01 Eylül 2026 Tarihli Resmi Gazete
Sayı: 33357
Yargıtay 3. Hukuk Dairesinden:
TÜRK MİLLETİ ADINA
YARGITAY İLÂMI
Esas No: 2026/3665
Karar No: 2026/2768
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ: Yatağan Sulh Hukuk Mahkemesi
TARİHİ: 19.03.2024
SAYISI: 2023/661 E., 2024/289 K.
DAVACI: Hikmet Kozan vekili Avukat Şükrü Uysal
DAVALI: Veli Diril
DAVA TARİHİ: 31.08.2023
[vc_row][vc_column][vc_message message_box_color=”success”]ÖZET: Yargıtay 3. Hukuk Dairesi, kira ilişkisinin varlığı kanıtlanmadan ve davacıya dayandığı yemin delili hatırlatılmadan tahliye kararı verilmesini hukuka aykırı buldu.
Tahliye Davası Açıldı
Davacı, kiracısı olduğunu ileri sürdüğü davalının kira borcunu ödemediğini ve bu nedenle hakkında icra takibi başlatıldığını belirtti.
Davalının kira sözleşmesi devam ederken kendisine karşı hakaret, tehdit, yaralama, konut dokunulmazlığını ihlal ve iftira suçlarını işlediğini ileri süren davacı, kira ilişkisinin çekilmez hâle geldiği gerekçesiyle taşınmazın tahliyesini talep etti.
Davalı Kira İlişkisini Reddetti
Davalı taraf, taşınmazın davacı tarafından usulsüz şekilde satın alındığını savundu. Taşınmazın mülkiyetine ilişkin tapu iptal davası açıldığını belirterek tahliye davasının reddini istedi.
Taraflar arasında kira ilişkisi bulunduğunu da kabul etmedi.
Mahkeme Tahliyeye Karar Verdi
Yatağan Sulh Hukuk Mahkemesi; ceza ve hukuk mahkemelerindeki dosyalar ile tanık beyanlarını birlikte değerlendirdi.
Taraflar arasındaki kira ilişkisinin çekilmez hâle geldiği sonucuna varan Mahkeme, davayı kabul ederek davalının taşınmazdan tahliyesine karar verdi.
Adalet Bakanlığı Eksik İnceleme Gerekçesiyle Başvurdu
Adalet Bakanlığı, taraflar arasında yazılı bir kira sözleşmesi bulunmadığını ve sözleşmenin başlangıç tarihi, süresi ve kira bedelinin belirlenemediğini bildirdi.
Dinlenen tanık beyanının da kira ilişkisinin varlığını ortaya koymadığını belirten Bakanlık, davacının dava dilekçesinde dayandığı yemin delilinin hatırlatılması gerektiğini ifade etti.
Davacıya, davalıya yemin teklif edip etmeyeceği sorulmadan tahliye kararı verilmesinin eksik incelemeye dayandığı gerekçesiyle kanun yararına temyiz talebinde bulunuldu.
İspat Yükü Davacıda Bulundu
Yargıtay 3. Hukuk Dairesi, Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun 190/1. maddesi uyarınca ispat yükünün, iddia ettiği olaya bağlanan hukuki sonuçtan kendi lehine hak çıkaran tarafa ait olduğunu belirtti.
Kararda kira ilişkisindeki ispat yükü şöyle açıklandı:
| İspatlanması Gereken Konu | İspat Yükü |
| Kira ilişkisinin varlığı | Kiraya veren |
| Kira sözleşmesinin başlangıç tarihi ve süresi | Kiraya veren |
| Aylık kira bedeli | Kiraya veren |
| Kabul edilen kira bedelinin ödendiği | Kiracı |
Yemin Delili Hatırlatılmalıydı
Yargıtay, davalının kira ilişkisinin varlığını inkâr ettiğini; davacının ise yazılı kira sözleşmesi sunamadığını ve tanık beyanlarıyla da kira ilişkisini kanıtlayamadığını tespit etti.
Davacının dava dilekçesinde yemin deliline dayandığını belirten Daire, davacıya bu delilin hatırlatılması ve davalıya yemin teklif edip etmeyeceğinin sorulması gerektiğine karar verdi.
Yemin deliliyle ilgili işlemler tamamlandıktan sonra ortaya çıkacak sonuca göre karar verilmesi gerektiği bildirildi.
Karar Kanun Yararına Bozuldu
Yargıtay 3. Hukuk Dairesi, kira ilişkisinin varlığına ilişkin ispat süreci tamamlanmadan tahliye kararı verilmesini usul ve kanuna aykırı buldu.
Adalet Bakanlığının başvurusu kabul edilerek Yatağan Sulh Hukuk Mahkemesinin kararı, sonucu etkilememek üzere kanun yararına bozuldu.[/vc_message][vc_column_text]
İlk Derece Mahkemesince kesin olarak verilen kararın kanun yararına temyizen incelenmesi Adalet Bakanlığı tarafından istenilmiş olmakla; Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:
I. DAVA
Davacı vekili; müvekkilinin kiracısı olan davalının kira borcunu ödememesi nedeniyle aleyhine icra takibi başlatıldığını, kira sözleşmesi devam ederken davalının müvekkiline karşı hakaret, tehdit, yaralama, konut dokunulmazlığını ihlal ve iftira suçlarını işlediğini, bu nedenle kira ilişkisinin çekilmez hale geldiğini ileri sürerek; davalının kiralanandan tahliyesine karar verilmesini talep etmiştir.
II. CEVAP
Davalı vekili; dava konusu taşınmazın maliki olan dava dışı kayınpederinin akli melekelerinin yerinde olmaması nedeniyle davacı tarafından dolandırılarak taşınmazın usulsüz şekilde satın alındığını, davacının dolandırıcı olup, tahliye talebinin bir suç şebekesinin oyunu niteliğinde bulunduğunu, bu nedenle tapu iptal davası açtığını savunarak, davanın reddini istemiştir.
III. MAHKEME KARARI
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararıyla; davanın, davalı kiracının kiraya verene gerekli saygıyı göstermemesi ve davacıya yönelik suç teşkil eden eylemleri nedeniyle kira ilişkisinin çekilmez hâle geldiği iddiasına dayalı tahliye istemine ilişkin olduğu, Yatağan Asliye Ceza Mahkemesinin 2023/350 E., 2023/567 K. sayılı dosyası, Yatağan Asliye Hukuk Mahkemesinin 2023/539 E, 2023/600 K. sayılı dosyası ve tanık beyanları birlikte değerlendirildiğinde kira ilişkisinin çekilmez hâle geldiği gerekçesiyle; davanın kabulüne ve davalının taşınmazdan tahliyesine karar verilmiştir.
IV. KANUN YARARINA TEMYİZ
A. Kanun Yararına Temyiz Sebepleri
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına yönelik Adalet Bakanlığınca; tarafların iddia ve savunmaları dikkate alındığında, aralarında yazılı bir kira sözleşmesi bulunmadığı, kira sözleşmesinin başlangıç tarihi ile süresinin bilinmediği, dinlenen tanık beyanına göre de taraflar arasında kira ilişkisinin bulunmadığı, İlk Derece Mahkemesince, davacının dosyaya ibraz ettiği deliller ile kira sözleşmesinin varlığını ve kira bedelini kanıtlayamadığından, davacının dava dilekçesinde dayanmış olduğu yemin delili hatırlatılarak, davalıya yemin teklif edip etmeyeceği hususu sorulmak suretiyle hasıl olacak sonuca göre bir karar verilmesi gerekirken, eksik inceleme ile yazılı şekilde karar verilmiş olmasının usul ve yasaya aykırı bulunduğu ileri sürülerek, kanun yararına temyiz isteminde bulunulmuştur.
B. Değerlendirme ve Gerekçe
Uyuşmazlık, kira ilişkisinin çekilmez hale gelmesi nedeniyle tahliye istemine ilişkindir.
6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu‘nun (6100 sayılı Kanun) 190/1 maddesinde; “İspat yükü, kanunda özel bir düzenleme bulunmadıkça, iddia edilen vakıaya bağlanan hukuki sonuçtan kendi lehine hak çıkaran tarafa aittir” düzenlemesine yer verilmiştir.
Kural olarak, kira ilişkisinin varlığını ve aylık kira bedelinin ne kadar olduğunu ispat külfeti kiraya verene, kabul edilen kira bedelinin ödendiğinin ispat külfeti ise kiracıya düşer. Davacı bu iddiasını yemin dahil her türlü delil ile ispat edebilir.
Somut uyuşmazlıkta; davacının davalı kiracının bulunduğu taşınmazı satın alarak malik sıfatını kazandığı ve kira ilişkisinin çekilmez hâle geldiğini ileri sürerek tahliye talebinde bulunduğu, ancak davalı tarafça kira ilişkisinin varlığının inkâr edildiği anlaşılmakla, kira ilişkisinin varlığı, başlangıç tarihi, süresi ve kira bedelinin ispat yükünün davacı üzerinde bulunduğu; ne var ki yazılı kira sözleşmesinin ibraz edilememesi ve tanık beyanlarıyla da kira ilişkisinin varlığının ortaya konulamaması karşısında, tik Derece Mahkemesince davacıya yemin delilinin hatırlatılması ve davalıya yemin teklif edip etmeyeceği sorulup oluşacak sonuca göre karar verilmesi gerekirken, eksik inceleme ile yazılı şekilde hüküm kurulmasının usul ve yasaya aykırı olduğu anlaşılmakla, Adalet Bakanlığının kanun yararına temyiz talebinin kabulüne karar verilmiştir.
V. KARAR
Açıklanan sebeplerle;
Adalet Bakanlığının 6100 sayılı Kanunun 363/1 maddesine dayalı kanun yararına temyiz isteminin kabulü ile kararın sonuca etkili olmamak üzere aynı Kanunun 363/2 maddesi uyarınca KANUN YARARINA BOZULMASINA,
Kararın bir örneğinin Adalet Bakanlığına, dava dosyasının İlk Derece Mahkemesine gönderilmesine,
05.05.2026 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.
[vc_row][vc_column][vc_message message_box_color=”juicy_pink”]FAQ – Sık Sorulan Sorular
Kira İlişkisinin Varlığını Kim İspatlamalıdır? Kira ilişkisinin varlığını ileri süren kiraya veren, bu iddiasını ispatlamakla yükümlüdür.
Kira Bedelini İspat Yükü Kime Aittir? Aylık kira bedelinin miktarını ispat yükü kiraya verene aittir. Kabul edilen kira bedelinin ödendiğini ise kiracı ispatlamalıdır.
Yazılı Kira Sözleşmesi Bulunmaması Davanın Reddini Gerektirir Mi? Kararda, yazılı sözleşme bulunmaması hâlinde diğer delillerin değerlendirilmesi gerektiği belirtildi. Davacı yemin deliline dayanmışsa bu delilin kullanılıp kullanılmayacağı kendisine hatırlatılmalıdır.
Tahliye Davasında Önce Kira İlişkisi İspatlanmalı Mıdır? Evet. Tahliye talebinin değerlendirilebilmesi için öncelikle taraflar arasında bir kira ilişkisinin bulunduğu kanıtlanmalıdır.
Yemin Delili Mahkeme Tarafından Kendiliğinden Uygulanabilir Mi? Mahkeme kendiliğinden yemin teklif etmez. Ancak davacı dava dilekçesinde yemin deliline dayanmışsa, diğer delillerin yetersiz kalması durumunda kendisine yemin teklif etme hakkı hatırlatılmalıdır.
Kanun Yararına Bozma Tahliye Kararını Ortadan Kaldırır Mı? Hayır. Kanun yararına bozma, kesinleşmiş kararın taraflar bakımından doğurduğu hukuki sonucu ortadan kaldırmaz. Bozma kararı sonucu etkilememek üzere verilir.[/vc_message][vc_column_text]