği üzere, asıl denetim ekibindeki sorumlu denetçi ile en az bir denetçinin sürdürülebilirlik alanında yetkili olması şarttır.
3- Yönetmeliğin Geçici 1. Maddesinin Üçüncü Fıkrasında Düzenlenen Geçiş Hükmü Sadece Sürdürülebilirlik Alanında Denetim Yapma Yetkisine İlişkindir:
Yönetmeliğin Geçici 1. maddesinin üçüncü fıkrasında da açıkça belirtildiği üzere, anılan maddede düzenlenen geçiş hükmü, sadece sürdürülebilirlik alanında denetim yapma yetkisini kapsamaktadır. Diğer bir ifadeyle, söz konusu geçiş hükmü Yönetmeliğin 11/1. maddesinde yer alan “… denetim ekiplerinde görev alacak denetçilerin, denetlenen işletmenin bağımsız denetim faaliyetini üstlenebilmek için gerekli olan alanlardan da yetkili olmaları zorunludur.” düzenlemesine herhangi bir istisna getirmemektedir.
Bu kapsamda, sürdürülebilirlik raporunun denetimlerine ilişkin düzenlenen sözleşmelerin asıl ve yedek denetim ekiplerinde görevlendirileceklerin, denetlenen işletmenin bağımsız denetim faaliyetini üstlenebilmek için gerekli olan alanlardan da denetim yapmaya yetkili olmaları gerekmektedir. Bu itibarla,
a) Sürdürülebilirlik raporunun denetimlerine ilişkin düzenlenen sözleşmelerin asıl ve yedek denetim ekiplerinde görevlendirilecek sorumlu denetçilerin,
i. Kurumca verilen sorumlu denetçilik yetki alanlarının denetlenen şirketin özellik arz eden durumunu (Sermaye Piyasası, Bankacılık, Sigortacılık ve Özel Emeklilik gibi) kapsaması,
ii. Sorumlu denetçilik yetki alanı, şirketin özellik arz eden durumunu kapsamayan sorumlu denetçilerin, sürdürülebilirlik alanında denetim yapma yetkisi olsa dahi, denetim ekiplerinde “sorumlu denetçi” olarak görevlendirilmemesi,
gerekmektedir.
b) Sürdürülebilirlik raporunun denetimlerine ilişkin düzenlenen sözleşmelerin asıl ve yedek denetim ekiplerinde görevlendirilecek diğer denetçilerin,
i. Kurumca verilen bağımsız denetçilik yetki alanlarının denetlenen şirketin özellik arz eden durumunu (Sermaye Piyasası, Bankacılık, Sigortacılık ve Özel Emeklilik gibi) kapsaması,
ii. Bağımsız denetçilik yetki alanı, şirketin özellik arz eden durumunu kapsamayanların, sürdürülebilirlik alanında denetim yapma yetkisi olsa dahi, denetim ekiplerinde denetçi vb. unvanlarla görevlendirilmemesi,
gerekmektedir.
Geçiş hükmü istisnasını da esas alan örnek bir denetim ekibi aşağıdaki tabloda gösterilmiştir.
Kamuoyuna saygıyla duyurulur.
Asıl Denetim Ekibi:
| Adı – Soyadı | Denetimdeki Görevi | Sorumlu Denetçilik Yetki Alanının / Denetçilik Yetki Alanının Sürdürülebilirlik Denetimini Kapsaması Zorunlu mu? | Sorumlu Denetçilik Yetki Alanının / Denetçilik Yetki Alanının Denetlenen Şirketin Özellik Arz Eden Durumlarını (Sermaye Piyasası, Bankacılık, Sigortacılık ve Özel Emeklilik gibi) Kapsaması Zorunlu mu?** |
| A | Sorumlu Denetçi | EVET | EVET |
| B | Baş Denetçi | EVET | EVET |
| C | Denetçi | HAYIR* | EVET |
Yedek Denetim Ekibi:
| Adı – Soyadı | Denetimdeki Görevi | Sorumlu Denetçilik Yetki Alanının / Denetçilik Yetki Alanının Sürdürülebilirlik Denetimini Kapsaması Zorunlu mu? | Sorumlu Denetçilik Yetki Alanının / Denetçilik Yetki Alanının Denetlenen Şirketin Özellik Arz Eden Durumlarını (Sermaye Piyasası, Bankacılık, Sigortacılık ve Özel Emeklilik gibi) Kapsaması Zorunlu mu?** |
| D | Sorumlu Denetçi | HAYIR* | EVET |
| E | Baş Denetçi | HAYIR* | EVET |
| F | Denetçi | HAYIR* | EVET |
* Yönetmeliğin Geçici 1. maddesinin üçüncü fıkrasında belirtilen geçiş hükmü esas alınmış olup, örnek durum sadece, anılan hüküm kapsamında yer alan denetimlere esas sözleşmeler için geçerlidir.
* Sigorta, Reasürans ve Emeklilik Şirketlerinin Bağımsız Denetimlerini Üstlenebilecek Denetim Kuruluşları İçin Aranacak İlave Şartlara İlişkin 18.12.2024 tarihli Kurul Kararı uyarınca sigorta, reasürans ve emeklilik şirketlerinin 1/1/2025 ve sonrasında başlayan hesap dönemlerine ait sürdürülebilirlik raporunun denetiminde görev alacak sorumlu denetçi ve denetçilerin, denetim kuruluşunun Kurum tarafından ayrı bir şekilde ilan edilen “Sigortacılık ve Özel Emeklilik Denetim Kadrosunda” sorumlu denetçi/denetçi olarak yer alması gerekmektedir.
Kaynak: KGK