Türkiye Çevre Ajansı’nın yürüttüğü Depozitosu Olan Ambalajlar (DOA) sisteminde, ulusal entegrasyon döneminin başlamasının ardından geçen 10 günde 18 milyon 775 bin 861 ambalaj toplanırken, sisteme kayıtlı kullanıcı sayısı 2 milyona yaklaştı.
81 İl, 973 İlçede Uygulanıyor
Sıfır Atık Hareketi kapsamında hayata geçirilen ve Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığına bağlı Türkiye Çevre Ajansı (TÜÇA) tarafından yürütülen Depozitosu Olan Ambalajlar (DOA) sistemi, 1 Temmuz itibarıyla başlayan ulusal entegrasyon döneminden bu yana 81 il ve 973 ilçede uygulanıyor. Sisteme vatandaşlardan yoğun ilgi geliyor.
DOA sistemi, plastik, cam ve alüminyum içecek ambalajlarının kaynağında ayrı toplanmasını, dijital olarak izlenmesini ve yeniden ekonomiye kazandırılmasını sağlayan bütüncül bir yapı olarak tasarlandı.
Ambalaj Başına 1 Lira Teşvik
DOA logolu plastik, cam ve alüminyum içecek ambalajlarını depozito iade makinelerine veya manuel iade noktalarına teslim eden vatandaşlar, her uygun ambalaj için 1 lira teşvik bedeli kazanıyor. İade makinelerinde gerçekleştirilen işlemlerin ardından bedel, DOA uygulamasındaki dijital cüzdana otomatik olarak yükleniyor.
Sistemde 10 günlük süre zarfında 18 milyon 775 bin 861 ambalaj toplanırken, kayıtlı kullanıcı sayısı 1 milyon 992 bin 6’ya ulaştı.
İşletmelere Ekim Sonuna Kadar Süre
Zorunlu uygulama süreci kapsamında otel, restoran ve kafe işletmelerinin Depozito Bilgi Yönetim Sistemi (DBYS) üzerinden ekim ayı sonuna kadar kayıt işlemlerini tamamlaması ve birlikte çalışacakları yetkilendirilmiş saha operatörlerini belirlemesi gerekiyor.
Belirlenen sürenin sonunda yükümlülüklerini yerine getirmeyen işletmeler hakkında ilgili mevzuat çerçevesinde gerekli idari işlemler uygulanacak. Kayıt işlemlerini tamamlayan işletmelerde biriktirilen DOA logolu ambalajlar, yetkilendirilmiş operatörler tarafından düzenli aralıklarla teslim alınarak geri dönüşüm zincirine dahil ediliyor.
Bu kapsamda sisteme kazandırılan her DOA logolu ambalaj için işletmelere 20 kuruş teşvik bedeli ödeniyor. Toplama, taşıma ve doğrulama süreçlerinin tamamı dijital altyapı üzerinden güvenli ve izlenebilir şekilde yürütülüyor.
Hedef: Yılda 25 Milyar Ambalaj
DOA sistemiyle Türkiye’de her yıl piyasaya sürülen yaklaşık 25 milyar içecek ambalajının geri kazanılması ve ekonomiye yıllık 30 milyar lira katkı sağlanması planlanıyor.
İlk aşamada geri kazanım oranının yüzde 50 seviyesine çıkarılması, sistemin olgunlaşmasıyla birlikte bu oranın yüzde 80’e ulaştırılması hedefleniyor. Sistemin önümüzdeki 20-30 yıllık süreçte 20 bin kişiye istihdam alanı yaratması bekleniyor.