Millî Saraylar Başkanlığı tarafından restore edilen, aralarında 16. yüzyıl Safevi dönemine ait örneklerin de bulunduğu altı saray seccadesi sergilenmeye hazırlanıyor.
Altı Tarihî Seccadenin Konservasyonu Tamamlandı
Millî Saraylar Başkanlığı, saray koleksiyonlarındaki tarihî dokumaları özgün niteliklerini koruyarak geleceğe taşıyor.
İstanbul Beşiktaş’taki Yıldız Şale Köşkü yerleşkesinde faaliyet gösteren Halı Restorasyon Atölyesi’nde konservasyonu tamamlanan altı seccade, sergilenmek üzere özel panolara sabitlendi.
Safevi Dönemine Ait Üç Seccade Öne Çıkıyor
Restore edilen eserler arasında 16. yüzyıla tarihlenen üç Safevi seccadesi bulunuyor. Yün ve kılaptan kullanılan seccadeler, dokuma özellikleri ve zengin hat programlarıyla dikkati çekiyor.
“Saray seccadeleri” olarak bilinen bu dokumaların 16. yüzyılda Safevi coğrafyasında üretildiği ve saraya hediye edildiği değerlendiriliyor.
Ayetler Dokumaya İşlendi
Seccadelerin bordür, mihrap kemeri ve kufi panolarında Kur’an-ı Kerim’den ayetler yer alıyor. Dokumalarda Neml, En’am, Bakara, Nur, İhlas, Enbiya, Hud, A’raf, Haşr, Tevbe, İbrahim ve Kâfirûn surelerinden ayetler bulunuyor.
Seccadelerden birinin mihrap köşeliklerinde Esmaü’l-Hüsna’dan isimler, mihrap bölümünde ise “Allahu Ekber Kebiran” ifadesi yer alıyor.
Bergama Seccadesinde Anahtar Deliği Motifi
Eserler arasında 16. yüzyıl Bergama üretimi, Türk düğümüyle yünden dokunmuş “anahtar delikli” seccade de bulunuyor.
Adını ayaklık bölümündeki sekizgen motiften alan bu tür seccadelerin, Rönesans dönemi Avrupa resimlerinde dekoratif unsur olarak kullanıldığı belirtiliyor.
Saray Halıları Da Restore Ediliyor
Atölyede seccadelerin yanı sıra Dolmabahçe, Beylerbeyi ve Yıldız saraylarına ait dört halının restorasyonu sürdürülüyor.
Çalışma yürütülen eserler arasında Yıldız Sarayı Şale Köşkü’nün 8 numaralı odasına ait Hereke halısı, Dolmabahçe Sarayı Harem Dairesi’nde kullanılan Gördes halısı ile Beylerbeyi ve Dolmabahçe saraylarına ait şal desenli halılar yer alıyor.
Feshane-i Fabrika-yı Hümayunu imzasını taşıyan 1901 tarihli ipek halı da atölyede üzerinde çalışılan eserler arasında bulunuyor.
Tarihî Halı Ait Olduğu Odaya Serilecek
Beylerbeyi Sarayı Harem bölümünün 9 numaralı odasına ait şal desenli halının eksik kenar ve baş kısımları tamamlanıyor. Geçmişte basit biçimde dikilerek birleştirilen parçalar, özgün yapıya uygun şekilde yeniden ele alınıyor.
Restorasyonun ardından halının ait olduğu odaya serilmesi planlanıyor.
Dolmabahçe Sarayı’na ait 19. yüzyıl şal desenli halının kayıp bölümleri de tamamlanıyor. Yaklaşık beş ay daha sürmesi beklenen çalışmaların ardından eser Dolmabahçe Sarayı’nda sergilenecek.
Restorasyonda En Az Müdahale İlkesi
Restorasyon süreci, eserlerin ayrıntılı biçimde belgelenmesiyle başlıyor. Saçaklar sabitleniyor, yıpranmış atkı ve çözgü telleri tamamlanıyor, eksik ilmekler özgün yapıya uygun olarak ele alınıyor.
Çalışmalarda tarihî dokuların uygun renk, malzeme ve teknik kullanılarak güçlendirilmesi ve eserlere en az müdahalede bulunulması esas alınıyor.
Atölye 2007’den Beri Faaliyet Gösteriyor
Millî Saraylar Halı Restorasyon Atölyesi, 2007 yılında Hereke İpekli Dokuma ve Halı Fabrikası’nda kuruldu. Atölye, 2011 yılında Yıldız Şale Köşkü yerleşkesine taşındı.
Sekiz halı onarım ustasının görev yaptığı atölyede, saray koleksiyonlarına ait tarihî dokumaların korunması ve yeniden sergilenebilir duruma getirilmesi için çalışmalar yürütülüyor.