Engellilerin Taşıt Alımında ÖTV İstisnası Ve KDV Uygulamasında Güncel Durum
2026 Yılı Güncel Şartlar, Limitler Ve Mevzuat
2026 yılında engelli vatandaşların taşıt alımında uygulanan ÖTV istisnası yeniden değerleme oranları doğrultusunda güncellendi. ÖTV istisnası kapsamında satın alınabilecek araçlar için üst limit 2.873.900 TL olarak belirlenirken, araç alımlarında KDV uygulaması ise farklı kurallara tabi olmaya devam ediyor. İşte 2026 yılı itibarıyla engelli araç alımında ÖTV istisnası ve KDV uygulamasına ilişkin güncel mevzuat detayları.
Engelli Araç Alımında ÖTV İstisnasının Yasal Dayanağı
Engellilerin taşıt alımında ÖTV istisnası temel olarak;
ile
düzenlenmektedir.
İstisna, ÖTV Kanunu’nun 7/2 maddesinde yer alan bir “ilk iktisap istisnası”dır.
Dolayısıyla istisna, taşıtın ilk iktisabında uygulanmakta olup sonraki satış işlemleri ayrıca değerlendirilmektedir.
Engelli Araçlarında ÖTV İstisnası Uygulaması – 27.12.2024 Öncesi ve Sonrası Karşılaştırması
| Konu |
27.12.2024 Öncesi Uygulama |
27.12.2024 Sonrası Uygulama |
Hukuki Dayanak |
| Yeniden ÖTV istisnasından yararlanma süresi |
5 yıl |
10 yıl |
7537 sayılı Kanun m.12 ile değişik 4760 sayılı ÖTV Kanunu m.7/2 |
| Araç satışında ÖTV aranmayan süre |
5 yıl |
5 yıl (değişiklik yok) |
4760 sayılı ÖTV Kanunu m.15/2-a |
| 5 yıl sonunda aracın satılması |
Araç satılabilir ve yeniden istisnadan yararlanılabilirdi |
Araç satılabilir ancak yeniden istisnadan yararlanabilmek için 10 yıllık sürenin tamamlanması gerekir |
7537 sayılı Kanun, 14 Seri No.lu Tebliğ |
| Yerli katkı oranı şartı |
Bulunmuyordu |
En az %40 yerli katkı oranı aranır |
9321 sayılı Cumhurbaşkanı Kararı |
| İstisna kapsamındaki araçların fiyat limiti |
Her yıl yeniden değerleme oranına göre belirleniyordu |
Aynı sistem devam etmektedir |
ÖTV Kanunu m.7/2 |
| %90 ve üzeri engelliler adına araç alınması |
Mümkün |
Devam etmektedir |
ÖTV Kanunu m.7/2 |
| Özel tertibatlı araç uygulaması |
Mümkün |
Devam etmektedir |
ÖTV Kanunu m.7/2 ve ÖTV Genel Tebliği |
| KDV istisnası |
Bulunmuyordu |
Bulunmamaktadır |
KDV Kanunu’nda genel bir istisna hükmü yoktur |
| MTV istisnası |
Vardı |
Devam etmektedir |
197 sayılı MTV Kanunu m.4 |
| Yerli katkı oranının tespiti |
Düzenleme yoktu |
Sanayi ve Teknoloji Bakanlığı verileri esas alınır |
14 Seri No.lu Tebliğ |
2026 Yılında ÖTV İstisnalı Araç Alım Limiti Ne Kadar?
2026 yılı için engellilerin ÖTV istisnası kapsamında satın alabilecekleri araçlarda uygulanacak üst limit 2.873.900 TL olarak belirlenmiştir. Bu tutar, aracın ÖTV ve diğer tüm vergiler dahil satış bedelini ifade etmektedir. Bu sınırı aşan araçlar için istisna uygulanmamaktadır. Ayrıca araçlarda en az %40 yerli katkı oranı şartı bulunmaktadır.
2026 Yılında Kimler ÖTV İstisnasından Yararlanabilir?
%90 Ve Üzeri Engellilik Oranı Bulunanlar: Engellilik oranı %90 veya üzerinde olan malul ve engelliler, belirlenen şartları taşıyan araçları ÖTV ödemeden satın alabilmektedir. Aracın engelli kişi tarafından kullanılması zorunlu değildir. Yasal temsilciler veya belirlenen kişiler tarafından kullanılabilmektedir.
Engelli Araç Alımında Yaş Şartı Var Mı?
Mevzuatta ÖTV istisnasından yararlanabilmek için belirlenmiş bir alt veya üst yaş sınırı bulunmamaktadır.
Dolayısıyla;
- Çocuk yaştaki engelliler adına araç alınabilmektedir.
- 18 yaşından küçük kişiler adına araç alımında veli veya vasi işlemleri uygulanmaktadır.
- İleri yaştaki engelli bireyler de gerekli rapor şartlarını taşımaları halinde istisnadan yararlanabilmektedir.
Ancak araç kullanacak kişinin sürücü belgesine ilişkin şartları ayrıca değerlendirilir. Özellikle ortopedik engelli bireylerde sağlık kurulu raporu ve sürücü belgesindeki kısıtlama kodları önem taşımaktadır.
Ortopedik Engeli Bulunan Ve Aracı Kendisi Kullananlar
Özel tertibatlı araç kullanabilecek durumda olan ortopedik engelli bireyler de ÖTV istisnasından yararlanabilmektedir. Bu durumda sağlık kurulu raporu ve sürücü belgesindeki kısıtlama kodları önem taşımaktadır.
Hak Sahipleri ve İstisna Rejimi
| Hak Sahibi Grubu |
İstisna Durumu |
Temel Şart |
| %90 ve üzeri engelliler |
Yararlanabilir |
Geçerli engelli sağlık kurulu raporu |
| Özel tertibat kullanması gereken ortopedik engelliler |
Yararlanabilir |
Sağlık kurulu raporu ve uygun sürücü belgesi |
| Sol alt ekstremite engelliler |
Yararlanabilir |
Mevzuata uygun sağlık raporu |
| Sağ üst veya alt ekstremite engelliler |
Yararlanabilir |
Uygun tertibat gerekliliğinin bulunması |
| 18 yaş altındaki engelliler |
Yararlanabilir |
Veli veya vasi aracılığıyla işlem yapılması |
| %90 altı ve özel tertibat gerektirmeyen engelliler |
Genel olarak yararlanamaz |
Kanundaki özel şartların sağlanması gerekir |
2026 Yılında Kapsamı Genişletilen Yeni Hak Sahipleri
2026 yılında yapılan düzenlemeyle, ortopedik engellilik oranı %40 ve üzerinde olan ve sağlık kurulu raporuyla sürücü belgesi alamayacağı belirlenen kişiler de belirli şartlarla ÖTV istisnasından yararlanabilecek hale gelmiştir.
Engelli Gruplarına Göre Uygulama
| Engellilik Durumu |
Araç Kullanma Şartı |
ÖTV İstisnası |
| %90 ve üzeri engelli |
Araç sahibi kullanmak zorunda değil |
Var |
| %90 altı ortopedik engelli |
Sağlık raporu ve uygun sürücü belgesi gerekir |
Var |
| Ortopedik engeli nedeniyle sürücü belgesi alamayan bazı kişiler |
2026 değişiklikleri kapsamında değerlendirilebilir |
Var (şartlı) |
| İşitme, görme veya diğer engeller |
Engel türüne göre ayrıca değerlendirilir |
Dosya bazında inceleme |
Yerli Katkı Oranı Şartı Devam Ediyor
ÖTV istisnasından yararlanılarak satın alınacak araçların yerli katkı oranının en az %40 olması gerekmektedir. Bu şart Cumhurbaşkanı Kararı ile yürürlükte bulunmaktadır.
Araç Satış Süresi Kaç Yıldır?
2026 yılında yürürlükte bulunan düzenlemelere göre, ÖTV istisnası kapsamında alınan araçlar için genel kural olarak 10 yıllık süre uygulanmaktadır. İstisnadan yeniden yararlanma hakkı ilgili mevzuatta belirtilen sürelerin tamamlanmasına bağlıdır. Ayrıca araçların belirli sürelerden önce satılması halinde ÖTV yükümlülüğü doğabilmektedir.
2026 Yılında En Önemli Değişiklik: 5 Yıl Ve 10 Yıl Ayrımı
Yeni düzenleme sonrasında satış süresi ile yeniden araç alma süresi birbirinden ayrılmıştır.
Araç Kaç Yıl Sonra Satılabilir?
ÖTV istisnasıyla alınan araç ilk iktisap tarihinden itibaren 5 yıl geçtikten sonra ÖTV ödenmeden satılabilmektedir. Bu kural değişmemiştir.
Yeniden ÖTV İstisnasıyla Araç Alma Süresi Kaç Yıl?
Yeni düzenlemeyle birlikte yeniden ÖTV istisnalı araç alma süresi 10 yıl olmuştur.
Örneğin;
- Araç 2026 yılında alındıysa,
- 2031 yılında satılabilir,
- Ancak yeni bir ÖTV istisnalı araç almak için 2036 yılının beklenmesi gerekir.
Yani satış hakkı ile yeni istisna hakkı artık farklı tarihlere bağlanmıştır.
Araç 5 Yıl Dolmadan Satılırsa Ne Olur?
Araç 5 yıllık süre tamamlanmadan ÖTV istisnasından yararlanamayan bir kişiye satılırsa;
- Zamanında ödenmeyen ÖTV’nin tahsil edilmesi gerekir.
- Vergisel yükümlülükler doğar.
- Noter satış işlemi doğrudan yapılamaz.
Bu nedenle 5 yıllık süre dolmadan yapılacak satışlarda vergi boyutu ayrıca değerlendirilmektedir.
Engelliden Engelliye Araç Satışı Nasıl Yapılır?
En çok merak edilen konulardan biri budur.
ÖTV istisnasıyla alınan araç, bazı şartlar altında başka bir ÖTV istisnası hakkına sahip engelliye devredilebilir.
Bunun için genel olarak;
- Alıcının da ÖTV istisnası hakkına sahip olması,
- Vergi dairesinden gerekli izin ve muvafakat işlemlerinin yapılması,
- Noter satış işlemlerinin tamamlanması,
gerekmektedir.
Engelliden Engelliye Satışta ÖTV Ödenir Mi?
Alıcının da istisna şartlarını taşıması halinde işlem özel kurallara tabi olarak gerçekleştirilebilmektedir.
Bu tür satışlarda işlemin niteliği, aracın durumu, engel türü ve vergi dairesi işlemleri önem taşır.
Her dosya özelinde vergi dairesinden görüş alınması gerekebilir. Bu nedenle satış öncesinde ilgili vergi dairesiyle işlem yapılması gerekmektedir.
Özel Tertibatlı Araçlarda Satış Kuralları
Özel tertibatlı araçlar normal araçlardan farklı işleme tabidir.
Araç engelli olmayan bir kişiye satılacaksa;
- Araçtaki özel tertibat sökülür.
- Teknik proje hazırlanır.
- Gerekli teknik onaylar alınır.
- Tescil kayıtları güncellenir.
- Sonrasında satış işlemi gerçekleştirilir.
Bu işlemler tamamlanmadan aracın normal araç statüsünde satışı mümkün değildir.
Tertibatlı Araç Başka Bir Engelliye Satılırsa Ne Olur?
Aracı satın alacak kişinin engel durumuna göre işlem yapılır.
- Aynı veya uyumlu tertibatı kullanabilecek durumda olması önem taşır.
- Gerekirse tertibatın değiştirilmesi veya uygun hale getirilmesi gerekir.
- Vergi dairesi ve tescil işlemleri ayrıca değerlendirilir.
Bu nedenle tertibatlı araçların engelliden engelliye satışında standart araçlara göre daha detaylı bir prosedür uygulanmaktadır.
Araç Satışı ve Yeniden ÖTV İstisnasından Yararlanma Süreleri
| İşlem |
Sonuç |
| ÖTV istisnası kapsamında araç alınması |
İstisna uygulanır |
| Araç alımından sonraki ilk 5 yıl içinde engelli olmayan kişiye satış |
ÖTV aranabilir |
| Araç alımından sonraki ilk 5 yıl içinde başka bir hak sahibi engelliye satış |
Vergi dairesi işlemleri kapsamında özel değerlendirme yapılır |
| İlk iktisaptan itibaren 5 yılın dolması |
Araç satılabilir |
| İlk iktisaptan itibaren 10 yılın dolmaması |
Yeni ÖTV istisnası hakkı doğmaz |
| İlk iktisaptan itibaren 10 yılın dolması |
Yeniden ÖTV istisnasından yararlanılabilir |
Özel Tertibatlı Araçlarda Hukuki Durum
| İşlem |
Sonuç |
| Özel tertibatlı araç alınması |
İstisna uygulanabilir |
| Otomatik vitesli araç alınması |
Her durumda özel tertibat sayılmaz |
| Tertibatın engelle doğrudan bağlantılı olması |
Gerekli |
| Tertibatlı aracın engelli olmayan kişiye satılması |
Tertibatın sökülmesi ve tescil işlemleri gerekebilir |
| Tertibatlı aracın başka engelliye satılması |
Alıcının engel durumuna göre ayrıca değerlendirilir |
Vefat Durumunda Araç Ne Olur?
Araç sahibinin vefatı halinde araç miras hukukuna göre işlem görür.
Engelli kişi adına ÖTV istisnasıyla alınan aracın, vefat nedeniyle mirasçılara intikal etmesi tek başına ÖTV doğuran bir işlem değildir. Araç mirasçılara veraset yoluyla geçebilir.
Mirasçılar açısından;
- Veraset işlemleri,
- Vergi mevzuatı,
- Araç üzerindeki ÖTV istisnası hükümleri,
ayrı ayrı değerlendirilmektedir.
Somut olayın özelliklerine göre vergi yükümlülükleri doğabileceğinden işlem öncesinde vergi dairesi görüşü alınması önem taşımaktadır.
Vefat ve Miras Durumu
| Olay |
Vergisel Sonuç |
| Engelli kişinin vefatı |
Tek başına ÖTV doğurmaz |
| Aracın mirasçılara geçmesi |
Veraset yoluyla intikal sayılır |
| Mirasçıların sonradan aracı satması |
Satış tarihindeki mevzuata göre değerlendirilir |
| Mirasçı olmayan kişiye geçiş |
Ayrı vergisel sonuçlar doğabilir |
Engelli Araç Alımında KDV İstisnası Var Mı?
Hayır. Engelli bireylerin ÖTV istisnası kapsamında satın aldığı araçlarda genel kural olarak Katma Değer Vergisi (KDV) uygulanmaya devam etmektedir. Mevcut mevzuatta engelli vatandaşların binek otomobil alımlarında genel bir KDV istisnası bulunmamaktadır. Araç satışında ÖTV hesaplanmazken, KDV satış bedeli üzerinden hesaplanmaktadır.
Uygulama şu şekildedir:
- ÖTV alınmaz.
- KDV yürürlükteki oran üzerinden hesaplanır.
- Araç faturasında KDV yer almaya devam eder.
Bu nedenle “ÖTV muafiyeti” ile “KDV muafiyeti” birbirinden farklı uygulamalardır.
Engelli Araçlarında MTV İstisnası Bulunuyor Mu?
ÖTV istisnası kapsamında alınan ve şartları taşıyan araçlar için Motorlu Taşıtlar Vergisi (MTV) istisnası uygulanabilmektedir. MTV istisnası işlemleri Gelir İdaresi Başkanlığı üzerinden yürütülmektedir.
ÖTV İstisnası İçin Gerekli Belgeler
Başvuru sürecinde genel olarak aşağıdaki belgeler talep edilmektedir:
- Engelli sağlık kurulu raporu,
- Kimlik belgesi,
- Sürücü belgesi (gerekiyorsa),
- Vasi kararı (gerekli durumlarda),
- Araç alımına ilişkin başvuru evrakları,
- Özel tertibat belgeleri (gerekiyorsa).
2026 Yılında ÖTV İstisnası Kapsamındaki Taşıtlar
ÖTV Kanunu kapsamında;
- Binek otomobiller,
- Panelvan araçlar,
- Pick-up araçlar,
- Arazi taşıtları,
- Motosikletler,
kanunda belirtilen teknik şartları taşımaları halinde istisna kapsamında değerlendirilebilmektedir.
Uygulamada En Kritik Sonuç
| Soru |
Cevap |
| Araç 5 yıl sonra satılabilir mi? |
Evet |
| Araç 5 yıl sonra satılırsa yeni ÖTV istisnası doğar mı? |
Hayır |
| Yeni araç için kaç yıl beklenir? |
10 yıl |
| KDV ödenir mi? |
Evet |
| MTV istisnası var mı? |
Evet |
| Yerli katkı oranı şartı var mı? |
Evet, en az %40 |
| Yaş sınırı var mı? |
Hayır |
GİB Özelgeleri
Veraset Yoluyla İntikal Eden Araçlarda ÖTV İstisnası Uygulaması
Özelgede, ÖTV istisnalı aracın mirasçılara intikalinde ve diğer mirasçıların haklarından feragat ederek aracın tek mirasçı adına tescil edilmesinde ÖTV yönünden değerlendirme yapılmıştır. Özelge için tıklayınız
ÖTV İstisnasıyla Alınan Aracın Veraset Yoluyla İntikalinde ÖTV Durumu
Bu özelgede engelli çocuğun vefatı sonrasında aracın anne ve babaya geçmesi halinde ÖTV uygulaması değerlendirilmiştir.
- Vefat nedeniyle mirasçılara geçişte kural olarak yeniden ÖTV doğmaz.
- Ancak aracın daha sonra üçüncü kişilere devri farklı sonuçlar doğurabilir.
- Tescil işlemlerinde mirasın paylaşım şekli önem taşır. Özelge için tıklayınız
Vefattan Sonra Araç Mirasçı Olmayan Birine Geçerse Ne Olur?
ÖTV’siz Alınan Aracın Engellinin Vefatı Sonrasında Mirasçı Olmayan Adına Tescili
Bu özelgede araç bedelini fiilen ödemiş olsa bile mirasçı olmayan kişinin mahkeme kararıyla aracı kendi adına tescil ettirmesi halinde ÖTV yönünden değerlendirme yapılmıştır. Özelge için tıklayınız
Sağ Kol Engeli Özelgesi
Bu özelgede sağ kol engeli bulunan kişinin araç alımında ÖTV istisnasından yararlanma şartları değerlendirilmiştir. GİB, hareket ettirici özel tertibat kavramını ayrıntılı biçimde açıklamıştır. Özelge için tıklayınız
Sağ El Parmaklarında Ankiloz Bulunan Kişi
Özelgede sağlık kurulu raporunda yer alan ifadelerin ÖTV istisnası açısından nasıl değerlendirileceği açıklanmıştır. Özelge için tıklayınız
Otomatik Vites Araçlar Her Zaman Özel Tertibat Sayılır Mı?
Hayır. Bu özelgede işitme kaybı ve serebrovasküler hastalığı bulunan kişinin otomatik vitesli araç alımında ÖTV istisnasından yararlanıp yararlanamayacağı değerlendirilmiştir. GİB, otomatik vitesin tek başına her durumda özel tertibat olarak kabul edilmeyeceğini ortaya koymuştur.
Otomatik vites olması tek başına yeterli değildir.
Engel türü ile araç arasındaki bağlantı ayrıca incelenmektedir. Özelge için tıklayınız
Araç Pert Olursa Yeniden ÖTV İstisnası Kullanılabilir Mi?
Bu özelgede istisna kapsamında alınan aracın perte ayrılması sonrasında yeniden araç alınmasında istisna uygulanıp uygulanamayacağı değerlendirilmiştir.
Pert işlemlerinde;
- Sigorta işlemleri,
- Hurdaya ayrılma durumu,
- Araç üzerindeki vergi yükümlülükleri,
birlikte değerlendirilmektedir. Her olayın ayrıca incelenmesi gerekir. Özelge için tıklayınız
Uygulamada En Fazla Hata Yapılan Konular
| 1. “Aracı sattım, yeniden ÖTV’siz araç alabilirim.” |
Yanlış. 10 yıllık süre dikkate alınmalıdır. |
| 2. “Engelli araçlarında KDV yoktur.” |
Yanlış. Genel KDV istisnası bulunmamaktadır. |
| 3. “Otomatik vites her durumda özel tertibattır.” |
Yanlış. Engel türüne göre değerlendirilir. |
| 4. “Miras yoluyla intikal satış sayılır.” |
Yanlış. Veraset yoluyla intikal ayrı hukuki rejime tabidir. |
| 5. “5 yıllık kural tamamen kaldırıldı.” |
Yanlış. 10 yıllık yeniden yararlanma süresi ile 5 yıllık vergisel devir hükümleri farklı konulardır. |
FAQ – Sık Sorulan Sorular
2026 yılında engelli araç alımında ÖTV istisnalı limit ne kadar?
2026 yılı için ÖTV istisnalı araç alım üst limiti 2.873.900 TL olarak belirlenmiştir.
Engelli araçlarında KDV istisnası var mı?
Binek otomobillerde genel bir KDV istisnası bulunmamaktadır.
Engelli araç alımında KDV muafiyeti var mı?
Hayır. Binek araç alımlarında genel bir KDV istisnası bulunmamaktadır. ÖTV uygulanmaz ancak KDV tahsil edilir.
%90 altı engelli raporu olanlar ÖTV istisnasından yararlanabilir mi?
Evet. Ortopedik engel durumu bulunan ve mevzuatta belirtilen şartları sağlayan kişiler ÖTV istisnasından yararlanabilmektedir. Ayrıca 2026 yılında kapsam genişletilmiştir.
Engelli araç alımında yaş sınırı var mı?
Hayır. Mevzuatta alt veya üst yaş sınırı bulunmamaktadır.
ÖTV istisnalı araçlarda yerlilik şartı var mı?
Evet. Araçlarda en az %40 yerli katkı oranı aranması uygulaması devam etmektedir.
Araçta yerlilik şartı devam ediyor mu?
Evet. En az %40 yerli katkı oranı şartı uygulanmaktadır.
Engelli araçlarında MTV ödenir mi?
Şartların sağlanması halinde MTV istisnası uygulanabilmektedir.
Araç satılırsa yeniden ÖTV’siz araç alınabilir mi?
Hayır. 2025 sonunda yapılan değişiklik sonrasında yeniden istisnadan yararlanma süresi 10 yıl olarak uygulanmaktadır. Araç satılmış olsa bile bu süreyi sıfırlamaz. İstisna hakkı için 10 yıllık sürenin tamamlanması gerekir.
ÖTV istisnasıyla alınan araç hemen satılabilir mi?
Araçların satışında mevzuatta belirtilen süre ve şartlara uyulması gerekmektedir. Süre dolmadan yapılan satışlarda ÖTV yükümlülüğü doğabilmektedir.
Engelli araç alımında sağlık kurulu raporu zorunlu mu?
Evet. ÖTV istisnasından yararlanılabilmesi için yetkili sağlık kuruluşlarından alınmış engelli sağlık kurulu raporu gerekmektedir.
ÖTV istisnasında yaş konusunu da araştır, ÖTV istisnasından yararlanılan araç satılırsa ne olur? Satılan araç istisnadan yararlanabilen başka bir engelliye satılması durumunda ne olur? Özet tertibatlı araçlardaki durumu da araştır ve tamamen daha kapsamlı bir çalışma hazırla
Araç kaç yıl sonra satılabilir?
İlk tescilden itibaren 5 yıl sonra satılabilir.
Yeni ÖTV istisnalı araç almak için kaç yıl beklemek gerekir?
2026 itibarıyla yeniden istisnadan yararlanma süresi 10 yıldır.
5 yıl dolmadan satış yapılırsa ne olur?
ÖTV yükümlülüğü doğabilir ve vergisel işlemler uygulanır.
Engelliden engelliye araç satışı mümkün mü?
Evet. Ancak alıcının da ÖTV istisnası hakkına sahip olması ve gerekli vergi dairesi işlemlerinin tamamlanması gerekir.
Özel tertibatlı araç normal kişiye satılabilir mi?
Evet. Ancak önce tertibatın sökülmesi ve teknik işlemlerin tamamlanması gerekir.
Araç satıldıktan sonra hemen yeni ÖTV istisnalı araç alınabilir mi?
Hayır. Satış yapılmış olsa bile yeni istisna hakkı için 10 yıllık sürenin tamamlanması gerekir.
