Sahte Belge Organizasyonlarına Aracılık Edenlere Yönelik Uyum Denetimleri
[vc_row][vc_column][vc_message message_box_color=”vista_blue” icon_fontawesome=”fa fa-gg”] ÖZET:
Vergi Denetim Kurulu, MASAK ile koordineli olarak sahte belge ve vergi kaçakçılığı organizasyonlarıyla bağlantısı somut bulgularla belirlenen 109 kişi hakkında uyum denetimi başlattı.
Denetimlerde, 5549 sayılı Kanun kapsamındaki kimlik tespiti, müşterinin tanınması ve şüpheli işlem bildirimi yükümlülükleri incelendi. 2018-2025 döneminde 8 bin 566 ihlal tespit edilirken, defter ve belgelerini ibraz etmeyen 32 kişi hakkında savcılığa bildirimde bulunuldu. Çalışmanın ikinci aşamasının da başlatılması planlanıyor.
[/vc_message][vc_column_text]
OECD, vergi suçları ve diğer mali suçlar bakımından “professional enablers” kavramını; sahip oldukları uzmanlık, mesleki bilgi veya teknik imkânları başkalarının vergi suçu işlemesini kolaylaştırmak amacıyla kullanan kişi veya kuruluşlar olarak ele almaktadır. Bu kapsamda aşağıdaki meslek gruplarından kişiler, belirli olay ve koşullarda bu rolü üstlenebilmektedir.
OECD Kapsamında Değerlendirilebilecek Meslek Grupları
- Vergi danışmanları
- Avukatlar
- Muhasebeciler
- Müşavirler
- Denetçiler
- Finansal danışmanlar
- Yatırım ve varlık yönetimi çalışanları
- Bankacılık ve finans sektörü profesyonelleri
- Şirket kuruluşu ve yönetimi hizmeti sunanlar
- Kurumsal hizmet sağlayıcıları
- Vakıf ve benzeri yapıların yöneticileri
- Ticari danışmanlar ve aracılar
Bununla birlikte OECD yaklaşımında belirleyici olan kişinin mesleği veya unvanı değil; mesleki bilgi ve imkânlarını suç organizasyonlarının kurulması, işletilmesi, işlem ve para akışlarının kurgulanması, gerçek faydalanıcıların gizlenmesi, denetim ve soruşturmanın güçleştirilmesi veya suç faaliyetlerinin devamlılığının sağlanması amacıyla bilinçli biçimde kullanıp kullanmadığıdır. Bu nedenle mevzuata ve mesleki etik kurallara uygun olarak faaliyet gösteren geniş meslek kesimleri ile suçun işlenmesini bilinçli olarak kolaylaştıran kişilerin birbirinden titizlikle ayrılması esastır.
Vergi Denetim Kurulu Başkanlığı tarafından sahte belgeyle mücadelede yalnızca belgeyi düzenleyen ve kullanan mükelleflere değil, bu yapıların kurulmasına, faaliyetlerinin sürdürülmesine veya gizlenmesine katkı sağlayan kişilere yönelik çalışmalar da sürdürülmektedir.
Bu kapsamda Mali Suçları Araştırma Kurulu Başkanlığı ile yürütülen koordinasyon çerçevesinde, 5549 sayılı Suç Gelirlerinin Aklanmasının Önlenmesi Hakkında Kanun ve ilgili mevzuattan kaynaklanan yükümlülüklerin yerine getirilip getirilmediğine yönelik 109 kişi nezdinde münferit uyum denetimi başlatılmıştır.
5549 sayılı Kanun uyarınca yükümlüler, kendileri nezdinde yapılan veya aracılık ettikleri işlemlerde gerekli kimlik tespiti ve müşterinin tanınmasına ilişkin yükümlülükleri yerine getirmek zorundadır. Bunun yanında, bir işleme konu malvarlığının yasa dışı yollardan elde edildiğine veya yasa dışı amaçlarla kullanıldığına ilişkin bilgi, şüphe veya şüpheyi gerektiren bir hususun bulunması hâlinde şüpheli işlem bildirimi yapılması gerekmektedir.
Sahte belge ticareti başta olmak üzere vergi kaçakçılığı organizasyonlarıyla bağlantısı somut tespitlerle ortaya konulan kişiler yönünden gerçekleştirilen çalışmalarda, müşterinin tanınması ve şüpheli işlem bildirimi yükümlülüklerinin gereği gibi yerine getirilip getirilmediği incelenmiştir.
Yürütülen denetimlerde 2018-2025 yılları arasında 8.566 ihlal tespit edilmiş ve bu ihlaller nedeniyle toplam 540.838.612 TL ceza önerilmiştir.
| 109 Uyum Denetimi Başlatılan Kişi |
8.566 Tespit Edilen İhlal (2018–2025) |
1,54 Mr TL Önerilen Toplam Ceza |
Söz konusu tespitler, KURGAN veya başka bir risk analiz sisteminin ürettiği risk göstergelerine dayanmamaktadır. Denetim kapsamına alınan kişilerin vergi kaçakçılığı fiilleriyle ilişkilerine yönelik daha önce düzenlenmiş raporlar ile MASAK ve Vergi Denetim Kurulu tarafından yürütülen somut tespit ve çalışmalar esas alınmıştır.
Çalışma kapsamında kendilerine tebligatta bulunulan kişilerde 32’sinin defter ve belgelerini ibraz etmemesi üzerine, bu kişiler hakkında adli yaptırıma konu olabilecek fiillere ilişkin rapor düzenlenerek savcılığa bildirimde bulunulmuştur.
Mesleki Sorumlulukların Güçlendirilmesi
Bu alanda yürütülen çalışmaların herhangi bir meslek grubunu veya meslek mensuplarının genelini zan altında bırakacak şekilde ele alınmaması temel ilkelerimizden biridir.
Ekonomik hayatın sağlıklı işlemesine katkı sağlayan mesleki faaliyetlerin büyük çoğunluğu mevzuata, mesleki sorumluluklara ve etik ilkelere uygun şekilde yürütülmektedir.
Denetimlerin konusu herhangi bir mesleki unvan değil; somut tespitlere dayalı olarak sahte belge veya diğer vergi kaçakçılığı organizasyonlarına aracılık edildiğini, bu yapıların faaliyetlerinin kolaylaştırıldığını ya da ilgili mevzuattan kaynaklanan yükümlülüklerin yerine getirilmediğini gösteren riskli faaliyetlerdir.
Bu nedenle araştırma ve denetimler kişi ve olay bazında, somut verilere dayanılarak ve gerekli hassasiyet gösterilerek yürütülmektedir.
Mesleki bilgi ve yetkinlik beraberinde önemli sorumluluklar da getirmektedir. Vergi kaçakçılığı organizasyonlarıyla temas eden işlemlerde mevzuattan kaynaklanan müşterinin tanınması, kimlik tespiti ve gerektiğinde şüpheli işlem bildirimi gibi yükümlülüklerin titizlikle yerine getirilmesi hem meslek mensuplarının hem de ekonomik sistemin korunması bakımından önem taşımaktadır.
Çalışmanın ikinci aşamasının yakın zamanda hayata geçirilmesi planlanmaktadır. Sahte belge organizasyonlarına aracılık ettiği yönünde somut göstergeler bulunan kişiler yönünden uyum denetimleri sürdürülecek; aynı zamanda ilgili yükümlülükler yeniden hatırlatılarak mevzuata uygun hareket edilmesine yönelik bilgilendirme ve gözetim çalışmalarına devam edilecektir.
[vc_row][vc_column][vc_message message_box_color=”orange” icon_fontawesome=”fa fa-gg”]Vergi Denetim Kurulu Başkanlığı, sahte belgeyle mücadelesini mükellef haklarını ve mesleki itibarı gözeten, somut veriye dayalı ve bütüncül bir yaklaşımla sürdürmeye devam edecektir.[/vc_message][vc_column_text]
Kaynak: VDK