NETFLIX, BLUTV, DISNEY, AMAZON PRIME, EXXEN ve GAIN Hakkında Yürütülen Soruşturma Taahhüt Usulüyle Sonuçlandı.
Rekabet Kurulunun 27.02.2025 tarih ve 25-08/185-M sayılı kararı ile abonelik temelli isteğe bağlı video platformları hakkında başlatılan soruşturmada temel itibarıyla;
1. NETFLIX ekonomik bütünlüğünün Netflix platformunda yayınlanacak orijinal (markalı) Türk içeriklerinin ürettirilmesinde çalıştığı bağımsız yapımcıların seçim sürecinde ayrımcı davranıp davranmadığı, Türk yapımcılarla akdettiği sözleşmelerde haksız sözleşme şartlarının yer alıp yer almadığı;
2. NETFLIX, BLUTV, DISNEY, AMAZON PRIME, EXXEN ve GAIN’in faaliyetlerini yerine getirirken yapımcı, dağıtıcı gibi içerik sahipleri ve içerik hak sahipleri ile içeriğe sanatsal katkı sağlayan oyuncu, senarist gibi yetenek kadrosuyla akdettikleri sözleşmelerde yer alan münhasırlık hükümleri
incelenmiştir.
Bu kapsamda NETFLIX tarafından;
1. Bağımsız yapımcıların ve içeriklerin seçim sürecine ilişkin olarak;
- Beş (5) yıl boyunca NETFLIX markalı Türk içeriklerinin (…..) bir oranının daha önce NETFLIX ile çalışmamış yapım şirketleri ile gerçekleştireceği,
- Üç (3) yıl süreyle her takvim yılında Türk yapımcıların, yönetmenlerin veya senaristlerin NETFLIX ile doğrudan etkileşimde bulunabilmeleri için en az 1 adet Sunum Günü düzenleneceği ve burada Türkiye genelinde faaliyet gösteren ve daha önce NETFLIX ile çalışmamış yapımcı, yönetmen ve senaristlerden oluşan en az seksen (80) Katılımcının sunum yapmasına imkân tanınacağı, bu kapsamda kamuya açık duyurularda ve NETFLIX’in kendi internet sitesindeki (https://about.netflix.com/tr/newsroom) duyurularla erişilebilecek bir başvuru sayfasında katılımcıların seçim kriterlerinin açık ve anlaşılır şekilde gösterileceği ve başvuru imkânının fiilen erişilebilir kılınacağı,
- Markalı Türk İçeriklerin seçimi sürecinde, NETFLIX Küresel İçerik Yöneticilerinin aktif katılımı ve onayı ile Taahhüt Metni ile açıklığa kavuşturulan kriterler dikkate alınarak bir değerlendirme yapılacağı, NETFLIX’e yapılan sunum ve proje başvurularının en geç 120 gün içinde değerlendirileceği ve gerekçeli ve yazılı olarak başvuru sahibine bildirileceği,
2. İçerik münhasırlığı uygulamalarına yönelik olarak;
- Markalı Türk filmleri bakımından münhasırlık süresinin kısaltılacağı ve münhasırlık döneminin bir bölümünde NETFLIX ve yapım şirketi arasında gelir paylaşımı modeli uygulanacağı, markalı Türk dizileri bakımından ise yapımcıya, içeriklerin Türkiye dışında bir Lineer TV kanalı üzerinden ve Türkiye dışında işlem bazlı isteğe bağlı video hizmeti üzerinden dağıtımına ilişkin münhasır olmayan kullanım hakkı tanınacağı ve bu bağlamda yapımcıya içeriğin dağıtım gelirinden pay alma ve belli koşullarda bölüm başı bonus ödemesi gibi imkanlar sağlanacağı,
- Markasız Türk dizi ve filmlerin münhasırlık süresini kısaltacağı ve devam eden sözleşmelerde bu yönde uyarlama gerçekleştirileceği,
- İçeriklerle bağlantılı olarak kullanılan özgün müzik eserlerinin veya ticari müziklerin müzik haklarının da yalnızca işbu taahhütte belirtilen münhasırlık süreleri boyunca NETFLIX tarafından devralınacağı/lisanslanacağı,
3. Yetenek münhasırlığı uygulamalarına yönelik olarak;
- Oyuncu, yönetmen, senarist gibi prodüksiyona sanatsal veya teknik açıdan katkı yapan ve prodüksiyon sürecinde yer alan profesyonellerle (yetenek kadrosu) münhasırlık uygulaması yapılmayacağı ve markalı içeriklerinin üretim sürecinde çalıştığı yapım şirketleri ile yetenek kadrosu arasında akdedilecek sözleşmelerde yer alacak münhasırlık kapsam ve süresine ilişkin olarak da dikkat ve özen gösterileceği,
- Yapımcılara yönelik kılavuza, markalı Türk İçeriklerinin üretim sürecinde yapımcı, kast direktörü ve menajer gibi temel rollerin birbirinden ayrıştırılmasına ve bu rollerin aynı kişi veya ekonomik bütünlük içerisinde bulunan kişiler tarafından üstlenilmemesine yönelik düzenlemelerin ekleneceği,
- Türk yapım şirketleri veya dağıtıcılar ile rekabet etmeme yükümlülüğü içeren veya söz konusu yapımcı tarafından üretilen bütün içerik üzerinde münhasırlık hakkı tanıyan anlaşmalar yapılmayacağı
4. Türk yapımcılarla akdettiği sözleşmelerde yer alan koşullara ilişkin olarak;
- Markalı Türk dizilerinin devam sezonlarının yapımı ve mali koşullarının belirlenmesi ile markalı Türk İçeriklerin yapımı sürecinde, üçüncü taraf bağımsız yapımcıların, devlet teşviklerine başvurmaları ve faydalanmaları süreçlerine yönelik kısıtlama getirilmeyeceği
taahhüt edilmiştir.
Öte yandan ilgili soruşturmada, DISNEY, BLUTV, AMAZON, EXXEN ve GAIN’in içeriklere ve yeteneğe yönelik münhasırlık uygulamalarının yol açtığı rekabet sorunlarının giderilmesi amacıyla taraflarca çeşitli taahhütler sunulmuştur.
İçerik münhasırlığına yönelik olarak anılan taraflar, genel itibarıyla, platformlarında yayınladıkları markalı ve markasız içeriklerinin yalnızca kendi platformlarında sunulmasını öngören münhasırlık sürelerinin azami sürelerle sınırlandırılması ile bu bağlamda olmak üzere, içeriklerin yapımcılarına belli koşullarda gelir paylaşımı ve maliyetin bir kısmının geri ödenmesi karşılığında münhasırlık sürelerini kısaltılması gibi imkânlar sunulacağını taahhüt etmişlerdir.
Yetenek münhasırlığının yol açtığı rekabet sorunlarını gidermek üzere ise bahse konu taraflarca temel olarak;
- Türkiye’de yayınlanacak markalı Türk içerikleri için herhangi bir yetenek kadrosu ile doğrudan ve/veya dolaylı olarak münhasırlık hükmü içeren sözleşme yapılmayacağı veya bu sonucu doğuracak bir fiili uygulamada bulunulmayacağı,
- Markalı Türk içeriklerinin geliştirilmesi ve üretilmesi sürecinde; üçüncü taraf yapımcıların yetenek kadrosu ile kuracağı sözleşmelerde veya fiilî uygulamalarda, münhasırlık hükümleri ileri sürmemeleri ile kast direktörü, yapımcı ve menajerlik rollerini aynı ekonomik bütünlük içerisinde bulunan kişiler/şirketler uhdesinde belirlemek gibi fiilen aynı etkiyi yaratacak uygulamalarda bulunmamaları hususlarında gerekli dikkat ve özenin gösterileceği ve bu konuda yazılı bildirimde bulunulacağı,
- Türkiye’de yerleşik yapımcılar veya dağıtıcılar ile rekabet etmeme yükümlülüğü içeren veya yapımcı tarafından üretilen tüm içerikler üzerinde münhasırlık hakkı tanıyan anlaşmalar yapılmayacağı
taahhüt edilmiştir.
Soruşturma taraflarının sunduğu taahhütler, Rekabet Kurulunun 30.04.2026 tarihli ve 26-16/498-181 sayılı kararı ile kabul edilerek bağlayıcı hale getirilmiş ve soruşturma, taahhüt usulü ile sonlandırılmıştır.
Kamuoyuna saygıyla duyurulur.
Kaynak: Rekabet Kurumu
