Mustafa Bahadır ALTAŞ
Yeminli Mali Müşavir
[email protected]
7582 sayılı Kanun’la 5520 sayılı Kanunun 32.maddesinde Yapılan Vergi Oranı Düzenlemesi ve 26 Seri No.lu KVGT Yapılan Açıklama Çelişkisi!
Giriş; 4 Haziran 2026 tarih ve 33270 sayılı resmi gazetede yayınlanan 7582 sayılı Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun ile 5520 sayılı Kurumlar Vergisi Kanunun 32.maddesinde yapılan değişiklikle Sanayi sicil belgesini haiz ve fiilen üretim faaliyetiyle iştigal eden kurumların münhasıran üretim faaliyetlerinden elde ettikleri kazançları ile zirai üretim faaliyetiyle iştigal eden kurumların münhasıran bu üretim faaliyetlerinden elde ettikleri kazançları için kurumlar vergisi oranı %12,5 olarak belirlenmiştir.
Gelir İdaresi Başkanlığı internet sayfasında yayınlanan Kurumlar Vergisi Genel Tebliği (Seri No: 1)’n de Değişiklik Yapılmasına Dair Tebliğ Taslağı (Seri No: 26) ise yapılan açıklamada ve uygulamaya ilişkin verilen örneklerde uygulanacak oranı %12,5 olarak değil mevcut kurumlar vergisi oranı üzerinden %12,5 indirimli yapılarak uygulanması belirtilmektedir.
Yazımızın konusu kanunla yapılan bir düzenlemenin uygulamasının tebliğ ile sınırlanması içermektedir.
Yasal Düzenleme
5520 sayılı Kurumlar Vergisi Kanunu
Madde 32 Kurumlar vergisi ve geçici vergi oranı
(8) (7582 sayılı Kanunun 8 inci maddesiyle değişen fıkra; Yürürlük:2027 yılı ve izleyen vergilendirme dönemlerinde elde edilen kazançlara, özel hesap dönemine tabi olan kurumların ise 2027 takvim yılında başlayan özel hesap dönemi ve izleyen vergilendirme dönemlerinde elde edilen kazançlarına uygulanmak üzere yayımı tarihinde) Kurumlar vergisi oranı, sanayi sicil belgesini haiz ve fiilen üretim faaliyetiyle iştigal eden kurumların münhasıran üretim faaliyetlerinden elde ettikleri kazançları ile zirai üretim faaliyetiyle iştigal eden kurumların münhasıran bu üretim faaliyetlerinden elde ettikleri kazançlarına %12,5 olarak uygulanır. Bu fıkra kapsamında indirimli orandan faydalanılan kazançlar için yedinci fıkra kapsamında ayrıca indirim uygulanmaz.
| Maddenin Değişmeden Önceki Hali |
(8) Sanayi sicil belgesini haiz ve fiilen üretim faaliyetiyle iştigal eden kurumların münhasıran üretim faaliyetinden elde ettiği kazançlarına kurumlar vergisi oranı 1 puan indirimli uygulanır. Bu kazançların ihracata isabet eden kısmı için yedinci fıkra hükmüne göre indirimden faydalananlara bu fıkra kapsamında ayrıca indirim uygulanmaz. |
26 Seri No.lu Kurumlar Vergisi Genel Tebliğ Taslağı
…
“32.1.2.6. Üretim faaliyetlerinden elde edilen kazançlarda kurumlar vergisi oranının 12,5 puan indirimli olarak uygulanması
Sanayi sicil belgesini haiz olan ve fiilen üretim faaliyetiyle iştigal eden kurumların münhasıran üretim faaliyetlerinden elde ettikleri kazançları ile zirai üretim faaliyetiyle iştigal eden kurumların münhasıran bu üretim faaliyetlerinden elde ettikleri kazançlarına kurumlar vergisi oranını 12,5 puan indirimli %12,5 olarak uygulayabileceklerdir. Birden fazla konuda üretim faaliyetinde bulunan mükelleflerin üretimden elde ettikleri kazancın tespitinde, üretim faaliyetlerinden elde edilen kazançlar (varsa üretimden doğan zararlarla) bir bütün olarak değerlendirilecektir. Sanayi sicil belgesini haiz olan ve münhasıran bu belge kapsamında yazılım, bilişim ve benzeri hususlarda gerçekleştirilen üretim faaliyeti sonucu elde edilen kazançlara da kurumlar vergisi oranı 12,5 puan indirimli uygulanabilecektir.
Verilen Örnekte Yapılan Hesaplama;
… Dolayısıyla, (F) A.Ş. 1.300.000 TL’lik 2027 yılı matrahının 910.000 TL’lik kısmına kurumlar vergisi oranını (%25-%12,5=) %12,5 olarak uygulayacak, matrahın kalan 390.000 TL’lik kısmına ise genel oran uygulanacaktır.
Bilindiği üzere vergiye ilişkin işlemler Anayasanın Vergi ödevi başlıklı 73. maddesinde “Vergi, resim, harç ve benzeri mali yükümlülükler kanunla konulur, değiştirilir veya kaldırılır.” Şeklinde düzenlenmiştir. Tebliğler (Genelge, yönetmelik, tüzük, sirkü vb.) Kanunların uygulanmasını belirlemek amacıyla idarenin düzenleyici işlemleri olması nedeniyle hukuki acıdan hiçbir şekilde içerik itibarıyla yürürlükteki bir kanun maddesini kısıtlayamaz, değiştirip yok sayamaz. Böyle bir durum varlığı hukuka aykırılıktır.
Yukarıda 7582 sayılı Kanunla yapılan düzenleme sonrası 5520 sayılı Kanun’un 32/8 maddesine göre üretim faaliyetlerinden elde edilen kazançlarına %12,5 Kurumlar vergisi oranı uygulanması gerekirken 26 Seri No.lu Tebliğde ise üretim faaliyetlerinden elde edilen kazançlara kurumlar vergisi oranını %12,5 puan indirimli olarak (%25-%12,5=) uygulanacağı belirtilmektedir.
Tebliğde yer alan bu açıklama ve verilen örnekteki vergi oranı hesaplama şekli 7582 sayılı Kanunla üretim işletmeleri için belirlenen vergi oranı ile uyumlu bir düzenleme değildir. 5520 sayılı Kanunun 32.maddesinin 7.fıkrasında yer alan “İhracat yapan kurumların münhasıran ihracattan elde ettikleri kazançlarına kurumlar vergisi oranı 5 puan indirimli uygulanır.” Şeklinde açık hüküm yer alırken 8. madde de …üretim faaliyetlerinden elde ettikleri kazançlarına %12,5 olarak uygulanır. Şeklinde açıkça yasada yazılı olmasına rağmen tebliğde yer alan bilgilerde %12,5 oranının indirim olarak uygulanacağının belirtilmesinin yasal olmayacağı açıktır.
Bu çerçevede, kanunda açıkça %12,5 oranı öngörülmüşken tebliğ taslağında bu oranın “indirim” olarak yorumlanması, uygulamada farklılık yaratabilecek bir yaklaşım olarak değerlendirilmektedir.
Çelişkinin Uygulamaya Etkisi
Kanun metni ile tebliğ taslağı arasındaki yaklaşım farkı, özellikle şu açılardan önem taşımaktadır:
- Vergi oranının sabit mi yoksa değişken mi olacağı
- Gelecekte genel kurumlar vergisi oranındaki artışların üretim sektörüne etkisi
- Uygulamada hesaplama yöntemlerinin farklılaşması
- Vergi planlamasında belirsizlik oluşması
Kanunun gündeme geldiği ilk günden itibaren iş dünyası tarafından olumlu karşılanan bu vergi oranının düşürülmesi konusu her platformda yetkililer tarafından Kurumlar Vergisi oranını üreticiler için %12,5’e şeklinde anlatılmıştı. Kanun yasalaştıktan sonra GİB internet sayfasında da kanunla ilgili açıklama “Sanayi sicil belgesini haiz ve fiilen üretim faaliyetiyle iştigal eden kurumların münhasıran üretim faaliyetlerinden elde ettikleri kazançları ile zirai üretim faaliyetiyle iştigal eden kurumların münhasıran bu üretim faaliyetlerinden elde ettikleri kazançları için kurumlar vergisi oranı %12,5 olarak belirlenmektedir. Şeklinde yer almaktadır.
Gelir Vergisi Mükellefleri Açısından Durum
7582 sayılı Kanunla uygulama konulan sanayi sicil belgesine sahip olan üretim işletmeleri ile zirai üretim faaliyetiyle iştigal eden mükelleflerin üretim faaliyetlerinden elde ettikleri kazançlarına %12,5 vergi oranı sadece Kurumlar Vergisi mükelleflerini kapsamaktadır. Gelir vergisi mükellefleri için böyle bir oranda vergi hesaplanması uygulanmayacak.
Sonuç
7582 sayılı Kanun ile üretim ve zirai üretim faaliyetlerinden elde edilen kazançlar için %12,5 kurumlar vergisi oranı açık şekilde düzenlenmiştir.
Buna karşılık 26 Seri No.lu Tebliğ Taslağı’nda yer alan “12,5 puan indirim” yaklaşımı, uygulama yöntemine ilişkin farklı bir yorum ortaya koymaktadır.
Bu durum, kanun ve ikincil düzenlemeler arasındaki uyumun yeniden değerlendirilmesi gerektiği yönünde tartışmaları beraberinde getirmektedir.
Vergi uygulamalarında belirsizlik oluşmaması için nihai tebliğ düzenlemesinin kanun hükmü ile tam uyumlu hale getirilmesinin önem taşıdığı değerlendirilmektedir.