Esnaf ve Sanatkârlarca Üretilen Mal ve Hizmetlerin Fiyat Tarifeleri Hakkında Yönetmelik

Esnaf ve Sanatkarlarca Üretilen Mal

14 Şubat 2007 Tarihli Resmi Gazete

Sayı:26787

Türkiye Esnaf ve Sanatkârları Konfederasyonundan:

Amaç

MADDE 1 – (1) Bu Yönetmeliğin amacı, esnaf ve sanatkârlarca üretilen mal ve hizmetlerin fiyat tarifelerinin belirlenmesine, uygulanmasına ve denetlenmesine dair usul ve esasları düzenlemektir.

Kapsam

MADDE 2 – (1) Bu Yönetmelik, 7/6/2005 tarihli ve 5362 sayılı Esnaf ve Sanatkârlar Meslek Kuruluşları Kanununa tabi esnaf ve sanatkârlarca üretilen mal ve hizmetleri kapsar.

Dayanak

MADDE 3 – (1) Bu Yönetmelik 5362 sayılı Esnaf ve Sanatkârlar Meslek Kuruluşları Kanununun 62 nci maddesi ile 75 inci maddesinin (f) bendi hükümlerine dayanılarak hazırlanmıştır.

Tanımlar

MADDE 4 – (1) Bu Yönetmelikte geçen;

a) Birlik: Aynı ilde kurulan esnaf ve sanatkârlar odalarının, aralarındaki dayanışmayı temin etmek ve bu odaların il genelinde işbirliği ve ahenk içerisinde çalışmalarını ve gelişmelerini sağlamak ve o ilin esnaf ve sanatkârlarını temsil etmek amacıyla il merkezlerinde kuracakları esnaf ve sanatkârlar odaları birliklerini,

b) Esnaf ve sanatkâr: İster gezici ister sabit bir mekânda bulunsun, Esnaf ve Sanatkâr ile Tacir ve Sanayiciyi Belirleme Koordinasyon Kurulunca belirlenen esnaf ve sanatkâr meslek kollarına dâhil olup, ekonomik faaliyetini sermayesi ile birlikte bedenî çalışmasına dayandıran ve kazancı tacir veya sanayici niteliğini kazandırmayacak miktarda olan, basit usulde vergilendirilenler ve işletme hesabı esasına göre deftere tabi olanlar ile vergiden muaf bulunan meslek ve sanat sahibi kimseleri,

c) Esnaf ve sanatkârlar meslek kuruluşları: Oda, birlik, federasyon ve Konfederasyonu,

ç) Federasyon: Aynı meslek dalında kurulan esnaf ve sanatkârlar odalarının, üyelerinin meslekî yönden ihtiyaçlarını karşılamak, çalışmalarını ve gelişmelerini ülke genelinde işbirliği ve ahenk içerisinde yapabilmelerini sağlamak amacıyla, kuracakları esnaf ve sanatkârlar federasyonlarını,

d) Fiyat tarifesi: Esnaf ve sanatkârlarca üretilen mal ve hizmetler için uygulanacak azami fiyat hadlerini gösteren tarifeyi,

e) Kanun: 7/6/2005 tarihli ve 5362 sayılı Esnaf ve Sanatkârlar Meslek Kuruluşları Kanununu,

f) Konfederasyon: Türkiye Esnaf ve Sanatkârları Konfederasyonunu,

g) Oda: Esnaf ve sanatkârların kuracakları ihtisas ve karma esnaf ve sanatkârlar odalarını,

ğ) (Ek:RG-7/1/2026-33130) Bakanlık: Ticaret Bakanlığını,

ifade eder.

İKİNCİ BÖLÜM

Fiyat Tarifelerinin Belirlenmesi, Onaylanması ve İtiraz

Fiyat tarifelerinin belirlenmesi ve onay esasları

MADDE 5 – (Değişik:RG-7/1/2026-33130)

(1) Esnaf ve sanatkârlarca üretilen her türlü mal ve hizmetlerin fiyat tarifeleri, bağlı bulundukları odalarca hazırlanır ve odanın bağlı olduğu birlik yönetim kuruluna sunulur. Odalar, tarifesi yapılacak mal ve hizmetler için bir önceki dönem belirlenmiş olan tarifedeki hadler üzerinden, gerekli maliyet hesaplarını yaparak buna ilişkin belgelerle birlikte, yeni döneme ait tarifelerini, incelenmek üzere birliğe verirler. Maliyet hesabı içermeyen tarife talepleri reddedilir.

(2) Birlik yönetim kurulu, fiyat tarifesini, birliğe sunulmasından itibaren otuz gün içinde, gerektiğinde bu konuda oluşturulacak komisyon veya uzman kişi ve kuruluşların görüşlerini de alarak inceledikten sonra aynen onaylar ya da gerekçesiyle birlikte reddeder. Birlik yönetim kurulu, Bakanlık görüşü hariç, bu süreyi hiçbir şekilde uzatamaz. Bakanlığın görüşüne tabi fiyat tarifelerinde otuz günlük süre Bakanlığa görüş talebinin iletildiği gün durur ve görüşün Birliğe iletildiği günden itibaren devam eder.

(3) Birlik yönetim kurulu tarafından fiyat tarifelerinin reddedilmesi halinde, oda yönetim kurulu, birliğin ret gerekçelerini de dikkate alarak birlikçe reddedilen tarifeyi aynen sunabileceği gibi yeni fiyat tarifesi de hazırlayabilir. Oda yönetim kurulunda karara bağlanan fiyat tarifesi, birlik yönetim kurulunun onayına tekrar sunulur.

(4) Birlik yönetim kurulunca onaylanan fiyat tarifesi, mülki amirlik, belediye ve ilgili odaya yedi gün içinde tebliğ edilir. Bakanlığın görüşüne tabi olanlar hariç, tebliğ tarihinden itibaren on beş gün içinde tarife talebine ilişkin mülki amirlik veya belediye tarafından uzlaşma komisyonuna başvurulmaması halinde tarife yürürlüğe girer. Bu süre içinde mevcut tarife uygulanmaya devam edilir.

(5) Ancak, simit ile 4/1/2012 tarihli ve 28163 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Türk Gıda Kodeksi Ekmek ve Ekmek Çeşitleri Tebliği (Tebliğ No: 2012/2)’nin 4 üncü maddesinin birinci fıkrasının (e) bendinde tanımı yapılan ekmeğin fiyatına ilişkin tarifeler Türkiye Fırıncılar Federasyonu ve Bakanlığın olumlu görüşlerinin alınmasından sonra birlik tarafından onaylanır. Bakanlığın olumlu görüş verdiği tarifeler için uzlaşma komisyonuna itirazda bulunulamaz. Bakanlığın olumlu görüş verdiği tarifeler birliğin, mülki amirliğe, belediyeye ve ilgili odaya tebliğinden itibaren yürürlüğe girer. Ancak, talep edilen tarifeye Bakanlığın görüşünün olumsuz olması durumunda tarife talebi Bakanlık tarafından doğrudan uzlaşma komisyonunda görüşülmek üzere o yerin mülki amirliğine gönderilir. Bakanlığın görüşüne tabi tarife talepleri, Türkiye Fırıncılar Federasyonu görüşü ile maliyet unsurları ve gerekçesiyle birlikte Bakanlığa sunulur.

(6) O yerin mülki amirliği, Bakanlığın fiyat tarifesine ilişkin olumsuz görüşünün kendilerine tebliğ edilmesinden itibaren on beş gün içinde fiyat tarife talebini değerlendirilmek üzere uzlaşma komisyonunu toplayarak nihai kararını verir. Uzlaşma komisyonu değerlendirmesini yaparken bulunduğu yerin sosyo-ekonomik durumunu, mevcut maliyetler ve ortalama kâr marjları ile Orta Vadeli Programda yer alan enflasyon hedeflerini göz önünde bulundurur. Talep edilen tarife, komisyonun nihai kararının ilgililere tebliğinden itibaren yürürlüğe girer.

(7) Odalar, çalışma bölgeleri içinde bulunan yerleşim yerlerinin ekonomik ve sosyal göstergelerini dikkate alarak farklı tarifeler de hazırlayabilir.

(8) Fiyat tarifesinde yer alan fiyatlar azami hadleri gösterir.

Fiyat tarifelerine itiraz

MADDE 6 – (1) (Değişik:RG-7/1/2026-33130) O yerin mülki idare amiri veya belediyeler, Bakanlığın görüşüne tabi olanlar hariç, birlik tarafından onaylanarak tebliğ edilen tarifeleri uygun bulmadıkları takdirde, tarifenin kendilerine tebliğ tarihinden itibaren on beş gün içinde 7 nci maddede belirtilen uzlaşma komisyonuna itiraz edebilirler.

(2) (Değişik:RG-7/1/2026-33130) Uzlaşma komisyonu, itiraz tarihinden itibaren on beş gün içinde toplanarak nihai kararını verir.

(3) (Değişik:RG-7/1/2026-33130) Uzlaşma komisyonu, tarifeleri uygun bulmadığı takdirde, talep edilen tarife yürürlüğe girmez. Mevcut tarife uygulanmaya devam edilir.

(4) Komisyon tarafından alınan kararlar, karar tarihinden itibaren üç gün içinde taraflara yazılı olarak tebliğ edilir.

(5) Komisyona yapılan itirazlarda komisyona ilgili oda yetkilisi de davet edilerek, tarife hakkında görüşü alınır. Ancak, oda yetkilisinin oy kullanma hakkı yoktur.

(6) Komisyon kararına karşı, kararın kendilerine yazılı tebliğ tarihinden itibaren on gün içinde ilgililer, ticari davaları görmeye yetkili mahkeme nezdinde itirazda bulunabilir. Mahkemenin bu konuda vereceği karar kesindir.

Uzlaşma komisyonu

MADDE 7 – (Başlığı ile Birlikte Değişik:RG-7/1/2026-33130)

(1) Uzlaşma komisyonu; o yerin mülki amirinin ya da görevlendireceği yardımcısının başkanlığında, ticaret il müdürlüğü, defterdarlık, belediye temsilcisi, ticaret ve sanayi veya ticaret odasından bir temsilci ile esnaf ve sanatkârlar odaları birliği temsilcisinden oluşur.

(2) Uzlaşma komisyonu; Bakanlığın olumsuz görüşünün o yerin mülki amirliğine iletilmesi halinde doğrudan, Bakanlığın görüşüne tabi olmayan tarife taleplerinde ise birlik yönetim kurulunca onaylanan fiyat tarifelerinin o yerin en büyük mülki amiri veya belediyeler tarafından uygun bulunmayarak itiraz edilmesi halinde, on beş gün içinde toplanarak nihai kararını verir.

(3) Uzlaşma komisyonuna katılacak belediye temsilcisi büyükşehirlerde büyükşehir belediye başkanlığı, diğer illerde tarife talep eden odanın merkezinin bulunduğu yer belediye başkanlığı tarafından görevlendirilir.

(4)  Uzlaşma komisyonu, başkanın yazılı çağrısı üzerine üye tam sayısının en az yarısı ile toplanır ve katılanların salt çoğunluğuyla karar alır. Oylarda eşitlik halinde, başkanın bulunduğu taraf çoğunluğu sağlamış sayılır. Toplantılarda çekimser oy kullanılamaz. Kararlar gerekçeli olarak alınır.

ÜÇÜNCÜ BÖLÜM

Tarifelerin Düzenlenme Şekli ve Bulundurulacağı Yerler

Fiyat tarifelerinin düzenlenme şekli

MADDE 8 – (1) Üretilen mal ve hizmetlerin fiyat tarifelerini içeren belge, levha, panolar ve benzerleri, Konfederasyonun belirlediği tip ve ebatta Konfederasyonca hazırlanır, basılır ve ilgili birlik aracılığıyla bedeli karşılığında odalara dağıtılır. Birlikler odalarca talep edilen matbu fiyat tarifelerini vermek zorundadırlar. Herhangi bir sebeple ilgili odanın matbu tarife talebi karşılanmadığı durumlarda Konfederasyonca ilgili odaya matbu fiyat tarifesi gönderilebilir. Fiyat tarifelerinin satış bedelleri Konfederasyonca belirlenir. Üyeler fiyat tarifelerini bağlı oldukları odalarından temin ederler.

Fiyat tarifelerinin bulundurulacağı yerler

MADDE 9 – (1) Üretilen mal ve hizmetin özelliklerine ve tüketiciye sunuluş biçimlerine göre, tarifelere ilişkin belge, levha, panolar ve benzerleri, mal ve hizmetin sunulduğu işyerinde veya doğrudan üretilen mal üzerinde, tüketiciler veya ilgililerce rahatlıkla görülebilecek ve okunabilecek şekilde asılır, takılır, bulundurulur veya yapıştırılır.

(2) Üyeler onaylanan fiyat tarifelerini ilgili odadan temin etmeden, fiyat tarifesinde yer alan yeni ücretleri uygulayamazlar.

Tarifelerde bulunması gereken hususlar

MADDE 10 – (1) Tarifelerin üzerine yazıldığı belge, levha, pano ve benzerleri üzerinde aşağıda belirtilen hususların bulundurulması zorunludur.

a) Konfederasyon amblemi, unvanı ve soğuk damgası,

b) Varsa ilgili federasyonun adı,

c) Üyenin bağlı bulunduğu oda ve odanın bağlı bulunduğu birliğin adı ve onayı,

ç) Üyenin adı, soyadı, varsa unvanı ve oda kayıt numarası,

d) Üyenin esnaf ve sanatkâr sicil numarası,

e) Tarifede belirlenen fiyatların azami haddi gösterdiğine dair açıklayıcı bilgi.

DÖRDÜNCÜ BÖLÜM

Denetim ve Cezaî Şartlar

Tarifelerin denetimi

MADDE 11 – (1) Kanunun 11 inci maddesinin birinci fıkrasının (l) bendi gereğince tarifelerin bulundurulup, bulundurulmadığı ve tarifelere uyulup uyulmadığı, o esnaf ve sanatkârın kayıtlı olduğu odaca denetlenir. Oda veya birlik bünyesinde denetimle ilgili olarak gerektiğinde geçici veya sürekli uzman personel istihdam edilebilir.

(2) Yapılan denetim sonucunda, herhangi bir şekilde mevzuata aykırılık tespit edildiği takdirde İşyeri Denetim Tutanağı (Ek-1) üç nüsha olarak düzenlenir.

(3) Düzenlenen İşyeri Denetim Tutanağının bir nüshası ilgiliye, bir nüshası ilgilinin mensubu olduğu odaya, bir nüshası da birlik disiplin kurulunca ilgili hakkında gerekli işlem yapılmak üzere ilgili birliğe intikal ettirilir.

(4) Genel hükümler doğrultusunda yapılacak denetimler saklıdır.

Cezaî şartlar

MADDE 12 – (1) Bu Yönetmelikte düzenlenen hususlara uymayanlar hakkında Kanunun 24 üncü maddesi hükümleri gereğince işlem yapılır. İlgililerin genel hükümler çerçevesinde sorumlulukları saklıdır.

BEŞİNCİ BÖLÜM

Çeşitli ve Son Hükümler

Yürürlükten kaldırılan Yönetmelik

MADDE 13 – (1) 16/9/1992 tarihli ve 21347 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Esnaf ve Sanatkârlarca Üretilen Mal ve Hizmetlere Ait Ücret Tarifelerinin Düzenlenmesi Hakkında Yönetmelik yürürlükten kaldırılmıştır.

Yürürlük

MADDE 14 –  (Değişik:RG-7/1/2026-33130)

(1) Ticaret Bakanlığı tarafından onaylanan bu Yönetmelik yayımı tarihinde yürürlüğe girer.

Yürütme

MADDE 15 – (1) Bu Yönetmelik hükümlerini Türkiye Esnaf ve Sanatkârları Konfederasyonu Genel Başkanı yürütür.

Ek-1

TÜRKİYE

ESNAF VE SANATKÂRLARI

KONFEDERASYONU

DENETİMİ YAPAN MESLEK KURULUŞUNUN KAŞESİ

İŞYERİ DENETİM TUTANAĞI

5362 sayılı Esnaf ve Sanatkârlar Meslek Kuruluşları Kanunu çerçevesinde yapılan denetim sonucunda ilgilinin yukarıda belirtilen eksiklik tarafımızca tespit olunmuş ve işbu tutanak, ilgili hakkında kanunî işlem yapılmak üzere, üç nüsha olarak düzenlenmiştir.

Bu tutanağın;

– Bir nüshası ilgiliye bırakılmış,

– Bir nüshası dosyasına konmuş,

– Bir nüshası ise ilgili hakkında 5362 sayılı Kanun hükümleri gereğince işlem yapılmak üzere yetkili merciye intikal ettirilmiştir.

İlgilinin imzası *                                                                                                                           …../…../20…

Denetime Yetkili Kişinin

Adı ve Soyadı

İmzası

*: Hangi eksiklik tespit edildi ise karşısında bulunan (  ) alana x işareti konulur.

**: Bu Tutanak imza edilmediği takdirde “İlgili imza atmaktan çekinmiştir.” ibaresi yazılır.