Sanayi ve Teknoloji Bakanı Mehmet Fatih Kacır, Washington’daki NASA Genel Merkezi’nde Artemis Anlaşmaları’na katılım metnini imzaladı. Türkiye, 2027’deki Ay misyonu öncesinde anlaşmaya taraf olan 71. ülke oldu.
İmza Washington’da Atıldı
Sanayi ve Teknoloji Bakanı Mehmet Fatih Kacır, ABD’nin başkenti Washington’da bulunan NASA Genel Merkezi’nde Türkiye’nin Artemis Anlaşmaları’na katılımına yönelik metni imzaladı. Kacır, imza töreninin ardından basına yaptığı açıklamada, anlaşmanın Ay, Mars ve derin uzayda yürütülen çalışmalarda şeffaflık, veri paylaşımı ve birlikte çalışılabilirlik ilkelerini esas aldığını belirtti. Bakan, 2027’de gerçekleştirilmesi planlanan Ay misyonu öncesinde bu adımın uluslararası iş birliğini ileri bir düzeye taşıyacağını vurguladı.
Uydu Teknolojilerinde Yerlilik Yüzde 80’i Aştı
Kacır, Türkiye’nin son yıllarda uzay alanında ileri teknoloji geliştiren ve ürettiğini söyledi. Bilsat, RASAT ve Göktürk 2 uydularının ardından geliştirilen yüksek çözünürlüklü görüntüleme uydusu İMECE’yle bu alandaki kabiliyetlerin ileri seviyeye taşındığını aktardı. TÜRKSAT 6A ile Türkiye’nin, kendi haberleşme uydusunu geliştirip üretebilen dünyadaki 11 ülkeden biri olduğunu belirten Bakan, bugün geliştirme ve test süreçlerinin yüzde 80’in üzerinde yerlilik oranıyla tamamen yerli imkanlarla yürütüldüğünü ifade etti.
2027’de Ay’a Uzay Aracı Gönderilecek
Millî Uzay Programı kapsamında Türkiye Uzay Ajansı koordinasyonunda birçok programın eş zamanlı yürütüldüğünü aktaran Kacır, 2027’nin ilk aylarında Türkiye’nin kendi imkanlarıyla geliştirdiği hibrit roket motoruna sahip bir uzay aracının Ay’a gönderileceğini duyurdu. Bu misyonla hem Ay yörüngesinden veri toplanacağını hem de Türkiye’nin Ay’a erişen ülkeler arasında yer alacağını söyledi.
ODTÜ’de Uzay Teknoparkı Kuruluyor
Ankara’da Orta Doğu Teknik Üniversitesi iş birliğiyle bir uzay teknoparkı kurulduğunu belirten Kacır, bunun uzay sanayi ekosisteminin gelişmesine ve sektördeki firmaların etkileşim içinde çalışmasına imkan tanıyacağını söyledi. Bakan, savunma sanayii ve havacılıkta yakalanan başarının benzerinin uzay teknolojilerinde de hedeflendiğini vurguladı.
Somali’de Uzay Limanı İnşası Sürüyor
Somali’de bir uzay limanının inşasına başlandığını aktaran Kacır, bu tesisin Türkiye’nin uzaya bağımsız erişimini mümkün kılacağını ve küresel uzay ekonomisinden daha güçlü pay alınmasını sağlayacağını belirtti. Roket teknolojisindeki gelişmelerin uydu fırlatma maliyetlerini düşürdüğünü, bu sayede yakın yörüngeye gönderilen uydu sayısının önceki yıllara kıyasla 10-20 kat arttığını, dolayısıyla uzay limanlarına olan talebin de artacağını öngördüğünü söyledi.
İnsanlı Uzay Misyonlarında Yeni Adımlar
Türkiye’nin 2024’te ilk astronotu Alper Gezeravcı’nın Uluslararası Uzay İstasyonu’nda gerçekleştirdiği 13 bilimsel deneyle insanlı uzay misyonlarına adım attığını hatırlatan Kacır, bilim insanlarının başka ülkelerin insanlı uzay misyonlarıyla ortak çalışma yürütmesini sağlayacak adımlar atıldığını, yeni kurulacak uzay istasyonu projelerinde yer almak için uluslararası iş birliğinin hızlandırıldığını kaydetti.
TEKNOFEST’in Yarattığı Farkındalık
Bakan Kacır, bu çalışmaların Türkiye’de büyük bir farkındalık oluşturduğunu, dünyanın en büyük havacılık, uzay ve teknoloji festivali TEKNOFEST’in ülkede düzenlendiğini söyledi. Türkiye’nin roket, uydu ve insansız hava aracı takımı sayısı bakımından dünyada öne çıktığını belirtti.
Antalya, Ekim’de Dünya Uzay Kongresi’ne Ev Sahipliği Yapacak
Kacır, uzayın hiçbir ülkenin tek başına hareket edemeyeceği bir alan olduğunu vurgulayarak, 5-9 Ekim tarihleri arasında Antalya’da 77. Uluslararası Uzay Kongresi’nin (IAC 2026) düzenleneceğini, dünyanın dört bir yanından 10 binden fazla katılımcının ağırlanacağını açıkladı.
Artemis Anlaşmaları Nedir?
Artemis Anlaşmaları, NASA ve ABD hükümetinin öncülüğünde 2020 yılında başlatılan, Ay ve diğer gök cisimlerindeki sivil uzay faaliyetlerinde uluslararası iş birliğini teşvik eden çok taraflı bir mutabakat metni. 1967 tarihli Dış Uzay Antlaşması ile çelişmeyecek şekilde hazırlanan ve hukuki bağlayıcılığı bulunmayan belge, imzacı ülkelerin barışçıl amaçlarla uzayda faaliyet göstereceğine, şeffaf çalışacağına, bilimsel veri paylaşacağına ve uzaydaki tarihi alanları koruyacağına dair politik taahhütler içeriyor. Türkiye’nin imzasıyla anlaşmaya taraf ülke sayısı 71’e yükseldi.